• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Skały zasadowe

    Przeczytaj także...
    Pirokseny – grupa bardzo rozpowszechnionych minerałów skałotwórczych o strukturze wewnętrznej odpowiadającej krzemianom łańcuchowym i ogólnym wzorze:Oliwiny – grupa minerałów zaliczana do krzemianów. Mają zazwyczaj barwę zieloną w odcieniach, ale też brązową, czarną a wyjątkowo są białe lub bezbarwne.
    Noryt – magmowa skała głębinowa, należąca do grupy skał zasadowych, odmiana gabra. W składzie mineralnym przeważają kryształy plagioklazów oraz piroksenów rombowych (hipersten), poza tym występują niewielkie ilości oliwinu i hornblendy. Barwa ciemnozielona lub czarna. Zalega w prekambryjskich skałach podłoża północno-wschodniej Polski.

    Skały zasadowe (bazyty)skały magmowe (zawierające od 40 do 53% SiO2); obejmują skały o niedomiarze krzemionki w stosunku do tlenków metali alkalicznych. Skały zasadowe względnie nasycone alkaliami nazywa się skałami alkalicznymi.

  • Należą tu skały, które zawierają skaleniowce (foidy), pirokseny, często amfibole, oliwiny;
  • Nie zawierają kwarcu, który bywa w nich spotykany tylko w szczególnych przypadkach;
  • Przeważnie odznaczają się ciemną barwą (skały melanokratyczne), choć nie brak wśród nich odmian jaśniejszych.
  • Głębinowe skały zasadowe są reprezentowane przez: gabroidy – (np. gabro, noryt, pstrągowiec, anortozyt, esseksyt, teralit, cieszynit) także fojait – (np. syenit nefelinowy, szonkinit, tinguait) także dioryt foidowy oraz foidolit – (np. urtyt, ijolit, nefelinolit).
    Wylewne skały zasadowe są reprezentowane przez: bazaltoidy – (np. bazalt, tefryt, bazanit, oceanit, limburgit), fonolit oraz foidyty.
    Wiele skał zasadowych przyjmuje formę żyłową.

    Bazanit – wylewna skała magmowa, oliwinowa odmiana tefrytu. Składa się głównie z plagioklazu, nefelinu lub leucytu, piroksenu i oliwinu oraz akcesoryczne tlenki żelaza i tytanu jak ilmenit, magnetyt, ulvöspinel.Tefryt – wylewna skała magmowa o wyglądzie bazaltu, występująca wśród młodych i współczesnych law. Składa się głównie z plagioklazu, nefelinu, piroksenu i amfibolu.

    Bibliografia[]

    Ryka W., Maliszewska A., Słownik Petrograficzny, Wydawnictwa Geologiczne, Warszawa, 1991 (wyd. II popr. i uzup.), ISBN 83-220-0406-0




    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Limburgit – skała wulkaniczna magm teralitowych, z oliwinem, augitem i hornblendą jako prakryształami. Pobocznie zawiera magnetyt, ilmenit, apatyt, nefelin i sodalit. Ponadto charakteryzuje się zawartością szkliwa z potencjalnym nefelinem jako jednym ze składników. To klasyfikuje go wedle obowiązującej nomenklatury nazewnictwa skał magmowych i wulkanicznych jako hyalobazaltoid.
    Skalenie, szpat polny – najpospolitsze minerały w skorupie ziemskiej. Skalenie są glinokrzemianami przestrzennymi potasu, sodu, wapnia, rzadziej baru. Zawierają izomorficzne domieszki litu, rubidu, cezu, strontu i żelaza.
    Cieszynit (ang. teschenite) – skała magmowa, głębinowa, zasadowa, o charakterystycznej, pstrokatej, czarno-białej barwie, zaliczana do gabroidów. Według współczesnej klasyfikacji skał cieszynity odpowiadają teralitom analcymowym lub esseksytom analcymowym.
    Syenit nefelinowy {Sjenit nefelinowy} – zasadowa skała magmowa o pochodzeniu głębinowym. Odmiana fojaitu. Na diagramie klasyfikacyjnym QAPF syenit nefelinowy zajmuje pole 11. Odpowiada foidowemu syenitowi, który jako główny skaleniowiec zawiera nefelin. Sjenit nefelinowy zaliczany jest do skał jawnokrystalicznych. Najczęściej barwy jasnoszarej, szarej lub ciemnoszarej. Zawiera 10-60% foidów (skaleniowców). Czasami, w zależności od rodzaju skaleniowców towarzyszących nefelinowi tworzy się lokalną nazwę skały.
    Fojait - zasadowa skała magmowa o pochodzeniu wulkanicznym lub subwulkanicznym. Odpowiednik głębinowego foidowego syenitu (foidowego sjenitu). Fojait zaliczany jest do skał jawnokrystalicznych. Najczęściej barwy szarej lub ciemnoszarej. Zawiera 10-60% foidów (skaleniowców). W zależności od rodzaju występujących skaleniowców tworzy się lokalną nazwę skały. Na diagramie klasyfikacyjnym QAPF fojait zajmuje pole 11.
    Anortozyt (plagioklazyt) – leukokratyczna skała magmowa (plutoniczna) gruboziarnista lub średnioziarnista, o barwie czarnej, szarej, brązowej lub zielonoszarej, składająca się z prawie samych plagioklazów. Stanowią one ponad 90% objętości anortozytu. W niewielkich ilościach mogą występować pirokseny. Zawartość anortytu w plagioklazie może wynosić od 20 do 100%. Anortozyty zbudowane z labradoru noszą nazwę labradorytów. Szacuje się, że ziemskie anortozyty powstały na głębokości 15–20 km.
    Amfibole (z stgr. ἀμφίβολος amphibolos – "nieokreślony", ze względu na różnorodność koloru i formy) – duża grupa minerałów skałotwórczych, krzemianów, czasami też glinokrzemianów.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.049 sek.