• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Selerowate

    Przeczytaj także...
    Trybula (Anthriscus Pers.) – rodzaj roślin należący do rodziny selerowatych. Gatunkiem typowym jest Anthriscus vulgaris Pers..Baldach (łac. umbella) – u roślin rodzaj kwiatostanu, w którym pojedyncze kwiaty wyrastają na mniej więcej jednakowej długości szypułkach z jednego miejsca na szczycie pędu. Najwcześniej rozkwitają kwiaty zewnętrzne, czym bliżej środka, tym później.
    Pokrywki (łac. bracteolae involucelli, ang. bracteoles) – rodzaj listków występujący u podstawy kwiatostanu – baldaszka u niektórych gatunków roślin w rodzinie selerowatych (dawniej zwanych baldaszkowatymi). Występowanie pokryw, ich morfologia i wielkość ma znaczenie przy oznaczaniu niektórych gatunków tych roślin. Pokrywki to odmiany przysadek.
    Typowe dla rodziny kwiatostany – baldachy złożone (Angelica morrisonicola)

    Selerowate, baldaszkowate (Apiaceae Lindl., Umbelliferae Juss.) – rodzina bylin, rzadziej krzewów, do której należy ponad 430–440 rodzajów i ok. 3570–3780 gatunków. Przedstawiciele tej rodziny spotykani są na wszystkich kontynentach z wyjątkiem Antarktydy, w większości jednak rosną w strefie klimatu umiarkowanego. W Polsce dziko rośnie ponad 70 gatunków. Do rodziny tej należą liczne gatunki wykorzystywane jako warzywa liściowe i korzeniowe, przyprawy, rośliny lecznicze i rośliny ozdobne.

    Ammoselinum – rodzaj roślin należący do rodziny selerowatych Apiaceae. Obejmuje trzy lub pięć gatunków. Występują one w Ameryce Północnej, jeden przedstawiciel także w Urugwaju. Ammoides – rodzaj roślin należący do rodziny selerowatych Apiaceae. Obejmuje dwa lub trzy gatunki. Występują one w basenie Morza Śródziemnego, przy czym jeden gatunek tylko w Europie – Ammoides pusilla.

    Morfologia[ | edytuj kod]

    Pokrój Głównie rośliny zielne (zarówno jednoroczne, jak i byliny), rzadko krzewy i niewielkie drzewa, do 5 m wysokości (Heteromorpha, Steganotaenia). Pędy często podzielone wyraźnie na węzły i międzywęźla, wewnątrz puste (dęte), na zewnątrz bruzdowane, zwykle z przewodami z olejkami eterycznymi i gumożywicami. Olejki występują we wszystkich organach tych roślin, nadając im silny i często charakterystyczny zapach, zwłaszcza po roztarciu. Liście Skrętoległe, często u nasady obejmujące łodygę pochwiastą nasadą. Blaszka liściowa zwykle duża, pierzasto lub rzadziej dłoniasto złożona i wówczas też z pierzastym użyłkowaniem i brzegiem ząbkowanym, piłkowanym, karbowanym lub kolczastym. U części przedstawicieli jednak też użyłkowanie równoległe, a blaszka pojedyncza, całobrzega. Kwiaty Drobne, zebrane w baldachy lub baldachy złożone. Czasem skrajne płatki kwiatów brzeżnych w baldachu są wyraźnie powiększone, tak że w efekcie kwiatostan funkcjonuje podobnie jak pojedynczy kwiat (→ pseudancjum). Takie brzeżne kwiaty mają wówczas symetrię grzbiecistą, poza tym kwiaty są w tej rodzinie promieniste. U nasady osi pierwszego rzędu (baldachu złożonego) występują często liście zwane pokrywami, a u nasady osi drugiego rzędu (tzw. baldaszków) znajdują się listki zwane pokrywkami. Czasem osie baldachów są silnie skrócone, tak że kwiatostan ma formę główki i wówczas też często listki u nasady kwiatostanu są powiększone, czasem kolorowe – pełnią funkcję powabni. Działki kielicha mogą być wolne lub zrośnięte ze sobą, zawsze są zrośnięte z zalążnią. Zwykle zredukowane są do 5 małych ząbków, czasem widocznych jako niewyraźny rąbek, często na brzegu bywają ząbkowane lub podzielone. Pięć płatków korony jest zawsze wolnych, często białych i z paznokciem, na szczycie przecięte. Pręcików jest 5, umieszczone są naprzemiennie względem płatków na okazałym dysku miodnikowym. Nitka pręcika łączy się z główką z tyłu, a pylniki pękają podłużnymi szczelinami. Dolna zalążnia powstaje z dwóch owocolistków, przy czym każdy z nich tworzy pojedynczą komorę i zwieńczony jest trwałą szyjką słupka, często zgrubiałą u nasady (stylopodium). Owoce Sucha rozłupnia rozpadająca się na dwie zamknięte i jednonasienne rozłupki, zawieszone do osiągnięcia dojrzałości na wieszadełku – wiązkach przewodzących, powstałych z kolumienki w słupku. Rozłupki są kulistawe do płaskich, często mniej lub bardziej żeberkowane, czasem haczykowate lub kolczaste. Nasiona zawierają obfitującą w białka i oleje tkankę odżywczą i niewielki zarodek.

    Systematyka[ | edytuj kod]

    Jedna z rodzin rzędu selerowców Apiales. Dawniej zaliczano tu często rośliny wyodrębnione obecnie do rodzin araliowatych Araliaceae i Myodocarpaceae. Przy klasyfikowaniu roślin do araliowatych i selerowatych przyjmowano, że do tej pierwszej rodziny należą rośliny zdrewniałe, a do drugiej zielne. To sztuczne kryterium nie utrzymało się, bowiem formy zielne występują w obrębie rodzajów Aralia i Panax, a co istotniejsze – rodzaje wąkrota Hydrocotyle i Trachymene, tradycyjnie włączane do selerowatych okazały się tworzyć grupę siostrzaną wobec pozostałych araliowatych (pozostałe rodzaje tworzące tradycyjnie wyróżnianą podrodzinę Hydrocoloideae pozostały w selerowatych – Azorella, Centella i Xanthosia). Różnice morfologiczne między araliowatymi, selerowatymi i Myodocarpaceae są nieprecyzyjne, ale podział na odrębne rodziny utrzymuje się ze względu na przyjętą konwencję.

    Szalej (Cicuta L.) – rodzaj roślin z rodziny selerowatych. Obejmuje 8 gatunków. Występują one w strefie klimatu umiarkowanego półkuli północnej. W Europie rośnie jeden gatunek – szalej jadowity Cicuta virosa, należący także do polskiej flory. Wszystkie gatunki z tego rodzaju (zwłaszcza jednak północnoamerykański C. maculata) należą do najbardziej toksycznych i gwałtownie działających roślin trujących półkuli północnej (w przypadku spożycia). Roślina jednoroczna, terofit (gr. theros = lato, phyton = roślina) – jedna z form życiowych roślin. Oznacza roślinę przechodzącą cały cykl rozwojowy (od wykiełkowania z nasiona do wydania własnych nasion) w ciągu jednego okresu wegetacyjnego, później ginąca. Obumierają zarówno nadziemne pędy, jak i części podziemne. Niesprzyjającą wegetacji porę roku przetrwają tylko nasiona. Rośliny jednoroczne należą do roślin monokarpicznych. Są roślinami zielnymi – mają zielne, niezdrewniałe pędy.

    W klasyfikacji wewnętrznej rodziny istotnym kryterium była i jest morfologiczna i anatomiczna budowa owoców. Współcześnie akceptowany jest podział rodziny na cztery podrodziny, przy czym pozycja dwóch rodzajów Platysace i Hermas pozostaje niejasna (taksony incertae sedis). Pozycja systematyczna według APweb (aktualizowany system APG IV z 2016) Podział według APweb

    W obrębie rodziny wyróżnia się cztery klady w randze podrodzin i dwa klady z pojedynczymi rodzajami:

    Alepidea – rodzaj roślin należący do rodziny selerowatych. Obejmuje 40 gatunków. Występują one w strefie międzyzwrotnikowej, a najbardziej zróżnicowane są w południowej części Afryki. Niektóre gatunki wykorzystywane są jako rośliny lecznicze. Paznokieć – w botanice jest to dolna, zwężona część płatków korony niektórych kwiatów (np. roślin z rodziny goździkowatych), wyróżniająca się od szerszej części górnej.

    Podrodzina Mackinlayoideae Plunkett & Lowry – 10 rodzajów z ok. 100 gatunków, głównie w Afryce, Azji południowo-wschodniej, Australii i Oceanii, na niewielkich obszarach w Afryce równikowej i południowej oraz w Ameryce Południowej, z jednym gatunkiem jednak (wąkrotka azjatycka Centella asiatica) szeroko rozprzestrzenionym w strefie międzyzwrotnikowej.

    Rośliny przyprawowe – rośliny zawierające silne substancje aromatyczne, dzięki którym mogą być stosowane jako przyprawy. Zalicza się je do ziół i roślin uprawnych.Blekot (Aethusa L.) – rodzaj roślin z rodziny selerowatych. W większości współczesnych ujęć taksonomicznych jest to takson monotypowy z jednym gatunkiem – blekotem pospolitym (A. cynapium). Spośród wyodrębnianych w jego obrębie podgatunków jeden bywa podnoszony do rangi osobnego gatunku. Zasięg rodzaju obejmuje Europę, zachodnią Azję i północną Afrykę.
    Kwiatostan (pseudancjum) Actinotus helianthi
    Centella asiatica
  • Actinotus Labillardière
  • Apiopetalum Baillon
  • Centella L. – wąkrotka
  • Chlaenosciadium C. Norman
  • Mackinlaya F. Mueller
  • Micropleura Lagasca
  • Pentapeltis Bunge
  • Schoenolaena Bunge
  • Xanthosia Rudge
  • Podrodzina Azorelloideae Plunkett & Lowry – 17 rodzajów ze 155 gatunkami, głównie w Ameryce Południowej, południowej Australii, Nowej Zelandii i wyspach Subantarktyki. Jeden gatunek (Drusa glandulosa) rośnie na Wyspach Kanaryjskich i w Somalii, a rodzaj Dickinsia w południowych Chinach.

    Rośliny lecznicze - najczęściej rośliny lądowe, zawierające substancje czynne, stosowane w medycynie i ziołolecznictwie. Z niektórych części tych roślin wyrabia się leki (np. z korzeni, łodyg, liści, kwiatów). Na świecie poznano ok. 2 500 gatunków roślin leczniczych-u nas rośnie ich ok. 400-w praktyce stosowane jest ok. 200. Zdecydowana większość z nich to rośliny naczyniowe, nieliczne należą do paprotników, porostów i glonów. Niektóre z gatunków ziół stosowane dawniej w ludowej medycynie, obecnie nie są już używane.Przewłoka (Smyrnium L.) – rodzaj roślin z rodziny selerowatych. Obejmuje 7 gatunków, ale kolejne o problematycznym statusie są opisywane. Rośliny te rosną w zachodniej i południowej Europie, w północnej Afryce i w zachodniej Azji. Najdalej na północ – do północno-zachodniej Francji sięga naturalny zasięg S. olusatrum. Jako zawleczone i zdziczałe rosną te rośliny poza tym na Wyspach Brytyjskich, w Holandii i na Bermudach. Występują na terenach skalistych, w zaroślach i widnych lasach, często też na przydrożach, zwłaszcza w pobliżu wybrzeży morskich. Kwiaty zapylane są głównie przez muchówki, zwłaszcza z rodzaju Bibio.
    Azorella compacta
  • Asteriscium Chamisso & Schlechtendahl
  • Azorella Lamarck – azorella
  • Bolax Jussieu
  • Bowlesia Ruiz & Pavón
  • Dichosciadium Domin
  • Dickinsia Franch.
  • Diposis de Candolle
  • Domeykoa Philippi
  • Drusa Candolle
  • Eremocharis Philippi
  • Gymnophyton Clos
  • Homalocarpus Hook. & Arn.
  • Klotzschia Cham.
  • Oschatzia Walpers
  • Pozoa Lagasca
  • Schizeilema (J. D. Hooker) Domin
  • Spananthe Jacq.
  • Stilbocarpa (J. D. Hooker) Decaisne & Planchon
  • Podrodzina Saniculoideae Burnett – ok. 10 rodzajów występujących na całym świecie.

    Fergania polyantha – gatunek rośliny z rodziny selerowatych (Apiaceae). Jest jedynym przedstawicielem monotypowego rodzaju Fergania, przy czym w niektórych ujęciach bywa włączany do rodzaju zapaliczka (Ferula). Gatunek ten występuje w Azji Centralnej: w Kirgistanie, Tadżykistanie i Uzbekistanie. Olszewnik (Selinum L.) – rodzaj roślin należący do rodziny selerowatych. Gatunkiem typowym jest Selinum sylvestrum L.:
  • Actinolema Fenzl
  • Alepidea F.Delaroche
  • Arctopus L. – mruczyślad
  • Astrantia L. – jarzmianka
  • Eryngium L. – mikołajek
  • Hacquetia L. – cieszynianka (włączana też do Sanicula)
  • Petagnaea Guss.
  • Phlyctidocarpa Cannon et Theobald
  • Polemanniopsis B.L. Burtt
  • Sanicula L. – żankiel
  • Steganotaenia Hochst.
  • Podrodzina Apioideae Seemann

    Atamanta, świniak (Athamanta L.) – rodzaj roślin należący do rodziny selerowatych Apiaceae. Obejmuje 7–11 gatunków. Występują one w basenie Morza Śródziemnego i na wyspach Makaronezji. Atamanta kreteńska A. turbith używana jest do aromatyzowania likierów. Myodocarpaceae – rodzina roślin należąca do rzędu selerowców. Obejmuje 2 rodzaje z 19 gatunkami drzew i krzewów występujących na wyspach zachodniej Oceanii, w australijskim stanie Queensland oraz na Molukach.
    Aciphylla aurea
    Artedia squamata
    Ferula communis
    Astydamia latifolia
  • Aciphylla J.R. Forst. et G. Forst – jeżyca
  • Acronema Falc. ex Edgew.
  • Actinanthus Ehrenb.
  • Adenosciadium H. Wolff
  • Aegokeras Raf.
  • Aegopodium L. – podagrycznik
  • Aethusa L. – blekot
  • Aframmi C. Norman
  • Afrocarum Rauschert
  • Afroligusticum C.Norman
  • Afrosison H.Wolff
  • Agasyllis Spreng.
  • Ainsworthia Boiss.
  • Aletes J. M. Coult. & Rose
  • Alococarpum Riedl & Kuber
  • Alposelinum Pimenov
  • Ammi L. – aminek
  • Ammiopsis Boiss.
  • Ammodaucus Coss. & Durieu
  • Ammoides Adans.
  • Ammoselinum Torr. & A. Gray
  • Anethum L. – koper
  • Angelica L. – dzięgiel
  • Angelocarpa Rupr.
  • Anginon Raf.
  • Angoseseli Chiov.
  • Anisopoda Baker
  • Anisosciadium DC.
  • Anisotome Hook. f.
  • Annesorhiza Cham. & Schltdl.
  • × Anthrichaerophyllum P. Fournier
  • Anthriscus Pers. – trybula
  • Aphanopleura Boiss.
  • Apiastrum Nutt. ex Torr. & A. Gray
  • Apium L. – selery
  • Apodicarpum Makino
  • Arafoe Pimenov & Lavrova
  • Arcuatopterus M. L. Sheh & R. H. Shan
  • Arracacia Bancr. – ziemniara
  • Artedia L.
  • Asciadium Griseb.
  • Astomaea Rchb.
  • Astrodaucus Drude
  • Astydamia DC.
  • Athamanta L. – atamanta, świaniak
  • Aulacospermum Ledeb.
  • Austropeucedanum Mathias & Constance
  • Autumnalia Pimenov
  • Azilia Hedge & Lamond
  • Berula W. D. J. Koch – potocznik
  • Bifora Hoffm. – szparzyca
  • Bilacunaria Pimenov & V. N. Tikhom.
  • Bonannia Guss.
  • Bunium L. – bunium
  • Bupleurum L. – przewiercień
  • Cachrys L. – amarynta
  • Calyptrosciadium Rech. f. & Kuber
  • Capnophyllum Gaertn.
  • Carlesia Dunn
  • Caropsis (Rouy & E. G. Camus) Rauschert
  • Carum L. – kminek
  • Caucalis L. – włóczydło
  • Cenolophium W.D.J.Koch – cenolofium, wzdęcin
  • Cephalopodum Korovin
  • Chaerophyllopsis H. Boissieu
  • Chaerophyllum L. – świerząbek
  • Chaetosciadium Boiss.
  • Chamaele Miq.
  • Chamaesciadium C.A.Mey.
  • Chamaesium H. Wolff
  • Chamarea Eckl. & Zeyh.
  • Changium H.Wolff
  • Choritaenia Bentham
  • Chuanminshen M.L.Sheh & R.H.Shan
  • Chymsydia Albov
  • Cicuta L. – szalej
  • Cnidiocarpa Pimenov
  • Cnidium Cusson – selernica
  • Coaxana J.M.Coult. & Rose
  • Conioselinum Hoffm. – szczwoligorz
  • Conium L. – szczwół
  • Conopodium W.D.J. Koch – konopodium
  • Coriandrum L. – kolendra
  • Cortia DC.
  • Cortiella C.Norman
  • Cotopaxia Mathias & Constance
  • Coulterophytum B.L.Rob.
  • Coxella Cheeseman & Hemsl.
  • Crithmum L. – kowniatek
  • Cryptotaenia DC.
  • Cuminum L. – kmin
  • Cyathoselinum Benth.
  • Cyclorhiza M.L.Sheh & R.H.Shan
  • Cyclospermum Lag.
  • Cymbocarpum DC. ex C.A.Mey.
  • Cymopterus Raf.
  • Cynosciadium DC.
  • Dactylaea Fedde ex H. Wolff
  • Dasispermum Neck. ex Raf.
  • Daucosma Engelm. & A. Gray
  • Daucus L. – marchew
  • Demavendia Pimenov
  • Dicyclophora Boiss.
  • Dimorphosciadium Pimenov
  • Diplaspis J.D. Hooker
  • Diplolophium Turcz.
  • Diplotaenia Boiss.
  • Donnellsmithia J.M.Coult. & Rose
  • Dorema D.Don
  • Dracosciadium Hilliard & B.L.Burtt
  • Ducrosia Boiss.
  • Dystaenia Kitag.
  • Echinophora L.
  • Ekimia H. Duman & M. F. Watson
  • Elaeosticta Fenzl
  • Eleutherospermum K.Koch
  • Enantiophylla J.M. Coult. & Rose
  • Endressia J.Gay
  • Eremodaucus Bunge
  • Ergocarpon C.C. Towns.
  • Erigenia Nutt.
  • Eriocycla Lindl.
  • Eriosynaphe Candolle
  • Erythroselinum Chiov.
  • Eurytaenia Torr. & A. Gray
  • Exoacantha Labill.
  • Falcaria Fabr. – sierpnica
  • Fergania Pimenov
  • Ferula L. – zapaliczka
  • Ferulago W.D.J.Koch – zapalicznik
  • Ferulopsis Kitag.
  • Foeniculum Mill. – fenkuł
  • Frommia H.Wolff
  • Froriepia K.Koch
  • Fuernrohria K.Koch
  • Galagania Lipsky
  • Geocaryum Coss.
  • Gingidia J.W.Dawson
  • Glaucosciadium B.L.Burtt & P.H.Davis
  • Glehnia F.Schmidt ex Miq.
  • Glia Sond.
  • Glochidotheca Fenzl
  • Gongylosciadium Rech. f.
  • Grafia Rchb.
  • Grammosciadium DC.
  • Halosciastrum Koidz.
  • Haplosciadium Hochst.
  • Haplosphaera Hand.-Mazz.
  • Harbouria J.M.Coult. & Rose
  • Harrysmithia H.Wolff
  • Haussknechtia Boiss.
  • Hellenocarum H. Wolff
  • Helosciadium W.D.J. Koch – pęczyna
  • Heptaptera Margot & Reut.
  • Heracleum L. – barszcz
  • Heteromorpha Cham. & Schltdl.
  • Hladnikia Rchb.
  • Hohenackeria Fisch. & C. A. Mey.
  • Homalosciadium Domin
  • Horstrissea Greuter et al.
  • Hyalolaena Bunge
  • Hymenolaena DC.
  • Imperatoria L.
  • Itasina Raf.
  • Johrenia DC.
  • Johreniopsis Pimenov
  • Kadenia Lavrova & V. N. Tikhom.
  • Kafirnigania Kamelin & Kinzik.
  • Kalakia Alava
  • Kandaharia Alava
  • Karatavia Pimenov & Lavrova
  • Karnataka P.K.Mukh. & Constance
  • Kedarnatha P.K.Mukh. & Constance
  • Keraymonia Farille
  • Kitagawia Pimenov
  • Klotzschia Cham.
  • Komarovia Korovin
  • Korshinskia Lipsky
  • Kosopoljanskia Korovin
  • Kozlovia Lipsky
  • Krasnovia Popov ex Schischk.
  • Krubera Hoffm.
  • Kundmannia Scop.
  • Ladyginia Lipsky
  • Lagoecia L.
  • Lalldhwojia Farille
  • Laser Borkh. ex P. Gaertn. et al. – laser
  • Laserpitium L. – okrzyn
  • Lecokia Candolle
  • Ledebouriella H.Wolff
  • Lefebvrea A. Richard
  • Leibergia J.M.Coult. & Rose
  • Levisticum Hill – lubczyk
  • Leutea Pimenov
  • Libanotis Haller ex Zinn – oleśnik (włączany do Seseli – żebrzyca)
  • Lichtensteinia Cham. & Schltdl.
  • Lignocarpa J.W. Dawson
  • Ligusticella J.M.Coult. & Rose
  • Ligusticopsis Leute
  • Ligusticum L. – lubiśnik
  • Lilaeopsis Greene
  • Limnosciadium Mathias & Constance
  • Lipskya (Koso-Pol.) Nevski
  • Lisaea Boiss.
  • Lomatium Raf.
  • Lomatocarpa Pimenov
  • Magadania Pimenov & Lavrova
  • Magydaris W.D.J.Koch ex DC.
  • Malabaila Hoffm.
  • Mandenovia Alava
  • Marlothiella H.Wolff
  • Mastigosciadium Rech. f. & Kuber
  • Mathiasella Constance & C.L.Hitchc.
  • Mediasia Pimenov
  • Meeboldia H.Wolff
  • Melanosciadium H.Boissieu
  • Meum Mill. – wszewłoga
  • Microsciadium Boiss.
  • Mogoltavia Korovin
  • Molopospermum W.D.J.Koch
  • Monizia Lowe
  • Musineon Raf.
  • Mutellina Thell. – marchwica
  • Myrrhidendron J.M.Coult. & Rose
  • Myrrhis Mill. – marchewnik
  • Myrrhoides Heist. ex Fabr.
  • Naufraga Constance & Cannon
  • Neoconopodium (Koso-Pol.) Pimenov & Kljuykov
  • Neogoezia Hemsl.
  • Neonelsonia J.M.Coult. & Rose
  • Neoparrya Mathias
  • Niphogeton Schltdl.
  • Nirarathamnos Balf. f.
  • Nothosmyrnium Miq.
  • Notiosciadium Speg.
  • Notopterygium Boissieu
  • Oedibasis Koso-Pol.
  • Oenanthe L. – kropidło
  • Oligocladus Chodat & Wilczek
  • Oliveria Vent.
  • Opopanax W.D.J.Koch
  • Oreocome Edgew.
  • Oreonana Jeps.
  • Oreoschimperella Rauschert
  • Oreoxis Raf.
  • Orlaya Hoffm. – orlaja
  • Ormopterum Schischk.
  • Ormosciadium Boiss.
  • Ormosolenia Tausch
  • Orogenia S.Watson
  • Osmorhiza Raf.
  • Ottoa Kunth
  • Oxypolis Raf.
  • Pachypleurum Ledeb. – nibymarchwica
  • Palimbia Besser ex DC.
  • Pancicia Vis.
  • Paraligusticum V.N.Tikhom.
  • Paraselinum H.Wolff
  • Parasilaus Leute
  • Pastinaca L. – pasternak
  • Pastinacopsis Golosk.
  • Paulita Soják
  • Pedinopetalum Urb. & H. Wolff
  • Perideridia Rchb.
  • Perissocoeleum Mathias & Constance
  • Petroedmondia Tamamsch.
  • Petroselinum Hill – pietruszka
  • Peucedanum L. – gorysz
  • Phellolophium Baker
  • Phlojodicarpus Turcz. ex Ledeb.
  • Phlyctidocarpa Cannon & W.L.Theob.
  • Physospermopsis H.Wolff
  • Physospermum Cusson
  • Physotrichia Hiern
  • Pilopleura Schischk.
  • Pimpinella L. – biedrzeniec
  • Pinacantha Gilli
  • Pinda P.K.Mukh. & Constance
  • Pituranthos Viv.
  • Pleurospermopsis C. Norman
  • Pleurospermum Hoffm. – żebrowiec
  • Podistera S.Watson
  • Polemannia Eckl. & Zeyh.
  • Polemanniopsis B.L.Burtt
  • Polytaenia DC.
  • Polyzygus Dalzell
  • Portenschlagiella Tutin
  • Prangos Lindl.
  • Prionosciadium S.Watson
  • Psammogeton Edgew.
  • Pseudocarum C.Norman
  • Pseudocymopterus J.M.Coult. & Rose
  • Pseudoselinum C.Norman
  • Pseudotaenidia Mack.
  • Pternopetalum Franch.
  • Pterygopleurum Kitag.
  • Pteryxia (Nuttall) J. M. Coulter & Rose
  • Ptilimnium Raf.
  • Ptychotis W.D.J.Koch
  • Pycnocycla Lindl.
  • Pyramidoptera Boiss.
  • Registaniella Rech. f.
  • Rhabdosciadium Boiss.
  • Rhodosciadium S.Watson
  • Rhopalosciadium Rech. f.
  • Rhysopterus J.M.Coult. & Rose
  • Ridolfia Moris
  • Rumia Hoffm.
  • Rupiphila Pimenov & Lavrova
  • Rutheopsis A.Hansen & G.Kunkel
  • Sajanella Soják
  • Saposhnikovia Schischk.
  • Scaligeria DC.
  • Scandia J.W.Dawson
  • Scandix L. – czechrzyca
  • Schoenolaena Bunge
  • Schrenkia Fisch. & C.A.Mey.
  • Schtschurowskia Regel & Schmalh.
  • Schulzia Spreng.
  • Sclerochorton Boiss.
  • Sclerotiaria Korovin
  • Selinopsis Coss. &Durieu ex Batt. &Trab.
  • Selinum L. – olszewnik
  • Semenovia Regel & Herder
  • Seseli L. – żebrzyca
  • Seselopsis Schischk.
  • Shoshonea Evert & Constance
  • Silaum Mill. – koniopłoch
  • Siler Mill.
  • Sinocarum H.Wolff ex R.H.Shan & F.T.Pu
  • Sinodielsia H.Wolff
  • Sinolimprichtia H.Wolff
  • Sison L.
  • Sium L. – marek
  • Smyrniopsis Boiss.
  • Smyrnium L. – przewłoka
  • Sonderina H.Wolff
  • Spermolepis Raf.
  • Sphaenolobium Pimenov
  • Sphaerosciadium Pimenov & Kljuykov
  • Sphallerocarpus Besser ex DC.
  • Sphenocarpus Korovin
  • Sphenosciadium A. Gray
  • Spuriodaucus C.Norman
  • Spuriopimpinella (H. Boissieu) Kitag.
  • Stefanoffia H.Wolff
  • Stenocoelium Ledeb.
  • Stewartiella Nasir
  • Stoibrax Raf.
  • Symphyoloma C.A.Mey.
  • Szovitsia Fisch. & C.A.Mey.
  • Taenidia (Torr. & A.Gray) Drude
  • Tamamschjania Pimenov & Kljuykov
  • Tauschia Schltdl.
  • Tetrataenium (DC.) Manden.
  • Thamnosciadium Hartvig
  • Thapsia L. – łoczydło
  • Thaspium Nutt.
  • Thecocarpus Boiss.
  • Tilingia Regel
  • Tinguarra Parl.
  • Todaroa Parl.
  • Tommasinia Bertol.
  • Tongoloa H.Wolff
  • Tordyliopsis DC.
  • Tordylium L.
  • Torilis Adans. – kłobuczka
  • Trachydium Lindl.
  • Trepocarpus Nutt. ex DC.
  • Tricholaser Gilli
  • Trigonosciadium Boiss.
  • Trinia Hoffm.
  • Trochiscanthes W.D.J.Koch
  • Turczaninoviella Koso-Pol.
  • Turgenia Hoffm. – turgenia
  • Uldinia J.M.Black
  • Vanasushava P.K.Mukh. & Constance
  • Vicatia DC.
  • Vvedenskya Korovin
  • Xatardia Meisn. & Zeyh.
  • Yabea Koso-Pol.
  • Zeravschania Korovin
  • Zizia W.D.J.Koch – ochłystka
  • Zosima Hoffm.
  • Incertae sedis:

    Międzynarodowy Kodeks Nomenklatury Botanicznej (ang. International Code of Nomenclature for algae, fungi, and plants – ICN, dawniej International Code of Botanical Nomenclature – ICBN) – zespół zasad i zaleceń dotyczących tworzenia nazw naukowych (systematycznych) roślin stosowanych w botanice, stanowiących nomenklaturę botaniczną.Mikołajek (Eryngium L.) – rodzaj roślin należący do rodziny selerowatych. Należy do niego ok. 230 gatunków pochodzących głownie z Europy oraz Ameryki Południowej. Gatunkiem typowym jest Eryngium maritimum L..
  • Hermas L.
  • Platysace Bunge
  • Pozycja w systemie Reveala (1993–1999)

    Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa dereniowe (Cornidae Frohne & U. Jensen ex Reveal), nadrząd Aralianae Takht., rząd araliowce (Araliales Reveal), rodzina selerowate (Apiaceae Lindl.).

    Pręcik (łac. stamen) – męski organ płciowy w kwiecie, bardzo silnie zredukowany i zmieniony liść. Ponieważ każdy pylnik (theca) ma połączone po dwa woreczki pyłkowe, pręcik okrytozalążkowych jest mikrosporofilem o 4 mikrosporangiach lub 2 synangiach dwusporangiowych. U roślin okrytonasiennych składa się z nitki pręcikowej (filamentum) i główki (anthera), która jest zróżnicowana na dwa pylniki (thecae) połączone płonnym łącznikiem (connectivum). W pylnikach znajdują się komory pyłkowe zawierające tkankę wyściełającą (tzw. tapetum) oraz tkankę zarodnikotwórczą (tzw. archespor), która wytwarza ziarna pyłku kwiatowego lub pyłkowiny. Dojrzałe pylniki pękają, pyłek się wysypuje i zostaje on dalej przenoszony przez wiatr, owady, zwierzęta, a następnie osadza się na znamionach słupków innych kwiatów (następuje zapylenie). Istnieją także rośliny o kwiatach samopylnych.Agasyllis – rodzaj roślin z rodziny selerowatych (Apiaceae). Jest to takson monotypowy obejmujący tylko gatunek Agasyllis gummifera (L.) Spreng. ex Dierb. Występuje on w rejonie Kaukazu.
    Rodzaje, których przedstawiciele rosną w stanie dzikim w Polsce
  • barszcz (Heracleum)
  • biedrzeniec (Pimpinella)
  • blekot (Aethusa)
  • cieszynianka (Hacquetia)
  • czechrzyca (Scandix)
  • dzięgiel (Angelica)
  • gorysz (Peucedanum)
  • kłobuczka (Torillis)
  • kminek (Carum)
  • kolendra (Coriandrum)
  • koniopłoch (Silaum)
  • koper (Anethum)
  • kropidło (Oenanthe)
  • marchew (Daucus)
  • marchewnik (Myrrhis)
  • marchwica (Mutellina)
  • marek (Sium)
  • mikołajek (Eryngium)
  • nibymarchwica (Pachypleurum)
  • okrzyn (Laserpitium)
  • oleśnik (Libanotis)
  • olszewnik (Selinum)
  • pasternak (Pastinaca)
  • pęczyna Helosciadium)
  • podagrycznik (Aegopodium)
  • potocznik (Berula)
  • przewiercień (Bupleurum)
  • sierpnica (Falcaria)
  • starodub (Ostericum)
  • szczwół (Conium)
  • selery (Apium)
  • selernica (Cnidium)
  • szalej (Cicuta)
  • szparzyca ( Bifora)
  • szczwoligorz ( Conioselinum)
  • świerząbek (Chaerophyllum)
  • trybula (Anthriscus)
  • włóczydło (Caucalis)
  • wszewłoga (Meum)
  • żankiel (Sanicula)
  • żebrowiec (Pleurospermum)
  • żebrzyca (Seseli)
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2018-12-09].
    2. Nazwy naukowe alternatywne zgodnie z art. 18 Kodeksu Nomenklatury Botanicznej Division II. Rules and Recommendations. Chapter III. Nomenclature of taxa according to their rank. Section 2. Names of families and subfamilies, tribes and subtribes
    3. Maarten J.M. Christenhusz, Michael F. Fay, Mark W. Chase: Plants of the World. Richmond UK, Chicago USA: Kew Publishing, Royal Botanic Gardens, The University of Chicago Press, 2017, s. 632-637. ISBN 978-1-842466346.
    4. Alicja Szweykowska, Jerzy Szweykowski (red.): Słownik botaniczny. Wyd. wydanie II, zmienione i uzupełnione. Warszawa: Wiedza Powszechna, 2003, s. 57. ISBN 83-214-1305-6.
    5. Wielka Encyklopedia Przyrody. Rośliny kwiatowe 1. Warszawa: Muza SA, 1998, s. 257–270. ISBN 83-7079-778-4.
    6. List of Genera in APIACEAE. W: Vascular plant families and genera [on-line]. Angiosperm Phylogeny Website. [dostęp 2018-12-09].
    7. Crescent Bloom: Apiaceae (ang.). The Compleat Botanica. [dostęp 2010-05-01].
    8. Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Flowering plants and pteridophytes of Poland. A checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 2002. ISBN 83-85444-83-1.
    Kolendra (Coriandrum L. 1753) – rodzaj roślin z rodziny selerowatych. Liczy 2 gatunki, pochodzące prawdopodobnie z zachodnich części obszaru śródziemnomorskiego. Gatunkiem typowym jest Coriandrum sativum L..Nibymarchwica (Pachypleurum Ledeb.) – rodzaj roślin należący do rodziny selerowatych. Gatunkiem typowym jest Pachypleurum alpinum Ledeb.




    Warto wiedzieć że... beta

    Czechrzyca (Scandix L.) – rodzaj roślin z rodziny selerowatych (Apiaceae). Gatunkiem typowym jest Scandix pecten-veneris L..
    Acronema – rodzaj roślin z rodziny selerowatych (Apiaceae). Obejmuje 38 gatunków występujących w Azji środkowej i wschodniej, głównie na terenach wyżej położonych od wschodniego Nepalu po południowo-zachodnie Chiny.
    Dzięgiel leśny (Angelica sylvestris L.) – gatunek rośliny należący do rodziny selerowatych (Apiaceae). Gatunek eurosyberyjski. W Polsce pospolity na całym niżu i w niższych położeniach górskich.
    Turgenia (Turgenia Hoffm.) – rodzaj roślin należący do rodziny selerowatych. Gatunkiem typowym jest Turgenia latifolia (L.) Hoffm.
    Biedrzeniec (Pimpinella L.) – rodzaj roślin dwuletnich lub bylin z rodziny selerowatych. Należy tu około 150 gatunków i podgatunków (zależnie od interpretacji taksonomicznej). Gatunkiem typowym jest Pimpinella saxifraga L..
    Korona (łac. corolla, ang. corolla) – element kwiatu składający się z okółka barwnych płatków korony (petala), które stanowią powabnię dla owadów, lub innych zwierząt zapylających kwiaty. Korona stanowi wewnętrzną część okwiatu.
    Marchew zwyczajna Daucus carota L. – gatunek rośliny z rodziny selerowatych. Występuje w stanie dzikim pospolicie na terenach Europy, Azji i północnej Afryki. Jest również rośliną uprawną. W Polsce w stanie dzikim jest rośliną bardzo pospolitą.

    Reklama

    Czas generowania strony: 1.518 sek.