• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Sara

    Przeczytaj także...
    List do Hebrajczyków [Hbr], List do Żydów [Żyd] – jeden z listów Nowego Testamentu zamieszczany w wydaniach Biblii przed Listami powszechnymi. Imię autora nie jest w liście wymienione i od początku stanowiło kwestię sporną. Przez długie lata autorstwo przypisywano Pawłowi z Tarsu, pogląd ten jest jednak obecnie zarzucony. Również kanoniczność Listu budziła wątpliwości. Obecnie kwestie autorstwa i kanoniczności nie znajdują się w centrum zainteresowań biblistów, poruszane są natomiast zagadnienia takie jak struktura Listu, tło religijno-historyczne i główne wątki myśli teologicznej.Szekel – starożytna hebrajska miara masy równa około 12 dag. Również miara babilońska, stosowana w dolinie Tygrysu i Eufratu.
    Sodoma – wspomniane w Biblii główne miasto kananejskie, położone na Szefeli. Według Księgi Rodzaju (Rdz 10,19) zlokalizowane było na południu kraju. Dokładne położenie Sodomy nie jest znane, choć prowadzono poszukiwania na południowym i północnym brzegu Morza Martwego. Istnieje przypuszczenie, że jej ruiny znajdują się na dnie morza. Współcześnie Sodomą nazywa się solne wzgórze Dżebel Usdum na połudnoiwo-zachodnim brzegu Morza Martwego.
    Sara (po prawej) i Abraham - ilustracja z Biblii w obrazkach dla najmłodszych

    Sara (hebr. שָׂרָה, od babil. Szarratu - „księżniczka”, postać wysokiej rangi) – postać biblijna, bohaterka Księgi Rodzaju, córka Teracha, żona Abrahama, matka Izaaka. Pierwotnie jej imię brzmiało Sarai (hebr.שָׂרָי ) , według Księgi Rodzaju (Rdz 17,15) Bóg zmienił je na Sara w ramach przymierza zawartego po tym jak jej niewolnica Hagar urodziła Abrahamowi syna Izmaela.

    Termin ten pojawił się w XVI wieku p.n.e., gdy Egipt wkroczył w okres silnej ekspansji terytorialnej pod rządami XVIII dynastii. Po zjednoczeniu kraju przez Narmera egipski władca nosił tytuł nesut-biti – Ten-który-należy-do-pszczoły-i-trzciny, bowiem w tym okresie godłem Górnego Egiptu była pszczoła, a Dolnego – trzcina. Z biegiem czasu zaczęto używać tytułu Król Górnego i Dolnego Egiptu oraz Król Południa i Król Północy.List do Galatów [Ga], List do Galacjan [Gal] – jeden z listów św. Pawła z Tarsu, znajdujący się w Nowym Testamencie.

    Sara w Biblii[ | edytuj kod]

    Cytowane fragmenty biblijne pochodzą z Biblii Tysiąclecia.

    "Abram i Nachor wzięli sobie żony. Imię żony Abrama było Saraj [...] Saraj była bezpłodna i nie miała potomstwa."(Rdz 11,29.30). Według Rdz 20,12 Saraj była córką Teracha i przyrodnią siostrą Abrahama, któremu później towarzyszyła w wędrówce na Wschód. Józef Flawiusz w Dawne dzieje Izraela (DDI VI 5) sugeruje, że była raczej bratanicą Abrahama, gdyż była córką Harana, brata Abrahama i siostrą Lota.

    Makpela (hebr. המכפלה Machpela; arab. الحرم الإبراهيم Al-Haram al-Ibrahim) – jaskinia w Hebronie w Palestynie, na terenie Autonomii Palestyńskiej, którą według Starego Testamentu zakupił patriarcha Abraham, by pochować w niej swoją żonę Sarę (por. Rdz 23, 1-20).Józef Flawiusz (hebr. Josef ben Matatia, stgr. ᾿Ιώσηπος Φλαύιος, łac. Iosephus Flavius, ur. 37, zm. po 94) – żydowski historyk pochodzący z rodu kapłańskiego. Józef pochodził z klasy Joariba, pierwszej klasy kapłańskiej w Izraelu. Jego pradziadek, Mattias Garbaty (ur. 135 p.n.e.), był po kądzieli wnukiem Jonatana Machabeusza. Był synem Mattiasa syna Józefa, jerozolimskiego kapłana.

    Sara była tak piękna, że Abraham dwukrotnie przedstawiał ją jako swoją siostrę, w nadziei na lepsze traktowanie przez możnowładców podczas swych wypraw do obcych narodów, lub w obawie przed śmiercią z ich rąk . Uczynił tak podczas wyprawy do Egiptu przed faraonem (Rdz 12,11-20) i Abimelekiem, królem filistyńskiego państwa-miasta Geraru (20,1-20). Za każdym razem została wprowadzona do ich haremu, jednak kary boskie (choroba faraona i bezpłodność kobiet w ludzie Abimeleka) zmusiły ich do oddalenia kobiety.

    Gerar (hebr. גְּרָר) – miasto, które naukowcy utożsamiają z jednym z kopców: Tell Dżemma, Tell Abu Hureir, Tell el-Szaria bądź Tell el-Tuwail, położonych pomiędzy Gazą a Beer Szebą. Nazwa miasta nie została poświadczona w żadnych źródłach, oprócz kilku ksiąg Starego Testamentu. Według Księgi Rodzaju miasto należało do Filistynów, niemniej z punktu widzenia nauki jest to anachronizm, ponieważ tereny, na których jest położone, został podbity przez te Ludy Morza w XI wieku p.n.e. W czasach Abrahama i Izaaka Gerarem rządził król Abimelek. W jego okolicach były wypasane trzody patriarchów (Rdz 2,6; 26,1–12), a kwestia korzystania z pobliskiej studni była przyczyną sporów pomiędzy pasterzami gerarskimi a pasterzami Izaaka (Rdz 21,25: 26,15–23). Poza Księgą Rodzaju nazwa miasta występuje w Drugiej Księdze Kronik (14,12–13). Przekaz tyczy ucieczki Zeracha Kuszyty (Osorkona I?), którego król Judy Asa ściga od Geracha do Mareszy. W czasach bizantyjskich miasto było jedną z rezydencji królewskich i nazywało się Saltus Gereriticus.Hetyci (biblijni חתי lub HTY) – lud posługujący się indoeuropejskim językiem hetyckim, który około XVII w. p.n.e. stworzył potężne państwo z centrum w Hattusa (dzisiejsze Boğazkale) w Anatolii. Potęga państwa opierała się na znakomicie, jak na owe czasy, uzbrojonej armii (broń z żelaza, zbroje, doskonałe rydwany bojowe). W okresie swojej największej świetności Hetyci kontrolowali Anatolię, północną Mezopotamię, Syrię i Palestynę. Państwo Hetytów upadło około 1200 p.n.e. prawdopodobnie pod naporem Ludów Morza, chociaż nieliczne hetyckie miasta-państwa w północnej Syrii przetrwały do roku 708 p.n.e.

    Kiedy Abraham i Sara byli bardzo starzy, wciąż nie mieli ze sobą dzieci, wszystko wskazywało na to, że Sara była bezpłodna. Bóg zdecydował jednak, że Abraham powinien mieć syna. Kazał policzyć Abrahamowi gwiazdy na niebie, a kiedy ten zgubił się w rachunkach, Bóg oznajmił mu, że jego potomstwo będzie tak liczne jak gwiazdy na niebie. Po pewnym czasie Bóg spotkał się z Abramem (Abram to jego imię prawowite, Abrahamem nazwał go Bóg gdy zapowiedział urodzenie Izaaka) przybywając do niego pod postacią jednego z trzech wędrowców. Dwaj z nich (towarzyszący Bogu aniołowie) poszli potem do Lota, zapowiedzieć zagładę Sodomy, zaś trzeci zapowiedział Abrahamowi i Sarze, że niebawem staną się rodzicami. Słysząc to, Sara się uśmiechnęła. Gdy wędrowiec zapytał "dlaczego Sara się śmieje?", Sara zdradziła, że ma lat 90, a mąż 100 i wydaje jej się to niemożliwe. Niedługo potem Sara stała się brzemienna i urodziła syna, którego z rozkazu Boga nazwano Izaakiem.

    Księga Rodzaju [Rdz], Pierwsza Księga Mojżeszowa [1 Mojż] (hebr. בראשית Bereszit (od pierwszych słów Na początku), gr. Γένεσις Genesis) – pierwsza księga Biblii, należąca do Starego Testamentu, zaliczana do Pięcioksięgu (Tory).Jezus Chrystus (ur. ok. 8–4 p.n.e., zm. 30 lub 33 w Jerozolimie) – centralna postać religii chrześcijańskiej, założyciel Kościoła. W chrześcijaństwie uznawany za Boga i człowieka, współistotnego Bogu Ojcu.

    Sara umarła w wieku stu dwudziestu siedmiu lat. Według Starego Testamentu, aby ją pochować, Abraham za 400 srebrnych sykli zakupił od Efrona Hetyty, jednego z mieszkańców Hebronu, jaskinię Makpela. Tam też przygotował grób dla siebie i w swoim czasie został obok Sary pochowany (por. Rdz 23, 1-20).

    Hagada, haggada (hebr. הגדה haggadà) – słowo oznaczające opowiadanie, opowieść, sagę i odnosi się do legend, przypowieści i opowiadań z rabinicznej egzegezy Biblii i Talmudu, a szczególną rolę odgrywa w midraszu.Hebron (arab. الخليل, Al-Halil) – palestyńskie miasto położone na południu Zachodniego Brzegu. Położone ok. 35 km na południe od Jerozolimy. Czwarte co do wielkości miasto Autonomii Palestyńskiej.

    Sara w Nowym Testamencie[ | edytuj kod]

    List do Hebrajczyków 11,11 wymienia Sarę jako jedną z bohaterów wiary.

    Paweł z Tarsu w Liście do Galatów uważa Sarę za alegorię przymierza, jakie zawarł Jezus Chrystus umierając na krzyżu.

    Sara w tradycji żydowskiej[ | edytuj kod]

    Według tradycji Hagady była jedną z siedmiu prorokiń Izraela.

    Biblia, Pismo Święte (z greckiego βιβλίον, biblion – zwój papirusu, księga, l.m. βιβλία, biblia – księgi) – zbiór ksiąg, spisanych pierwotnie po hebrajsku, aramejsku i grecku (w formie koinè (gr. κοινὴ)), uznawanych przez żydów i chrześcijan za natchnione przez Boga. Biblia i poszczególne jej części posiadają odmienne znaczenie religijne dla różnych wyznań. Na chrześcijańską Biblię składają się Stary Testament i Nowy Testament. Biblia hebrajska – Tanach obejmuje księgi Starego Testamentu. Poszczególne tradycje chrześcijańskie mają nieco inny kanon ksiąg biblijnych.Stary Testament, Biblia Hebrajska – starsza część Biblii, przyjęta przez chrześcijaństwo z judaizmu. Judaistyczna (a za nią protestancka) wersja obejmuje 39 ksiąg (tylko hebrajskich), katolicka zawiera 46, a prawosławna w sumie 50-53 (księgi hebrajskie i greckie z Septuaginty oraz niekiedy apokryfy).




    Warto wiedzieć że... beta

    Abimelek, Abimelech – król ludów Geraru, ziemi leżącej w południowej Palestynie na południowy wschód od Gazy w kraju Filistynów(księga Rdz20,1).
    Abraham (hebr. Abraham אברהם, akad. A-bi-ra-mu, arab. Ibrahim ابرَاهِيم "kochający ojca") – pierwotnie zwany Abramem, pierwszy z hebrajskich patriarchów. Żył ok. II tys. p.n.e. Zgodnie z przekazami biblijnymi Abraham był ojcem narodu żydowskiego. Z woli Boga Jahwe wyruszył z Mezopotamii do Palestyny.
    Język/dialekt babiloński – jeden z głównych dialektów języka akadyjskiego, który wykształcił się na początku II tys. p.n.e. z dialektu staroakadyjskiego na obszarze środkowej i południowej Mezopotamii. W użyciu pozostawał do końca I tys. p.n.e. Zapisywany był w piśmie klinowym. W rozwoju języka babilońskiego wyróżnianych jest pięć etapów: starobabiloński, średniobabiloński, młodobabiloński, nowobabiloński i późnobabiloński
    Filistyni (hebr. פלשתים Plisztim - "obcy, wędrowcy", eg. Peleset) - lud zamieszkujący w starożytności tereny południowego wybrzeża Kanaanu położone na zachód od Judei. Pochodzenie etniczne Filistynów nie zostało definitywnie ustalone. Niektórzy uczeni na podstawie niewielkiej liczby zachowanych słów sugerują ich indoeuropejskie pochodzenie. Możliwe, że wywodzili się z rejonu Morza Egejskiego, na co wskazywałby styl najstarszej filistyńskiej ceramiki. Istnieją również opinie o pochodzeniu z Kapadocji lub Ilirii. Zaliczali się oni do tzw. Ludów Morza, które na przełomie XIII i XII w. p.n.e. uderzyły na Egipt; po klęsce zadanej im przez Ramzesa III część z nich osiedliła się na terenie Kanaanu; od tamtej pory odłam ten znany był właśnie pod nazwą Filistynów. Filistyni wzmiankowani są w źródłach egipskich i asyryjskich, a przez Biblię opisywani są jako jeden z głównych przeciwników starożytnych Izraelitów. W III wieku p.n.e. zatracili swą odrębność etniczną w związku z hellenizacją.
    Język hebrajski (hebr. עִבְרִית, trb. iwrit) – język z grupy kananejskiej języków semickich, należący do afroazjatyckiej rodziny językowej, zapisywany alfabetem hebrajskim.
    Paweł z Tarsu, Paweł Apostoł, Szaweł, Saul, Szaul, heb. שאול התרסי Szaul ha-Tarsi (ur. ok. 5-10 w Tarsie w Cylicji, zm. 64-67 w Rzymie) – Żyd z Tarsu, święty chrześcijański, zwany Apostołem Narodów. Święty ten wymieniany jest w Modlitwie Eucharystycznej Kanonu rzymskiego.
    Biblia Tysiąclecia (BT) – polski przekład Biblii z języków oryginalnych zainicjowany przez opactwo benedyktynów tynieckich z Krakowa, wydany przez Pallottinum po raz pierwszy w roku 1965. Było to pierwsze tłumaczenie całej Biblii na język polski w Kościele katolickim od ponad 350 lat, czyli od Biblii Jakuba Wujka. Zrywało z tradycyjnym językiem biblijnym, ale po upływie kilkudziesięciu lat samo stworzyło wzorzec języka biblijnego.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.015 sek.