• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Santiago Ramón y Cajal

    Przeczytaj także...
    Nagroda Nobla w dziedzinie fizjologii lub medycyny (szw. Nobelpriset i fysiologi eller medicin) – jest nagrodą przyznawaną corocznie przez Instytut Karolinska za wyjątkowe osiągnięcia naukowe z różnych dziedzin fizjologii lub medycyny. Jest jedną z pięciu Nagród Nobla ustanowionych w testamencie przez Alfreda Nobla (zm. w 1896 roku). Jak zapisał on w swoim testamencie, nadzór nad nagrodą sprawuje Fundacja Noblowska, a przyznawana jest ona przez zgromadzenie wybierane przez Instytut Karolinska. Określana potocznie jako „Nagroda Nobla z medycyny”, w rzeczywistości była precyzyjnie opisana przez Nobla w jego testamencie, jako nagroda z „fizjologii lub medycyny”. Z tego powodu może być przyznana w każdej ze szczegółowych dziedzin obu tych nauk. Pierwszym laureatem nagrody był w roku 1901 Niemiec Emil Adolf von Behring.Dendryt (dendritum) - element neuronu, rozgałęziona (zazwyczaj) struktura, przenosząca sygnały otrzymywane z innych neuronów przez synapsy do ciała komórki, której jest częścią. Występuje w tkance nerwowej. Słowo wywodzi się z greckiego słowa "déndron", czyli drzewo. Dendryty otrzymały taką nazwę, ponieważ przypominają gałęzie.
    Histologia (z gr. histos – tkanka, logos – wiedza, nauka) – nauka o budowie, rozwoju i funkcjach tkanek, w przeciwieństwie do anatomii, zajmuje się badaniem mikroskopowej budowy ciała. Nauka o mikroskopowych wykładnikach chorób nosi nazwę histopatologii.

    Santiago Ramón y Cajal (ur. 1 maja 1852 w Petilla de Aragón, Nawarra, zm. 17 października 1934 w Madrycie) – hiszpański histolog, neuroanatom, prekursor neurobiologii. Laureat Nagrody Nobla w dziedzinie medycyny w roku 1906 (razem z Camillo Golgim) za badania nad strukturą systemu nerwowego.

    Madryt (hiszp. Madrid) – stolica i największe miasto Hiszpanii, położony w środkowej części kraju u podnóża Sierra de Guadarrama (Wyżyna Kastylijska) nad rzeką Manzanares.Układ nerwowy (łac. systema nervosum; ang. nervous system) – jest to zbiór wyspecjalizowanych komórek, pozostających ze sobą w złożonych relacjach funkcjonalnych i strukturalnych, odpowiadający za sterowanie aktywnością organizmu. Układ nerwowy jest w stanie wykryć określone zmiany zachodzące w otoczeniu i wywołać w związku z tym odpowiednią reakcję organizmu.

    Brat Pedra Ramóna y Cajala.

    Dorobek naukowy[]

    Komórki móżdżku - rysunek z "Estructura de los centros nerviosos de las aves", Madrid, 1905

    Do czasu odkrycia Ramóna y Cajala i Camillo Golgiego uważano, że mózg jest jednolitą masą, ponieważ metodami, jakimi dysponowano i stosowano, nie potrafiono uzyskać obrazu komórek nerwowych.

    Fotografia (gr. φως, phōs, D. phōtós – światło; gráphō – piszę, graphein – rysować, pisać; rysowanie za pomocą światła) – zbiór wielu różnych technik, których celem jest zarejestrowanie trwałego, pojedynczego obrazu za pomocą światła. Potoczne znaczenie zakłada wykorzystanie układu optycznego, choć nie jest to konieczne np. przy rayografii.Neuroanatomia – gałąź anatomii zajmująca się budową obwodowego i ośrodkowego układu nerwowego u człowieka i zwierząt. Równocześnie, stanowi jedną z najstarszych gałęzi neurobiologii.

    Obaj naukowcy zastosowali tę samą metodę barwienia preparatów histologicznych, opartą na nowej wówczas technice fotograficznej, opracowaną w roku 1873 przez Golgiego (zob. metoda Golgiego). Golgi uważał, że struktura obserwowanych tkanek jest siecią wielu rozgałęziających, bezpośrednio połączonych nerwowych kanalików.

    Synapsa – miejsce komunikacji błony kończącej akson z błoną komórkową drugiej komórki, nerwowej lub komórki efektorowej (wykonawczej), np. mięśniowej lub gruczołowej.Biblioteka Kongresu Stanów Zjednoczonych (ang.: Library of Congress) – największa biblioteka świata. Gromadzi ponad 142 mln różnego rodzaju dokumentów, ponad 29 mln książek, 58 mln rękopisów, 4,8 mln map i atlasów, 12 mln fotografii, 6 mln mikrofilmów, 3,5 mln dokumentów muzycznych, 500.000 filmów; wszystko w ponad 460 językach. 7% zbiorów to dokumenty w językach słowiańskich, w tym największy w USA zbiór polskich książek. Całość zajmuje 856 km półek. Biblioteka dysponuje (w 3 budynkach) 22 czytelniami ogólnymi, 3 wydzielonymi czytelniami dla kongresmenów oraz biblioteką sztuki (John F. Kennedy Center). Zatrudnia 5 tysięcy pracowników. Wyposażona jest w system komputerowy o pojemności 13 mln rekordów oraz w 3000 terminali. Pełni funkcję biblioteki narodowej.

    Ramón y Cajal – zafascynowany wyglądem zabarwionych preparatów Golgiego, które zobaczył po kilkunastu latach (w roku 1887) – przystąpił do analogicznych eksperymentów. Intensywne badania objęły liczne preparaty, pobrane z tkanki pochodzącej od ludzi i wielu różnych zwierząt i ich płodów (króliki, psy, świnki morskie, kurczęta, myszy, szczury, żaby, ryby). Kształty zabarwionych neuronów precyzyjnie rysował. Umożliwiło mu to sformułowanie „doktryny neuronów” – teorii, że aksony poszczególnych neuronów nie łączą się między sobą, lecz każdy akson kończy się zawsze na dendrycie sąsiedniego neuronu (protoplazma obu komórek nie miesza się ze sobą; zob. synapsa). Odkrycie to zrewolucjonizowało badania struktury i zasad działania układu nerwowego.

    Nawarra (hiszp. Navarra, fr. Navarre, bask. Nafarroa) – kraina historyczna w zachodniej części Pirenejów na pograniczu Hiszpanii i Francji. Nawarra obejmuje część historycznego Kraju Basków. Pod zwierzchnictwem Nawarry znajdowała się niegdyś również część francuskiego departamentu Pyrénées-Atlantiques, obecnie znana jako Dolna Nawarra (fr. Basse-Navarre).Pedro Ramón y Cajal (ur. 23 października 1854 w Larrés, zm. 10 grudnia 1950 w Saragossie) – hiszpański lekarz, ginekolog, neuroanatom. Brat Santiago Ramón y Cajala.

    Ramón y Cajal badał również układ nerwowy owadów (część przetwarzającą bodźce wzrokowe), który porównywał do zegarka kieszonkowego, a ssaczy odpowiednik – do zegara z kukułką.

    Wybrane prace[]

  • Rules and advices on scientific investigation
  • Histology
  • Degeneration and regeneration of the nervous system
  • Manual of normal histology and micrographic technique
  • Elements of histology, etc.
  • Manual of general pathological anatomy
  • New ideas on the fine anatomy of the nerve centres
  • Textbook on the nervous system of man and the vertebrates
  • The retina of vertebrates
  • Przypisy

    1. Juan Andrés de Carlos Segovia, Santiago Ramón y Cajal Agüeras. Pedro Ramón y Cajal. Médico, histólogo y docente. „Revista Española de Patología”. 35 (4), s. 465-474, 2002. 
    2. 1. Bąbelkowa folia czy błyszczący klej? Mózg Einsteina. W: R. Douglas Fields (tłumaczenie: Katarzyna Dzięcioł): Drugi mózg. Rewolucja w nauce i medycynie. 2011-03-15, s. 18–22. [dostęp 2013-12-27]. (pol.)
    3. Santiago Ramón y Cajal: The Structure and Connexions of Neurons (ang.). W: The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1906 > Camillo Golgi, Santiago Ramón y Cajal [on-line]. Nobel Media AB, December 12, 1906. [dostęp 2015-01-27].
    4. Douglas Fox. Granice inteligencji. „Świat Nauki”. nr. 8 (240), s. 26, sierpień 2011. Prószyński Media. ISSN 0867-6380. 

    Bibliografia[]

  • Cyril B. Courville: Santiago Ramon y Cajal (1852–1934). W: Webb Haymaker (red.): The Founders of Neurology. One Hundred and Thirty-Three Biographical Sketches. Prepared for the Fourth International Neurological Congress in Paris by Eighty-Four Authors. Springfield: C.C.Thomas, 1953, s. 74–77.
  • Linki zewnętrzne[]

  • sylwetka na stronie Komitetu Noblowskiego
  • Metoda Golgiego – metoda barwienia preparatów neurohistologicznych, opracowana przez Camillo Golgiego w 1873 roku. Sam Golgi nazwał ją reakcją czarną (la reazione nera).Protoplazma – część komórki oddzielona od środowiska błoną komórkową. Wyróżnia się w niej jądro komórkowe i cytoplazmę.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Biblioteka Narodowa Francji (fr. Bibliothèque nationale de France, BnF) – francuska biblioteka narodowa, znajdująca się w Paryżu. Przewidziana jest jako repozytorium dla wszystkich materiałów bibliotecznych, wydawanych we Francji. Obecnym dyrektorem Biblioteki jest Bruno Racine.
    Język polski (polszczyzna) – język naturalny należący do grupy zachodniosłowiańskich (do których należą również czeski, słowacki, kaszubski, dolnołużycki, górnołużycki i wymarły połabski), stanowiących część rodziny indoeuropejskiej.
    Prekursor (łac. praecursor - poprzednik) – człowiek, którego myśli, dzieła lub czyny otwierają nowe kierunki w sztuce, filozofii, myśli technicznej albo w nauce; pionier. Także osoba będąca przed innymi wyrazicielem nowych dążeń czy idei, ktoś, kto w jakiejś dziedzinie wyprzedza ludzi sobie współczesnych, zapoczątkowując swoim dziełem nową epokę, wnoszący nowe wartości (często odrzucane, a potem powszechnie przyjęte).
    Hiszpanie – naród romański zamieszkujący głównie Hiszpanię (73% ludności), posługujący się językiem hiszpańskim.
    Petilla de Aragón – gmina w Hiszpanii, w prowincji Nawarra, w Nawarze, o powierzchni 27,55 km². W 2011 roku gmina liczyła 29 mieszkańców.
    Kontrola autorytatywna – w terminologii bibliotekoznawczej określenie procedur zapewniających utrzymanie w sposób konsekwentny haseł (nazw, ujednoliconych tytułów, tytułów serii i haseł przedmiotowych) w katalogach bibliotecznych przez zastosowanie wykazu autorytatywnego zwanego kartoteką wzorcową.
    Bartolomeo Camillo Emilio Golgi (ur. 7 lipca 1843 w Corteno, zm. 21 stycznia 1926 w Pawii) – włoski lekarz patolog, profesor Uniwersytetu w Pawii, laureat Nagrody Nobla w dziedzinie fizjologii lub medycyny (1906), wspólnie z Santiago Ramónem y Cajalem. Autor licznych prac poświęconych histologii układu nerwowego, twórca własnej szkoły histologicznej. Opracował nowe metody barwienia preparatów histologicznych (metody Golgiego). Odkrył strukturę komórkową, nazwaną na jego cześć aparatem Golgiego.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.037 sek.