• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Samolot patrolowy

    Przeczytaj także...
    Samolot – statek powietrzny cięższy od powietrza (aerodyna), utrzymujący się w powietrzu dzięki wytwarzanej sile nośnej za pomocą nieruchomych, w danych warunkach względem statku, skrzydeł. Ciąg potrzebny do utrzymania prędkości w locie poziomym wytwarzany jest przez jeden lub więcej silników.Boeing P-8 Poseidon – amerykański, morski samolot rozpoznawczy i patrolowy bazowania lądowego, przeznaczony do wykrywania i walki z okrętami podwodnymi (Anti-Submarine Warfare/ASW) i nawodnymi, skonstruowany przez firmę Boeing. Konstrukcja ma zastąpić używane do dnia dzisiejszego w United States Navy samoloty Lockheed P-3 Orion. Samolot jest zmilitaryzowaną wersją popularnej maszyny pasażerskiej Boeing 737. Obok Stanów Zjednoczonych jej użytkownikami są Indie a w przyszłości Australia.
    Zwalczanie okrętów podwodnych (ZOP, ang. ASW – Anti-Submarine Warfare) – dział morskiej sztuki wojennej, który stawia sobie za cel wykrywanie i niszczenie (uszkodzenie) wrogich okrętów podwodnych przy pomocy własnych okrętów nawodnych i podwodnych, min przeciw podwodnych oraz samolotów i helikopterów.

    Samolot patrolowysamolot przeznaczony do prowadzenia rozpoznania i patrolowania nad morzem. Głównie są to samoloty wojskowe przystosowane do poszukiwania i zwalczania okrętów podwodnych, a także do zwalczania wykrytych celów nawodnych. Pojęcie to obejmuje także samoloty wojskowe lub służb cywilnych przeznaczone do nadzoru morskiej strefy ekonomicznej, ochrony granic, kontrolowania ruchu jednostek pływających, monitorowania zanieczyszczeń albo celów poszukiwawczo-ratowniczych. Odznaczają się odpowiednio dużą długotrwałością lotu. W przeszłości używano do takich zadań także wodnosamoloty, w tym łodzie latające.

    Kawasaki P-1 – japoński, morski samolot patrolowy, przeznaczony do wykrywania i zwalczania okrętów podwodnych i nawodnych, wybudowany przez Kawasaki Heavy Industries, mający zastąpić używany przez Japońskie Morskie Siły Samoobrony samolot Lockheed P-3 Orion.Detektor anomalii magnetycznych (MAD, ang. Magnetic Anomaly Detector) jest urządzeniem pozwalającym na rejestrację chwilowych, a w wyniku ruchu miejsc, zmian natężenia pola magnetycznego Ziemi. Pozwala na wykrycie dużych skupisk metalu – takich jak okrętów podwodnych lub zatopione wraki statków. Urządzenia używa się też do wykrywania skupisk minerałów, które zakłócają normalne pole magnetyczne planety.

    Samoloty patrolowe mają konstrukcję zoptymalizowaną do kontrolowania obszarów morskich i poszukiwania oraz zwalczania okrętów nawodnych i podwodnych. Do wykrywania obiektów morskich stosuje się stacje radiolokacyjne obserwacji powierzchni morza (od II wojny światowej) oraz systemy wykrywające źródła emisji elektromagnetycznej. Podstawowym sposobem wykrywania zanurzonych okrętów podwodnych są zrzucane przez samolot boje hydroakustyczne. Niektóre samoloty posiadają detektor anomalii magnetycznych.

    Lockheed P-3 Orion – amerykański morski samolot rozpoznawczy i patrolowy, stosowany również do walki z okrętami podwodnymi skonstruowany przez firmę Lockheed na bazie samolotu pasażerskiego Lockheed L-188 Electra.Wodnosamolot (albo: hydroplan) – samolot przystosowany konstrukcyjnie do startu i lądowania (wodowania) z powierzchni wody.

    Uzbrojenie ofensywne samolotów patrolowych pierwotnie stanowiły klasyczne bomby lotnicze lub bomby głębinowe do zwalczania okrętów podwodnych. Należy zaznaczyć, że w okresie II wojny światowej zadania zwalczania jednostek nawodnych przy pomocy bomb i torped wykonywane były także przez klasyczne samoloty bombowe, jednakże kierowane one były na ogół przeciw wykrytym już celom, a w przypadku samolotów patrolowych nacisk kładziono na wykrywanie celów. Pod koniec wojny pojawiły się pierwsze torpedy samonaprowadzające do zwalczania okrętów podwodnych. W latach 70. XX wieku na uzbrojenie samolotów patrolowych, oprócz kierowanych torped przeciw okrętom podwodnym, zaczęły wchodzić ponadto kierowane pociski przeciwokrętowe do zwalczania okrętów nawodnych, względnie pociski powietrze-ziemia. Wczesne samoloty patrolowe miały uzbrojenie obronne w postaci karabinów maszynowych; po II wojnie światowej generalnie zaprzestano stosowania uzbrojenia obronnego.

    Łódź latająca – rodzaj wodnosamolotu, samolotu operującego z powierzchni wody, w którym częścią stykającą się bezpośrednio z wodą jest spód kadłuba samolotu. Spód ten jest uszczelniony w celu zapewnienia niezbędnej pływalności i odpowiednio wyprofilowany w celu zapewnienia dobrych charakterystyk ruchu na wodzie i małych oporów aerodynamicznych i hydrodynamicznych.International Standard Serial Number, ISSN czyli Międzynarodowy Znormalizowany Numer Wydawnictwa Ciągłego – ośmiocyfrowy niepowtarzalny identyfikator wydawnictw ciągłych tradycyjnych oraz elektronicznych. Jest on oparty na podobnej koncepcji jak identyfikator ISBN dla książek, ISAN dla materiałów audio-wideo. Niektóre publikacje wydawane w seriach mają przyporządkowany zarówno numer ISSN, jak i ISBN.

    Początkowo – w okresie I wojny światowej, zadania patrolowania morskiego wypełniane były przede wszystkim przez wodnosamoloty (głównie z uwagi na bezpieczeństwo – zawodność ówczesnych samolotów). Austro-węgierskie wodnosamoloty Lohner L dokonały pierwszego zatopienia okrętu podwodnego przez samolot 16 września 1916 (francuskiego „Foucault”). Wodnosamoloty, a zwłaszcza duże łodzie latające, były używane licznie w tej roli także podczas II wojny światowej. W latach powojennych powstawały jeszcze nieliczne nowe konstrukcje łodzi latających, aczkolwiek rola ich malała i obecnie zostały praktycznie wyparte przez samoloty bazowania lądowego.

    Foucault (Q70) – francuski oceaniczny okręt podwodny z okresu I wojny światowej, czwarta zamówiona jednostka typu Brumaire. Została zwodowana 15 czerwca 1912 roku w stoczni Arsenal de Cherbourg, a do służby w Marine nationale weszła w 1914 roku. Okręt został zatopiony 15 września 1916 roku nieopodal Kotoru przez austro-węgierskie wodnosamoloty. Przeciwokrętowy pocisk manewrujący — rodzaj pocisków manewrujących, przeznaczonych do zwalczania celów nawodnych, w tym zwłaszcza nawodnych okrętów i statków. Wystrzeliwane z platform powietrznych, nawodnych, podwodnych lub lądowych, od lat 70. XX wieku pociski tego rodzaju stanowią podstawową broń służącą do zwalczania jednostek morskich. Pociski tego rodzaju napędzane są silnikami odrzutowymi na całej długości lotu aerodynamicznego i przenoszą najczęściej jedną głowicę bojową.

    Z uwagi na potrzebę dużego zasięgu, samoloty patrolowe bazowania lądowego były początkowo oparte konstrukcyjnie na wielosilnikowych bombowcach. Jedną z pierwszych bardziej udanych konstrukcji był niemiecki Focke-Wulf Fw 200 z czasów II wojny światowej, używany zarówno do atakowania żeglugi, jak i naprowadzania okrętów podwodnych. Później, aż do czasów obecnych, wraz z rozwojem lotnictwa komunikacyjnego, konstrukcje samolotów patrolowych oparte były przede wszystkim na samolotach pasażerskich lub transportowych, o napędzie turbośmigłowym lub odrzutowym. Najbardziej znaną konstrukcją na świecie stał się amerykański turbośmigłowy Lockheed P-3 Orion, używany od lat 60. XX wieku do chwili obecnej.

    Samoloty używane do celów patrolowo-ratowniczych mogą poszukiwać grup rozbitków, oznaczać miejsce katastrofy, zrzucać środki ratownicze (tratwy, kamizelki, medykamenty).

    Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Encyklopedia techniki wojskowej. Warszawa: Wydawnictwo MON, 1978. s. 616.
    2. Tomasz Kwasek, PZL-Mielec M28BR1R Bryza-1R, „Lotnictwo”, nr 2/2016, s. 60-65, ISSN 1732-5323
    3. Łukasz Pacholski, Morskie samoloty patrolowe bazowania lądowego, "Lotnictwo Aviation International" nr 9/2017, s. 62-63
    4. Mariusz Cielma, Strażnicy mórz i oceanów - samoloty patrolowe, „Lotnictwo”, nr 2/2016, s. 32-45, ISSN 1732-5323



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.013 sek.