• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Salmanu

    Przeczytaj także...
    Salmanasar II, właśc. Salmanu-aszared II (akad. Salmānu-ašarēd, tłum. "bóg Salmanu jest pierwszy/najważniejszy") – król Asyrii, syn i następca Aszurnasirpala I, panował w latach 1030-1019 p.n.e.Asyria (akad. māt Aššur) – starożytne państwo semickie w północnej Mezopotamii istniejące od drugiej połowy III tysiąclecia p.n.e. do pierwszej połowy I tysiąclecia p.n.e.
    Syria (arab. سوريا / سورية, transk. Sūriyya), nazwa oficjalna: Syryjska Republika Arabska (arab. الجمهورية العربية السورية, transk. Al-Dżumhurijja al-Arabijja as-Surijja) – arabskie państwo na Bliskim Wschodzie, graniczące z Turcją (822 km), Irakiem (605 km), Jordanią (375 km), Libanem (375 km) i Izraelem (76 km).

    Salmanu – mało znany bóg, którego kult poświadczony jest w Asyrii w okresie średnioasyryjskim i nowoasyryjskim.

    Imię[]

    W tekstach z okresu średnioasyryjskiego imię tego boga zapisywane było SILIM-ma-nu, rzadziej SILIM.MA lub SILIM, natomiast w tekstach z okresu nowoasyryjskiego SILIM-ma-nu lub SILIM-man. Tradycyjnie uczeni odczytywali to imię jako Šùl(SILIM)-ma-nu (w transkrypcji Šulmānu), ale badania Karen Radner wykazały, że prawidłowo powinno się je odczytywać Sál(SILIM)-ma-nu (w transkrypcji Salmānu). Na potwierdzenie przywołała ona m.in. rzadko spotykane formy zapisu tego imienia Sa-al-ma-an i Sal-ma-nu.

    Salmanasar I, właśc. Salmanu-aszared I (akad. Salmānu-ašarēd, tłum. "bóg Salmanu jest pierwszy/najważniejszy") – władca Asyrii, syn i następca Adad-nirari I, według Asyryjskiej listy królów panować miał przez 30 lat. Jego rządy datowane są na lata 1273-1244 p.n.e.Salmanasar III, właśc. Salmanu-aszared III (akad. Salmānu-ašarēd, tłum. "bóg Salmanu jest pierwszy/najważniejszy") – król Asyrii, syn i następca Aszur-nasir-apli II; według Asyryjskiej listy królów panować miał przez 35 lat. Jego rządy datowane są na lata 858-824 p.n.e.

    W formie Salmānu imię to wydaje się pochodzić od akadyjskiego słowa salmu („przyjazny, sprzymierzony”) i najprawdopodobniej znaczy „Ten, który jest przyjaźnie nastawiony/usposobiony”. Nie jest wykluczone, że pierwotnie słowo to było jedynie przydomkiem innego boga, być może Aszura, a dopiero później zaczęło funkcjonować jako imię odrębnego bóstwa.

    Salmanasar V, właśc. Salmanu-aszared V (akad. Salmānu-ašarēd, biblijny Salmanasar, Salmanassar) – król Asyrii, syn i następca Tiglat-Pilesera III; według Asyryjskiej listy królów panować miał przez 5 lat. Jego rządy datowane są na lata 726 - 722 p.n.e.Adad-nirari III (sum. iškur.érin.táh; akad. Adad-nērārī, tłum. "bóg Adad jest moją pomocą") – władca Asyrii, syn i następca Szamszi-Adada V; według Asyryjskiej listy królów panować miał przez 28 lat. Jego rządy datowane są na lata 810-783 p.n.e. Za jego małoletności rządziła jego matka, królowa Sammu-ramat, uważana przez wielu badaczy za pierwowzór greckiej Semiramidy.

    Kult[]

    Bóg Salmanu pojawia się w tekstach rytualnych z Aszur pochodzących z okresu od XII do VII w. p.n.e. W tekście VAT 9978 wymieniany jest jako jeden z „bogów pałacowych”. Źródła pisane wspominają o jednej poświęconej mu świątyni, która znajdować się miała w mieście Dur-Katlimmu (obecne Tall Szajch Hamad we wschodniej Syrii). Świątynię tą wznieść miał Salmanasar I (1273-1244 p.n.e.), a odnowić Adad-nirari III (810-783 p.n.e.). Istniała ona jeszcze pod koniec VII w. p.n.e., o czym świadczy dokument prawny z Dur-Katlimmu, w którym wspominany jest „bóg Salmanu, który mieszka w Dur-Katlimmu”.

    Salmanasar IV, właśc. Salmanu-aszared IV (akad. Salmānu-ašarēd, tłum. "bóg Salmanu jest pierwszy/najważniejszy") – król Asyrii, syn i następca Adad-nirari III; według Asyryjskiej listy królów panować miał przez 10 lat. Jego rządy datowane są na lata 782-773 p.n.e.Tall Szajch Hamad – stanowisko archeologiczne we wschodniej Syrii, położone na wschodnim brzegu Chaburu, ok. 70 km na północny wschód od miasta Dajr az-Zaur. W miejscu tym w starożytności istniało ważne asyryjskie miasto Dur-Katlimmu.

    Onomastyka[]

    W dwóch nowoasyryjskich tekstach z Dur-Katlimmu wzmiankowane jest miasto Kar-Salmanu (w transkrypcji Kār-Salmānu, tłum. „Przystań boga Salmanu”), które leżeć miało w pobliżu miasta Dur-Katlimmu. Imię boga pojawia się również jako element teoforyczny imienia Salmanu-aszared (w transkrypcji Salmānu-ašarēd, tłum. „Bóg Salmanu jest pierwszy/najważniejszy”), noszonego przez pięciu władców asyryjskich: Salmanu-aszareda I (1273–1244 p.n.e.), Salmanu-aszareda II (1030–1019 p.n.e.), Salmanu-aszareda III (858–825 p.n.e.), Salmanu-aszareda IV (782-772 p.n.e.) i Salmanu-aszareda V (726-722 p.n.e.).

    Przypisy

    1. R. Borger, Assyrisch-babylonische Zeichenliste, Neukirchen-Vluyn 1978, s. 175.
    2. K. Radner, Der Gott Salmānu („Šulmānu”) und seine Beziehung zur Stadt Dūr-Katlimmu, Die Welt des Orients 29 (1998), s. 33-51.
    3. hasło salmu, The Assyrian Dictionary, tom 15 (S), The Oriental Institute, Chicago 1984, s. 104.
    4. hasło ašaridu, The Assyrian Dictionary, tom 1 (A/2), The Oriental Institute, Chicago 1968, s. 417.

    Bibliografia[]

  • K. Radner, Salmānu, w: Reallexikon der Assyriologie, tom XI (Prinz, Prinzessin - Samug), Walter de Gruyter, Berlin - New York 2006-2008, s. 587-588.



  • w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.018 sek.