• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Służba Zwycięstwu Polski

    Przeczytaj także...
    Obrona Warszawy – bitwa powietrzno-lądowa stoczona w obronie Warszawy w czasie kampanii wrześniowej przez Wojsko Polskie i ludność cywilną z oddziałami 3 i 4 Armii Wehrmachtu oraz jednostkami 1 i 4 Floty Powietrznej Luftwaffe.Sanacja (łac. sanatio – uzdrowienie) – potoczna nazwa rządzącego obozu piłsudczykowskiego 1926–1939, powstała w związku z głoszonym przez Józefa Piłsudskiego hasłem „sanacji moralnej” życia publicznego w Polsce, wysuwanym w toku przygotowań i w okresie przewrotu majowego 1926.
    Henryk Jan Józewski, ps. Niemirycz, Olgierd (ur. 6 sierpnia 1892 w Kijowie, zm. 23 kwietnia 1981 w Warszawie) – polski polityk, działacz niepodległościowy i państwowy II Rzeczypospolitej, artysta malarz, piłsudczyk, minister spraw wewnętrznych (od 29 grudnia 1929 do 17 marca 1930 i od 29 marca 1930 do 3 czerwca 1930), wojewoda wołyński (1928–1929) i (1930–1938), wojewoda łódzki (1938–1939).

    Służba Zwycięstwu Polski (SZP) – polska organizacja konspiracyjna podczas II wojny światowej,

    Powołana 27 września 1939 (jeszcze podczas oblężenia Warszawy) na rozkaz dowódcy obrony Warszawy generała Juliusza Rómmla. Dowódcą SZP został generał Michał Tokarzewski-Karaszewicz.

    Cele organizacji obejmowały: walkę o wyzwolenie Polski w granicach przedwojennych, odtworzenie i reorganizację armii polskiej oraz powołanie tymczasowych ośrodków władzy.

    Związek Walki Zbrojnej (ZWZ) (SSS) – Siły Zbrojne w Kraju podczas II wojny światowej, w okresie od 13 listopada 1939 do 14 lutego 1942, a następnie przemianowane na Armię Krajową.Leopold Endel-Ragis ps. Śląski, Lipiński (ur. 11 listopada 1894 w Żółkwi, zm. 19 lutego 1943 w Warszawie) – pułkownik dyplomowany piechoty Wojska Polskiego.

    Podporządkowała się Rządowi RP na uchodźstwie. Tokarzewski zwrócił się o poparcie do przedstawicieli przedwrześniowej opozycji (PSL, PPS, SN i SP) i takowe uzyskał. Celem takiego działania było odcięcie rodzącej się konspiracyjnej organizacji wojskowej od sanacji, którą społeczeństwo winiło za klęskę wrześniową, a tym samym pozyskanie poparcia u nowych władz emigracyjnych. Uważana jednak przez gen. Władysława Sikorskiego za zbyt zbliżoną do obozu sanacyjnego została rozkazem Naczelnego Wodza rozwiązana i zastąpiona z dniem 13 listopada 1939 przez Związek Walki Zbrojnej (ZWZ). Była pierwszą organizacją zbrojną Polskiego Państwa Podziemnego. Dotychczasowy dowódca SZP, gen. Michał Karaszewicz-Tokarzewski został mianowany komendantem ZWZ na obszar okupacji sowieckiej.

    Naczelny Wódz lub Naczelny Dowódca – najwyższa funkcja wojskowa w Wojsku Polskim. Od 1917 r. mianowany tylko na czas wojny.Janusz Albrecht ps. „Wojciech”, „Ksawery”, „Ozimiński”, „Marian Jankowski” (ur. 14 lutego 1892 w Kaliskach, w pow. włocławskim, zm. 6 września 1941 w Warszawie) – pułkownik dyplomowany kawalerii Wojska Polskiego.

    Rozkazy Sikorskiego i Sosnkowskiego z listopada 1940 poleciły przejęcie dotychczasowych struktur organizacyjnych SZP przez ZWZ.

    Organizacja SZP[]

    Dowództwo Główne SZP[]

    Dowódca Główny – gen. Michał Tokarzewski-Karaszewicz

    Stefan Korboński pseud. Nowak, Zieliński, Stefan Zieliński (ur. 2 marca 1901 w Praszce, zm. 23 kwietnia 1989 w Waszyngtonie) – polski polityk ruchu ludowego, prawnik, publicysta, działacz Polskiego Państwa Podziemnego, Delegat Rządu na Kraj od 27 marca do 28 czerwca 1945, poseł na Sejm Ustawodawczy z listy PSL.Józef Spychalski ps. "Szary", "Jurand", "Ścibor", "Luty", "Włast" (ur. 19 marca 1898 w Łodzi, zamordowany w sierpniu 1944 w KL Sachsenhausen) – pułkownik piechoty Wojska Polskiego.

    Zastępca Dowódcy Głównego – mjr dypl. Edmund Galinat "Komarski" – od września do listopada 1939 roku, płk dypl. Stefan Rowecki od października 1939 rok do stycznia 1940 roku

    Szef Sztabu Dowództwa Głównego – płk dypl. Stefan Rowecki od października 1939 rok do stycznia 1940 roku

    Szefowie Oddziałów Dowództwa Głównego

    Antoni Sanojca, ps. Cis, Knapik, Kortum, Marian, Skaleń (ur. 4 czerwca 1899 w Rzeszowie - zm. 25 lipca 1990 w Warszawie) – oficer Komendy Głównej Armii Krajowej. W powstaniu warszawskim zastępca dowódcy Grupy AK "Północ".Rząd Rzeczypospolitej Polskiej na uchodźstwie – rząd Rzeczypospolitej Polskiej w latach 1939-1990 będący legalną kontynuacją władz II RP, zmuszonych opuścić Polskę po agresji III Rzeszy i ZSRR na Polskę we wrześniu 1939 i okupacji całego terytorium Polski przez agresorów. Siedzibą rządu był Paryż, później Angers (na zasadzie eksterytorialności), a od końca czerwca 1940 (kapitulacji Francji) – Londyn. Władze RP na uchodźstwie zakończyły działanie po wyborze i zaprzysiężeniu Lecha Wałęsy na prezydenta Polski i przekazaniu mu insygniów prezydenckich przez prezydenta RP Ryszarda Kaczorowskiego.
  • Oddział I (organizacyjny) – mjr Antoni Sanojca "Kapnik"
  • Oddział II (informacyjno-wywiadowczy) – mjr Wacław Berka "Brodowicz"
  • Oddział III – płk dypl. Janusz Albrecht "Wojciech"
  • Oddział IV (kwatermistrzostwo) – płk dypl Adam Świtalski "Dąbrowa"
  • Oddział V (łączność) – kpt. Leon Chendyński "Gruda"
  • Oddział VI (prasy i propagandy) – mjr Tadeusz Kruk-Strzelecki "Szczepan"
  • Oddział VII (finansowy) – mjr Stanisław Thun "Malcz" okręg warszawski
  • Dowództwa Wojewódzkie[]

  • Okręg Warszawski - Henryk Józewski "Olgierd"
  • Okręg Lubelski - ppłk Józef Spychalski "Socha"
  • Okręg Łódzki - płk Stanisław Sosabowski "Węglarz"
  • Okręg Kielecki - płk dypl. Leopold Engel-Ragis "Śląski"
  • Okręg Krakowski - mjr Jan Cichocki "Kabat"
  • Podokręg Zagłębie Dąbrowskie - ppłk Henryk Kowalówka "Oset"
  • Członkowie[]

     Z tym tematem związana jest kategoria: Członkowie Służby Zwycięstwu Polski.

    Przypisy

    1. Rozkaz gen. Rómmla stanowiący podstawę do formowania SZP: Bartelski, Podziemna armia... s. 5
    2. Jan Ciechanowski „Powstanie Warszawskie” Bellona S.A. str. 76 ISBN 978-83-7549-074-9
    3. Armia Krajowa - szkice z dziejów Sił Zbrojnych Polskiego Państwa Podziemnego, pod redakcją Krzysztofa Komorowskiego, Warszawa 1999, s. 371, 375, 380.
    4. Na czele okręgu (województwa) stali komendanci wojewódzcy

    Bibliografia[]

  • Stefan Korboński: Polskie Państwo Podziemne. Bydgoszcz: Wydawnictwo Nasza Przyszłość.
  • Lesław Marian Bartelski: AK. T. 1, Podziemna armia 27 IX 1939-30 VI 1943. Warszawa: "Tekst", 1990. ISBN 83-85188-00-2.
  • II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 roku (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa Osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci). W wojnie uczestniczyło 1,7 mld ludzi, w tym 110 mln z bronią. Według różnych szacunków zginęło w niej od 50 do 78 milionów ludzi.Stefan Paweł Rowecki, ps. „Grot”, „Rakoń”, „Grabica”, „Inżynier”, „Jan”, „Kalina”, „Tur” (ur. 25 grudnia 1895 w Piotrkowie Trybunalskim, zamordowany w okresie pomiędzy 2 a 7 sierpnia 1944 w Sachsenhausen) – generał dywizji Wojska Polskiego, komendant główny Armii Krajowej (dowódca Sił Zbrojnych w Kraju) (od 14 lutego 1942 do 30 czerwca 1943), teoretyk wojskowości.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Henryk Kowalówka ps. „Dziedzic”, „Kosiarz”, „Oset”, „Profesor”, „Skarb”, „Skawa”, „Topola”, „Zrąb” (ur. 5 stycznia 1897 w Brzezince w pow. wadowickim, zm. 2 czerwca 1944 Żabikowo) – pułkownik piechoty Wojska Polskiego.
    Michał Tadeusz Karaszewicz-Tokarzewski herbu Trąby, pseudonimy Doktor, Stawski, Stolarski, Torwid (ur. 5 stycznia 1893 we Lwowie, zm. 22 maja 1964 w Casablance) – generał broni Wojska Polskiego, wolnomularz, teozof, duchowny Kościoła liberalnokatolickiego.
    Władysław Eugeniusz Sikorski (ur. 20 maja 1881 w Tuszowie Narodowym, zm. 4 lipca 1943 na Gibraltarze) – polski wojskowy i polityk, generał broni Wojska Polskiego, Naczelny Wódz Polskich Sił Zbrojnych i premier Rządu na Uchodźstwie podczas II wojny światowej.
    Leon Henryk Chendyński ps. „Adam”, „Antoni”, „Gruda” (ur. 21 stycznia 1898, zm. w 1941 w Warszawie) – major żandarmerii Wojska Polskiego.
    Stanisław Marian Thun (ur. 19 listopada 1894, zm. 3 sierpnia 1944) – legionista, członek POW, mjr WP (1924), ppłk ZWZ / AK (1940), ps. Janusz, Leszcz, Malcz, Nawrot.
    Konspiracja (łac. conspiratio), podziemie, spisek – ogólnie: tajemnica lub tajna organizacja; w dziedzinie politycznej, wojskowości, przedsiębiorczości i in.: tajna działalność skierowana przeciwko istniejącej władzy, konkurencji gospodarczej, obywatelom, okupantom i in. prowadzona przez organizacje polityczne, przedsiębiorstwa, organizacje pozarządowe, organizacje zbrojne i in.
    Wacław Rudolf Berka, przybrane nazwisko Krajewski, ps. „Brodowicz”, „Wacław” (ur. 8 lipca 1894 w Warszawie, zm. 1944) – podpułkownik piechoty Wojska Polskiego.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.016 sek.