l
  • Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia

  • Prowadzimy badanie na temat nowotworów.
    Potrzebna jest nam pomoc.




    Prosimy o wypełnienie
    anonimowego kwestionariusza

    Zajmie to ok. 10 - 15 minut.


    TAK - pomagam            NIE - odmawiam (zamknij)

    Zebrane informacje wykorzystane zostaną do celów naukowych.
    Temat nie został wyczerpany?
    Zapraszamy na Forum Naukowy.pl
    Jeśli posiadasz konto w serwisie Facebook rejestracja jest praktycznie automatyczna.
    Wystarczy kilka kliknięć.

    Rząd Tymczasowy Królestwa Polskiego - 1815

    Przeczytaj także...
    Adam Jerzy Czartoryski książę herbu własnego, pseud.: Toulouzan, (ur. 14 stycznia 1770 w Warszawie, zm. 15 lipca 1861 w Montfermeil) – polski mąż stanu, minister spraw zagranicznych Imperium Rosyjskiego w latach (1804-1806), wiceprezes Rządu Tymczasowego Królestwa Polskiego w 1815 roku, senator-wojewoda Królestwa Polskiego (1815), prezes Rządu Narodowego Królestwa Polskiego (1831), prezes Senatu, pisarz, poeta, mecenas sztuki i kultury, odznaczony Orderem Orła Białego (w 1815), wielki skarbnik Katolickiego Wielkiego Przeoratu w Rosji kawalerów maltańskich w 1798 roku.Ireneusz Ihnatowicz (ur. 19 stycznia 1928 w Głębokiem koło Dzisny, zm. 4 stycznia 2001 w Warszawie) – polski historyk, archiwista, profesor Uniwersytetu Warszawskiego (od 1974).
    W 1169 Andrzej I Bogolubski opanował Kijów uzyskując tym samym tytuł wielkiego księcia. Odmiennie od swoich poprzedników, również ojca, nie przeniósł do tego miasta swej stolicy lecz po złupieniu Kijowa osadzał tam swoich krewnych jako podległych książąt. Centrum swego księstwa pozostawił Włodzimierz, który odtąd stał się stolicą wielkiego księstwa.
    Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy organu władz rosyjskich w tworzonym Królestwie Polskim (kongresowym) w 1815 roku. Zapoznaj się również z: inne organa władz o tej nazwie.

    Rząd Tymczasowy Królestwa Polskiego (1815) – rząd kolegialny powołany przez cesarza Rosji Aleksandra I Romanowa dekretem z 20 maja 1815 roku w miejsce zlikwidowanej Rady Najwyższej Tymczasowej Księstwa Warszawskiego. Istniał do 24 grudnia 1815 roku.

    Wasilij (Wasyl) Siergiejewicz Łanskoj (ros. Василий Сергеевич Ланской) (1754-1831), generał rosyjski, prezes Rządu Tymczasowego Królestwa Polskiego w 1815 roku, generał-gubernator Księstwa Warszawskiego w latach 1813-1815, prezes Rady Najwyższej Tymczasowej Księstwa Warszawskiego, w latach 1825-1828 minister spraw wewnętrznych Rosji, senator od 1809. Był jednym z autorów Konstytucji Królestwa Polskiego w 1815.Leon Dembowski herbu Jelita (ur. 16 października 1789 roku w Puławach – zm. 11 stycznia 1878) – polski polityk, kierownik wydziałów spraw wewnętrznych, sprawiedliwości i wojennego w Rządzie Tymczasowym w Królestwie Polskim w 1815 roku , minister skarbu Rządu Narodowego Królestwa Polskiego w czasie powstania listopadowego, zaufany współpracownik księcia Adama Jerzego Czartoryskiego.

    Utworzenie[ | edytuj kod]

    Rząd został zainstalowany 20 czerwca 1815 roku jednocześnie z ogłoszeniem Królestwa Polskiego (kongresowego). W skład jego weszło 5. umocowanych namiestników królewskich, którymi byli członkowie rozwiązanej Rady Tymczasowej oraz książę Adam Jerzy Czartoryski jako wiceprezes. Prezesem został Wasilij Siergiejewicz Łanskoj.

    Aleksander I Pawłowicz (Александр I Павлович), (ur. 12 grudnia/23 grudnia 1777 w Petersburgu, zm. 19 listopada/1 grudnia 1825 w Taganrogu) – cesarz Rosji od 1801, wielki książę Finlandii od 1809, król Polski od 1815 (Królestwo Polskie), syn Pawła I z dynastii Romanowów, starszy brat księcia Konstantego oraz Mikołaja, swojego następcy na tronie Rosji.Rada Najwyższa Tymczasowa Księstwa Warszawskiego – kolegialny rząd tymczasowy okupowanego przez Rosjan Księstwa Warszawskiego, powołany ukazem cesarza Aleksandra I z dnia 13 marca 1813, istniał do 20 czerwca 1815.

    Skład[ | edytuj kod]

  • prezes: gen. Wasyl Łanskoj
  • wiceprezes: książę Adam Jerzy Czartoryski
  • członkowie: Nikołaj Nowosilcow, Tomasz Wawrzecki, książę Franciszek Ksawery Drucki-Lubecki
  • prezydujący w ministerstwach: hrabia Tadeusz Mostowski, (Spraw Wewnętrznych), Tadeusz Matuszewicz (Przychodów i Skarbu).
  • Leon Dembowski prezydujący w wydziale spraw wewnętrznych, sprawiedliwości i wojennym
  • Kompetencje[ | edytuj kod]

    Jako najwyższa władza w kraju wykonywał traktaty i konwencje zawarte przez cesarza, tymczasowo obsadzał urzędy, opiniował projekty urządzeń ustrojowych przyszłego państwa, przygotowywał nowy aparat administracyjny. Organem doradczym Rządu Tymczasowego była Rada Stanu.

    Królestwo Polskie (ros. Царство Польское, Carstwo Polskoje), potocznie Królestwo Kongresowe, Kongresówka – kadłubowe państwo polskie istniejące w latach 1815-1832, a później do 1918 r. jako część składowa Imperium Rosyjskiego. Zostało utworzone decyzją kongresu wiedeńskiego. Wbrew obiegowym opiniom Królestwo Polskie było państwem suwerennym i niepodległym (do 1832 r.), posiadającym własną konstytucję, Sejm, wojsko, monetę i szkolnictwo z Uniwersytetem Warszawskim, a czynności urzędowe odbywały się w języku polskim. Polskę łączyły z Rosją - osoba Monarchy (każdorazowy Imperator Rosji był jednocześnie Królem Polski i pod takim tytułem występował w Królestwie) oraz polityka zagraniczna, należąca do prerogatyw królewskich. Koroną królestwa była Polska Korona Cesarska. 26 lutego 1832 roku król Mikołaj I Romanow zniósł konstytucję Królestwa zastępując ją Statutem Organicznym, który likwidował Sejm i samodzielną armię, znosił unię międzypaństwową i włączał Królestwo do cesarstwa na zasadzie autonomii administracyjnej, przywrócił urząd namiestnika sprawującego władzę cywilną i wojskową.Franciszek Ksawery Drucki-Lubecki książę herbu Druck (ur. 4 stycznia 1778 w Pohoście na Polesiu, zm. 10 maja 1846 w Sankt Petersburgu), polski polityk, minister skarbu Królestwa Polskiego w latach 1821–1830, członek Rządu Tymczasowego Królestwa Polskiego w 1815 roku, założyciel Towarzystwa Kredytowego Ziemskiego (1825) i Banku Polskiego (1828).

    Działalność[ | edytuj kod]

    Rząd Tymczasowy powołał dekretem z 20 maja 1815 roku Ministerstwo Przychodów i Skarbu oraz Ministerstwo Spraw Wewnętrznych, utworzył Wydział Oświecenia Narodowego oraz zarządy: Sprawiedliwości i Spraw Wojskowych. Przygotowaniem konstytucji zajął się Komitet Konstytucyjny. Swoją organizację wewnętrzną oraz organizację Tymczasowej Rady Stanu rząd uchwalił 30 czerwca 1815 roku. Pełnomocnictwo namiestnicze Rządu Tymczasowego istniało do chwili ogłoszenia Konstytucji Królestwa Polskiego 24 grudnia 1815 roku.

    Polski Słownik Biograficzny (PSB) – wielotomowa publikacja mająca na celu gromadzenie biografii zasłużonych, nieżyjących już osób związanych z Polską (również z Wielkim Księstwem Litewskim, z Rzecząpospolitą Obojga Narodów i ich lennami), mieszkających czy działających w kraju i za granicą – od czasów legendarnego Popiela począwszy, aż do roku 2000.Tadeusz Wiktoryn Matuszewicz herbu Łabędź, występuje też pisownia: Matusewicz; Matusiewicz; Matuszewic, pseud.: X, (ur. 1765 w Raśni, zm. 31 października 1819 w Bolonii) – polski mówca, publicysta, tłumacz, poeta i krytyk teatralny. Minister skarbu Królestwa Polskiego w latach 1815–1817, członek Rządu Tymczasowego Królestwa Polskiego w 1815 roku,minister skarbu Księstwa Warszawskiego od 30 września 1810, jeden z inicjatorów zawiązania Konfederacji Generalnej Królestwa Polskiego 28 czerwca 1812, członek Rządu Centralnego Wojskowego Tymczasowego Obojga Galicji w 1809, wolnomularz.

    Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Andrzej Biernat, Ireneusz Ihnatowicz, Vademecum do badań nad historią XIX i XX wieku, Warszawa 2003, s. 572.
  • Władysław Rostocki, Franciszka Ramotowska, Rząd Tymczasowy Królestwa Polskiego, w: Archiwum Główne Akt Dawnych, przewodnik po zasobie, t. II Epoka porozbiorowa, Warszawa 1998, s. 61.
  • Eugeniusz Wawrzkowicz, Leon Dembowski, w: Polski Słownik Biograficzny, t. V, Kraków 1939-1946, s. 93-95
  • Przypisy

    1. niekiedy mylnie nazywany Siergiejem Łanskojem
    Konstytucja Królestwa Polskiego – konstytucja nadana Królestwu Polskiemu (kongresowemu) przez cesarza Rosji i króla Polski Aleksandra I, będąca wypełnieniem postanowień kongresu wiedeńskiego. Zaliczana jest do najbardziej liberalnych w pokongresowej Europie. Przy jej redakcji pracował kilkuosobowy zespół, z księciem Adamem Czartoryskim na czele. Ostateczny tekst uwzględniał uwagi króla, który 27 listopada 1815 roku konstytucję podpisał, przez co uzyskała moc prawną. Była to tzw. konstytucja oktrojowana, czyli nadana odgórnie, nie zaś zatwierdzona przez sejm. Obowiązywała w Królestwie Polskim do 26 lutego 1832 roku, gdy Mikołaj I wprowadził w jej miejsce Statut Organiczny dla Królestwa Polskiego.Warszawa; miasto stołeczne Warszawa, w skrócie m.st. Warszawa – stolica i największe miasto Polski, położone w środkowo-wschodniej części kraju, na Nizinie Środkowomazowieckiej, na Mazowszu, nad Wisłą. Od 2002 r. miasto stołeczne Warszawa jest gminą miejską mającą status miasta na prawach powiatu.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Czy wiesz że...? beta

    Tadeusz Antoni hrabia Mostowski herbu Dołęga, krypt.: M-I; X, (ur. 19 października 1766 w Warszawie, zm. 6 grudnia 1842 w Paryżu) – polski literat, publicysta, polityk, wydawca, krytyk literacki, minister spraw wewnętrznych Księstwa Warszawskiego i Królestwa Polskiego.
    Nikołaj (Mikołaj) Nikołajewicz Nowosilcow (ros. Николай Николаевич Новосильцев lub Новосильцов, ur. w 1761 roku, zm. 20 kwietnia 1838 roku w Petersburgu) – rosyjski hrabia (1833), polityk i działacz państwowy.
    Tomasz Antoni Wawrzecki herbu Ślepowron (ur. 7 marca 1759 – zm. 5 sierpnia 1816) – chorąży wielki litewski w 1791 roku, podkomorzy kowieński w 1784 roku, w insurekcji 1794 roku generał, a po pojmaniu Kościuszki od 10 października do 16 listopada 1794 Najwyższy Naczelnik Siły Zbrojnej Narodowej.

    Reklama

    tt