• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Rylec - archeologia

    Przeczytaj także...
    Język francuski (fr. langue française lub français) – język pochodzenia indoeuropejskiego z grupy języków romańskich. Jako językiem ojczystym posługuje się nim ok. 80 mln ludzi: ok. 65 mln Francuzów, ok. 4,5 mln Belgów (czyli 42%), ok. 1,5 mln Szwajcarów (czyli 20%), a także ok. 8 mln mieszkańców kanadyjskich prowincji Québec, Ontario i Nowy Brunszwik. Ok. 201 milionów osób na całym świecie używa francuskiego jako języka głównego (oszacowanie z 2009 r. według Organisation mondiale de la Francophonie), a 72 miliony jako drugiego języka codziennego (w tym krajach Maghrebu). Wiele z tych osób mieszka w krajach, w których francuski jest jednym z języków urzędowych, bądź powszechnie używanych (54 kraje). Paradoksalnie, w Algierii, Maroku, i Tunezji, gdzie nie ma statusu języka urzędowego, jest bardziej rozpowszechniony niż w wielu krajach Czarnej Afryki, w których jest jedynym językiem urzędowym.Rylczak w terminologii dotyczącej obróbki krzemienia, to specyficzny odłupek powstający przy formowaniu narzędzia zwanego rylcem poprzez wyprowadzenie tzw. odbicia rylcowego. Zasadniczo wszystkie rylczaki to zabytki niedużej wielkości, smukłe o bokach w miarę równych i równoległych do siebie. W zależności od typu rylca, z którego pochodzą ich piętki mogą być naturalne, uformowane bądź przygotowane za pomocą kilku uderzeń. Na powierzchni górnej widoczna jest przeważnie krawędź wióra lub odłupka, z którego formowano rylec. W przypadku rylców uformowanych za pomocą więcej niż jednego odbicia rylcowego, powierzchnia górna rylczaka może nosić negatywy wcześniej oddzielonych rylczaków.
    Epoka kamienia – najwcześniejsza i najdłuższa z trzech klasycznych epok prehistorii (po niej nastąpiły epoka brązu i żelaza) obejmująca okres od pojawienia się pierwszych używanych przez człowieka narzędzi kamiennych (najwcześniej w Afryce ok. 2,6 mln lat temu) aż do momentu zdobycia umiejętności masowego wytwarzania przedmiotów metalowych.
    rylec klinowaty
    Technika wytwarzania rylca węgłowego

    Rylec (fr., ang. burin) – jedna z najliczniejszych grup narzędzi krzemiennych epoki kamienia. Powstają poprzez odbicie co najmniej jednego rylczaka, czyli wąskiego odłupka na krawędzi narzędzia, czego śladem jest negatyw rylcowy.

    Odłupek – fragment surowiaka oddzielony na skutek intencjonalnego uderzenia. Powstaje poprzez uderzenie tłuczkiem w odpowiednio dobraną płaszczyznę surowiaka, zwaną piętą lub podstawą uderzeń. W momencie oddzielenia odłupka na surowiaku pojawiał się jego negatyw (powierzchnia negatywowa). Surowiak stawał się odtąd rdzeniem.

    Najczęstsze typy rylców:

    1. Rylce klinowate – wierzchołek rylca znajduje się na przecięciu dwu negatywów rylcowych: Klinowate środkowe – wierzchołek na osi półsurowiaka; Klinowate boczne – wierzchołek przechylony o 90 stopni od osi; Klinowate zboczone – wierzchołek przechylony o około 40 stopni.
    2. Rylce węgłowe – wierzchołek rylca znajduje się na przecięciu negatywu rylcowego oraz wcześniej zaretuszowanej krawędzi (łuskowiska): Węgłowe zwykłe – łuskowisko jest prostopadłe do osi narzędzia; Węgłowe przechyłe – łuskowisko jest równoległe do osi narzędzia.
    3. Rylce łamańce – wierzchołek znajduje się na przecięciu krawędzi złamania lub przetrącenia z odbiciem rylcowym.

    Rylce mogą występować jako pojedyncze, podwójne (dwa wierzchołki) i zwielokrotnione. Wierzchołki mogą być także na dwóch końcach narzędzia. Należy podkreślić, że w trakcie użytkowania narzędzia, mogło dochodzić do wielu napraw, które czasem zmieniały typologię rylca.

    Bibliografia[]

  • Bolesław Ginter, Janusz K. Kozłowski: 1975 technika obróbki i typologia wyrobów kamiennych paleolitu i mezolitu, PWN, Warszawa.



  • w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.016 sek.