• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Ryby – wykaz rodzin

    Przeczytaj także...
    Kręgowce (Vertebrata, od łac. vertebra – kręg) – najliczniejszy podtyp strunowców (Chordata), mocno zróżnicowany morfologicznie; obejmujący kręgouste, ryby, płazy, gady, ptaki i ssaki. Dotychczas opisano około 58 000 gatunków kręgowców, co stanowi około 5% opisanych gatunków zwierząt. Wielkość współcześnie żyjących kręgowców waha się od 7,7 mm u żab Paedophryne amauensis do 33,9 m u płetwala błękitnego. Cechują się obecnością tkanki kostnej, mają dwuboczną symetrię ciała z dobrze wyodrębnioną głową. Szkielet wewnętrzny stanowi podporę dla tkanek i narządów w trakcie rozwoju, umożliwiając osiąganie dużych rozmiarów. Charakterystyczną cechą kręgowców jest posiadanie czaszki, kręgosłupa i dwóch par kończyn. Układ mięśniowy składa się z dwóch mas mięśni położonych równolegle po bokach kręgosłupa. Ruch odbywa się dzięki skurczom mięśni, przyczepionych do kości lub chrząstek.Ryby chrzęstnoszkieletowe, ryby chrzęstne, chrzęstniki (Chondrichthyes) – gromada kręgowców wodnych – tradycyjnie zaliczanych do ryb właściwych (Pisces) – obejmująca chimery, płaszczki i rekiny, łącznie ponad 1000 gatunków. Żywią się pokarmem zwierzęcym. Większość gatunków ryb chrzęstnych żyje w wodach morskich. Rekiny znane są z zapisów kopalnych datowanych na ponad 400 mln lat, płaszczki pojawiły się prawdopodobnie 200 mln lat temu.
    Ryby – tradycyjna nazwa zmiennocieplnych kręgowców wodnych oddychających skrzelami i poruszających się za pomocą płetw. Obejmuje bezżuchwowe krągłouste (Cyclostomata) oraz mające szczęki ryby właściwe (Pisces).

    Rodziny ryb – wykaz obejmuje rodziny kręgowców wodnych oddychających skrzelami, tradycyjnie nazywanych rybami:

    Akwarium - polski dwumiesięcznik poświęcony akwarystyce. W latach 1959-1992 czasopismo Polskiego Związku Akwarystów. Od roku 1999 do 2002 jest wydawane jako dodatek do Nasze Akwarium. Wydawnictwo Pet Publication prowadzi kontynuacje pisma od 2011 roku.Mały słownik zoologiczny – tematyczna seria (cykl wydawniczy) małych, kieszonkowych słowników, wydawana w latach 1973–1991 przez Wydawnictwo „Wiedza Powszechna” w Warszawie. Format wydania wzorowany był na „Małym słowniku biologicznym”, wydanym w 1965.
  • ryby kostnoszkieletowe (Osteichthyes)
  • ryby chrzęstnoszkieletowe (Chondrichthyes)
  • śluzice (Myxini)
  • minogi (Petromyzontiformes)
  • Sortowanie alfabetyczne przyciskami w nagłówkach kolumn

    Skrzela - narząd oddechowy występujący u wielu zwierząt wodnych (ryb, płazów w formie larwalnej i rozmaitych bezkręgowców), stanowiący główny element układu oddechowego, umożliwiającego pobieranie do organizmu tlenu rozpuszczonego w wodzie.Polskie nazewnictwo popularne ryb – zestawienie polskich nazw popularnych (zwyczajowych, wernakularnych) rzędów, rodzin, gatunków i podgatunków ryb, opublikowanych w literaturze ichtiologicznej, encyklopediach, słownikach oraz aktach prawnych dotyczących rybołówstwa oraz ogrodów zoologicznych.

    Zobacz też[]

  • Polskie nazewnictwo popularne ryb
  • Przypisy

    1. Żmudziński 1980 ↓, s. 43.
    2. Rutkowicz 1982 ↓, s. 84.
    3. Frank 1974 ↓.
    4. Nikolski 1970 ↓, s. 370.
    5. Grabda i Heese 1991 ↓, s. 44.
    6. Załachowski 1992 ↓, s. 579.
    7. Nikolski 1970 ↓, s. 109.
    8. Nikolski 1970 ↓, s. 87.
    9. Załachowski 1992 ↓, s. 578.
    10. Nikolski 1970 ↓, s. 337.
    11. Nikolski 1970 ↓, s. 438.
    12. Żmudziński 1980 ↓, s. 48.
    13. Nikolski 1970 ↓, s. 133.
    14. PWN 2008 ↓.
    15. Nikolski 1970 ↓, s. 226.
    16. Ginter 2012 ↓, s. 238.
    17. Kahl, Kahl i Vogt 2000 ↓.
    18. Garbarczyk i Nowakowski w: Ryby morskie. Leksykon przyrodniczy, 1996
    19. Żmudziński 1980 ↓, s. 49.
    20. Kahl, Kahl i Vogt 2000 ↓, s. 242.
    21. Frank 1974 ↓, s. 49.
    22. Grabda i Heese 1991 ↓, s. 31.
    23. Nikolski 1970 ↓, s. 125.
    24. Nikolski 1970 ↓, s. 405.
    25. Akwarium 1970 ↓.
    26. Rutkowicz 1982 ↓, s. 61.
    27. Frank 1974 ↓, s. 16.
    28. Rutkowicz 1982 ↓, s. 46.
    29. Nikolski 1970 ↓, s. 399.
    30. Nelson 2006 ↓.
    31. Nikolski 1970 ↓, s. 326.
    32. Nikolski 1970 ↓, s. 323.
    33. Nikolski 1970 ↓, s. 369.
    34. Rutkowicz 1982 ↓, s. 89.
    35. Grabda i Heese 1991 ↓, s. 104.
    36. Anotopterus jako jedyny rodzaj Anotopteridae (Nelson, 1994) został przeniesiony do Paralepididae (Nelson, 2006)
    37. Rutkowicz 1982 ↓, s. 96.
    38. Grabda i Heese 1991 ↓, s. 61.
    39. Frank 1974 ↓, s. 542.
    40. Rutkowicz 1982 ↓, s. 69.
    41. Grabda i Heese 1991 ↓, s. 47.
    42. Eschmeyer, W. N. (ed).: Catalog of Fishes electronic version (ang.). California Academy of Sciences. [dostęp 2012–2013].
    43. Rutkowicz 1982 ↓, s. 93.
    44. Załachowski 1992 ↓, s. 18.
    45. Rutkowicz 1982 ↓, s. 53.
    46. Grabda i Heese 1991 ↓, s. 39.
    47. M.s.z.: ryby 1973 ↓.
    48. Rutkowicz 1982 ↓, s. 72.
    49. Nikolski 1970 ↓, s. 471.
    50. Grabda i Heese 1991 ↓, s. 66.
    51. Nikolski 1970 ↓, s. 464.
    52. Rutkowicz 1982 ↓, s. 60.
    53. Nikolski 1970 ↓, s. 467.
    54. Jako Nandidae [w:] Grabda i Heese, 1991, s. 88
    55. Nikolski 1970 ↓, s. 320.
    56. Grabda i Heese 1991 ↓, s. 54.
    57. Frank 1974 ↓, s. 526.
    58. Nikolski 1970 ↓, s. 237.
    59. Rutkowicz 1982 ↓, s. 87.
    60. Grabda i Heese 1991 ↓, s. 60.
    61. Nikolski 1970 ↓, s. 342.
    62. Rutkowicz 1982 ↓, s. 66.
    63. Nikolski 1970 ↓, s. 397.
    64. Nikolski 1970 ↓, s. 445.
    65. Rutkowicz 1982 ↓, s. 92.
    66. H. H. Ng. Botia udomritthiruji, a new species of botiid loach from southern Myanmar (Teleostei: Botiidae). „Zootaxa”. 1608, s. 41–49, 2007 (ang.).  (pdf)
    67. Rutkowicz 1982 ↓, s. 80.
    68. Rutkowicz 1982 ↓, s. 67.
    69. Nikolski 1970 ↓, s. 344.
    70. Szatańska 2007 ↓.
    71. Rutkowicz 1982 ↓, s. 48.
    72. Nikolski 1970 ↓, s. 383.
    73. Rutkowicz 1982 ↓, s. 83.
    74. Rutkowicz 1982 ↓, s. 45.
    75. Rutkowicz 1982 ↓, s. 86.
    76. Żmudziński 1980 ↓, s. 51.
    77. Rutkowicz 1982 ↓, s. 68.
    78. Rutkowicz 1982 ↓, s. 77.
    79. Rutkowicz 1982 ↓, s. 97.
    80. Grabda i Heese 1991 ↓, s. 29.
    81. Rutkowicz 1982 ↓, s. 76.
    82. Nikolski 1970 ↓, s. 389.
    83. Rutkowicz 1982 ↓, s. 52.
    84. Nikolski 1970 ↓, s. 407.
    85. Grabda i Heese 1991 ↓, s. 101.
    86. Rutkowicz 1982 ↓, s. 456.
    87. Nikolski 1970 ↓, s. 85.
    88. Rutkowicz 1982 ↓, s. 51.
    89. Nikolski 1970 ↓, s. 130.
    90. Rutkowicz 1982 ↓, s. 43.
    91. Rozporządzenie Rady (WE) nr 2597/95 ↓.
    92. Rutkowicz 1982 ↓, s. 81.
    93. Nikolski 1970 ↓, s. 131.
    94. Nikolski 1970 ↓, s. 309.
    95. Załachowski 1992 ↓, s. 577.
    96. Nikolski 1970 ↓, s. 437.
    97. Rutkowicz 1982 ↓, s. 90.
    98. Nikolski 1970 ↓, s. 325.
    99. Nikolski 1970 ↓, s. 431.
    100. Nikolski 1970 ↓, s. 439.
    101. Nikolski 1970 ↓, s. 245.
    102. Nikolski 1970 ↓, s. 443.
    103. Rutkowicz 1982 ↓, s. 91.
    104. Nikolski 1970 ↓, s. 82.
    105. Ginter 2012 ↓, s. 146.
    106. Multimedialna Encyklopedia Powszechna WIEM edycja 2006. Young Digital Poland S.A., 2006.
    107. Rozporządzenie Komisji (WE) NR 1638/2001 2001 ↓.
    108. Rutkowicz 1982 ↓, s. 95.
    109. Frank 1974 ↓, s. 539.
    110. Frank 1974 ↓, s. 524.
    111. Rutkowicz 1982 ↓, s. 50.
    112. Grabda i Heese 1991 ↓, s. 32.
    113. Nikolski 1970 ↓, s. 164.
    114. Nikolski 1970 ↓, s. 233.
    115. Nikolski 1970 ↓, s. 230.
    116. Nikolski 1970 ↓, s. 339.
    117. Nikolski 1970 ↓, s. 345.
    118. Nikolski 1970 ↓, s. 465.
    119. Rutkowicz 1982 ↓, s. 73.
    120. Nikolski 1970 ↓, s. 420.
    121. Grabda i Heese 1991 ↓, s. 36.
    122. Rutkowicz 1982 ↓, s. 54.
    123. Grabda i Heese 1991 ↓, s. 64.
    124. Władysław Zamachowski, Adam Zyśk: Strunowce Chordata. Kraków: Wydawnictwo Naukowe WSP, 1997. ISBN 83-86841-92-3.
    125. Rutkowicz 1982 ↓, s. 58.
    126. Grabda i Heese 1991 ↓, s. 100.
    127. Rutkowicz 1982 ↓, s. 59.
    128. Frank 1974 ↓, s. 268.
    129. Rutkowicz 1982 ↓.
    130. Rutkowicz 1982 ↓, s. 47.
    131. Nikolski 1970 ↓, s. 322.
    132. Nikolski 1970 ↓, s. 415.
    133. Nikolski 1970 ↓, s. 391.
    134. Rutkowicz 1982 ↓, s. 70.
    135. Nikolski 1970 ↓, s. 73.
    136. Rutkowicz 1982 ↓, s. 65.
    137. Hasło: Latimeria [w:] Multimedialna Encyklopedia Powszechna WIEM edycja 2006. Young Digital Poland S.A., 2006.
    138. Grabda i Heese 1991 ↓, s. 46.
    139. Grabda i Heese 1991 ↓, s. 30.
    140. Załachowski 1992 ↓, s. 576.
    141. Nikolski 1970 ↓, s. 477.
    142. Grabda i Heese 1991 ↓, s. 70.
    143. Grabda i Heese 1991 ↓, s. 106.
    144. Nikolski 1970 ↓, s. 132.
    145. Grabda i Heese 1991 ↓, s. 67.
    146. Grabda i Heese 1991 ↓, s. 77.
    147. Żmudziński 1980 ↓, s. 28.
    148. Frank 1974 ↓, s. 540.
    149. Rutkowicz 1982 ↓, s. 94.
    150. Grabda i Heese 1991 ↓, s. 110.
    151. Grabda i Heese 1991 ↓, s. 84.
    152. Frank 1974 ↓, s. 17.
    153. Rutkowicz 1982 ↓, s. 57.
    154. Grabda i Heese 1991 ↓, s. 42.
    155. Nikolski 1970 ↓, s. 388.
    156. Frank 1974 ↓, s. 266.
    157. Żmudziński 1980 ↓, s. 47.
    158. Nikolski 1970 ↓, s. 46.
    159. Gronau 1994 ↓.
    160. A. Kemp. A revision of Australian Mesozoic and Cenozoic lungfish of the family Neoceratodontidae (Osteichthyes: Dipnoi), with a description of four new species. „Journal of Paleontology”. 71, s. 713–733, 1997 (ang.). 
    161. Grabda i Heese 1991 ↓, s. 41.
    162. Rutkowicz 1982 ↓, s. 44.
    163. Grabda i Heese 1991 ↓, s. 43.
    164. Rutkowicz 1982 ↓, s. 82.
    165. Rutkowicz 1982 ↓, s. 79.
    166. Grabda i Heese 1991 ↓, s. 24.
    167. Nikolski 1970 ↓, s. 168.
    168. Załachowski 1992 ↓, s. 206.
    169. Nikolski 1970 ↓, s. 483.
    170. Rutkowicz 1982 ↓, s. 55.
    171. Rutkowicz 1982 ↓, s. 75.
    172. Grabda i Heese 1991 ↓, s. 73.
    173. Nikolski 1970 ↓, s. 375.
    174. Nikolski 1970 ↓, s. 49.
    175. Nikolski 1970 ↓, s. 398.
    176. Rutkowicz 1982 ↓, s. 56.
    177. Rutkowicz 1982 ↓, s. 63.
    178. Nikolski 1970 ↓, s. 102.
    179. Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 10 grudnia 2003 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy w ogrodach zoologicznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 4, poz. 26)
    180. Terofal i Militz 1996 ↓, s. 29.
    181. Nikolski 1970 ↓, s. 78.
    182. Grabda i Heese 1991 ↓, s. 26.
    183. Nikolski 1970 ↓, s. 448.
    184. Wiley & Johnson: A teleost classification based on monophyletic groups. W: Nelson, Schultze & Wilson (red.): Origin and Phylogenetic Interrelationships of Teleosts. Monachium: Verlag Dr. Friedrich Pfeil, 2010, s. 123-182. ISBN 978-3-89937-107-9.
    185. Rutkowicz 1982 ↓, s. 71.
    186. Nikolski 1970 ↓, s. 81.
    187. Żmudziński 1980 ↓, s. 38.
    188. Rutkowicz 1982 ↓, s. 78.
    189. Frank 1974 ↓, s. 377.
    190. Nikolski 1970 ↓, s. 386.
    191. Nikolski 1970 ↓, s. 409.
    192. Nikolski 1970 ↓, s. 426.
    193. Nikolski 1970 ↓, s. 72.
    194. Frank 1974 ↓, s. 24.
    195. Nikolski 1970 ↓, s. 374.
    196. Nikolski 1970 ↓, s. 318.
    197. Żmudziński 1980 ↓, s. 34.
    198. Frank 1974 ↓, s. 335.
    199. Nikolski 1970 ↓, s. 75.
    200. Nikolski 1970 ↓, s. 79.
    201. Ginter 2012 ↓, s. 135.
    202. Frank 1974 ↓, s. 512.
    203. Nikolski 1970 ↓, s. 468.
    204. Nikolski 1970 ↓, s. 393.
    205. Żmudziński 1980 ↓, s. 35.
    206. Nikolski 1970 ↓, s. 430.
    207. Frank 1974 ↓, s. 525.
    208. Frank 1974 ↓, s. 71.
    209. Nikolski 1970 ↓, s. 394.
    210. Nikolski 1970 ↓, s. 414.
    211. Nikolski 1970 ↓, s. 401.

    Bibliografia[]

  • Biologia. Multimedialna encyklopedia PWN Edycja 2.0. pwn.pl Sp. z o.o., 2008. ISBN 978-83-61492-24-5.
  • Nazewnictwo ryb egzotycznych. „Akwarium”. 9–10 (1–2/70), 1970. 
  • Ryby. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1973 (wyd. II 1976), seria: Mały słownik zoologiczny.
  • Ryby : encyklopedia zwierząt. Henryk Garbarczyk, Małgorzata Garbarczyk i Leszek Myszkowski (tłum.). Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN : Dorota Szatańska, 2007. ISBN 978-83-01-15140-9.
  • Ryby kopalne. red. Michał Ginter. Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, 2012, s. 346. ISBN 978-83-235-0973-8.
  • Kent E. Carpenter: The Living Marine Resources of the Western Central Atlantic, Vol. 3. Food and Agriculture Organization of the United Nations. ISBN 92-5-104827-4. (ang.)
  • Eschmeyer, W.N. & Fricke, R. (red.): Catalog of Fishes electronic version (15 January 2010) (ang.). California Academy of Sciences.
  • Stanislav Frank: Wielki atlas ryb. Przekład: Henryk Szelęgiewicz. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 1974.
  • Eugeniusz Grabda, Tomasz Heese: Polskie nazewnictwo popularne krągłouste i ryby – Cyclostomata et Pisces. Koszalin: Wyższa Szkoła Inżynierska w Koszalinie, 1991.
  • Jerzy Gronau: Słownik nazw ryb. Kraków: Księgarnia Akademicka, 1994. ISBN 83-901154-9-2.
  • Wally Kahl, Burkard Kahl, Dieter Vogt: Atlas ryb akwariowych. Przekład: Henryk Garbarczyk i Eligiusz Nowakowski. Warszawa: Delta W–Z, 2000. ISBN 83-7175-260-1.
  • Joseph S. Nelson: Fishes of the World. Wyd. 3. John Wiley & Sons, 1994. ISBN 9780471547136. (ang.)
  • Joseph S. Nelson: Fishes of the World. Wyd. 4. John Wiley & Sons, 2006. ISBN 0-471-25031-7. (ang.)
  • Wiley & Johnson: A teleost classification based on monophyletic groups. W: Nelson, Schultze & Wilson (red.): Origin and Phylogenetic Interrelationships of Teleosts. Monachium: Verlag Dr. Friedrich Pfeil, 2010, s. 123-182. ISBN 978-3-89937-107-9.
  • G. Nikolski: Ichtiologia szczegółowa. Franciszek Staff (tłum.). Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 1970.
  • Stanisław Rutkowicz: Encyklopedia ryb morskich. Gdańsk: Wydawnictwo Morskie, 1982. ISBN 83-215-2103-7.
  • Fritz Terofal, Claus Militz: Ryby morskie. Leksykon przyrodniczy. Przekład i adaptacja: Henryk Garbarczyk i Eligiusz Nowakowski. Warszawa: Świat Książki, 1996. ISBN 83-7129-306-2.
  • Włodzimierz Załachowski: Ryby. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1992. ISBN 83-01-12286-2.
  • Ludwik Żmudziński: Żywe skarby mórz. Warszawa: Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, 1980. ISBN 83-02-01238-6.
  • Sumokształtne na podstawie: Ferraris Carl J., Jr.. Checklist of catfishes, recent and fossil (Osteichthyes, Siluriformes), and catalogue of siluriform primary types. „Zootaxa”. 1418, s. 1-628, 2007. ISSN 1175-5334 (ang.).  (pdf)
  • Rozporządzenie Komisji (WE) NR 1638/2001 z dnia 24 lipca 2001 r. zmieniające rozporządzenie Rady (WE) nr 2597/95 w sprawie przekazywania przez Państwa Członkowskie prowadzące połowy na niektórych obszarach, innych niż Atlantyk Północny, danych statystycznych dotyczących połowów nominalnych. 2001. [dostęp 4 listopada 2012].
  • Rozporządzenie Rady (WE) nr 2597/95 z dnia 23 października 1995 r. w sprawie przekazywania przez Państwa Członkowskie prowadzące połowy na niektórych obszarach, innych niż północny Atlantyk, danych statystycznych dotyczących połowów nominalnych. Rada Europejska, 23 października 1995.
  • Minogokształtne, minogi (Petromyzontiformes) – rząd prymitywnych zwierząt wodnych zaliczanych do bezżuchwowców z gromady cefalaspidokształtnych (Cephalaspidomorphi). Są spokrewnione ze śluzicami.Franciszek Hieronim Staff (ur. 5 sierpnia 1885 we Lwowie, zm. 2 sierpnia 1966 w Warszawie) – polski ichtiolog, rektor Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie (SGGW).



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Wydawnictwo Naukowe PWN SA – wydawnictwo z siedzibą w Warszawie, założone w 1951, w obecnej formie prawnej działające od 1997. Wydawnictwo Naukowe PWN SA stanowi jednostkę dominującą Grupy kapitałowej PWN, w skład której wchodzi kilkanaście przedsiębiorstw, głównie wydawnictw.
    Joseph Schieser Nelson (ur. 12 kwietnia 1937 w San Francisco, zm. 9 sierpnia 2011 w Alberta w Kanadzie) – kanadyjski zoolog, światowej sławy ekspert w zakresie systematyki ryb i były kierownik departamentu zoologii University of Alberta. Jego badania i praca naukowa koncentrowały się głównie na systematyce ryb. Najbardziej znany jest jako autor książki Fishes of the World (Ryby świata), której pierwsza edycja ukazała się w 1976 roku, a ostatnia, czwarta edycja, w 2006. Zawarł w niej naukowy, kompleksowy przegląd wszystkich rodzin ryb kopalnych i współcześnie żyjących. Książka ta stała się standardowym odniesieniem w systematyce i ewolucji tej grupy kręgowców.
    Rodzina (łac. familia) – jedna z podstawowych kategorii systematycznych stosowanych w systematyce organizmów, niższa niż rząd (ordo), a wyższa niż rodzaj (genus). W kodeksach nomenklatury biologicznej nie określono kryteriów wydzielania rodzin, poza przyporządkowaniem: rodzina grupuje rodzaje, grupa rodzin tworzy rząd. W praktyce rodziny zwykle łączą grupy rodzajów różniące się morfologicznie od innych grup.
    International Standard Serial Number, ISSN czyli Międzynarodowy Znormalizowany Numer Wydawnictwa Ciągłego – ośmiocyfrowy niepowtarzalny identyfikator wydawnictw ciągłych tradycyjnych oraz elektronicznych. Jest on oparty na podobnej koncepcji jak identyfikator ISBN dla książek, ISAN dla materiałów audio-wideo. Niektóre publikacje wydawane w seriach mają przyporządkowany zarówno numer ISSN, jak i ISBN.
    Michał Stanisław Ginter (ur. 1962) – polski geolog i paleontolog. Prof. dr hab., profesor nadzwyczajny w Zakładzie Paleontologii Wydziału Geologii Uniwersytetu Warszawskiego.
    Ryby kostnoszkieletowe, ryby kostne, kostniki (Osteichthyes), nazywane też rybami kościstymi – najliczniejsza i najbardziej zróżnicowana grupa wodnych kręgowców, klasyfikowana w randze nadgromady obejmującej ryby o szkielecie w różnym stopniu skostniałym – w odróżnieniu od szkieletu chrzęstnego występującego u ryb chrzęstnoszkieletowych (Chondrichthyes) – oraz oddychające skrzelami we wszystkich stadiach rozwoju osobniczego.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.08 sek.