• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Rudawa - rzeka

    Przeczytaj także...
    Tenczyński Park Krajobrazowy – park krajobrazowy – położony na zachód od Krakowa w województwie małopolskim. Wchodzi w skład Zespołu Jurajskich Parków Krajobrazowych.Rudawka – nazwa nadawana na niektórych mapach odcinkowi rzeki Rudawa pomiędzy ujściem Szklarki i Krzeszówki. Wykaz wód płynących Polski nie uznaje tej nazwy; według tego wykazu odcinek ten to po prostu rzeka Rudawa.
    Województwo małopolskie – jedno z 16 województw Polski. W obecnym kształcie powstało 1 stycznia 1999 r. w wyniku reformy administracyjnej. Województwo zajmuje powierzchnię 15 182 km² i jest jednym z mniejszych w Polsce (12 miejsce w kraju). Pod względem liczby mieszkańców (3 mln 298 tys. osób) województwo znajduje się na 4 miejscu w Polsce. Gęstość zaludnienia jest tu jedną z najwyższych w kraju (małopolskie – 217 osób/km², średnia krajowa – 122 osób/km²).
    Rudawa
    Rudawa w Rudawie
    Dawny most na Rudawie w Zabierzowie
    Rudawa w Krakowie-Zwierzyńcu
    Rudawa w Krakowie-Woli Justowskiej
    Rudawa przy ul. Emaus w Krakowie
    Rudawa w Krakowie
    Rudawa w Krakowie

    Rudawarzeka w województwie małopolskim, lewy dopływ Wisły, do której uchodzi w 75,4 km biegu Wisły, przy Bulwarze Rodła w Krakowie. Stanowi jedno ze źródeł wody pitnej dla Krakowa (ujęcie w Mydlnikach).

    Mydlniki – obszar Krakowa wchodzący w skład Dzielnicy VI Bronowice, dawniej wieś służebna. Od 1951 w Mydlnikach istnieje katolicka Parafia Matki Bożej Nieustającej Pomocy.Koryto rzeki – najniższa część doliny rzeki, która znajduje się w obrębie jej dna i przez którą okresowo lub ciągle płynie woda dokonując zmian w kształcie powierzchni. Jeśli rzeka ma silny nurt, następuje erozja denna, jeżeli słaby – akumulacja niesionego materiału, a jeśli meandruje, dochodzi do erozji bocznej. Koryto stanowi fragment łożyska rzeki.

    Przebieg[]

    Rudawa powstaje z połączenia Krzeszówki i Rudawki, wypływających z Wyżyny Olkuskiej na południowo zachodnich krańcach wsi Rudawa, następnie płynie przez Rów Krzeszowicki, gdzie przepływa przez Niegoszowice, Kochanów i Zabierzów, pod Szczyglicami przedziera się przez Grzbiet Tenczyński i uchodzi w Krakowie między Półwsiem Zwierzynieckim a Zwierzyńcem koło klasztoru Norbertanek. Rzeka przepływa przez piękne krajobrazowo i ciekawe geologicznie i przyrodniczo obszary Tenczyńskiego Parku Krajobrazowego. W miejscu gdzie przełamuje Garb Tenczyński, znajduje się rezerwat przyrody Skała Kmity.

    Wielkanoc, Pascha, Niedziela wielkanocna, Zmartwychwstanie Pańskie, mazow. Wielki Dzień – najstarsze i najważniejsze święto chrześcijańskie upamiętniające Zmartwychwstanie Jezusa Chrystusa, obchodzone przez Kościoły chrześcijańskie wyznające Nicejskie Credo (325 r.).Bulwary Wiślane – zabytkowe budowle hydrotechniczne o funkcji przeciwpowodziowej w Krakowie wzdłuż rzeki Wisły, pierwotnie przewidywane również do funkcji pomocniczych nabrzeży portowych. Składają się głównie z murów oporowych (górnego, wysokiego oraz dolnego ujmującego koryto rzeki, tworzącego nabrzeże przeładunkowe). W linii górnych murów znajdują się murowane schody terenowe dla pieszych oraz brukowane pochylnie do komunikacji kołowej; bocznice kolejowe na poziomie dolnym nie zachowały się. Zespół XIX-XX-wiecznych bulwarów oraz wałów w granicach administracyjnych Krakowa pełni skutecznie kluczową dla bytu miasta funkcję zabezpieczenia przed powodzią, co wykazały doświadczenia wielkich powodzi m.in. w 1970, 1994 i 2010 roku.

    Na terenie Krakowa Rudawa poprowadzona jest sztucznym korytem obwałowanym wraz z bulwarami. U ujścia co roku organizuje się wielkanocny festyn zwany Emaus. Po obu stronach rzeki, począwszy od Salwatora, wzdłuż Błoń i niemal do Mydlnik ciągną się bulwary. Początkowo wiodą nim asfaltowe alejki spacerowe oraz drogi rowerowe, a następnie malowniczo przechodzi on jednym z obrzeży Błoń. W dalszej części Rudawa i jej bulwary przebiegają pośród ogródków działkowych i bujnej zieleni Woli Justowskiej.

    Zwierzyniec – obszar Krakowa wchodzący w skład Dzielnicy VII Zwierzyniec. Wieś została włączona do terenów Krakowa 13 listopada 1909 roku jako XIII dzielnica katastralna.Błonia – rozległa łąka, dawne pastwisko gminne, o powierzchni 48 ha i obwodzie ok. 3587 metrów, położona w Krakowie, w pobliżu historycznego centrum. Współczesne Błonia będące zaledwie częścią dawnych, wielkich Błoń, zamknięte są w trójkącie ulic: Focha, 3 Maja oraz Piastowskiej.

    Historia[]

    Przed uregulowaniem rzeki w latach 1910-1912 Rudawa przepływała przez Kraków kilkoma odnogami. Jedna z nich zwana była Młynówką Królewską. Do XIX wieku Rudawa przepływając przez teren krakowskich błoń i wylewając co roku wiosną, zamieniała go w grzęzawisko, na wysepkach którego w latach epidemii cholery pozostawiano umierających. Rozlewiska Rudawy na obszarze Błoń nazywano wówczas Niecieczą ze względu na brak głównego nurtu w tym miejscu.

    Kraków (łac. Cracovia, niem. Krakau) – miasto na prawach powiatu w południowej Polsce, siedziba władz województwa małopolskiego, drugie w kraju pod względem liczby mieszkańców i pod względem powierzchni.Dopływ – rzeka lub mniejszy ciek, który nie uchodzi bezpośrednio do zbiornika wodnego (morza, jeziora), ale do innego cieku. W zależności od tego, z której strony brzegu rzeki (patrząc od źródła) dopływ łączy się z nią, wyróżnia się dopływy lewe i prawe. Ponadto dopływy posiadają swoje własne dopływy – tworzą w ten sposób hierarchię sieci rzecznej: rzeka główna, dopływy pierwszego stopnia, drugiego, trzeciego, itd.

    Zobacz też[]

  • Rzeki Polski
  • Bibliografia[]

  • Encyklopedia Krakowa, PWN, ISBN 83-01-13325-2
  • Linki zewnętrzne[]

  • Lokalny serwis informacyjny. Zabierzów oczami Jana Sas Zubrzyckiego: Rudawa–odwieczne zagrożenie. Autor tekstu Józef Olchawa.
  • Gospodarcza rola Młynówki Królewskiej w Krakowie
  • Rudawa – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie krakowskim, w gminie Zabierzów, 19 km na zachód od centrum Krakowa i 7 km od jego granic.Wisła (łac. Vistula) – najdłuższa rzeka Polski, o długości 1047 km. Jest także najdłuższą rzeką uchodzącą do Morza Bałtyckiego.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Skała Kmity – krajobrazowy rezerwat przyrody znajdujący się w miejscu, gdzie rzeka Rudawa przełamuje Garb Tenczyński na Wyżynie Krakowsko-Częstochowskiej.
    Wola Justowska – obszar Krakowa wchodzący w skład Dzielnicy VII Zwierzyniec (przyłączony do Krakowa w 1941 roku), dawna wieś (do XVI wieku Wola Chełmska) ulokowana między Przegorzalską Przełęczą znajdującą się między Sikornikiem (Wzgórzem św. Bronisławy – 297 m n.p.m.), Pustelnikiem (362 m n.p.m.) w Lesie Wolskim i Rudawą. Od wschodu graniczy ze Zwierzyńcem, od południa z Przegorzałami, zaś od zachodu z Chełmem. Główną oś komunikacyjną stanowi ulica Królowej Jadwigi.
    Kościół św. Augustyna i św. Jana Chrzciciela – barokowy kościół rzymskokatolicki na Zwierzyńcu, przy ulicy Kościuszki 88 w Krakowie. Wraz z przylegającym do niego klasztorem Sióstr Norbertanek, w zakolu Wisły, tworzy największy, po Wawelu, kompleks zabytkowy miasta.
    Rów Krzeszowicki (341.33) – mezoregion fizycznogeograficzny w południowej Polsce, o przebiegu równoleżnikowym pomiędzy Krakowem a Trzebinią. Stanowi część Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej, sąsiadując z Wyżyną Olkuską na północy i z Garbem Tenczyńskim na południu. Długość ponad 30 km, szerokość do kilku kilometrów, powierzchnia 225 km². Dno Rowu Krzeszowickiego położone jest na wysokości 270-220 m n.p.m.
    Młynówka Królewska – nieistniejące dziś koryto rzeki Rudawy na obszarze Krakowa, obecnie Park Miejski "Młynówka Królewska".
    Ujście rzeki – miejsce, w którym rzeka lub inny ciek kończy swój bieg, łącząc się z inną rzeką lub wpadając do jeziora, morza, oceanu.
    Półwsie Zwierzynieckie – obszar Krakowa wchodzący w skład Dzielnicy VII Zwierzyniec, w miejscu dawnej wsi rozciągającej się między Rudawą (za którą zaczynała się wieś Zwierzyniec) a obecną Aleją Krasińskiego oraz między Wisłą a al. 3 Maja. Na obszarze Pólwsia znajdują się Błonia. Wieś została włączona do Krakowa 13 listopada 1909 roku jako XII dzielnica katastralna. W 1995 roku stała się częścią nowej dzielnicy administracyjnej Zwierzyniec. Sercem Półwsia Zwierzynieckiego jest Plac Na Stawach.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.031 sek.