• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Rozstaw szyn

    Przeczytaj także...
    Spośród dużych państw, Australia i Nowa Zelandia zbudowały najwięcej kolei w stosunku do liczby mieszkańców.Metro madryckie (hiszp. Metro de Madrid) jest jednym z najstarszych systemów metra w Europie (otwarte w 1919 roku) oraz jednym z największych systemów transportu tego typu na świecie. Posiada 279 stacji i 15 linii (oraz podziemną kolejkę R, będącą integralną częścią madryckiego metra, łączącą stacje Opera i Principe Pio). W 2007 r. metro w Madrycie miało już łącznie prawie 310 km długości.
    Breitspurbahn – kolej o rozstawie toru 3000 mm (ponad dwa razy więcej niż standardowa szerokość toru), miała połączyć miasta: Berlin z Monachium, Paryż z Donieckiem przez Berlin, oraz Hamburg z Linzem. Została zaplanowana w 1936 przez Alberta Speera na polecenie Adolfa Hitlera. Miały się po niej poruszać pociągi z prędkością do 250 km/h (osobowe) i 100 km/h (towarowe) oraz o obciążeniu do 30 ton na oś. Zostały przygotowane również plany i modele nowych gigantycznych lokomotyw i wielopiętrowych, luksusowych wagonów wykończonych miedzią i drewnem. Dla robotników przymusowych zamierzano wprowadzić wagony z 480 miejscami stojącymi.

    Rozstaw szyn (inaczej szerokość toru) – najmniejsza odległość między liniami prostopadłymi do powierzchni tocznej, przecinającymi każdy profil główki szyny w zakresie od 0 do 14 mm poniżej powierzchni tocznej.

    W Polsce szerokość ta, mierzona 14 mm poniżej górnej powierzchni szyn, wynosi na liniach normalnotorowych 1435 mm. Czym innym jest odległość między osiami główek szyn (wynosi 1500 mm).

    Oprócz rozstawu normalnego, 1435 mm, istnieje kilka podstawowych rozstawów stosowanych w różnych państwach na liniach kolei sieci krajowej: 1000 mm, 1067 mm, 1520 mm, 1600 mm, 1668 mm, 1676 mm.

    Historia tramwajów w Krakowie sięga roku 1882, kiedy to uruchomiono pierwszą linię tramwaju konnego. W 1901 roku zastąpiły je tramwaje elektryczne. Początkowo były to pojazdy wąskotorowe, a od 1913 roku zaczęły funkcjonować również pojazdy o normalnotorowym rozstawie osi. Dwa systemy współistniały do 1953 roku, kiedy to ostatecznie zlikwidowano sieć wąskotorową. Sieć normalnotorowa funkcjonuje do dziś. Systematycznie jest rozbudowywana o kolejne odcinki.Rozstaw metrowy - rozstaw szyn, w którym odległość między wewnętrznymi powierzchniami główek szyn wynosi 1000 mm. Koleje o tym rozstawie są klasyfikowane jako wąskotorowe, jednak w wielu krajach prowadzony jest po nich normalny ruch dalekobieżny (Tunezja, Indie), a nawet stanowią jedyny standard w kraju (Kenia). W takich przypadkach jako koleje wąskotorowe są klasyfikowane koleje o rozstawie mniejszym niż 1000 mm.

    Niejednokrotnie konieczność prowadzenia pociągów różnych rozstawów tą samą trasą spowodowało budowę torów trój- lub czteroszynowych (w splocie). Splot trójszynowy stosować można tam, gdzie różnica rozstawu jest na tyle duża, by dało się umieścić dwie szyny obok siebie.

    Kolej Hidżaska (arab. سكة حديد الحجاز, Sikkat Hadid al-Hidżaz; tur. Hicaz Demiryolu) – linia kolei wąskotorowej z Damaszku do Medyny, biegnąca przez krainę Hidżaz w Arabii Saudyjskiej, od której bierze swoją nazwę. Obecnie znajduje się na terenie Syrii, Jordanii i Arabii Saudyjskiej. Łączna długość 1320 km, rozstaw szyn 1050 mm.Kolej Wąskotorowa Rogów – Rawa – Biała, pot. Kolej Rogowska – pierwsza i jedyna muzealna kolej wąskotorowa w województwie łódzkim. Poprzednie nazwy to Rogow Feldbahn, Rogowska Kolej Dojazdowa i Rogowska Kolej Wąskotorowa. Używana obecnie nazwa funkcjonowała także w okresie międzywojennym.

    Istnieje pewna tolerancja, z którą pociągi jednego rozstawu mogą korzystać z toru innego rozstawu. Na przykład tor o prześwicie 1520 mm jest praktycznie kompatybilny z torem 1524 mm (ruch między Rosją i Finlandią odbywa się bez zmiany rozstawu kół – 1524 mm tor fiński i dawny rosyjski, tzw. carski). Różnica mogła być jeszcze większa: w USA pociągi rozstawu 1435 mm mogły używać torów o prześwicie 1448 mm. Przy odpowiednio szerokich obręczach kół mogły też używać toru 1473 mm.

    Orawska Kolej Leśna (słow. Oravská lesná železnica, Lesná úvraťová železnica Tanečník - Beskyd) - kolej wąskotorowa o szerokości 760 mm w północno-wschodniej Słowacji w miejscowości Oravská Lesná. Jest to fragment orawskiej części dawnej Kysucko-Orawskiej Kolei Leśnej (Kysucko-oravská lesná železnica).Rozstaw przylądkowy - rozstaw szyn, w którym odległość między wewnętrznymi powierzchniami główek szyn wynosi 1067 mm. Istnieje na świecie około 112000 km linii kolejowych na których jest stosowany, Koleje o tym rozstawie są klasyfikowane jako wąskotorowe, jednak w wielu krajach prowadzony jest po nich normalny ruch dalekobieżny (Australia, Japonia), a nawet stanowią jedyny standard w kraju (Republika Południowej Afryki). W takich przypadkach jako koleje wąskotorowe są klasyfikowane koleje o rozstawie mniejszym niż 1067 mm.
    Rail gauge.svg

    Przegląd najpopularniejszych rozstawów szyn[ | edytuj kod]

    Pogrubiono rozstawy nadal eksploatowane

    Kolejka Parkowa Maltanka (popularnie zwana Maltanką) – linia kolejowa o torze szerokości 600 mm leżąca w obrębie Poznania o całkowitej długości torów 3850 m. Należy do Miejskiego Przedsiębiorstwa Komunikacyjnego w Poznaniu Sp. z o.o. Kursuje pomiędzy rondem Śródka a Nowym Zoo, przewożąc rocznie około 200 tysięcy pasażerów.Kolej wąskotorowa – kolej o prześwicie mniejszym niż określany jako normalny, czyli 1435 mm. Kolej wąskotorowa cechuje się mniejszą zdolnością przewozową od kolei normalnotorowej, jednak można na niej stosować większe pochylenia i łuki o mniejszym promieniu, dzięki czemu jest nawet kilkakrotnie tańsza w budowie. Koleje wąskotorowe, początkowo niemal wyłącznie konne, rozpowszechniły się w przemyśle wydobywczym, hutnictwie, leśnictwie. Od połowy XIX wieku zaznacza się zróżnicowanie funkcji kolei wąskotorowych w zależności od prześwitu, następuje także częściowa unifikacja standardów k.w. Od połowy XIX wieku na k.w. stosuje się powszechnie trakcję parową, od końca XIX wieku wprowadza się na niektóre k. w. trakcję elektryczną, od połowy XX wieku także spalinową. Najstarsza nieprzerwanie funkcjonująca kolej wąskotorowa na świecie istnieje w Polsce – są to Górnośląskie Koleje Wąskotorowe.
    Waldenburgerbahn; tor 750 mm

    Rozstawy wąskotorowe[ | edytuj kod]

  • 600 mm – wiele kolei w Polsce, w szczególności koleje leśne i przemysłowe, m.in. nadal eksploatowana kolejka turystyczna Maltanka w Poznaniu, Kolej Wąskotorowa Rogów – Rawa – Biała (rozstaw pierwotny), Wyrzyska Kolejka Powiatowa (głównie kojarzona ze stacją Białośliwie Wąskotorowe)
  • 610 mm
  • Darjeeling Himalayan Rly., 1879; także inne koleje w Indiach
  • sieć kolei rolniczych w prowincji Al-Dżazira w Sudanie
  • 750 mm – Waldenburgerbahn pod Liestal, Szwajcaria, wiele kolei w Polsce, np. 1880; Koszalińskie Koleje Wąskotorowe (przed przekuciem), kolej Przeworsk – Dynów (Przeworska Kolej Dojazdowa, rozstaw obecny), Kolej Wąskotorowa Rogów – Rawa – Biała (rozstaw obecny), Nadwiślańska Kolejka Wąskotorowa
  • 760 mm
  • tzw. „bośniacki”, rozstaw popularny w Austro-Węgrzech (m.in. 1904 Przeworska Kolej Dojazdowa – rozstaw pierwotny), Bieszczadzka Kolejka Leśna (przed przekuciem), Jindřichohradecké místní dráhy (w Czechach), wąskotorówka osobłoska (w Czechach), Kisucko-Orawska Kolej Leśna (na Słowacji), 1910‒70 tramwaje w Dubrowniku, Ósemka Szargańska
  • pojawia się również w 1869 w Afryce południowej jako jeden z dwóch pierwotnych rozstawów przed adaptacją „rozstawu przylądkowego” jako standardowego dla sieci krajowej
  • 762 mm – liczne linie, m.in.:
  • kolej FC Antofagasta a Bolivia w l. 1883‒1928
  • tramwaje w Port-au-Prince (Haiti, 1878‒1932)
  • Indie: Kalka-Shimla Rly., 1903
  • tramwaje w Pusanie (Korea, 1910‒1933)
  • 785 mmGórnośląskie Koleje Wąskotorowe, pierwotnie także tramwaje w regionie górnośląskim (1894‒1951), Parkowa Kolej Wąskotorowa w Chorzowie (od 2014)
  • 800 mm – Kolejka Wilanowska 1892, także inne kolejki dojazdowe pod Warszawą
  • 891 mm – wiele kolei prywatnych w Szwecji; zachowana Roslagsbanan pod Sztokholmem (3 stopy szwedzkie)
  • 900 mmtramwaje w Krakowie (w 1953 pozostałości linii przekuto na tor 1435 mm), Lizbonie i Linzu; kolejka turystyczna w WPKiW w Chorzowie (1966‒2011); Bäderbahn Molli w Niemczech
  • 914 mm:
  • pojedyncze linie w USA, m.in. Durango & Silverton Narrow Gauge RR (1882)
  • dominujący rozstaw irlandzkich kolejek wąskotorowych
  • wiele linii w Andach i Ameryce Środkowej
  • 925 mm – tramwaje w Chemnitz, do 1988
  • 950 mm – kolejki dojazdowe we Włoszech, m.in. Circumvesuviana
  • Tor metrowy, Uganda Railway pod Mombasą w Kenii
    Tor trójszynowy umożliwiający jazdę pociągów o rozstawie kół 1067 mm i 1435 mm; koleje Odakyū i Hakone tozan, okolice Jokohamy

    Rozstawy średnie[ | edytuj kod]

    Kategoria wyróżniana w państwach, gdzie rozstawy z tego przedziału są podstawowe na sieci krajowej; w Polsce grupę tę włącza się do „torów wąskich”.

    Isambard Kingdom Brunel (ur. 9 kwietnia 1806 w Portsmouth, zm. 15 września 1859) - brytyjski inżynier, konstruktor statków parowych i mostów, przeważnie wiszących. M.in. most Hungerford w Londynie. W 1829 roku odznaczony Orderem Legii Honorowej. W 2002 roku w plebiscycie BBC na 100 najważniejszych Brytyjczyków wszech czasów zajął drugie miejsce za Winstonem Churchillem.Białośliwie Wąskotorowe – wąskotorowa stacja kolejowa Bydgosko-Wyrzyskich Kolei Dojazdowych w Białośliwiu, w województwie wielkopolskim. Została uruchomiona w dniu 21 lutego 1895 jako stacja początkowa linii kolejowej przez Kocik-Młyn, Pobórkę, Nieżychowo, Jeziorki, Czajcze, Kijaszkowo, Kruszki, Szczerbin do Łobżenicy (29, 22 km), z odgałęzieniem z Czajcza do Wysokiej (około 5 km). Była stacją łącznikową, czyli miała połączenie ze stacją normalnotorową. Na stacji ulokowana była baza techniczna (warsztaty kolejowe, parowozownia, stolarnia kużnia). Ze stacji została poprowadzona również linia kolejowa do portu rzecznego na Noteci. Obecnie stacja jest używana do ruchu turystycznego prez Towarzystwo Wyrzyska Kolej Powiatowa. Wpisana do rejestru zabytków w dniu 24 stycznia 2007 pod numerem 41/Wlkp/A
  • 1000 mm – tzw. „metrowy”, wiele kolei i tramwajów na całym świecie, m.in.:
  • Czechy: koleje linowo-terenowe w Karlowych Warach
  • Hiszpania, koleje wąskotorowe: od 1852
  • Brazylia, EF Leopoldina pod Rio de Janeiro, 1853
  • Indie, kolej Delhi – Farukh Nagar; w XX w. duża sieć w Bengalu Wschodnim
  • Argentyna: kolej Cordoba – Tucuman, 1873; tzw. „trocha angosta”
  • Malaje, od 1885
  • koleje w Boliwii
  • Kenia, Uganda: Uganda Rly., 1896
  • cała sieć kolejowa Madagaskaru (854 km)
  • Polska: wąskotorówki na Pomorzu Zachodnim, liczne sieci tramwajowe (Toruń, Łódź, Elbląg, Grudziądz i Bydgoszcz), kolejka turystyczna w WPKiW w Chorzowie (1957‒1966), turystyczna Piaseczyńsko-Grójecka Kolej Wąskotorowa
  • Słowacja: Tatrzańskie Koleje Elektryczne, kolej zębata Szczyrba – Szczyrbskie Jezioro
  • Ukraina: tramwaje we Lwowie, tramwaje w Winnicy, Eupatorii
  • Niemcy: tramwaje w Görlitz, Chociebużu, Gocie, Jenie, Gerze, Halle, Halberstadt, Naumburgu i in.
  • 1009 mmtramwaje w Sofii
  • 1050 mm – Palestyna, Arabia: Kolej Hidżaska 1908; także inne koleje regionu
  • 1067 mm – tzw. „przylądkowy”:
  • niepotwierdzone zastosowanie – Rosja, kolej kopalniana na Ałtaju, 1806
  • Australia, Queensland, linia Ipswich – Grandchester 1865 więcej informacji: Historia kolei w Australii i Oceanii
  • Nowa Zelandia więcej informacji: Historia kolei w Australii i Oceanii
  • Japonia, linia Tokio – Jokohama, 1872; większość torów kolei japońskich
  • San Francisco, tramwaje linowe, 1873
  • Kraj Przylądkowy i Natal: od 1874 rozstaw standardowy na sieci południowoafrykańskiej; konwersja kolei z toru normalnego i 760 mm
  • Sudan i Sudan południowy 1897 więcej informacji: kolej w Sudanie, kolej w Sudanie Południowym
  • Estonia, Tramwaje w Tallinnie
  • 1100 mm – Niemcy, Braunschweiger Verkehrs-AG, 1879
  • 1101 mm – Szwecja, Fryckstads Järnväg, 1849
  • 1106 mm – kolej konna Budziejowice – Linz 1827 (3½ stopy austriackiej)
  • 1219 mm – tramwaje w Bradford 1884, Glasgow Subway 1896 (4 stopy brytyjskie)
  • 1372 mm – tzw. „szkocki” (4 stopy bryt. 6 cali):
  • pierwotnie wiele kolei w Szkocji, m.in. Ardrossan & Johnstone Rly., 1810
  • Japonia, tramwaje tokijskie (zachowane dwie linie), Keiō Dentetsu, jedna linia metra
  • Rozstaw normalnotorowy[ | edytuj kod]

  • 1435 mm (4 stopy bryt. 8½ cala) – tzw. „stephensonowski” albo „normalny”: Anglia, kolej Stockton & Darlington Rly. (1825); potem wiele kolei i tramwajów na całym świecie; o przyjęciu tego rozstawu jako standardowego zadecydowała zapewne jego popularność w krajach, gdzie kolej rozwinęła się najwcześniej: Wielkiej Brytanii, Niemczech, Francji, północno-wschodnich Stanach Zjednoczonych. Rozstaw normalny jest również zastosowany na większości polskiej sieci kolejowej.
  • Melbourne, tory 1600 mm
    Great Western Rly., tor „brunelowski”

    Rozstawy szerokotorowe[ | edytuj kod]

  • 1445 mm
  • tramwaje w Mediolanie, Turynie i Rzymie
  • metro w Madrycie
  • 1448 mm – tzw. „pensylwański”, typowy dla Pennsylvania RR, w USA; używały go pociągi normalnotorowe; po 1886 stopniowa konwersja na rozstaw normalny
  • 1450 mmtramwaje w Dreźnie
  • 1458 mmtramwaje w Lipsku
  • 1473 mm – dawny popularny rozstaw torów w stanach Ohio i New Jersey (lata 30. i 40. XIX wieku), które były zbudowane z szyn drewnianych z żelaznym okuciem powierzchni jezdnej; tzw. Ohio broad gauge
  • 1495 mmtramwaje w Toronto; potem także metro w Toronto
  • 1520 mm – tzw. „rosyjski” (nowy), standardowy dla państw byłego ZSRR, zastosowany również w Polsce na linii LHS
  • 1524 mm – tzw. „rosyjski” (stary):
  • USA: wiele kolei w stanach południowych w połowie XIX w. (5 stóp brytyjskich); konwersja większości na 1448 mm w 1886
  • Rosja, Николаевская ж.д., przed 1851; tramwaje warszawskie do 1947; nadal standardowy w Finlandii i w Estonii
  • 1575 mm – Irlandia, Dublin & Drogheda Rly., rozstaw pierwotny
  • 1581 mm – tzw. „pensylwański rozstaw tramwajowy”, obecnie tramwaje w Filadelfii i Pittsburgu (5 stóp bryt. 2¼ cala)
  • 1588 mm – tramwaje w Nowym Orleanie
  • 1600 mm – tzw. „irlandzki”:
  • Irlandia, wprowadzony zaleceniem z 1845
  • Australia, Wiktoria: kolej Melbourne & Hobson’s Bay Rly., 1854
  • Brazylia, São Paulo Railway, 1867
  • 1638 mm – tramwaje w Baltimore
  • 1664 mm – pierwotny rozstaw kolei portugalskich (5 stóp portugalskich)
  • 1668 mm – wspólny rozstaw „iberyjski”; obowiązujący standard sieci Hiszpanii i Portugalii
  • 1672 mm – kolej Barcelona — Mataró, Katalonia, 1848 (6 stóp katalońskich); pierwotnie podstawowy na sieci hiszpańskiej
  • 1676 mm – tzw. „brytyjski rozstaw kolonialny” (5½ stopy brytyjskiej):
  • Kanada, Champlain & St. Lawrence RR, 1836; później podstawowy w Kanadzie do 1870; następnie przejście na tor normalny dla integracji z kolejami USA
  • Indie, Great Indian Peninsular Rly. linia Bombaj — Thana, 1853; tzw. broad gauge, rozstaw standardowy w Indiach, Pakistanie, Bangladeszu i Sri Lance
  • Argentyna, kolej Parque – Floresta, 1857; tzw. „trocha ancha”
  • USA, San Francisco: kolej BART 1972
  • 1825 mm – Rosja, kolej Царскосельская ж.д., tor pierwotny, 1836
  • 1880 mm – Irlandia, Ulster Rly., rozstaw pierwotny
  • 1945 mm – Holandia, kolej HSM, 1839‒66
  • 2000 mm – Szkocja, CairnGorm
  • 2140 mm – tzw. Brunel gauge, Anglia, kolej Great Western Rly., 1838‒92
  • 3000 mm (także 4000 mm i 6500 mm) – tak zwana Breitspurbahn – kolej planowana w czasach III Rzeszy
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Szerokość toru. W: Leksykon Terminów Kolejowych. Warszawa: KOW sp. z o.o., 2011, s. 370. ISBN 978-83-933737-0-3. [dostęp 2015-11-08].
    2. Rozporządzenie Komisji (UE) nr 1299/2014 z dnia 18 listopada 2014 r. dotyczące technicznych specyfikacji interoperacyjności podsystemu „Infrastruktura” systemu kolei w Unii Europejskiej (CELEX: 32014R1299).
    3. Sylwia Charciarek, Bartłomiej Foltyn: Drogi kolejowe. [dostęp 2010-12-04].
    4. W Argentynie rozstaw normalny określa się jako „trocha media” („średni”).

    Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

  • J. B. Calvert, The Ohio Broad Gauge and Other Fables
  • Tramwaje w Chemnitz (niem. Straßenbahn Chemnitz) – część systemu miejskiego szynowego transportu publicznego w niemieckim mieście Chemnitz w Saksonii. Operatorem sieci jest przedsiębiorstwo Chemnitzer Verkehrs-Aktiengesellschaft (CVAG), które obsługuje także miejskie linie autobusowe. W Chemnitz funkcjonują także linie tramwaju dwusystemowego. Pierwszą taką linią było połączenie z Chemnitz do Stollbergu. W 2016 r. oddano do użytku łącznicę torów tramwajowych i kolejowych przy dworcu. W 2016 r. w mieście funkcjonowało pięć linii tramwaju miejskiego oraz cztery linie tramwaju dwusystemowego. Pociąg – w transporcie kolejowym skład sprzęgniętych ze sobą wagonów lub innych pojazdów kolejowych (w odpowiedniej konfiguracji mogą to być wagon, człony zestawu trakcyjnego, zespół trakcyjny, wagon silnikowy albo sama lokomotywa) połączonych z co najmniej jedną czynną lokomotywą albo mających samodzielny napęd, osygnalizowany zgodnie z przepisami, odpowiednio wyposażony (obsługa, materiały eksploatacyjne), przygotowany do drogi albo będący w drodze. Podstawowym przeznaczeniem pociągu jest zaspokajanie potrzeb przewozowych polegających na przemieszczaniu osób i towarów.




    Warto wiedzieć że... beta

    Splot – specyficzne miejsce częściowego połączenia lub zbliżenia dwóch lub więcej torów, w którym możliwe jest jednoczesne poruszanie pojazdu szynowego tylko po jednym z nich. Splot dwóch torów może występować w miejscu o ograniczonej szerokości (np. most, tunel), w którym nieracjonalne byłoby przechodzenie na odcinek jednotorowy, np. z powodu konieczności instalowania dwóch zwrotnic. Z reguły w splocie szyna jednego toru biegnie między tokami szyn drugiego (i na odwrót).
    Kolej leśna – kolej wąskotorowa stosowana w gospodarce leśnej, często z wykorzystaniem uproszczonej techniki typowej dla kolei polowych. W Polsce koleje leśne zastąpiono transportem samochodowym, nieliczne zachowane jako atrakcje historyczne.
    Tramwaje we Lwowie – system komunikacji tramwajowej we Lwowie. Jeden z najstarszych systemów tramwajowych na dawnych ziemiach polskich, a zarazem jedyny działający system tramwajowy na dawnych Kresach Wschodnich II Rzeczypospolitej.
    Kolej przemysłowa - kolej stosowana do transportu wewnątrz- lub międzyzakładowego we wszelkich branżach przemysłu, od połowy XX w. wypierana często przez transport bezszynowy i samochodowy. Najsilniejszą pozycję kolej przemysłowa uzyskała w przemyśle wydobywczym. W zależności od skali zadań przewozowych (odległości, masy pociągów) stosuje się szerokie spektrum rozstawów toru i dopuszczalnych obciążeń osi taboru. Szczególnym rodzajem kolei przemysłowej jest kolej dołowa, stosowana szeroko w górnictwie węgla kamiennego i rud żelaza.
    Roslagsbanan – wąskotorowa kolej aglomeracyjna w Sztokholmie. Składa się z trzech linii a jej długość wynosi 65 kilometrów. Jest jedną z pierwszych zelektryfikowanych kolei publicznych w Europie. Dziennie przewozi ok. 42 000 pasażerów.
    Słowacja, Republika Słowacka (słow. Slovensko, Slovenská republika) – państwo śródlądowe w Europie Środkowej. Graniczy z Austrią (127 km), Polską (597 km), Czechami (240 km), Ukrainą (98 km) oraz Węgrami (678 km). Łączna długość granicy lądowej wynosi 1740 km. Do 1993 wchodziła w skład Czechosłowacji. Od 1 maja 2004 kraj należy do Unii Europejskiej, oraz NATO, a od 1 stycznia 2009 – do strefy euro. Stolicą państwa jest Bratysława, położona nad Dunajem przy granicy z Austrią i Węgrami.
    Bydgosko-Wyrzyskie Koleje Dojazdowe (BWKD) – sieć kolei wąskotorowych, powstała w 1949 roku po połączeniu sieci Bydgoskich Kolei Powiatowych i Wyrzyskich Kolei Powiatowych. Sieć miała 256 kilometrów długości i obejmowała wiele mniejszych miejscowości, jak i również większe miasta, m.in. Bydgoszcz, Nakło nad Notecią, Białośliwie, Maksymilianowo, Koronowo, Wysoka, Sadki, Łobżenica i inne. Obecnie funkcjonuje tylko na krótkiej trasie turystycznej. Prześwit torów wynosi 600 mm.

    Reklama

    Czas generowania strony: 1.043 sek.