• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Rolnictwo w Polsce



    Podstrony: 1 [2] [3] [4]
    Przeczytaj także...
    Kukurydza (Zea) – rodzaj roślin należący do rodziny wiechlinowatych. Przedstawiciele występują naturalnie w Meksyku, Gwatemali i Nikaragui. Liczy 5 gatunków, wśród których najważniejsza pod względem ekonomicznym jest kukurydza zwyczajna (Zea mays), która jest zarazem gatunkiem typowym rodzaju.Tytoń (Nicotiana L.) – rodzaj roślin zielnych z rodziny psiankowatych. Nazwa rodzaju pochodzi z tur. "tütün", w staropolszczyźnie i gwarowo "tytuń". Gatunkiem typowym jest Nicotiana tabacum L.. Do tego rodzaju należy 67 gatunków pochodzących z obydwu Ameryk oraz z Australii. Obecnie uprawiane są też w wielu innych rejonach świata. Rośliny jednoroczne, dwuletnie, byliny lub krzewy.

    Rolnictwo w Polsce – jeden z działów gospodarki Polski, którego udział w PKB kraju wyniósł 3,4% w roku 2011. Produkty pochodzenia rolniczego stanowiły 9,1% wszystkich produktów wyeksportowanych przez Polskę.

    Historia[ | edytuj kod]

    Początki rolnictwa[ | edytuj kod]

    Po przejściu od zbieractwa do pierwszych form rolnictwa w uprawie rolnej współistniały dwie techniki – kopieniactwo i technika wypaleniskowa. Następnym etapem było przejście do epoki żelaza, która cechowała się rosnącym znaczeniem rolnictwa ornego. Podstawowym narzędziem stało się radło. Gospodarkę żarową zaczęto zastępować systemem przemienno-odłogowym.

    Unia Europejska, UE – gospodarczo-polityczny związek 27 demokratycznych państw europejskich. Unia powstała 1 listopada 1993 roku – na mocy podpisanego 7 lutego 1992 traktatu z Maastricht – jako efekt wieloletniego procesu integracji politycznej, gospodarczej i społecznej. Korzenie współczesnej integracji europejskiej sięgają okresu powojennego i ograniczały się do 6 państw zachodnioeuropejskich. Państwa te tworzyły wiele form i mechanizmów współpracy, powoływały organizacje, instytucje i organy, których celem było wzmocnienie jedności między nimi. W 1993 nadrzędną wobec wszystkich poprzednich organizacji została Unia Europejska, sama otrzymując nieznaną wcześniej hybrydową formułę sui generis. Akademia Rolnicza w Dublanach (obecnie Państwowy Lwowski Uniwersytet Rolniczy) – dawna polska uczelnia wyższa założona w 1856 roku w Dublanach koło Lwowa, obecnie ukraiński uniwersytet o profilu rolniczym.

    W artykule opublikowanym w Nature w 2013 roku zaprezentowano wyniki badań wskazujące, że na terenach Europy, m.in. Polski, już w okresie Neolitu (ok. 7000 lat temu) produkowano sery.

    Okres gospodarki feudalnej (V–XIV w.)[ | edytuj kod]

    Na ukształtowanie się gospodarki feudalnej miały wpływ: rozpad wspólnoty rodowej, wzrost zróżnicowania majątkowego oraz pojawienie się nowych klas społecznych i instytucji. Przechodzenie do stałego rolnictwa ornego sprzyjało usamodzielnianiu się małych rodzin, rozszerzaniu zasięgu prywatnej własności i umacnianiu organizacji wspólnot terytorialnych. W okresie V-VIII w. n.e. ukształtowała się wspólnota rolna „opole” (grunty orne użytkowano indywidualnie, a inne użytki przez ludność całej wspólnoty).

    Charakterystykę i podział gleb ułatwia systematyka, która wprowadza klasyfikację z uwzględnieniem przyczyn powstawania i podobieństw określonych jednostek glebowych. Systematyka czy klasyfikacja gleb powinna uwypuklać genezę ich powstawania, a poza tym zawierać ocenę przydatności i wartości użytkowej gleby. Przyjęta klasyfikacja powinna wykazać również kierunki rozwoju gleb w czasie.Gospodarka Polski – jest gospodarką mieszaną. W dużym stopniu przeszła transformację z centralnie kierowanej (socjalistycznej) w gospodarkę rynkową (kapitalistyczną) po decyzjach gospodarczych w 1988 roku i zmianach politycznych, które miały miejsce rok później. Prywatyzacja małych i średnich przedsiębiorstw państwowych i nowe liberalne prawo do zakładania przedsiębiorstw ruszyło budowę prywatnego sektora gospodarki, który jest głównym motorem gospodarczym w Polsce. Restrukturyzacja i prywatyzacja poszczególnych sektorów gospodarki odbywa się w wolnym tempie, mimo tego realizowane są zagraniczne inwestycje w energię i stal.

    Stopniowo odchodzono od systemu przemienno-odłogowego, do trójpolówki nieregularnej. W wyniku długotrwałego procesu wykształcił się podział społeczności na feudałów i podległą im grupę ludności o różnym stopniu zamożności i uzależnienia.

    Pojawiły się nadwyżki żywności, co umożliwiło przechodzenie coraz większej grupy ludności do zajęć pozarolniczych. Nastąpiła koncentracja ludności w obszarach rzemieślniczo-handlowych stanowiących zaczątek miast.

    W X wieku następuje dalsza specjalizacja produkcji rolniczej. Pojawia się uzależnienie ludności wiejskiej od wielmoży w postaci obowiązkowych rent feudalnych.

    Polityka rolna – dziedzina polityki mikroekonomicznej określająca zespół środków, regulacji i działań państwa mających na celu kształtowanie rozmiarów produkcji rolnej i utrzymanie jej opłacalności, kreowanie przeobrażeń agrarnych zmierzających do koncentracji i specjalizacji w rolnictwie, przyspieszanie postępu technicznego i agrotechnicznego warunkującego efektywność rolnictwa oraz wpływanie na procesy demograficzne na wsi. Polityka ta pełni dwie zasadnicze funkcje: ochronną i stymulującą rozwój, co znajduje wyraz w protekcjonizmie i interwencjonizmie władz państwowych wobec rolnictwa.Instytut Agronomiczny – uczelnia rolnicza powołana w 1816 w Marymoncie koło Warszawy (obecnie część Warszawy), będąca pierwszą wyższą szkołą rolniczą na ziemiach polskich i jedną z pierwszych w Europie.

    Okres XII–XIV w. to dynamiczny rozwój osadnictwa wiejskiego (płd. Polski).

    Rolnictwo w I Rzeczypospolitej[ | edytuj kod]

     Zobacz też kategorię: Rolnictwo I Rzeczypospolitej.

    Od początku XV w. wzrasta w rolnictwie znaczenie folwarków. Obniżenie realnej wartości czynszów groziło obniżeniem stopy życiowej właścicieli folwarków. Rozwiązaniem okazuje się być intensyfikacja produkcji wzrost eksportu zboża do Niderlandów i Anglii.

    Joachim Stefan Bartoszewicz (ur. 3 września 1867, Warszawa, zm. 23 września 1938, Warszawa) – polityk endecki, publicysta, działacz niepodległościowy, prawnik, lekarz.Zboża, rośliny zbożowe – grupa roślin uprawnych z rodziny wiechlinowatych (traw, Poaceae). Ich owoce, o wysokiej zawartości skrobi, są wykorzystywane do celów konsumpcyjnych, pastewnych i przemysłowych. Najpopularniejszymi produktami przerobu zbóż są mąki, kasze, oleje i syropy. Zboża są podstawowym surowcem w wielu gałęziach przemysłu takich jak piwowarstwo, młynarstwo, gorzelnictwo, farmaceutyka.

    Główną formą pozyskiwania siły roboczej do pracy w folwarkach jest pańszczyzna jako jedna z form renty feudalnej.

    Pod koniec XVI w., w gospodarce folwarcznej znajdowało się ok. 30% gruntów uprawnych. Najmniejsze folwarki posiadają jeden łan (ok. 16 ha), największe kilkadziesiąt łanów.

    Powierzchnia ziem uprawnych wynosi prawdopodobnie 11 mln ha, na których gospodaruje 600 tys. rodzin rolniczych. W strukturze upraw przeważało żyto i owies z niewielkim udziałem pszenicy i jęczmienia. Upowszechnia się uprawa warzyw (kapusty, sałaty, kopru, selera, pora i kalafiora). W chowie zwierząt przeważa bydło.

    Agencja Nieruchomości Rolnych - agencja państwowa powstała 15.07.2003 r. w miejsce Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa. ANR jest państwową osobą prawną z siedzibą w Warszawie.Ugór – pole wyłączone z rolniczego użytkowania na okres 1–2 lat, na którym wykonywana jest odpowiednia pielęgnacja mechaniczna (ugór czarny), chemiczna (ugór herbicydowy) lub pole niepielęgnowane zarastające samoistnie chwastami segetalnymi i samosiewami zbóż (ugór zielony). Celem ugorowania jest poprawienie żyzności gleby. Niekiedy ugór stosuje się również jako metodę zwalczania chwastów na bardzo zachwaszczonych polach.

    Okres zaborów (1772–1918)[ | edytuj kod]

    Różne systemy gospodarcze w poszczególnych zaborach spowodowały pogłębienie się różnic regionalnych w zakresie poziomu rozwoju rolnictwa. Różnice te są obserwowalne do dziś.

    W zaborze austriackim stosunki agrarne podlegały silnej interwencji państwa dążącego do powiększenia renty odprowadzanej do skarbu państwa. Zmiany zaprowadzone w XVIII w. miały charakter postępowy i łagodziły poddaństwo chłopów. Jednak po śmierci cesarza Józefa II korzystny trend uległ odwróceniu.

    W zaborze pruskim naczelną zasadą władz było wyciąganie z ziem jak największych korzyści dla państwa. Nastąpiło tu najwcześniej uwłaszczenie chłopów. Zlikwidowano rentę feudalną i nadano chłopom ziemię na mocy edyktu z 1807 r.

    Historia agrolotnictwa (lotnictwa rolniczego) w Polsce zaczęła się w 1925 roku, kilka lat po pierwszych światowych eksperymentach w zastosowaniu samolotów rolniczych do zabiegów agrotechnicznych.Lubelszczyzna – określenie regionu używane w zależności od kontekstu w odniesieniu do ziemi lubelskiej (średniowiecze), województwa lubelskiego z lat 1474–1795 lub do późniejszych województw lubelskich. Po 1999 r. instytucje samorządowe pod nazwą Lubelszczyzna określają obecne województwo lubelskie i stosują je zamiennie (synonim).

    Na ziemiach zaboru rosyjskiego zniesiono niewolę chłopów, ale nie towarzyszyło im uwłaszczenie. Ziemia w całości była własnością panów, a wprowadzane później akty sprzyjały rugowaniu chłopów z ziemi.

    W Królestwie Polskim w 1816 założono w Marymoncie Instytut Agronomiczny, pierwszą w Polsce i jedną z pierwszych w Europie wyższą szkołę rolniczą; organizatorem i pierwszym dyrektorem instytutu był Jerzy Beniamin Flatt. W 1861 Instytut Agronomiczny został zamknięty, a następnie przeniesiony do Puław, gdzie w 1862 utworzono Instytut Politechniczny i Rolniczo-Leśny, w miejsce którego z kolei w 1869 utworzono Instytut Gospodarstwa Wiejskiego i Leśnictwa.

    Gospodarstwo rolne – grunty rolne wraz z gruntami leśnymi, budynkami lub ich częściami, urządzeniami i inwentarzem, jeżeli stanowią lub mogą stanowić zorganizowaną całość gospodarczą oraz prawami i obowiązkami związanymi z prowadzeniem gospodarstwa rolnego. Gospodarstwo rolne nie stanowi przedmiotu samodzielnego obrotu prawnego. Nie można, zatem zbyć go jedną czynnością prawną. Przedmiotem zbycia są tu poszczególne nieruchomości, na których gospodarstwo rolne zostało zorganizowane.Lwów (dawna nazwa form. Królewskie Stołeczne Miasto Lwów), ukr. Львів (Lwiw), ros. Львов (Lwow), niem. Lemberg, łac. Leopolis, jidysz לעמבערג ,לעמבעריק (Lemberg, Lemberik), orm. Լվով (Lwow) – miasto na Ukrainie, ośrodek administracyjny obwodu lwowskiego.

    Dwudziestolecie międzywojenne[ | edytuj kod]

    Żniwa pod Libiążem (1938)
    Mapa rozmieszczenia ludowych szkół rolniczych (1925-1931; ze zbiorów Archiwum Państwowego w Poznaniu)

    W dwudziestoleciu międzywojennym (1918–1939) nasiliło się zróżnicowanie terytorialne rolnictwa. Występowało przeludnienie wsi (75% mieszkańców zamieszkiwało obszary wiejskie).

    Przemysł spożywczy w Polsce charakteryzuje duża liczba niewielkich i rozproszonych zakładów. Zakłady przetwórcze nawiązują do bazy surowcowej, jak np. przemysł cukrowniczy i owocowo-warzywny lub wykazują powiązania z bazą surowcową i rynkami zbytu, jak przemysł mięsny, mleczarski.Polskie Towarzystwo Agronomiczne (dawniej Polskie Towarzystwo Nauk Agrotechnicznych) - stowarzyszenie naukowe, założone 1985 z siedzibą w Poznaniu. Zrzesza pracowników uczelni rolniczych, pracowników Instytutu Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa oraz inne osoby związane zawodowo z pracą naukową w zakresie produkcji roślinnej.

    W strukturze użytkowania ziemi dominują grunty orne. W 1921 r. zajmują powierzchnię 18,3 mln ha (74,2% powierzchni użytków rolnych). Największą grupę gospodarstw stanowią małe, o powierzchni poniżej 5 ha.

    Wśród zwierząt gospodarskich najważniejszą rolę odgrywa bydło. Zwiększa się pogłowie krów kosztem wołów. Rośnie także znaczenie trzody chlewnej. W 1937 r. pogłowie osiąga ponad 5,2 mln szt. Pogłowie koni szacuje się na ok. 4 mln szt. (wysoka liczba koni wskazuje na rozdrobnienie gospodarstw).

    Produkcja roślinna to przede wszystkim zboża: pszenica i jęczmień. Rośnie udział ziemniaków. Wzrost znaczenia buraków cukrowych, tytoniu i chmielu.

    Gleba, pedosfera – biologicznie czynna powierzchniowa (do 2 m miąższości) warstwa skorupy ziemskiej, powstała w procesie glebotwórczym ze skały macierzystej pod wpływem czynników glebotwórczych. Gleba składa się z części mineralnej i organicznej. Częścią gleby są organizmy glebowe.Dublany (ukr. Дубляни) – miasto położone 8 kilometrów na północny wschód od Lwowa, wcześniej wieś w powiecie lwowskim w Polsce, po raz pierwszy wspomniana w dokumentach w roku 1440. W 1967 r. Dublany otrzymały status wsi typu miejskiego, a w 1978 r. stały się miastem.

    W 1918 powstała Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie.

    15 lipca 1920 Sejm uchwalił ustawę o reformie rolnej (Dz.U. nr 70, poz. 462). Publiczna własność ziemska, a także własność prywatna w ustalonym porządku kolejności miała przejść do włościan małorolnych i bezrolnych, ale także do zasłużonych żołnierzy i inwalidów wojennych. Kolejną ustawę w tej sprawie uchwalono w 1925 r.

    Uprawa kopieniacza – sposób uprawy gleby polegający na odwracaniu warstwy wierzchniej przy zastosowaniu narzędzi ręcznych (np. szpadla). Metoda mało wydajna, stosowana w epoce wczesnego neolitu przed upowszechnieniem się orki sprzężajnej. Obecnie stosowana w uprawie niewielkich areałów rolnych (np. ogródków przydomowych), których mała powierzchnia uniemożliwia wykorzystanie zmechanizowanych środków produkcji rolniczej.Nizina Szczecińska – kraina geograficzna obejmująca część Pobrzeża Szczecińskiego, regionu geomorfologicznego w północno-zachodniej części Polski, położonego nad Zalewem Szczecińskim.
     Zobacz więcej w artykule Wielki kryzys w Polsce, w sekcji Kryzys w rolnictwie.

    Okres gospodarki socjalistycznej (1945–1989)[ | edytuj kod]

    Podczas II wojny światowej zaprzestano uprawy na ok. 7,5 mln ha użytków rolnych.

    Po wojnie zaczęto wprowadzać reformę rolną burzącą dotychczasową strukturę własności gruntów rolnych (Manifest PKWN). W 1944 utworzono Państwowy Fundusz Ziemi (PFZ). Grunty gospodarstw o powierzchni powyżej 50 ha miały zostać podzielone pomiędzy robotników rolnych, chłopów małorolnych i średniorolnych. Ogółem w okresie 1945-1949 w ręce chłopów przeszło ponad 6,1 mln ha gruntów, z czego na utworzenie ok. 814 tys. gospodarstw przeznaczono 5,6 mln ha, reszta została przeznaczona na zasilenie gospodarstw karłowatych.

    Pieczarka dwuzarodnikowa (Agaricus bisporus (J.E. Lange) Imbach) – gatunek grzybów z rodziny pieczarkowatych (Agaricaceae). Rośnie dziko, ale jest też powszechnie uprawiana w pieczarkarniach i sprzedawana w sklepach.Uczelnie rolnicze w Polsce - pierwszymi polskimi uczelniami rolniczymi były: powstały w 1816 Instytut Agronomiczny w Warszawie, powstała w 1858 Akademia Rolnicza w Dublanach (obie w zaborze rosyjskim) oraz powstała w 1870 Wyższa Szkoła Rolnicza im. Haliny w Żabikowie (w zaborze pruskim). Po II wojnie światowej utworzono kilka wyższych szkół rolniczych (WSR), które następnie przekształcano w akademie rolnicze. W ostatnich latach wszystkie akademie rolnicze przemianowano na uniwersytety przymiotnikowe: przyrodnicze, rolnicze i inne.

    W dwa lata od zakończenia wojny zaczęła się zmieniać polityka rolna państwa, w której coraz większą rolę zaczęła odgrywać kolektywizacja rolnictwa. Intensywna kolektywizacja trwała do 1956 r., wskutek czego powstało ponad 10 tys. gosp. spółdzielczych. Towarzyszyła temu centralizacja sterowania zaopatrzeniem rolnictwa i zbytem produktów rolniczych.

    Rośliny przemysłowe – to rośliny uprawne, uprawiane w celach przemysłowych jako surowiec do produkcji różnych substancji chemicznych (np. alkoholu) dla określonych zakładów (np. gorzelnia) bądź gałęzi przemysłu.Jerzy Beniamin Flatt (ur. 1768 w Skokach, woj. wielkopolskie, zm. 1860) – na polecenie Stanisława Staszica zajął się rozwojem szkolnictwa rolniczego w kraju. Poznawał w tym celu nowoczesne rolnictwo w Szwajcarii i Niemczech. Autor artykułów i dzieł, redaktor pisma naukowego "Ceres". Uznany, za sprawą organizacji Instytutu Agronomicznego w Warszawie (z epizodem puławskim), za twórcę-założyciela obecnej Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego (SGGW) w Warszawie. W tej placówce w styczniu 2008 otwarto muzeum, na otwarciu którego zaprezentowano (nigdy dotąd nieprezentowany) rękopis dzieła J.B. Flatta ("Dziennik Podróży do Szwaycaryi z Kalisza" - 1816); był też tam obecny, związany z naukami o leśnictwie, potomek - praprawnuk Flatta.
    Kombajn „Bizon” Z058 (2009)

    W 1947 założono Państwowy Instytut Wydawnictw Rolniczych (od 1950 Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne), pierwsze w historii polskiego rolnictwa wydawnictwo naukowe wydające publikacje naukowe i popularnonaukowe z zakresu uprawy roślin i organizacji rolnictwa.

    W latach 1950–1954 utworzono sieć sześciu wyższych szkół rolniczych: w Olsztynie (1950), w Poznaniu (1951), we Wrocławiu (1951), w Krakowie (1953), w Szczecinie (1954), w Lublinie (1955); w latach 1969–1972 wyższe szkoły rolnicze przekształcono w akademie rolnicze. W 1950 w Warszawie utworzono Instytut Ekonomiki Rolnej, w 1980 powstał Instytut Ekonomiki i Organizacji Przemysłu Spożywczego; w 1982 oba instytuty połączono tworząc Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej. W 1985 w Poznaniu założono Polskie Towarzystwo Agronomiczne (PTA).

    Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego, w skrócie SGGW – warszawski uniwersytet przyrodniczy, uważany za najstarszy i największy ośrodek tego typu w Polsce. Jej początki sięgają 23 września 1816, kiedy utworzono Instytut Agronomiczny w miejscowości Marymont (obecnie: Bielany, dzielnica Warszawy).Czarne ziemie (feoziemy według systematyki FAO/UNESCO) – rząd gleb w obrębie którego wydziela się jeden typ czarne ziemie. Czarne ziemie powstają na utworach mineralnych zasobnych w materię organiczną oraz węglan wapnia, lub będących pod wpływem wód gruntowych zasobnych w kationy wapnia. Występują na obszarach płaskich obniżeń, obszarach pojeziernych, starych aluwiach, obrzeżeniach torfowisk i deluwiach. Ich powstanie jest generalnie uwarunkowane długotrwałym oddziaływaniem wysokiego zwierciadła wód gruntowych, ale kształtują się również na bardzo ciężkich glinach i iłach w warunkach utrudnionego przesiąkania wód opadowych. W Polsce takiego pochodzenia są czarne ziemie kętrzyńskie i gniewskie. Ich rozwój związany jest z obecnością roślinności łąkowo-zaroślowej lub darniowo-leśnej.

    W 1945 Fabryka Maszyn Żniwnych w Płocku rozpoczęła produkcję maszyn rolniczych, m.in. kombajnów „Vistula” (1962) i „Bizon” (1971).

     Zapoznaj się również z: Reforma rolna w Polsce (1944).

    Od 1989[ | edytuj kod]

    Po roku 1989 nastąpiła likwidacja gospodarstw państwowych. Ostatnie z nich zostały zlikwidowane w 1994 roku.

    W latach 90. następowało pogorszenie się sytuacji ekonomicznej w gospodarstwach rolnych. W zakresie użytkowania ziemi wzrósł udział zbóż w strukturze zasiewów oraz wzrosła powierzchnia gruntów odłogowanych i ugorowanych. Nastąpiła także dywersyfikacja gospodarstw w zakresie poziomu rozwoju, wielkości i kierunków produkcji.

    Interwencjonizm – stosunki gospodarczo-polityczne, polegające na bezpośrednich interwencjach państwa w rynek. Niekiedy rozumiane jako teoria ekonomiczna zalecająca takowe podejście.Józef II Habsburg, właśc. Joseph Benedikt August Johann Anton Michael Adam (ur. 13 marca 1741 w Wiedniu, zm. 20 lutego 1790, tamże) – najstarszy syn cesarzowej Marii Teresy Habsburg i Franciszka I Lotaryńskiego, wnuk Karola VI Habsburga. Święty Cesarz Rzymski od 1764/1765 r.

    1 stycznia 1992 roku została powołana Agencja Własności Rolnej Skarbu Państwa (po zmianie nazwy w 2003 roku – Agencja Nieruchomości Rolnych), której zadaniem było przejęcie państwowych gruntów rolnych i gospodarowanie zasobami na zasadach określonych w ustawie z dnia 19 października 1991 roku (Dz.U. z 1991 r. Nr 107, poz. 464). Przekazany majątek stanowił wydzieloną część mienia Skarbu Państwa, która tworzy Zasób Własności Rolnej Skarbu Państwa. Ogółem przejętych zostało 4739 tys. ha gruntów.

    Jaja jako bogate źródło substancji odżywczych są podstawą wielu potraw. W Polsce najczęściej spożywa się jaja kurze, a także kacze, gęsie i przepiórcze (ostatnimi czasy wzrasta popularność jaj strusich). Jaja towarzyszą człowiekowi od początku jego istnienia. Jaja rybie zwane są ikrą i uważane w postaci kawioru za wyrafinowany przysmak.Łan (łac. laneus, cs. lán, niem. Lahn lub Hube, w dialekcie szwabskim również hueb, huebm, hufe) – dawna jednostka podziału pól wspólnoty w średniowiecznej Europie Zachodniej. Jednostka ta służyła pomiarom powierzchni i długości ziemi przeznaczonej pod zasiewy, zgodnie z przywilejem nadanym osadnikowi przez głowę panującą z przeznaczeniem do uprawy. W Polsce i w Czechach od XIII wieku była to jednostka miernicza dla określania rozmiarów podstawy uposażenia chłopa osadzonego na wsi na prawie niemieckim.

    Od 2004 polscy rolnicy są beneficjentami wspólnej polityki rolnej (m.in. w latach 2004–2016 otrzymali 24,7 mld euro dopłat bezpośrednich). Jej instrumenty przyśpieszyły procesy przekształcania i restrukturyzacji w tym sektorze.

    Według danych GUS w 2015 roku powierzchnia upraw wynosiła 10 800 000 hektarów, z czego 69,9% (7,5 mln ha) zajmował areał zbóż. Prawie połowa tej powierzchni (31,9% wszystkich upraw) zajmowała pszenica, a trochę mniej (20,2%) zajmowało pszenżyto. Kolejną po zbożach grupą były uprawy roślin pastewnych, w tym kukurydzy przeznaczonej na zielonkę i mieszanek zbożowo-strączkowych (13,2% – 1 419,9 tys. ha), roślin przemysłowych, takich jak buraki cukrowe, rzepak i rzepik, len, konopie, tytoń (10,6% – 1 143,7 tys. ha), ziemniaków (2,7% – 292,5 tys. ha) i roślin strączkowych (0,8% – 91,0 tys. ha). Reszta upraw ma powierzchnię taką samą jaką zajmuje uprawa ziemniaków.

    Mady (l. poj.: mada)(fluwisole, ang. alluvial soils) – gleby powstałe w wyniku nagromadzenia się materiału niesionego przez wody i akumulowanego w wyniku wytracania energii wody. Zasadniczą cechą mad jest obecność w profilu naprzemianległych warstw o różnym składzie granulometrycznym. Poszczególne warstwy mogą cechować się skrajnie różnym składem granulometrycznym lub zbliżonym. W zależności od typu utworów dominujących w profilach glebowych wyróżnia się mady:Dywersyfikacja – różnicowanie asortymentu produkcji lub usług w celu zmniejszenia ryzyka w prowadzeniu działalności gospodarczej. Poprzez dywersyfikację nie tylko zmniejsza się prawdopodobieństwo straty, ale zmniejsza się również prawdopodobieństwo najwyższego zysku.


    Podstrony: 1 [2] [3] [4]




    Warto wiedzieć że... beta

    Pańszczyzna – przymusowa i darmowa praca w formie renty feudalnej wykonywana przez chłopów na rzecz właściciela ziemskiego w wymiarze ustalonym jednostronie przez niego bądź według norm zwyczajowych lub prawnych. Wykształciła się w Europie w okresie feudalnym, po czym powoli zaczęła zamierać w wyniku przechodzenia na czynsz.
    Neolit (gr. néos „nowy” i líthos „kamień”), młodsza epoka kamienia, epoka kamienia gładzonego – ostatni okres epoki kamienia (poprzedzający epokę brązu). Jego charakterystyczne cechy to uprawa roślin i hodowla zwierząt oraz stałe osady. Proces ten nazwano „rewolucją neolityczną”. W neolicie rozwijały się też nowe techniki obróbki kamienia, takie jak gładzenie powierzchni i wiercenie otworów.
    Zwierzęta futerkowe – zwierzęta z gatunków ssaków utrzymywane głównie w celu produkcji surowca dla przemysłu futrzarskiego, a także mięsnego i włókienniczego.
    Małopolska – kraina historyczna Polski, obejmująca obecnie południowo-wschodnią część kraju, w górnym i częściowo środkowym dorzeczu Wisły oraz w dorzeczu górnej Warty; dzielnica historyczna Polski. Stolicą Małopolski jest Kraków.
    Powszechne Wydawnictwo Rolnicze i Leśne (PWRiL) – polskie wydawnictwo naukowe założone w 1947 w Warszawie jako Państwowy Instytut Wydawnictw Rolniczych; wydaje publikacje naukowe i popularnonaukowe z zakresu rolnictwa i leśnictwa.
    Kapusta właściwa oleista, rzepik – podgatunek kapusty właściwej (Brassica rapa L. subsp. oleifera). Obszar rodzimego jej występowania nie jest dokładnie znany, przypuszczalnie Eurazja.
    Edykt (łac. edictum) – opublikowane zarządzenie lub obwieszczenie, wydawane przez rzymskich urzędników w ramach przysługującego im imperium, ważne przez cały rok urzędowy lub krótszy, z góry określony czas. W węższym znaczeniu sam przepis prawny zawarty w takim akcie.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.962 sek.