• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Rohacze

    Przeczytaj także...
    Język słowacki (słow. slovenský jazyk, też slovenčina) należy do zachodniosłowiańskiej grupy językowej. Językiem tym posługuje się ponad 6 mln osób – przede wszystkim na Słowacji i w należącej do Serbii Wojwodinie, gdzie jest jednym z języków urzędowych. Używają go także Słowacy mieszkający w Polsce, Rumunii, na Węgrzech, w USA i Kanadzie. W Polsce język słowacki mógł być zdawany na maturze jako jeden z języków nowożytnych.Mały Salatyn (słow. Malý Salatín) – szczyt o wysokości 2046 m n.p.m. w Tatrach Zachodnich, znajdujący się w grani głównej, jeden z 6 szczytów grupy Salatynów. Od pobliskiego Salatyńskiego Wierchu (2048 m) oddzielony jest niewielką Pośrednią Salatyńską Przełęczą (2012 m), zaś od sąsiedniego w kierunku wschodnim szczytu w tej grani – Spalonej Kopy – oddzielony jest dużo głębszą Zadnią Salatyńską Przełęczą (1907 m). W grani Skrzyniarki biegnącej od tej przełęczy do Małego Salatyna wyróżnia się jeszcze niewybitny szczyt – Salatyńska Kopa (1925 m). Na niektórych mapach szczyt ten nie jest wyróżniany. Również Mały Salatyn czasami nie jest wyróżniany jako oddzielny szczyt, lecz uznawany za drugi wierzchołek Salatyna (Salatyńskiego Wierchu).
    Rohacki Koń – fragment grani Rohacza Ostrego, koń skalny znajdujący się poniżej jego wierzchołka, od strony Jamnickiej Przełęczy. Prowadzi przez niego znakowany, eksponowany (i poprzez to trudny) szlak turystyczny na ten szczyt, ubezpieczony przy pomocy łańcuchów (po obu stronach skały są urwiska). Pokonuje się go po południowej stronie grani, po stromo podciętej granitowej płycie, trzymając się łańcucha długości ok. 10 m. Mariusz Zaruski pisał o tym miejscu: Koń skalny – najtrudniejsze miejsce w grani Rohacza Ostrego (przebył ją zimą 1912 r.).
    Rohacze – widok z Łopaty
    Rohacz Ostry i Rohacz Płaczliwy widziane z Wołowca
    Rohacz Ostry na tle Jamnickich Stawów

    Rohacze (słow. Roháče, niem. Rohács-Gruppe, Rohácsgebirge, węg. Rohács-csoport) – dwa wybitne, skaliste szczyty w grani głównej Tatr Zachodnich, położone ponad dolinami: Smutną, Żarską i Jamnicką. Swoim wyglądem bardziej przypominają szczyty Tatr Wysokich niż Tatr Zachodnich.

    Jamnicka Przełęcz (słow. Jamnícke sedlo) – znajdująca się na wysokości 1908 m n.p.m. przełęcz w słowackich Tatrach Zachodnich, pomiędzy leżącymi w grani głównej Wołowcem (2064 m) a Rohaczem Ostrym (2088 m). Grań Tatr Zachodnich na odcinku tym ma przebieg mniej więcej północ-południe. Wschodnie zbocza spod przełęczy opadają do wysoko położonego Kotła Jamnickich Stawów (górna część Doliny Jamnickiej), zaś zachodnie, bardzo strome, do znacznie niżej leżącego dna Doliny Rohackiej.Łopata (słow. Lopata, Deravá) – szczyt w grani głównej Tatr Zachodnich pomiędzy znajdującym się na wschód od niego Jarząbczym Wierchem i znajdującym się na zachód Wołowcem. Nie jest znane pochodzenie nazwy, nie jest to nazwa ludowa, nie była używana przez pasterzy. Wznosi się na wysokość 1957 m n.p.m. i tworzy trzy granie:

    Topografia[]

    Wyższy z Rohaczy jest Rohacz Płaczliwy, który ma wysokość 2125 m n.p.m. Niższy – Rohacz Ostry – ma 2088 m n.p.m. Rozdzielone są Rohacką Przełęczą (1955 m). W północnym kierunku do Doliny Smutnej opadają bardzo stromymi ścianami o względnej wysokości 200–250 m. Od Rohacza Płaczliwego odbiega w południowym kierunku boczny grzbiet, który poprzez Żarską Przełęcz łączy się z Barańcem.

    Rohacka Przełęcz (słow. Roháčske sedlo) – znajdująca się na wysokości 1955 m n.p.m. przełęcz w Tatrach Zachodnich pomiędzy dwoma znajdującymi się w grani głównej Tatr szczytami Rohaczy: Rohaczem Ostrym (2088 m) a Rohaczem Płaczliwym (2125 m). Jest to postrzępiona, granitowa grań z licznymi uskokami i zębami, opadająca do Doliny Smutnej przepaścistym i piarżystym żlebem ok. 250 m wysokości. Przeciwległe zbocza nieco łagodniej opadają do Rohackiego Kotła – górnego piętra Doliny Jamnickiej. W kotle tym znajduje się dobrze widoczny z przełęczy Płaczliwy Stawek. Nieco powyżej przełęczy, w grani Rohacza Płaczliwego w pewnym miejscu szlak turystyczny prowadzi nad bardzo przepaścistą ścianą skalną, miejsce to można jednak ominąć po południowej stronie.Brestowa (słow. Brestová) – szczyt o wysokości 1934 m n.p.m. w słowackich Tatrach Zachodnich. Znajduje się w grani głównej pomiędzy Salatyńskim Wierchem, od którego oddzielony jest Skrajną Salatyńską Przełęczą, a Zuberskim Wierchem (1753 m).

    Według niektórych topografów nazwą Rohacze określane jest całe pasmo górskie od Rohacza Ostrego aż po Zuberski Wierch, obejmujące takie szczyty, jak: Zuberski Wierch, Brestowa Kopa, Brestowa, Salatyński Wierch, Mały Salatyn, Spalona Kopa, Pachoł, Banówka, Hruba Kopa, Trzy Kopy, Rohacz Płaczliwy, Rohacz Ostry.

    Tatry Wysokie (słow. Vysoké Tatry, niem. Hohe Tatra, węg. Magas-Tátra) – najwyższa część Tatr o charakterze alpejskim, rozciągająca się pomiędzy Tatrami Zachodnimi od strony zachodniej oraz Tatrami Bielskimi od strony północno-wschodniej. W linii prostej odległość między granicznymi przełęczami wynosi ok. 16,5 km, zaś ściśle wzdłuż grani głównej ok. 26 km. Tatry Wysokie zajmują obszar około 340 km² (czyli nieco mniej niż Tatry Zachodnie), z czego większość (260 km²) znajduje się na Słowacji.Banówka (słow. Baníkov, 2178 m n.p.m.) – szczyt leżący w grani głównej Tatr Zachodnich. Znajduje się pomiędzy szczytem Pachoł (2167 m), oddzielony od niego Banikowską Przełęczą (2040 m), a Hrubą Kopą (2166 m), od której oddziela go Przełęcz nad Zawratami.

    Opis[]

    Zbudowane ze skał krystalicznych Rohacze od dawna były sławne wśród turystów. Wspinał się na nie m.in. Tytus Chałubiński z liczną grupą towarzyszących mu górali. Przez Rohacze biegnie malowniczy szlak turystyczny, który swoją skalną scenerią, ze stromymi podejściami i licznymi ubezpieczeniami w postaci łańcuchów przypomina polską Orlą Perć, bywa też nazywany „Orlą Percią Tatr Zachodnich”. Jest to fragment czerwonego szlaku biegnącego przez główną grań Tatr. W znacznej mierze ten szlak prowadzi ściśle po grani, dlatego też miejscami jest bardzo eksponowany (zwłaszcza w rejonie tzw. Rohackiego Konia) i stąd uchodzi za szlak trudny, który wymaga dobrego przygotowania turystycznego oraz odporności na ekspozycję. Nie powinni wybierać tej trasy turyści z lękiem wysokości. Niektórzy uważają nawet, że ta trasa może być bardziej wymagająca od Orlej Perci (m.in. ze względu na wspomnianą ekspozycję).

    Żarska Przełęcz (słow. Žiarske sedlo) – znajdująca się na wysokości 1917 m n.p.m. przełęcz w słowackich Tatrach Zachodnich pomiędzy znajdującym się w grani głównej Rohaczem Płaczliwym (2125 m) a odbiegającą na południe od niego granią z wierzchołkiem Smrek (2072 m).Pachoł, Pachola (słow. Pachoľa) – znajdujący się w grani głównej Tatr Zachodnich szczyt o wysokości 2167 m. Położony jest w tej grani pomiędzy Banówką (2178 m), od której oddziela go Banikowska Przełęcz (2040 m), a Spaloną Kopą (2083 m), od której oddziela go niewielka Spalona Przełęcz (2055 m). Wznosi się ponad dziką, wypełnioną rumowiskiem skalnym Doliną Spaloną, doliną Parzychwost i polodowcowym kotłem Głęboki Worek w Dolinie Głębokiej. Na Pachole następuje załamanie grani głównej, zmienia ona tu kierunek z południowego wschodu na północny wschód. Pachoł jest też zwornikiem. W zachodnim kierunku odchodzi od niego krótka grańka, zakończona kulminacją Płaczliwego rozgałęziającą się na dwie odnogi: południowo-zachodnią Zawraty i zachodnią z lekkim odchyleniem na południe. Pomiędzy nimi znajduje się Głęboki Żleb.

    Tak o Rohaczach pisał w 1907 r. taternik Janusz Chmielowski: „Pasmo to niewielkie, lecz pięknością nie ustępuje bynajmniej szczytom Tatr Wysokich”. Mariusz Zaruski, który z towarzyszami pokonał grań Rohaczy zimą, tak pisał o tym w 1912 r.: „...chociaż każdy z nas obyty był dobrze z cudami tatrzańskiej zimowej fantasmagorii, przez dłuższy czas staliśmy bez ruchu, podziwiając robotę pelagiczną zimy. Oto ściana lita ze śniegu, straszliwą w swej śmiałości linią spadająca w przepaść; oto potworne białe kowadło, na którym chyba legendarni przodkowie Lapończyków, rówieśnicy Laurukadża, kuli swe siekiery...”

    Zuberski Wierch (słow. Zuberec) – szczyt w zachodniej części słowackich Tatr Zachodnich. Orawska nazwa tego szczytu pochodzi od miejscowości Zuberzec, nad którą wznosi się ten szczyt. Przez mieszkańców Liptowa zwany był Holaniem. Za prawidłową uznawana jest nazwa orawska.Smutna Przełęcz (słow. Smutné sedlo) – położona na wysokości 1963 m n.p.m. przełęcz w słowackich Tatrach Zachodnich. Znajduje się w grani głównej, pomiędzy Rohaczem Płaczliwym (2125 m) a Przednią Kopą (pierwszy ze szczytów Trzech Kop, 2136 m). Z przełęczy widoki na dwa zaskakująco odmienne krajobrazy.

    Szlaki turystyczne[]

    Szlak czerwony – czerwony, biegnący granią główną Tatr Zachodnich. Czas przejścia od Smutnej Przełęczy przez Rohacz Płaczliwy i Rohacz Ostry do Jamnickiej Przełęczy: 2 h, z powrotem tyle samo Szlak żółty – żółty szlak z Żarskiej Przełęczy na Rohacz Płaczliwy. Czas przejścia: 30 min, ↓ 20 min

    Przypisy

    Bibliografia[]

    1. Józef Nyka: Tatry słowackie. Przewodnik. Wyd. II. Latchorzew: Wyd. Trawers, 1998. ISBN 83-901580-8-6.
    2. Tatry Zachodnie słowackie i polskie. Mapa turystyczna 1:25 000. Warszawa: Wyd. Kartograficzne Polkart Anna Siwicka, 2005/06. ISBN 83-87873-36-5.
    Brestowa Kopa lub Mała Brestowa (słow. Malá Brestová, 1913 m) – mało wybitny szczyt w zachodniej części słowackich Tatr Zachodnich. Znajduje się w grani głównej Tatr Zachodnich pomiędzy Brestową (1934 m) a Zuberskim Wierchem (1753 m). Wierzchołek jest skalisto-trawiasty i jest zwornikiem dla długiego grzbietu opadającego w kierunku północnym (z odchyleniem na zachód) do Polany Brestowej na dnie Doliny Zuberskiej. Grzbiet ten tworzy wschodnie obramowanie dla Doliny Wolarskiej. Jego górna część pod Brestową Kopą nosi nazwę Cielęciarki. Południowe zbocza Brestowej Kopy opadają do Zadnich Kotlin – górnej części Doliny Bobrowieckiej Liptowskiej.Tytus Chałubiński (ur. 29 grudnia 1820 w Radomiu, zm. 4 listopada 1889 w Zakopanem, syn Szymona i Teodozji z Wnorowskich) – polski lekarz, profesor patologii, miłośnik przyrody. Był współtwórcą Towarzystwa Tatrzańskiego i jednym z pierwszych badaczy przyrody tatrzańskiej. Na jego cześć nazwano Wrotami Chałubińskiego jedną z przełęczy w głównej grani Tatr. Popularyzator Zakopanego, w dużym stopniu przyczynił się do rozwoju tej miejscowości. Jeden z prekursorów polskiego klimatolecznictwa; jego staraniem Zakopane zyskało pod koniec XIX wieku status stacji klimatycznej jako kurort wspomagający leczenie chorób płucnych.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Zofia Radwańska-Paryska (ur. 3 maja 1901 w Warszawie, zm. 24 października 2001 w Zakopanem) – botaniczka, taterniczka, pisarka. Żona i współtowarzyszka pracy Witolda Henryka Paryskiego.
    Taternictwo – wspinaczka uprawiana w Tatrach. Niegdyś termin ten oznaczał każdą działalność w Tatrach polegającą na wchodzeniu na ich szczyty. Obecnie obejmuje on wyłącznie wspinaczkę górską, prowadzoną poza wyznaczonymi szlakami turystycznymi. Termin powstał w podobny sposób jak alpinizm (który dziś często jest równoznaczny ze wspinaczką górską), himalaizm czy andynizm.
    Salatyński Wierch lub Salatyn (słow. Salatín, Salatínsky vrch) – szczyt słowackich Tatr Zachodnich o wysokości 2048 m n.p.m., jeden z 6 szczytów należących do tzw. grupy Salatynów. Znajduje się w grani głównej Tatr Zachodnich oddzielającej w tym miejscu Dolinę Rohacką od Doliny Jałowieckiej. W grani tej znajduje się pomiędzy Małym Salatynem (2046 m), od którego oddzielony jest niewielką Pośrednią Salatyńską Przełęczą (2012 m), a Brestową (1934 m), od której oddziela go Skrajna Salatyńska Przełęcz (1870 m). Jego północno-wschodnie stoki opadają do Doliny Salatyńskiej. Nie wiadomo, skąd pochodzi nazwa szczytu, być może od ludowej nazwy rośliny.
    Jamnickie Stawy (słow. Jamnícke plesá) – dwa stawy w Dolinie Jamnickiej w słowackich Tatrach Zachodnich. Znajdują się w górnym piętrze tej doliny, w dolinie wiszącej zwanej Kotłem Jamnickich Stawów, pod zboczami Rohacza Ostrego, Wołowca i Łopaty, oddzielone od pozostałej części doliny wałowatym wzniesieniem Stawiańskiego Wierchu. Położone są na dwóch poziomach:
    Dolina Żarska (słow. Žiarska dolina) – dolina walna w słowackich Tatrach Zachodnich. Ma 17,5 km² powierzchni i 7 km długości i jest jedną z najmniejszych walnych dolin tatrzańskich. W polskim nazewnictwie geograficznym funkcjonował do niedawna także egzonim wariantowy Smreczańska Dolina (słow. Smrečianska dolina).
    Janusz Chmielowski (ur. 9 stycznia 1878 r. w Warszawie – zm. 26 kwietnia 1968 r. w Katowicach) – polski inżynier budowy maszyn, matematyk. Pracownik instytucji technicznych (hutniczych) i ubezpieczeniowych, redaktor naukowy wydawnictw technicznych. Jeden z prekursorów wspinaczki tatrzańskiej. Główny inicjator i współzałożyciel pierwszej polskiej organizacji taternickiej – Sekcji Turystycznej Towarzystwa Tatrzańskiego.
    Szlak turystyczny – trasa wycieczkowa oznaczona specjalnymi symbolami wyznaczającymi jej przebieg i ułatwiającymi odnalezienie właściwej drogi.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.023 sek.