• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Rośliny zasadolubne

    Przeczytaj także...
    Różanecznik alpejski (Rhododendron ferrugineum) – gatunek krzewu, należący do rodziny wrzosowatych. Pochodzi z Europy Środkowej, z Pirenejów i Alp. Zasiedla tam lasy górskie w górnej granicy ich pionowego zasięgu. Jest uprawiany jako roślina ozdobna od 1739. W Polsce nie występował, został sprowadzony ok. 1900 roku i posadzony w Karkonoszach. Była to więc celowa introdukcja. Obecnie występuje w jednym tylko miejscu, mianowicie w Sudetach, w paśmie Karkonoszy. Rośnie tam w Sowiej Dolinie w jarze Płóknica na 10 stanowiskach, w liczbie ok. 30 okazów. Oznacza to, że nie rozprzestrzenił się poza rejon, gdzie został introdukowany.Ostróżeczka polna (Consolida regalis) – gatunek rośliny należący do rodziny jaskrowatych. Występuje w stanie dzikim w środkowej Europie. W Polsce pospolita na całym niżu. W polskiej florze jest archeofitem.
    Kokorycz pusta (Corydalis cava) – gatunek byliny należący do rodziny makowatych, w innej klasyfikacji zaliczany do rodziny dymnicowatych. Występuje w stanie dzikim na większości obszaru Europy, w Azji Zachodniej (Turcja, Iran) i na Kaukazie. W Polsce na niżu, w Karpatach i Sudetach po regiel dolny, jest dość pospolita.

    Rośliny zasadolubne, bazyfile, rośliny bazyfilnerośliny, które optymalne warunki do swojego rozwoju znajdują na podłożu zasadowym, którego pH > 7 (pH 7,0-8,5). Wymagania w stosunku do odczynu gleby są różne dla różnych gatunków. Czasem różnice te występują nawet wśród gatunków tego samego rodzaju, jak np. Rhododendron, gdzie Rh. ferrugineum ma optymalny odczyn przy pH 5,5 (roślina kwasolubna), natomiast Rh. hirsutum przy pH 7,3 (roślina zasadolubna). Przykładem zbiorowiska roślinnego wymagającego zasadowego odczynu gleby są fitocenozy zespołu marzycy czarniawej Schoenetum nigricantis (pH 7,0-7,6), występujące na torfowiskach nakredowych.

    Jaskier kosmaty (Ranunculus lanuginosus) – gatunek rośliny należący do rodziny jaskrowatych. Występuje w środkowej Europie i na Kaukazie. W Polsce jest gatunkiem pospolitym na całym niżu.Groszek wiosenny (Lathyrus vernus (L.) Bernh.) – gatunek rośliny zielnej z rodziny bobowatych (motylkowatych). Rośnie dziko na znacznych obszarach Azji i na terenie niemal całej Europy. W Polsce jest rośliną dość pospolitą.
    Ostróżeczka polna
    Przykłady gatunków roślin występujących głównie na glebie zasadowej do obojętnej
  • ostróżeczka polna (Consolida regalis)
  • miłek letni (Adonis aestivalis L.)
  • groszek bulwiasty (Lathyrus tuberosus L.)
  • groszek wiosenny (Lathyrus vernus (L.) Bernh.)
  • żankiel zwyczajny (Sanicula europaea L.)
  • kopytnik pospolity (Asarum europaeum L.)
  • szczyr trwały (Mercurialis perennis)
  • jaskier kosmaty (Ranunculus lanuginosus)
  • zawilec żółty (Anemone ranunculoides L.)
  • kokorycz pusta (Corydalis cava)
  • czosnek niedźwiedzi (Allium ursinum L.)
  • orlik pospolity (Aquilegia vulgaris L.)
  • miechera spłaszczona (Neckera complanata)
  • Ekofizjologia[]

    Dostępność składników mineralnych w zależności od pH podłoża

    Gatunki roślin nie tolerujących niskiego pH gleby przystosowane są do ograniczonej dostępności jonów żelaza, fosforanów oraz manganu. Fosfor w glebach wapiennych występuje głównie w postaci apatytu lub innych podobnych minerałów. Rośliny zwiększają rozpuszczalność fosforanów, a tym samym ich dostępność poprzez wydzielanie do środowiska glebowego kwasu szczawiowego. Efektywność pobierania żelaza poprawiana jest poprzez wydzielanie kwasu cytrynowego, zwiększającego rozpuszczalność jonów tego pierwiastka. Przy wysokim pH gleby maleje rozpuszczalność związków glinu, dlatego gatunki zasadolubne wykazują się niską tolerancją na toksyczne dla roślin jony glinu.

    Szczyr trwały (Mercurialis perennis) – gatunek byliny należący do rodziny wilczomleczowatych (Euphorbiaceae). Występuje w żyznych i cienistych lasach Eurazji i w północnej Afryce. W Polsce roślina dość pospolita od niżu po niższe położenia górskie. Jest trująca, ale też wykorzystywana jako lecznicza i barwierska.Żelazo (Fe, łac. ferrum) – metal z VIII grupy pobocznej o dużym znaczeniu gospodarczym, znane od czasów starożytnych.

    Przy wysokim pH wzrasta dostępność jonów Ca. Jony te pełnią w komórkach roślinnych funkcję wtórnego przekaźnika sygnału, a ich nadmiar powodowałby zaburzenia w działaniu komórek. Zwiększona ilość jonów wapnia powoduje częściowe zamknięcie aparatów szparkowych. U roślin zasadolubnych jony wapnia gromadzone są w komórkach mezofilu, prawdopodobnie jako szczawian wapnia, dzięki czemu mechanizmy regulujące działanie aparatów szparkowych pozostają niezakłócone.

    Acydofob – organizm nierozwijający się w siedlisku zakwaszonym, z reguły acydofobami są rośliny wapieniolubne. Acydofoby często są alkalifilami.Żankiel zwyczajny (Sanicula europaea L.) – gatunek rośliny należący do rodziny selerowatych. Występuje w Europie i Azji (Kaukaz, Zakaukazie, Iran, Turcja, Ałtaj). W Polsce roślina dość pospolita zarówno na niżu, jak i w niższych położeniach górskich.

    Zobacz też[]

  • acydofil
  • roślina wapieniolubna
  • acydofob
  • Przypisy[]

    1. Zbigniew Podbielkowski: Geografia roślin. Warszawa: Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, 1991. ISBN 83-02-02678-6.
    2. Przewodnik metodyczny. [dostęp 2012-09-12].
    3. Hans Lambers, F. Stuart Chapin III, Thijs L. Pons: Plant Physiological Ecology. Springer Science & Business Media, 17 kwietnia 2013, s. 271–. ISBN 978-1-4757-2855-2. (ang.)
    4. J.A. Lee. The Calcicole—Calcifuge Problem Revisited. „Advances in Botanical Research”. 29, s. 1–30, 1998. DOI: 10.1016/S0065-2296(08)60306-7. ISSN 00652296 (ang.). 
    5. A. Zohlen. Soluble Inorganic Tissue Phosphorus and Calcicole-Calcifuge Behaviour of Plants. „Annals of Botany”. 94 (3), s. 427–432, 2004. DOI: 10.1093/aob/mch162. ISSN 0305-7364 (ang.). 
    6. Germund Tyler. Some ecophysiological and historical approaches to species richness and calcicole/calcifuge behaviour — contribution to a debate. „Folia Geobotanica”. 38 (4), s. 419–428, 2003. DOI: 10.1007/BF02803249. ISSN 1211-9520 (ang.). 
    7. D.L.R. Silva, A.M. Hetherington, T.A. Mansfield. Where does all the calcium go? Evidence of an important regulatory role for trichomes in two calcicoles. „Plant, Cell and Environment”. 19 (7), s. 880–886, 1996. DOI: 10.1111/j.1365-3040.1996.tb00424.x. ISSN 0140-7791 (ang.). 
    Komórka roślinna – podstawowa jednostka strukturalna i funkcjonalna budująca organizm rośliny, mająca zdolność wymiany materii z otoczeniem i jej przetwarzania. Pod względem kształtu komórki roślinne można podzielić na:Rośliny kwasolubne, acydofity, rośliny acydofilne – rośliny, które optymalne warunki do swojego rozwoju znajdują na podłożu kwaśnym, którego pH < 7. Wśród nich wyróżnia się rośliny umiarkowanie kwasolubne, które preferują gleby o pH 5-7 i rośliny wybitnie kwasolubne, które potrzebują do swojego prawidłowego rozwoju podłoża o pH < 5. Rośliny kwasolubne źle tolerują zawartość wapnia w glebie. W naszej florze acydofity związane są głównie z kwaśnymi torfowiskami i ubogimi, kwaśnymi siedliskami leśnymi (np. acydofilnym lasem brzozowo-dębowym).



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Miłek letni (Adonis aestivalis L.) – gatunek rośliny należący do rodziny jaskrowatych. Archeofit, występuje w stanie dzikim w prawie całej Europie Środkowej, jednak jest coraz rzadszy. W Polsce występuje niemal na całym obszarze kraju, najliczniej na południu i zachodzie. W ostatnich latach liczba jego stanowisk stale się zmniejsza, prawdopodobnie grozi mu wymarcie. Spowodowane to jest tym, że w uprawach rolniczych coraz skuteczniej zwalcza się chwasty, a miłek letni rośnie niemal wyłącznie na polach uprawnych. W opracowaniu Czerwona lista roślin i grzybów Polski umieszczony jest w grupie gatunków zagrożonych (kategoria zagrożenia V).
    Orlik pospolity (Aquilegia vulgaris L.) – gatunek rośliny z rodziny jaskrowatych. Pochodzi z Europy i z Afryki Północnej. Występuje również w stanie dzikim w Polsce, jest niezbyt pospolity. Rośnie na rozproszonych stanowiskach zarówno na niżu, jak i w górach, najwyżej sięga w Tatrach. Pochodzi też od niego wiele mieszańców uprawianych jako rośliny ozdobne.
    Różanecznik, azalia, rododendron (Rhododendron L.) – rodzaj roślin z rodziny wrzosowatych (Ericaceae). Według niektórych ujęć taksonomicznych należy do niego ok. 1000 gatunków. W stanie naturalnym występują głównie w Azji, w mniejszej ilości w obydwu Amerykach i w Europie. Różanecznik jest jednym z częściej uprawianych krzewów ozdobnych. Te gatunki i odmiany, które mają zimozielone, skórzaste liście, nazywane są zwyczajowo rododendronami lub różanecznikami, natomiast te o miękkich, lekko owłosionych i zrzucanych na zimę lub półzimotrwałych liściach nazywa się azaliami. Te ostatnie z kolei można podzielić na gatunki o liściach w dużej mierze opadających zimą i "szklarniowe" o liściach zimozielonych, całkowicie nieodpornych na mróz, które stanowią odmiany różanecznika indyjskiego (Rhododendron simsii). Obecnie azalie i różaneczniki zaliczane są przez taksonomów do tego samego rodzaju Rhododendron, jednak w praktyce ogrodniczej w dalszym ciągu używa się utartych od bardzo dawna tradycyjnych nazw. Gatunkiem typowym jest Rhododendron ferrugineum.
    Roślina wapieniolubna, kalcyfit – roślina, która najlepiej rozwija się na podłożu bogatym w jony wapnia. Rośliny te szczególnie często spotyka się na glebach wapiennych, takich, jak rędziny kredowe i inne. Z reguły rośliny te są również roślinami zasadolubnymi. Wyróżnia się wśród nich rośliny umiarkowanie wapieniolubne, oraz wybitnie wapieniolubne. Gatunki roślin wapieniolubnych mogą być roślinami wskaźnikowymi gleb bogatych w wapń.
    Zawilec żółty (Anemone ranunculoides L.) – gatunek byliny należący do rodziny jaskrowatych. Występuje w stanie dzikim w całej niemal Europie oraz na Zakaukaziu w Azji. W Polsce pospolita na całym niżu, ale występuje rzadziej od zawilca gajowego.
    Mangan (Mn, łac. manganum) – pierwiastek chemiczny należący w układzie okresowym do grupy metali przejściowych.
    Kwas cytrynowy (E330) – organiczny związek chemiczny z grupy hydroksykwasów karboksylowych. Zawiera 3 grupy karboksylowe.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.019 sek.