• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Ring wiedeński

    Przeczytaj także...
    Habsburgowie – dynastia niemiecka (von Habsburg). Założycielem dynastii był Guntram Bogaty (X wiek). Nazwa rodziny wywodzi się od pierwszej posiadłości rodu, zamku Habsburg (od staro-wysoko-niemieckiego hab lub haw – przejście, przeprawa przez rzekę; legendarna etymologia od niem. Habichtsburg – Jastrzębi Zamek) położonego w kantonie Aargau w Szwajcarii. Przedstawiciele dynastii panowali m.in. w krajach niemieckich i włoskich, Świętym Cesarstwie Rzymskim, Czechach, Hiszpanii, Portugalii, Burgundii, na Węgrzech (a co za tym idzie także w Chorwacji) i w Siedmiogrodzie, w Niderlandach, na Śląsku oraz hiszpańskich i portugalskich koloniach w Azji i obu Amerykach. Dynastia w linii męskiej wygasła w 1740. Ostatnia z rodu Maria Teresa Habsburg wraz z mężem cesarzem Franciszkiem I Lotaryńskim założyła nową dynastię Habsbursko-Lotaryńską.Wilhelm II (ur. 27 stycznia 1859 w Poczdamie, zm. 4 czerwca 1941 w Doorn w Holandii) – ostatni niemiecki cesarz i król Prus, przedstawiciel dynastii Hohenzollernów.
    Ratusz w Wiedniu (niem. Wiener Rathaus) od początku swego istnienia pełni funkcję budynku użyteczności publicznej mieszczącego zarząd miasta. Obecnie swą siedzibę ma tutaj zarówno burmistrz jak i Rada Miejska Wiednia, jednocześnie jest to również siedziba kraju związkowego Austrii, jakim jest Wiedeń.
    Burgring w 1872 roku - po prawej stronie Burgtor, po lewej budowane Muzeum Historii Naturalnej

    Ring (niem. Ringstraße) – okazały bulwar w centrum Wiednia, powstały w latach 18601890; jedna z najbardziej reprezentacyjnych ulic stolicy Austrii. Jej długość wynosi 5,2 km.

    Historia[]

    Do XIX w. Wiedeń dusił się w ciasnej przestrzeni ograniczonej murami miejskimi. Po Wiośnie Ludów postanowiono mury zburzyć, aby nigdy więcej nie mogły się one stać miejscem oporu mieszkańców wobec Habsburgów (w 1848 r. mury odegrały ważną rolę podczas walk między wojskami rządowymi a rewolucjonistami). Z dawnej zabudowy praktycznie nic nie zostało, z wyjątkiem Burgtor – bramy pałacowej, której obecny wygląd pochodzi z lat 20. XIX w.

    Renesans w architekturze stanowił odzwierciedlenie poglądów filozoficznych odrodzenia, poszukujących wzorców w świecie antycznym. Renesans otworzył erę nowożytną w sztuce i trwał od schyłku średniowiecza do początków baroku. Ponieważ różnice czasowe rozkwitu renesansu w różnych krajach są ogromne (np. między Włochami i Europą Północną), nie jest możliwe ustalenie jednolitych dat, w których panował.Monarchia Habsburgów – nazwa określająca związek państw będących w unii personalnej, którego władca z rodziny Habsburgów był jednocześnie arcyksięciem Austrii, królem Czech, królem Węgier oraz władcą podległych im księstw. Związek istniał w latach 1526–1804. Część państw Monarchii Habsburgów należało do Świętego Cesarstwa Rzymskiego, a jako król Czech, władca monarchii był elektorem przy elekcji króla Niemiec (który następnie był intronizowany na Cesarza). Zazwyczaj władca Monarchii był wybierany na Cesarza Narodu Niemieckiego. Monarchia Habsburgów została przekształcona w Cesarstwo Austrii 11 sierpnia 1804, a dwa lata później dwucesarz Franciszek II Habsburg rozwiązał Święte Cesarstwo Rzymskie.
    Burgtor
    Austriacka Rada Państwa, pocztówka z 1910 roku
    Opera - widok z Albertiny
    Dawne Ministerstwo Wojny

    Cesarz Franciszek Józef I w miejscu rozbieranych murów nakazał budowę reprezentacyjnej alei, okrążającej od południa Innere Stadt. Jest to właściwie jeden wielki pomnik tego monarchy, któremu stolica Austrii zawdzięcza dzisiejszy wygląd. Większość budynków wybudowana jest w stylu historycznym.

    Hofburg – wiedeński pałac władców Austrii, poczynając od Rudolfa I aż do Karola I, czyli od XIII w. do 1918 r.; przez cały ten czas pałac był rozbudowywany i przebudowywany przez kolejnych władców.Burgtheater (Teatr Zamkowy, początkowo k.k. Theater nächst der Burg, później do 1920 k.u.k. Hofburgtheater) – teatr, oficjalne otwarty 14 marca 1741 r. w Wiedniu. Znajduje się przy wiedeńskim Ringu.

    Jako pierwszy na Ringu (jeszcze przed wyburzeniem murów) powstał Kościół Wotywny – Votivkirche – podziękowanie za uratowanie życia cesarzowi podczas zamachu, który miał miejsce w 1853 w pobliżu tego miejsca.

    Inne znane budynki przy bulwarze:

  • Nowy Ratusz – Rathaus – z 1884 r., wzorowany na ratuszu w Brukseli,
  • Parlament – dawna Rada Państwa (Reichratsgebäude), gdzie w 1918 r. na gruzach Imperium Habsburgów proklamowano republikę,
  • Uniwersytet Wiedeński – z lat 1873–1894,
  • Teatr Zamkowy – Burgtheater, kiedyś k.u.k. Hofburgtheater, z 1880 r.,
  • Ringtheater – z lat 1872–1874, nieistniejący obecnie, spłonął w 1881 r.,
  • Muzeum Historii Sztuki – Kunsthistorisches Museum z lat 1872–1891 oraz Muzeum Historii Naturalnej – Naturhistorisches Museum z lat 1871–1889 (dawniej Kunsthistorisches Hofmuseum und Naturhistorisches Hofmuseum); dwa bliźniacze budynki w stylu włoskiego renesansu,
  • MuseumsQuartier – dawne stajnie cesarskie, zaadaptowane w latach 1998–2001 na dzielnicę sztuki, są jednym z największych tego typu kompleksów na świecie. Łączy w sobie styl postmodernistyczny z architekturą barokową,
  • Staatsoper (Wiedeńska Opera Państwowa) – z 1869 r., pierwszy tego typu budynek przy Ringu,
  • Giełda – Börse – z lat 70. XIX w.,
  • dawne Ministerstwo Wojny – Kriegsministerium – wybudowane na polecenie i pod kierunkiem arcyksięcia Franciszka Ferdynanda.
  • W czasie II wojny światowej niektóre budynki zostały mocno zniszczone, jednak wszystkie dokładnie zrekonstruowano.

    Historyzm – nurt w XIX-wiecznej architekturze światowej, polegający na naśladownictwie stylistyki minionych epok. Kierunek nietwórczy i eklektyczny, polegający na zaniechaniu dążenia do stworzenia stylu, odpowiadającego aktualnym warunkom historyczno-społecznym, na rzecz naśladowaniu przeszłych wielkich stylów w sztuce i architekturze.II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 roku (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa Osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci). W wojnie uczestniczyło 1,7 mld ludzi, w tym 110 mln z bronią. Według różnych szacunków zginęło w niej od 50 do 78 milionów ludzi.

    Po wojnie, w latach 50., wybudowano Ringturm – wieżowiec należący do firmy ubezpieczeniowej.

    Wiedeński Ring jest jednym z symboli miasta. W ciągu dnia mkną po nim tysiące samochodów, w nocy, pięknie oświetlony, zachęca do spacerów.

    Nazwy poszczególnych części Ringu i ich zmiany w przeciągu lat[]

    Ze wschodu na zachód:

  • Stubenring – od Stubentor i Stubenbastei, dawnej bramy i baszty w murach miejskich.
  • Parkring – w latach 1910–1919 Kaiser Wilhelm-Ring (uhonorowano cesarza niemieckiego Wilhelma II); najstarsza i obecna nazwa pochodzi od pobliskiego Stadtparku, największego parku miejskiego Wiednia.
  • Schubert Ring – do 1928 r. Kolowratring – od znajdującego się tam pałacu Kolowrat; dzisiejsza nazwa od Franza Schuberta, kompozytora austirackiego.
  • Kärtner Ring – od Kärtnertor i Kärtnerbastei; w latach 1917–1919 Kaiserin Zita-Ring.
  • Opernring – przebiega obok wiedeńskiej opery; w latach 1917–1919 Kaiser Karl-Ring.
  • Burgring – od pobliskiego Hofburga; do 1940 r. Dr. Ignaz Seipel-Ring (upamiętniono austriackiego kanclerza i profesora teologii Uniwersytetu Wiedeńskiego); w latach 1940–1945 Josef Bürckel-Ring (od nazistowskiego urzędnika, odpowiedzialnego m.in. za deportację Żydów, który pełnił też funkcję gauleitera Wiednia).
  • Dr. Karl Renner Ring – od pierwszego kanclerza republiki. Część nazywała się w przeszłości Mölkerring – od Mölker Bastei, dawnej baszty murów miejskich, i Mölkertor, bramy miejskiej; następnie do 1919 r. Franzensring – od imion monarchów z dynastii Habsburgów; w latach 1919–1934 Ring des 12. November – od daty ustanowienia w Austrii republiki. Pozostała część należała do Burgring – w obecnej formie dopiero od zakończenia II wojny światowej.
  • Universitätsring – w latach 1934–2012 pod nazwą Dr.-Karl-Lueger-Ring – od nazwiska zasłużonego, ale i kontrowersyjnego (z racji swojego antysemityzmu) burmistrza Wiednia na przełomie XIX i XX w.; w przeszłości część Mölkerring.
  • Schottenring – od Schottenbastei i Schottentor w danych murach miejskich.
  • Przypisy

    1. W 2012 r. rada miejska Wiednia postanowiła o odebraniu patronatu Luegera ulicy z uwagi na jego kontrowersyjne poglądy. Por. Burmistrz antysemita nie będzie już miał swojej ulicy w Wiedniu. W: Gazeta.pl Wiadomości [on-line]. 2012-07-04. [dostęp 2012-07-04].
    Franciszek Józef I, niem. Franz Joseph I, węg. I. Ferenc József (ur. 18 sierpnia 1830 w pałacu Schönbrunn koło Wiednia, zm. 21 listopada 1916 tamże) – przedstawiciel domu habsbursko-lotaryńskiego, od 1848 cesarz Austrii i apostolski król Węgier (koronowany w 1867).Karl Lueger (ur. 24 października 1844 w Wiedniu, zm. 10 marca 1910 tamże) – prawnik i prawicowy polityk austriacki, burmistrz Wiednia.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Karol I Habsburg-Lotaryński (Karl Franz Josef Ludwig Hubert Georg Maria von Habsburg-Lothringen) (ur. 17 sierpnia 1887 w Persenbeug, zm. 1 kwietnia 1922 w Funchal na Maderze) – ostatni władca Cesarsko-Królewskich Austro-Węgier (jako król Węgier – Karol IV, jako król Czech – Karol III), pochodził z dynastii Habsbursko-Lotaryńskiej. Błogosławiony Kościoła katolickiego.
    Uniwersytet Wiedeński (niem. Universität Wien, pełna nazwa łacińska Alma Mater Rudolphina Vindobonensis) – uniwersytet z siedzibą w Wiedniu w Austrii. Został założony 12 marca 1365 r. przez Rudolfa IV. Największy i najstarszy uniwersytet w krajach niemieckojęzycznych. 87.000 studiujących (2010/2011).
    Ringtheater – nieistniejący obecnie teatr w Wiedniu przy ulicy Schottenring 7, który spłonął w 1881 r. Dziś na jego miejscu znajduje się dyrekcja wiedeńskiej policji.
    Postmodernizm — ogół prądów w architekturze przełomu XX i XXI w., następujących po modernizmie i odcinających się od jego koncepcji projektowych. W odróżnieniu od modernizmu postmodernizm nie ma ambicji awangardowych i przedkłada w architekturze komponowanie i kompilowanie nad poszukiwanie.
    Gauleiter (niem. naczelnik okręgu) – tytuł paramilitarny, nadawany przywódcy NSDAP w danym okręgu partyjnym, np. organizacji kraju związkowego Turyngii czy miasta Wiedeń. Gauleiter miał w wielu wypadkach spory zakres władzy, podlegając wyłącznie centralnym władzom partii. Każdy Gauleiter III Rzeszy posiadał swojego zastępcę (Stellvertreter-Gauleiter), który w razie niemożności wykonywania obowiązków przez Gauleitera, obejmował jego stanowisko.
    Muzeum Historii Sztuki w Wiedniu (KHM, niem. Kunsthistorisches Museum Wien) – jedna z największych na świecie galerii, posiadająca w swych zbiorach niezwykle cenną kolekcję malarstwa europejskiego, sztuki starożytnej oraz monet.
    Karl Renner (ur. 14 grudnia 1870 w Unter Tannowitz (Dolní Dunajovice) na Morawach, zm. 31 grudnia 1950 w Wiedniu) – austriacki polityk, naukowiec socjolog prawa, jeden z teoretyków austromarksizmu. W latach 1918-1920 był pierwszym kanclerzem republikańskiej Austrii. Po II wojnie światowej od kwietnia do grudnia 1945 roku ponownie sprawował urząd kanclerza. Następnie w latach 1945-50 był prezydentem Austrii.

    Reklama