• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Retinoidy

    Przeczytaj także...
    Beksaroten (łac. Bexarotenum) – organiczny związek chemiczny, retinoid należący do retinoidów III generacji (tzw. arotinoidów) o działaniu cytostatyczym, stosowany w leczeniu chłoniaka złośliwego skóry.Retinol (akseroftol), C20H29OH – organiczny związek chemiczny, alkohol, pochodna β-karotenu, zaliczany do grupy karotenoidów, wraz z innymi retinoidami spełnia rolę witaminy A.
    Gruczoł łojowy (łac. glandula sebacea) – gruczoł pęcherzykowaty skóry ssaków wydzielający łój, który uchodzi do mieszka włosowego. Jego wydzielina natłuszcza włosy i naskórek. Rozwój i czynności gruczołu łojowego reguluje po części poziom hormonów płciowych w organizmie danej osoby. U człowieka widoczne jest to w okresie dojrzewania. Gruczołów tych nie posiadają walenie, syreny, kret złocisty i leniwce.

    Retinoidyorganiczne związki chemiczne, kwasowe pochodne witaminy A. Pobudzają wzrost i wpływają na różnicowanie się komórek nabłonkowych oraz zwiększają syntezę glikoprotein błonowych. Retinoidy pobudzają wzrost komórek w warstwie kolczystej nabłonka, zmniejszają spójność komórek w tkance, powodują rumień i złuszczanie nabłonków.

    Witamina A – zbiorcza nazwa organicznych związków chemicznych z grupy retinoidów (z których najważniejszy jest retinol), pełniących w organizmie funkcję niezbędnego składnika pokarmowego, rozpuszczalnej w tłuszczach witaminy.Tretynoina (kwas retinowy) – organiczny związek chemiczny, metabolit retinolu (witaminy A). Wykazuje działanie złuszczające, hamuje rogowacenie naskórka oraz przemianę tkanki prawidłowej w tkankę zmienioną chorobowo. Zmniejsza wytwarzanie prostaglandyn E2, kolagenazy oraz łoju wskutek zahamowania wzrostu i czynności gruczołów łojowych. Pobudza prawidłową czynność mitotyczną skóry, zwiększa proliferację i rozluźnienie naskórka w obrębie czopów łojowych, doprowadzając w ten sposób do ich opróżnienia. Końcowym efektem jest powstanie nowego naskórka w miejscu zmian chorobowych.

    Ze względu na budowę i właściwości wyróżniamy 3 generacje retinoidów:

  • I generacji – retinoidy monoaromatyczne naturalne, działające nieselektywnie – retinol (witamina A) i jej metabolit retinal, tretynoina, izotretynoina, alitretynoina;
  • II generacji – retinoidy monoaromatyczne, syntetyczne analogi witaminy A – etretynat, acytretyna, motretynid(niem.);
  • III generacji – retinoidy poliaromatyczne (tzw. arotinoidy), charakteryzujące się selektywnym działaniem receptorowym – adapalen, arotynoid, beksaroten, tazaroten.
  • Stosowane do udrożnienia gruczołów łojowych, zwiększania dopływu tlenu do wnętrza skóry. Powodują zanik gruczołów łojowych i rozjaśnienie skóry. Retinoidy działają przeciwtrądzikowo, ponieważ hamują rozwój Staphylococcus epidermidis, Pityrosporum ovale i Propionibacterium acnes.

    Izotretynoina (łac. Isotretinoinum) – organiczny związek chemiczny, stereoizomer kwasu all-trans-retinowego (tretytoiny), stosowany w leczeniu różnych odmian trądziku. Należy do retynoidów. Może być uważana za pochodną witaminy A.Acytretyna – organiczny związek chemiczny, syntetyczny analog kwasu retinowego, stosowany w leczeniu objawowym ciężkich postaci łuszczycy.

    Funkcje wszystkich retinoidów i ich znaczenie biologiczne polega na:

  • modulacji rozrostu i różnicowania,
  • zapobieganiu rogowacenia,
  • wprowadzaniu zmian w spoistości komórkowej,
  • działaniu przeciwtrądzikowym i przeciwłojotokowym,
  • działaniu immunologicznym i przeciwzapalnym,
  • zapobieganiu nowotworom i ich leczeniu,
  • wywoływaniu apoptozy,
  • wpływie na skład macierzy zewnątrzkomórkowej.
  • Przypisy

    1. Ryszard Żaba. Bezpieczeństwo stosowania retinoidów. „Post Dermatol Alergol”. XXIII (4), s. 161–174, 2006. 

    Bibliografia[]

  • HY. Huang, B. Caballero, S. Chang, A. Alberg i inni. Multivitamin/mineral supplements and prevention of chronic disease. „Evid Rep Technol Assess”, s. 111–117, 2006. PMID: 17764205. 
  • KM. Fairfield, RH. Fletcher. Vitamins for chronic disease prevention in adults: scientific review. „JAMA”. 287 (23), s. 3116–3126, 2002. DOI: 10.1001/jama.287.23.3116. PMID: 12069675. 
  • N. Noy. Retinoid-binding proteins: mediators of retinoid action. „Biochem J”. 348 Pt 3, s. 481–495, 2000. PMID: 10839978. PMCID: PMC1221089. 
  • Star of life.svg Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.

    PMID (ang. PubMed Identifier, PubMed Unique Identifier) – unikatowy identyfikator przypisany do każdego artykułu naukowego bazy PubMed.Propionibacterium acnes – Gram dodatnia, nieprzetrwalnikująca, nieurzęsiona bakteria beztlenowa o kształcie pałeczki. Kolonie cechują się dużym polimorfizmem. Stanowi florę fizjologiczną skóry, układu pokarmowego, oddechowego oraz dróg moczowo-płciowych; u pacjentów z osłabioną odpornością może spowodować zapalenie wsierdzia oraz opon mózgowo-rdzeniowych.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Adapalen – organiczny związek chemiczny, wielopierścieniowy aromatyczny kwas karboksylowy. Stosowany jako lek przeciwtrądzikowy.
    Retinal – organiczny związek chemiczny z grupy aldehydów; wchodzi w skład purpury wzrokowej rodopsyny. Występuje w dwóch formach izomerycznych cis i trans. Dzięki właściwościom układu sprzężonych wiązań podwójnych cząsteczka retinalu absorbuje światło, co powoduje zmianę izomerycznej formy cis w postać trans i dysocjację rodopsyny do retinalu oraz białka opsyny. Dzięki temu mechanizmowi możliwe jest wydzielanie neurotrasmiterów i przekazywanie bodźców wzrokowych do ośrodka wzrokowego w mózgu.
    PMCID (ang. PubMed Central Identifier) – unikatowy identyfikator przypisany do każdego cytowanego artykułu naukowego bazy PubMed Central.
    Staphylococcus epidermidis - to gatunek bakterii Gram-dodatnich, należący do rodzaju gronkowców, wywołujący zakażenia oportunistyczne. Jest zaliczany do grupy gronkowców koagulazo ujemnych (CoNS). Nie wywołuje infekcji u ludzi zdrowych, jednak dla osób z ciałem obcym może być bardzo niebezpieczny.
    Etretynat (łac. Etretinatum) – retinoid (kwasowa pochodna retinolu), stosowany w leczeniu łuszczycy, łuszczycowego zapalenia stawów, choroby Dariera. Metabolity leku są silnie teratogenne, dlatego u kobiet zaleca się stosowanie środków antykoncepcyjnych podczas przyjmowania leku i przez dwa lata od zaprzestania terapii. Występują groźne interakcje podczas równoległego przyjmowania tetracyklin i metotreksatu.
    Tlen (O, łac. oxygenium) – pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 8, niemetal z grupy tlenowców w układzie okresowym.
    Trądzik młodzieńczy (łac. Acne vulgaris) – choroba skóry, której początek występuje w wieku pokwitania, kiedy pod wpływem zmian hormonalnych (nadmiernej stymulacji androgenowej) dochodzi do nadmiernego pobudzenia czynności gruczołów łojowych (łojotoku).

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.041 sek.