• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Reluicja

    Przeczytaj także...
    Ordynacja Zamojska – jedna z pierwszych ordynacji magnackich w Rzeczypospolitej, powołana na prośbę hetmana wielkiego i kanclerza koronnego Jana Sariusza Zamoyskiego ustawą sejmową z dnia 8 lipca 1589, została zlikwidowana po II wojnie światowej w ramach reformy rolnej.Królestwo Prus (niem. Königreich Preußen) – oficjalny tytuł państwa prusko-brandenburskiego po 1701, wraz z pozostałymi domenami dynastii Hohenzollernów w latach 1701-1918, od 1871 wchodzące w skład Cesarstwa Niemieckiego. Terytorium Królestwa Prus obejmowało dwie trzecie całego obszaru Cesarstwa Niemieckiego.
    Serwitut – nadawane do początków XX w. uprawnienia chłopa posiadającego ziemię orną, polany lub hale do korzystania z pańskich lasów. Część lasu objętą serwitutem nazywano cerklem lub cyrklem. Serwituty, zwane też służebnościami, były więc rodzajem prawa rzeczowego. Serwituty oparte były na aktach jednostronnych (np. przywilejach nadanych osadźcom wsi przez królów polskich), na umowach ustnych lub zwyczajach. Początkowo serwituty dotyczyły własności królewskiej lub dworskiej, później w miarę, jak zmieniali się właściciele lasów, również prywatnej lub państwowej.

    Reluicja – w systemie feudalnym zamiana jednej powinności wobec pana feudalnego lub Kościoła na inną.

    Jedną z pierwszych reluicji była zamiana dziesięciny snopowej na dziesięcinę wyliczaną w ziarnie rzadziej czynszową.

    Mając własnego zboża dostatek, właściciel ziemi zamiast czynszu w zbożu mógł żądać adekwatnego czynszu w pieniądzu. Jeśli chłop część powinności płacił, np. produkując maty a pan zaczął gustować w dywanach, to maty wyceniano i odtąd, zamiast mat, chłop musiał przekazywać panu ich równowartość. Od XII wieku starano się ujednolicić świadczenia. Drogą reluicji zamiast skór, mat, inwentarza żywego pobierano świadczenia w pieniądzu, w zbożu lub w przeliczeniu na zboże (wybierano formę bardziej opłacalną).

    Dziesięcina – podatek religijny w judaizmie i chrześcijaństwie. Obowiązkowe, świadczenie pieniężne lub rzeczowe w postaci dziesiątej części swojego dochodu na rzecz Kościoła, przeznaczone głównie na rzecz utrzymania duchowieństwa. Obecnie praktyka składania dziesięciny obecna jest tylko w niektórych kościołach protestanckich.Geometra (przest.), mierniczy – osoba, najczęściej inżynier lub technik, zajmująca się pomiarami gruntów i sporządzaniem planów. W starożytności Wielkim Geometrą nazywano Apoloniusza z Pergi.

    Reluicja była też podstawą uzyskiwania przez chłopów ziemi za odszkodowaniem dla pana feudalnego w XIX w. w Prusach. Przeliczono wówczas wszelkie daniny np. obowiązek zwożenia drewna opałowego na pieniądze i obciążono wszystkich chłopów, podczas gdy w rzeczywistości zwożeniem zajmowało się tylko kilku. Ostatecznie, w ramach odszkodowania za zwolnienie z pełnionych wcześniej powinności, przekazanie na własność ziemi oraz usługę geometry zabrano chłopom ok. połowę uprawianej przez nich ziemi. Panowie się wzbogacili a chłopi znacznie zbiednieli. Niewystarczającą do utrzymania się ziemię musieli sprzedać i udać się w poszukiwaniu pracy w fabrykach.

    <|||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| - |||||||||| |||||||||| ||||||||||>Feudalizm (z łac. feodum lub feudum - lenno) – nazwa określająca ustrój społeczno polityczny rozpowszechniony w średniowieczu w Europie, opierający się na systemie hierarchicznej zależności jednostek, z podziałem społeczeństwa na stany. W skład społeczeństwa feudalnej Polski wchodziła:szlachta, duchowieństwo, mieszczanie i chłopi . Aczkolwiek systemy o podobnej konstrukcji i działaniu odnaleźć można również w innych okresach i w innych kręgach kulturowych. Również na kontynencie europejskim pewne pozostałości systemu feudalnego odnaleźć można jeszcze dziś, co więcej niektóre jego elementy były istotną częścią ustroju ekonomicznego niektórych państw jeszcze w XIX stuleciu. W teorii marksistowskiej feudalizm jest formacją społeczną następującą po niewolnictwie, a przed kapitalizmem.

    Forma uwłaszczenia jaką wprowadzono w Królestwie Polskim i powstanie wspólnego użytkowania tak zwanych serwitutów zmobilizowała właścicieli ziemskich do wykupu tych praw od uprawnionych wiosek, najczęściej za przydzielaną z dóbr pana ziemię dla poszczególnych gospodarstw (zob. Ordynacja Zamojska).

    <|||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| - |||||||||| |||||||||| ||||||||||>

    Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Kokot Józef, Polityka gospodarcza Prus i Niemiec na Śląsku 1740-1945, Poznań 1948



  • w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.011 sek.