• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Rakoń

    Przeczytaj także...
    Język słowacki (słow. slovenský jazyk, też slovenčina) należy do zachodniosłowiańskiej grupy językowej. Językiem tym posługuje się ponad 6 mln osób – przede wszystkim na Słowacji i w należącej do Serbii Wojwodinie, gdzie jest jednym z języków urzędowych. Używają go także Słowacy mieszkający w Polsce, Rumunii, na Węgrzech, w USA i Kanadzie. W Polsce język słowacki mógł być zdawany na maturze jako jeden z języków nowożytnych.Jarząbczy Wierch lub po prostu Jarząbczy (słow. Hrubý vrch) – szczyt w potężnej grani Otargańców w słowackich Tatrach Zachodnich, sąsiadujący w tej grani z Raczkową Czubą (2194 m). Znajduje się tuż powyżej (ok. 100 m na południe) grani głównej, pomiędzy Kończystym Wierchem (2002 m), od którego oddzielony jest Jarząbczą Przełęczą (1954 m), a Łopatą (1958 m), oddzielony od niej Niską Przełęczą (1831 m). Po szczytach tych i przełęczach biegnie granica polsko-słowacka. Główny wierzchołek Jarząbczego Wierchu znajduje się na słowackiej stronie, granica państwowa biegnie bowiem granią główną, przez jego przedwierzchołek, na którym niesłusznie znajduje się polska tabliczka z wysokością 2137 m n.p.m.
    Długi Upłaz (słow. Dlhý úplaz) – odcinek północnej grani Wołowca pomiędzy Rakoniem a Łuczniańską Przełęczą w Tatrach Zachodnich. Granią tą przebiega granica polsko-słowacka. Górale nazywali Długim Upłazem wschodnie stoki opadające do Doliny Chochołowskiej Wyżniej, będącej górną częścią Doliny Chochołowskiej. Zachodnie stoki Długiego Upłazu opadają do słowackiej Doliny Zadniej Łatanej. Mająca ok. 2 km długości grań Długiego Upłazu jest płaska i zaokrąglona. Zaznaczają się w niej tylko dwa niewiele wyróżniające się wzniesienia o wysokości 1785 i 1632 m i wcina się w nią górny koniec Litworowego Żlebu.
    Widok z Rakonia na Grzesia i Bobrowiec

    Rakoń (słow. Rákoň, 1879 m) – słabo wyróżniający się szczyt w Tatrach Zachodnich, znajdujący się w bocznej północnej grani Wołowca. Przez grań tę biegnie granica polsko-słowacka. Rakoń od Wołowca (2064 m) oddzielony jest niewielką przełęczą Zawracie, nad którą wznosi się tylko 16 metrów, zaś w stronę sąsiedniego w południowym kierunku Grzesia (1653 m) biegnie grzbiet Długiego Upłazu z Łuczniańską Przełęczą (1602 m). W kierunku północno-zachodnim z Rakonia odchodzi jeszcze jedna grań – północno-zachodnia grań Rakonia, rozdzielająca słowackie doliny: Łataną i Rohacką. Jego wschodnie zbocza opadają do Doliny Chochołowskiej Wyżniej.

    Łopata (słow. Lopata, Deravá) – szczyt w grani głównej Tatr Zachodnich pomiędzy znajdującym się na wschód od niego Jarząbczym Wierchem i znajdującym się na zachód Wołowcem. Nie jest znane pochodzenie nazwy, nie jest to nazwa ludowa, nie była używana przez pasterzy. Wznosi się na wysokość 1957 m n.p.m. i tworzy trzy granie:Sit skucina (Juncus trifidus) – gatunek rośliny należący do rodziny sitowatych. Występuje w stanie dzikim w Europie. Roślina wysokogórska, w Polsce występuje głównie w Tatrach, Sudetach i na Babiej Górze. Wspólnie z J. monanthos stanowi klad bazalny całej rodziny sitowatych.

    Zbocza Rakonia są stosunkowo łagodne, w górnej części trawiaste z kępami kosodrzewiny, gdzieniegdzie wystającymi pojedynczymi skałami i niewielkimi rumowiskami skalnymi. Dawniej były wypasane, od polskiej strony były to pasterskie tereny Hali Chochołowskiej. W kierunku zachodnim i południowym rozległe widoki na Rohackie Stawy i zaskakująco dziko wyglądające Rohacze, bardziej przypominające szczyty Tatr Wysokich. Równie rozległe są widoki w pozostałych kierunkach. Szczególnie barwnie stoki Tatr Zachodnich w otoczeniu Rakonia wyglądają jesienią, gdy wybarwiają się na różne kolory: kępy borówek (występują ich tutaj 3 gatunki) na jaskrawoczerwony kolor, wrzosy zakwitają fioletowo, sit skucina wybarwia się na rudo, bliźniczka psia trawka na żółto, a to wszystko na tle ciemnozielonych kęp kosodrzewiny.

    Bliźniczka psia trawka, b. wyprostowana, psia trawka, psiarka (Nardus stricta L.) – gatunek rośliny z rodziny wiechlinowatych (Poaceae). Zasięg obejmuje całą Europę, rejon Kaukazu oraz wschodnią Syberię, poza tym w wiele miejsc introdukowany i zdziczały. W Polsce gatunek rodzimy, występuje dość pospolicie na niżu i w górach (tutaj częściej).Granica polsko-słowacka – granica między Rzeczpospolitą Polską a Republiką Słowacji istniejąca formalnie we współczesnym kształcie od 1 stycznia 1993 tj. od momentu rozpadu Czechosłowacji na dwa niezależne państwa. Przed rozpadem Czechosłowacji obecna granica ze Słowacją stanowiła jej część i miała prawie identyczny przebieg (w późniejszych latach dokonano drobnych korekt).

    Graniczny szlak przez Grzesia, Rakoń, Wołowiec, Łopatę (trawers), Jarząbczy Wierch i Kończysty Wierch jest często odwiedzany przez turystów polskich i słowackich. Do przejścia całego odcinka potrzeba dobrej kondycji z uwagi na jego długość i sumę przewyższeń, stąd też wielu turystów dochodzi tylko do Wołowca i zawraca. Wzmożony ruch po stronie słowackiej jest efektem doprowadzenia w latach 1968–1970 szosy do stóp szczytu (do Bufetu Rohackiego).

    Bufet Rohacki (słow. bývalá Ťatliakova chata) – obsługujący turystów bufet położony na wysokości 1380 m n.p.m. w Dolinie Rohackiej (Roháčska dolina) w słowackich Tatrach Zachodnich. Czynny jest w sezonie letnim. Znajduje się przy końcu asfaltowej drogi prowadzącej tą doliną (zamkniętej dla ruchu samochodowego). Czas przejścia do bufetu: do góry – 1:15 h od Zwierówki, lub 50 min od parkingu. Obok bufetu znajdują się WC, plac, ławki i stoły dla turystów oraz obelisk upamiętniający Jána Ťatliaka – pioniera turystyki górskiej. Również słowacka nazwa bufetu nawiązuje do tego zasłużonego dla turystyki słowackiej działacza. Obok bufetu położony jest płytki staw, Czarna Młaka (Ťatliakove pleso).Dolina Chochołowska Wyżnia – zachodnie odgałęzienie górnej części Doliny Chochołowskiej, rozpoczynające się nieco powyżej Polany Chochołowskiej i ciągnące się po główną grań Tatr Zachodnich. W dolnej części dolina jest porośnięta lasem świerkowym. Istnieje w nim zarastająca już Polana Chochołowska Wyżnia. Dawniej była ona wypasana i stały na niej szałasy, zwane sołtysimi. Zimą 1944/45 r. mieścił się w nich sztab partyzantów radzieckich kpt. Tichonowa. Dolina wyrzeźbiona została przez lodowiec. Górna jej część pod granią główną to kocioł lodowcowy, ograniczony z 3 stron ścianami i stromymi zboczami Wołowca, Łopaty, Czerwonego Wierchu. Wznoszą się one na wysokość 300-350 m ponad zawalone piargami i blokami morenowymi i porastające kosówką dno kotła. Od północnej strony kocioł ten zablokowany jest wzniesieniem Kopy (1596 m). Ze znajdującego się pod nim progu skalnego wypływa kilka źródeł. Dają one początek Wyżniemu Chochołowskiemu Potokowi.

    Szlaki turystyczne[]

    szlak turystyczny niebieski – niebieski szlak, prowadzący granią z Grzesia przez Długi Upłaz i Rakoń na szczyt Wołowca.
  • Czas przejścia z Grzesia na Rakoń: 1:10 h, z powrotem 1 h
  • Czas przejścia z Rakonia na Wołowiec: 35 min, ↓ 30 min
  • szlak turystyczny zielony – zielony przez Dolinę Chochołowską Wyżnią do Polany Chochołowskiej, biegnący początkowo grzbietem razem ze szlakiem niebieskim. Czas przejścia: 1:55 h, ↑ 2:25 h Szlak żółty – żółty przez Zabratową Przełęcz i Dolinę Łataną do Zwierówki. Czas przejścia: 2:15 h, ↑ 3:15 h

    Przypisy

    1. Marian Kunicki, Tadeusz Szczerba: Tatry Zachodnie. Słowacja. Kraków: PTTK „Kraj”, 1992. ISBN 83-7005-248-7.
    2. Tatry Zachodnie słowackie i polskie. Mapa turystyczna 1:25 000. Warszawa: Wyd. Kartograficzne Polkart Anna Siwicka, 2005/06. ISBN 83-87873-36-5.
    3. Zofia Radwańska-Paryska, Witold Henryk Paryski: Wielka encyklopedia tatrzańska. Poronin: Wydawnictwo Górskie, 2004. ISBN 83-7104-009-1.
    4. Józef Nyka: Tatry polskie. Przewodnik. Wyd. XV. Latchorzew: Trawers, 2007, s. 117. ISBN 978-83-60078-04-4.
    Widok na Rakoń z Grzesia
    Widok na Rakoń z Grzesia
    Borówka (Vaccinium L.) – rodzaj roślin z rodziny wrzosowatych (Ericaceae Juss). Według niektórych ujęć taksonomicznych należy do niego ok. 450 gatunków występujących głównie na półkuli północnej. Gatunkiem typowym jest Vaccinium uliginosum L..Zofia Radwańska-Paryska (ur. 3 maja 1901 w Warszawie, zm. 24 października 2001 w Zakopanem) – botaniczka, taterniczka, pisarka. Żona i współtowarzyszka pracy Witolda Henryka Paryskiego.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Kosodrzewina (sosna górska, kosówka właściwa) (Pinus mugo Turra) – gatunek drzewa (lub krzewu) iglastego z rodzaju sosna (Pinus) należący do rodziny sosnowatych (Pinaceae). Występuje na terenach pasm górskich Europy Środkowej i Południowej w piętrze kosówki powyżej regla górnego, a poniżej piętra hal. W Polsce: Tatry, Sudety, Babia Góra i Pilsko, niewielkie stanowiska kosodrzewiny znajdują się również na Policy, Romance, oraz na szczycie Czyrńca. Do lat 90. XX wieku reliktowe stanowisko kosodrzewiny znajdowało się w Beskidzie Niskim (rezerwat przyrody Kornuty).
    Grześ (słow. Lúčna, 1653 m) – dwuwierzchołkowy szczyt w Tatrach Zachodnich, znajdujący się w grzbiecie granicznym na zachód od Polany Chochołowskiej.
    Dolina Rohacka (słow. Roháčska dolina) – jedno z dwóch głównych odgałęzień górnej części Doliny Zuberskiej w słowackich Tatrach Zachodnich.
    Północna grań Wołowca – boczna grań odchodząca w północnym kierunku od znajdującego się w grani głównej szczytu Wołowca w Tatrach. Mająca kręty przebieg grań jest najdłuższą boczną granią w całych Tatrach Zachodnich. Prowadzi nią granica polsko-słowacka, a także przebiega przez nią Wielki Europejski Dział Wodny. Wody spływające z zachodniej, słowackiej strony grani znajdują się w zlewni Morza Czarnego, wody spływające z wschodniej, polskiej strony uchodzą do Bałtyku. Jej bezpośrednim przedłużeniem w kierunku północnym jest grań główna Orawicko-Witowskich Wierchów.
    Zabratowa Przełęcz, Zabrat (słow. sedlo Zábrať) – znajdująca się na wysokości 1656 m n.p.m. przełęcz w słowackich Tatrach Zachodnich pomiędzy Zadnim Zabratem (1693 m) a Rakoniem (1879 m). Znajduje się w bocznej grani oddzielającej Dolinę Rohacką od Doliny Łatanej. Jest to nieznaczna przełęcz na zaokrąglonej grani. Dawniej rejon przełęczy i całej północno-zachodniej grani Rakonia był wypasany, obecnie jeszcze jest w dużym stopniu trawiasty, ale po włączeniu do TANAP i zaprzestaniu wypasu zaczyna porastać kosodrzewiną. Z rejonu przełęczy ładne widoki na Rohacze, Wołowiec, Dolinę Smutną i całą Dolinę Rohacką z Rohackimi Stawami. W dole widać biegnącą nią szosę i Bufet Rohacki nad stawem Czarna Młaka.
    Rohackie Stawy (słow. Roháčske plesá, niem. Rohács-Seen) – cztery leżące na trzech poziomach stawy w Dolinie Rohackiej w słowackiej części Tatr Zachodnich. Znajdują się w górnej części tej doliny, po orograficznie lewej stronie Rohackiego Potoku, od którego oddziela je wałowate wzniesienie Przednie Zielone. Są to:
    Szlak turystyczny – trasa wycieczkowa oznaczona specjalnymi symbolami wyznaczającymi jej przebieg i ułatwiającymi odnalezienie właściwej drogi.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.045 sek.