l
  • Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia

  • Prowadzimy badanie na temat nowotworów.
    Potrzebna jest nam pomoc.




    Prosimy o wypełnienie
    anonimowego kwestionariusza

    Zajmie to ok. 10 - 15 minut.


    TAK - pomagam            NIE - odmawiam (zamknij)

    Zebrane informacje wykorzystane zostaną do celów naukowych.
    Temat nie został wyczerpany?
    Zapraszamy na Forum Naukowy.pl
    Jeśli posiadasz konto w serwisie Facebook rejestracja jest praktycznie automatyczna.
    Wystarczy kilka kliknięć.

    Rajbrot

    Przeczytaj także...
    Pogórze Wiśnickie (513.34) – mezoregion fizycznogeograficzny stanowiący wschodnią część Pogórza Zachodniobeskidzkiego, położony między dolinami Raby i Dunajca. Od zachodu sąsiaduje z Pogórzem Wielickim, od wschodu z Pogórzem Rożnowskim, od południa z Beskidem Wyspowym.Beskid Wyspowy (513.49) – część Beskidów Zachodnich położona pomiędzy doliną Raby a Kotliną Sądecką. Charakterystyczną cechą tego regionu południowej Polski jest występowanie odosobnionych, pojedynczych szczytów, od czego pochodzi jego nazwa. Najwyższym szczytem jest Mogielica (1170 m).
    Pasmo Szpilówki – mające równoleżnikowy przebieg pasmo wzniesień na Pogórzu Wiśnickim. Oddziela ono dolinę Uszwicy opływającej go od zachodu i północy od położonej po jego południowej stronie doliny Beli (dopływ Białki). Jest to jedno z najwyższych pasm wzniesień na Pogórzu Wiśnickim i kolejno w kierunku od zachodu na wschód znajdują się w nim:
    Cmentarz wojskowy nr 303
    Kapliczka na Paprotnej
    Kaplica na osiedlu Kucek

    Rajbrotwieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie bocheńskim, w gminie Lipnica Murowana.

    W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa tarnowskiego.

    Parafia Narodzenia Najświętszej Marii Panny w Rajbrocie – parafia rzymskokatolicka położona w powiecie bocheńskim, województwie małopolskim, Polska.Województwo małopolskie – jedno z 16 województw Polski. W obecnym kształcie powstało 1 stycznia 1999 r. w wyniku reformy administracyjnej. Województwo zajmuje powierzchnię 15 182 km² i jest jednym z mniejszych w Polsce (12 miejsce w kraju). Pod względem liczby mieszkańców (3 mln 298 tys. osób) województwo znajduje się na 4 miejscu w Polsce. Gęstość zaludnienia jest tu jedną z najwyższych w kraju (małopolskie – 217 osób/km², średnia krajowa – 122 osób/km²).

    Położenie[ | edytuj kod]

    Rajbrot leży w Karpatach Zachodnich i przynależy do dwóch jednostek geograficznych: Pogórza Wiśnickiego i Beskidu Wyspowego. Położony jest w dolinie rzeki Uszwicy i zboczach położonych nad nią wzniesień: Dominiczna Góra (468 m), Piekarska Góra (515 m) i Rogozowa (531 m) po wschodniej stronie rzeki, oraz Paprotna (441 m) po zachodniej stronie. Część południowa wsi zajmuje północne i wschodnie stoki ostatnich w kierunku północnym wzniesień Beskidu Wyspowego – Kobyły (603 m) i Łopusza Wschodniego (612 m).

    Machulec, na niektórych mapach i w niektórych przewodnikach opisywany także jako Mahulec – samodzielny, wyniosły w większości zalesiony grzbiet na Pogórzu Wiśnickim, położony na wschód od Pasma Szpilówki, oddzielony od niego doliną potoku Zelina. Mapa Geoportalu podaje wysokość 480 m n.p.m.m, na innych mapach jest 483 m. Machulec wznosi się nad miejscowością Czchów, Tymowa i Iwkowa. Z jego odsłoniętych wschodnich stoków rozciągają się wybitne widoki na dolinę Dunajca, Pogórze Wiśnickie, Rożnowskie i Beskid Wyspowy.Bukowiec (494 m n.p.m.), nazywany też Górą św. Urbana – w całości zalesiona góra, położona na Pogórzu Wiśnickim, będąca częścią tzw. Pasma Szpilówki. Wznosi się nad miejscowościami Iwkowa i Tymowa. Na południowych stokach znajduje się źródło św. Urbana, spływający z niego potok uchodzi do Beli. Przy źródle tym znajduje się Pustelnia św. Urbana oraz ujęcie wody dla Iwkowej. Ze stoków północnych kilkoma strugami spływa potok Tymówka. Na grzbiecie Bukowca w 1960 r. utworzono ścisły rezerwat przyrody Bukowiec chroniący ciekawy florystycznie zespół buczyny karpackiej z domieszką lasów olchowo-dębowych. Rośnie tu między innymi kwitnący i owocujący bluszcz pospolity, co jest zjawiskiem rzadkim.

    Przez wieś przebiega dział wodny pomiędzy zlewniami Raby i Dunajca. Większość wód spływa do Uszwicy, będącej dopływem Wisły, jedynie niewielkie potoki z wschodnich zboczy Paprotnej i północnych zboczy Łopusza zasilają Trzciański Potok będący w zlewni Raby.

    Kościół Narodzenia Najświętszej Marii Panny[ | edytuj kod]

    Kościół pw. Narodzenia Najświętszej Marii Panny – Wybudowany w 1511 roku jak podaje M. Kornecki.Kościół jest jednonawowy, konstrukcji zrębowej, pokryty gontem, oszalowany. Dzwonnica z przełomu XVIII w. i XIX w. również drewniana znajduje się w sąsiedztwie kościoła. Nawa i prezbiterium nakryte stromym dachem, z sygnaturką z XVII w. Wnętrze kościoła zdobi polichromia z końca XIX w. choć można spotkać również ślady wcześniejszych malowideł z XVII w. Wewnątrz na uwagę zasługują:

    Powiat bocheński - powiat w Polsce (województwo małopolskie), utworzony w 1999 roku w ramach reformy administracyjnej. Jego siedzibą jest miasto Bochnia. Partnerem powiatu jest niemiecki powiat Saarlouis.Nowy Wiśnicz – miasto w woj. małopolskim, w powiecie bocheńskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Nowy Wiśnicz. Położone jest na Pogórzu Wiśnickim przy drodze wojewódzkiej nr 965 z Bochni do Limanowej, w odległości 8 km od Bochni.
  • Późnogotyckie rzeźby m.in. Grupa Ukrzyżowania, rzeźba Chrystusa Zmartwychwstałego
  • Belka tęczowa,
  • Kamienna chrzcielnica z XVI w.,
  • Ambona z XVI w.,
  • Barokowy ołtarz z XVII w.
  • Ołtarz główny Kościoła zdobi barokowy obraz Marii z Dzieciątkiem i młodocianym Janem Chrzcicielem z 1678 r nieznanego monogramisty T.B, w typie włoskim.

    Piekarska Góra (515 m n.p.m.) – pokryte lasem wzniesienie górujące nad Gawełdowem, przysiółkiem miejscowości Iwkowa na Pogórzu Wiśnickim, stanowiące część tzw. Pasma Szpilówki. Przebiega przez nie dział wodny pomiędzy zlewniami Uszwicy i Dunajca, a także granica Wiśnicko-Lipnickiego Parku Krajobrazowego. Z północnych stoków Piekarskiej Góry (znajdujących się na obszarze Wiśnicko-Lipnickiego Parku Krajobrazowego) spływa Piekarski Potok uchodzący do Uszwicy, dnem doliny u podnóży stoków południowych płynie Bela uchodząca do Łososiny (zlewnia Dunajca).Ostaniec – wzniesienie powstałe w wyniku procesów wietrzenia i erozji (a także denudacji terenów przyległych, co powoduje odsłonięcie i pozostawienie ostańca). Ostańce występują jako wyizolowane formy terenu, często o stromych, skalistych stokach, stanowiące pozostałość większego masywu skalnego. Niekiedy ostańcami są całe wzniesienia, jak np. Szczeliniec w Górach Stołowych.

    W niewielkiej odległości od Kościoła znajduje się zabytkowy spichlerz. Zbudowany został z drewna z użyciem charakterystycznej wówczas konstrukcji zrębowej. Wzniesiony na planie prostokąta, parterowy, niepodpiwniczony, jednownętrzowy, nakryty dachem dwuspadowym, niegdyś gontowym,a obecnie dachówką. Był posadowiony na kamiennych "peckach". We wnętrzu strop otwarty, belkowy. Podłoga wykonana jest z desek kładzionych na legarach. Drzwi deskowo-spągowe, jednoskrzydłowe, na zawiasach pasowych kowalskiej roboty. Posiada charakterystyczne, w ciekawy sposób zaciosane obramienie drzwi. Trzecim nieistniejącym elementem zespołu zabytkowego kościoła była drewniana plebania. Zarówno Kościół jak i spichlerz znajdują się na szlaku architektury drewnianej województwa małopolskiego.

    Szlak turystyczny – trasa wycieczkowa oznaczona specjalnymi symbolami wyznaczającymi jej przebieg i ułatwiającymi odnalezienie właściwej drogi.Kamionna (801 m, na dawnych mapach może mieć wysokość 805 m) – szczyt górski w Beskidzie Wyspowym, graniczący od północy z Pogórzem Wiśnickim. Dawniej zwany również Makowicą, Jeziernikiem lub Patrią. Ta ostatnia nazwa pochodzi od tego, że dawniej stała na jej wierzchołku drewniana wieża triangulacyjna, przez ludność w Karpatach zwykle nazywana patrią. Nazwa Jeziernik pochodziła od tego, że pod jej wierzchołkiem znajdowało się jeziorko (obecnie już zarosło i przekształciło się w torfowisko).

    Cmentarze wojskowe z | edytuj kod]

    Cmentarze wojskowe na terenie wsi są pozostałością operacji Łapanowsko-Limanowskiej z 1914 roku. Wybudowane przez Kriegsgraberabteilung des k. und k. Militarkommandos Krakau czyli Oddział Grobów Wojennych C. i K. Komendantury Wojskowej w Krakowie na czele którego stał major Rudolf Broch. Budową zarządzał inżynier Stefan Koloschek pochodzący z Moraw. Cmentarze zaprojektował Franz Stark (vel Starck) -architekt wiedeński, austriak, porucznik w stanie spoczynku. Należą do IX okręgu cmentarnego którego siedzibą była Bochnia.

    Raba – jest rzeką w południowej Polsce, płynie przez województwo małopolskie, w 86% znajduje się w strefie karpackiej.Austro-Węgry (t. Monarchia Austro-Węgierska; niem. Österreich-Ungarn, węg. Osztrák-Magyar Monarchia) – państwo związkowe w Europie Środkowej. Austro-Węgry były wielonarodową monarchią konstytucyjną i jednym z największych mocarstw w tamtym czasie. Państwo istniało 51 lat, od 1867 aż do rozpadu w 1918 roku i zakończenia I wojny światowej.
    Cmentarz nr 300 – góra Kobyła

    Cmentarz położony jest w pięknym bukowym lesie, na północnym skłonie najwyższej w Rajbrocie góry Kobyły, na wysokości 531 m n.p.m. Od przystanku PKS Rajbrot II należy iść drogą na południe, pomiędzy zabudowaniami, potem stromo pod górę, obok dwóch kapliczek do skraju lasu, gdzie kolejny słup informacyjny. Po dalszych 50 m w prawo, błotnistą drogą leśną. Cmentarz znajduje się około 600 m od wejścia w las, a 1,5 km od przystanku PKS. Założony został na planie prostokąta. Od zachodu ogrodzony jest pełnym kamiennym murem (kamień ciosowy), dopasowanym uskokami do nachylenia terenu. Z pozostałych stron ogrodzony kamiennymi słupkami, kiedyś połączonymi stalowymi rurami, obecnie drewnianymi żerdziami. Wejście – od wschodu, na osi założenia. Od wejścia środkiem cmentarza prowadzi alejka, niegdyś obsadzona kilkoma czerwonymi dębami ku wbudowanej w zachodnią część ogrodzenia uskokowej ścianie tylnej z wmurowaną tablicą inskrypcyjną (zniszczoną). U jej podnóża znajduje się kamienna ława. Na ziemnych mogiłach żeliwne krzyże z ramką na tabliczkę imienną albo krzyże z płaskowników. Powierzchnia cmentarza wynosi 1362 m². Mimo prowadzonych prac remontowych stan ogólny jest zły, większość krzyży jest zniszczona a pole grobowe nieuporządkowane. W 20 grobach pojedynczych i 41 masowych spoczęło 96 Austriaków z 24. pułku piechoty landwery i 19. rezerwowego batalionu strzelców; 28 Niemców z 217., 218. i 219. pruskiego rezerwowego pułku piechoty; 117 Rosjan. Daty śmierci: 7-13 XII 1914.

    <|||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| - |||||||||| |||||||||| ||||||||||>Szpilówka (516 m n.p.m.) bądź Spilówka – całkowicie zalesione wniesienie znajdujące się na Pogórzu Wiśnickim w długim 20-kilometrowym grzbiecie zwanym pasmem Szpilówki, który ciągnie się od doliny Uszwicy na zachodzie, po dolinę Dunajca na wschodzie.
    Cmentarz nr 303 Rajbrot – góra Paprotna

    Cmentarz w swoim założeniu miał być jednym z bardziej reprezentatywnych na tym terenie, dlatego że pochowani zostali tutaj sojusznicy Austro-Węgier – żołnierze pruscy. Cmentarz założony na planie prostokąta, ze ściętymi zachodnimi narożami i półkolistym występem od wschodu, na osi założenia. Otoczony został pełnym, kamiennym murem, podwyższonym uskokami w narożach i w liniach bocznych ogrodzenia. Po bokach dwie kamienne ławy. Wejście ujęte monumentalną, kamienną bramą . Portal bramny zwieńczony frontonem, a w jej tympanonie wyraźnie zaznaczony krzyż grecki. Masywny charakter bramy wzmocniony został poprzez zastosowanie od strony drogi ukośnych przypór filarów. Wejście zamykają dwuskrzydłe, żelazne, częściowo ażurowe wrota. Pośrodku cmentarza, na osi założenia na krepidomie i postumencie o ośmiobocznym przekroju z kamiennych ciosów, wysoki, kamienny krzyż z drzewcem ujętym półwałkami. Na tej też osi, na zachodniej ścianie ogrodzenia denkmanswald (ściana pomnikowa) zwieńczona niewielkim kamiennym krzyżem na małym cokole. Na licu ściany znajdowała się tablica inskrypcyjna z napisem "Brama śmierci prowadzi wiernych ku nieśmiertelności". Pod tablicą kamienna ława ujęta policzkami. Układ grobów w rzędach prostopadłych do osi założenia. W przedniej części cmentarza (bliżej bramy) znajdują się betonowe stele zakończone dwuspadowo, z żeliwnymi tablicami w płycinie lica. Po obydwóch stronach centralnego pomnika znajdują się place, które zapewne służyć miałyby przyszłym (w mniemaniu twórców cmentarzy) patriotycznym uroczystościom. Za pomnikiem skromniejsze mogiły – na niskich betonowych podstawach żelazne krzyże z prętów. Na zewnętrznej ścianie tylnej cmentarza napis i rysunek wykuty przez weteranów walk.

    Czchów – miasto w województwie małopolskim, w powiecie brzeskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Czchów. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do woj. tarnowskiego. 1 stycznia 2000 Czchów odzyskał utracone w 1928 prawa miejskie.Belka tęczowa – pozioma belka spinająca łuk tęczowy. Najczęściej drewniana. Na niej umieszczano: na środku krucyfiks, po bokach często dodawano figury Matki Bożej i św. Jana Apostoła.

    Powierzchnia cmentarza wynosi 1318 m². Stan dobry.

    W 12 pojedynczych grobach i 36 zbiorowych mogiłach pochowano tu 55 Austriaków z 33. i 35. pułku piechoty landwery, 24. i 29. batalionu strzelców polowych; 176 Niemców z 217., 218., 219. i 220. pruskiego rezerwowego pułku piechoty, 3. pruskiego rezerwowego batalionu strzelców, 19., 130., 131., 141., 171., 189., 198. i 296. pruskiego rezerwowego batalionu strzelców, 47. pruskiej kompanii pionierów oraz 299 Rosjan. Daty śmierci: 5-13 XII 1914.

    Dzwonnica – budynek lub wydzielone pomieszczenie, w którym zawieszono dzwony, mający charakter sakralny lub świecki (np. beffroi przy ratuszu). Najczęściej w postaci wieży.Dominiczna Góra (468 m n.p.m.) – częściowo zalesione wzniesienie na Pogórzu Wiśnickim, górujące od płn. wschodu nad Rajbrotem. Stanowi boczne, biegnące równoleżnikowo ramię Rogozowej (531 m n.p.m.), od której oddzielone jest głęboką przełęczą (398 m n.p.m.). Wszystkie potoki spływające z Dominicznej Góry uchodzą do Uszwicy lub jej dopływu – Piekarskiego Potoku. Jego dolina oddziela wzniesienie od położonego na wschód Pasma Szpilówki. Na zachodnim krańcu grzbietu Dominicznej Góry leży przysiółek Zagórze, będący częścią Rajbrotu. Południowe jej stoki trawersuje zielony szlak z Rajbrotu do Czchowa, w tej części rzadko uczęszczany.

    Przyroda i turystyka[ | edytuj kod]

    Góry otaczające wieś są zalesione i otaczają ją z wszystkich stron. Znajdują się na nich liczne ostańce skalne, wychodnie. Wieś ma więc atrakcyjne dla turystów i wczasowiczów położenie. Duże zalety widokowe i przyrodnicze okolicy, brak ciężkiego przemysłu, rolnictwo przeważnie tradycyjne to cechy, dzięki którym wieś włączona została do obszaru chronionej przyrody – Wiśnicko-Lipnickiego Parku Krajobrazowego oraz Obszaru Chronionego Krajobrazu Pogórza Wiśnickiego, pełniącego rolę otuliny dla parku krajobrazowego.

    Ambona (gr. szczyt, podwyższenie), kazalnica – w budownictwie sakralnym miejsce służące kapłanom do czytania tekstów liturgicznych, głoszenia kazań. Przybierała różne formy architektoniczne: od trybuny wspartej na kolumnach (V-VI wiek) do konstrukcji zawieszonej na ścianie lub filarze z wejściem po schodkach. Ten drugi, najczęściej zachowany typ, rozwinięty w XVI wieku, złożony jest z korpusu-mównicy z parapetem (pulpitem), zaplecka i baldachimu. Baldachim zdobi na podniebieniu zwykle gołębica, a wieńczy figura. Przykrycie pulpitu – w kolorze dnia, nadaje ambonie charakter miejsca liturgicznego. W poprzednich epokach ambona była często bogato zdobiona, a w czasach baroku przybierała wyszukane formy, np. łodzi. Wtedy też umieszczano nieraz w kościołach dwie ambony, służące do dysput . (w Polsce np. w Bazylice św. Stanisława Biskupa Męczennika w Lublinie).Bitwa pod Limanową została stoczona podczas I wojny światowej w dniach 2- 12 grudnia 1914 pomiędzy wojskami austro-węgierskimi a rosyjskimi. Zakończona strategicznym zwycięstwem wojsk austro-węgierskich.
    Rajbrot i Pasmo Szpilówki
    Szlaki turystyczne  szlak turystyczny niebieski – z Bochni przez Nowy Wiśnicz, rezerwat przyrody Kamień Grzyb, Paprotną, Rajbrot, Łopusze, górę Kamionną (obok rezerwatu przyrody Kamionna) i Pasierbiecką Górę do Tymbarku. szlak turystyczny czarny – z Rajbrotu przez Rogozową i dolinę Piekarskiego Potoku do Lipnicy Murowanej. szlak turystyczny zielony – z Rajbrotu przez Dominiczną Górę, Szpilówkę, Bukowiec i Mahulec do Czchowa. Zobacz też 
  • Rogozowa – najwyższy szczyt Pogórza Wiśnickiego
  • pomnik przyrody Kamienie Brodzińskiego na Paprotnej
  • Rozdziele
  • Wydarzenia z Gminy Lipnica Murowana
  • Historia i zabytki Rajbrotu
  • szlakiem cmentarzy wojennych I Wojny Światowej okolic Żegociny
  • Panorama Rajbrotu na wkraj.pl
  • Polska, Rzeczpospolita Polska – państwo unitarne w Europie Środkowej, położone między Morzem Bałtyckim na północy a Sudetami i Karpatami na południu, w dorzeczu Wisły i Odry. Powierzchnia administracyjna Polski wynosi 312 679 km², co daje jej 70. miejsce na świecie i dziewiąte w Europie. Zamieszkana przez ponad 38,5 miliona ludzi, zajmuje pod względem liczby ludności 34. miejsce na świecie, a szóste w Unii Europejskiej.Matka Boża (skr. MB), Theotokos (gr. Θεοτόκος), pot. Matka Boska, Boża Rodzicielka, Bogurodzica a. Bogarodzica – jeden z dwóch (obok „Najświętsza Maryja Panna”) oficjalnych tytułów Marii z Nazaretu, matki Jezusa, używany m.in. w Kościele katolickim i Kościołach prawosławnych (cs. Boharodzica). W wersji współczesnej tytuł ten brzmiałby Matka Boga.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Czy wiesz że...? beta

    Cmentarz wojenny nr 300 – Rajbrot-Kobyła – cmentarz z okresu I wojny światowej znajdujący się na północnym stoku Kobyły. Administracyjnie jest to w miejscowości Rajbrot w gminie Lipnica Murowana w powiecie bocheńskim w województwie małopolskim. Jest jednym z 400 zachodniogalicyjskich cmentarzy wojennych zbudowanych przez Oddział Grobów Wojennych C. i K. Komendantury Wojskowej w Krakowie. Z tej liczby w okręgu bocheńskim cmentarzy jest 46.
    <|||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| - |||||||||| |||||||||| ||||||||||>
    Oddział Grobów Wojennych C. i K. Komendantury Wojskowej w Krakowie (niem. Kriegsgräber-Abteilung K.u.K. Militär-Kommando Krakau) – jedna z terenowych filii Wydziału Grobów Wojennych wiedeńskiego Ministerstwa Wojny, utworzonego 3 listopada 1915 roku. Wydzielona jednostka wojska austro-węgierskiego, która doprowadziła do wybudowania zespołu ponad 400 zachodniogalicyjskich cmentarzy wojennych.
    Gmina Lipnica Murowana (1976-82 gmina Nowy Wiśnicz-Lipnica) – gmina wiejska w województwie małopolskim, w powiecie bocheńskim. W latach 1975-1998 gmina położona była w województwie tarnowskim.
    Wieś (łac. pagus, rus) – jednostka osadnicza o zwartej, skupionej lub rozproszonej zabudowie i istniejących funkcjach rolniczych lub związanych z nimi usługowych lub turystycznych, nieposiadająca praw miejskich lub statusu miasta (art. 2 ustawy z 29 sierpnia 2003 o urzędowych nazwach miejscowości i obiektów fizjograficznych).
    I wojna światowa – konflikt zbrojny trwający od 28 lipca 1914 do 11 listopada 1918 (w latach 20. i 30. XX wieku nazywany "wielką wojną") pomiędzy ententą, tj. Wielką Brytanią, Francją, Rosją, Serbią, Japonią, Włochami (od 1915) i Stanami Zjednoczonymi (od 1917), a państwami centralnymi, tj. Austro-Węgrami i Niemcami wspieranymi przez Turcję i Bułgarię.
    Województwo tarnowskie – jednostka podziału administracyjnego istniejąca w latach 1975 – 1998. Położone w południowo-wschodniej części Polski. Graniczyło z województwami: krakowskim, kieleckim, tarnobrzeskim, rzeszowskim, krośnieńskim i nowosądeckim. Siedzibą władz województwa był Tarnów.

    Reklama

    tt