• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Róg - biologia

    Przeczytaj także...
    Tkanka łączna włóknista zwarta (zbita) - rodzaj tkanki łącznej właściwej. Charakteryzuje się ściśle upakowanymi włóknami oraz niewielką ilością istoty podstawowej i komórek.Głowa (łac. caput) – część ciała zwierząt, zajmująca u człowieka i u innych ssaków szczytowe umiejscowienie (ewentualnie przednie). Szyja (collum) stanowi podporę dla głowy oraz drogę łączącą ją z tułowiem i kończyną górną.
    Dekornizacja – zabieg pielęgnacyjny polegający na usuwaniu zawiązków rogów u cieląt. Najczęściej nie wymaga on powtarzania (metoda termiczna i chirurgiczna). Celem zabiegu jest powstrzymanie rośnięcia rogów u bydła. Zabieg powoduje wzrost bezpieczeństwa pracy przy obsłudze i transporcie zwierząt, oraz ogranicza ich skaleczenia. Dekornizacji dokonuje się u cieląt w wieku 3-8 tygodni. Optymalnym okresem na jej dokonanie jest okres kiedy nie są jeszcze rozrośnięte zawiązki rogu z wyrostkiem kości czołowej czyli między 2 a 3 tygodniem życia zwierzęcia.
    Czaszka i rogi bawolca krowiego (Alcelaphus buselaphus)
    Instrument muzyczny

    Róg (łac. cornu, liczba mnoga - cornua), wyrostek rogowy – twardy wyrostek występujący na głowie niektórych ssaków, zwykle parzyście. W większości przypadków jest to wytwór skóry właściwej zbudowany z twardej keratyny (pochwa rogowa) czasem wraz z pokrywanymi możdżeniami.

    Keratyny – grupa nierozpuszczalnych w wodzie białek fibrylarnych wytwarzanych przez keratynocyty. Występują w formie miękkiej lub twardej. W komórkach nabłonkowych człowieka zidentyfikowano dwadzieścia izoform cytokeratyn o masie cząsteczkowej od 40 do 70 kDa, natomiast w komórkach innych ssaków wykazano około dziesięciu izoform tzw. keratyn twardych, obecnych w wytworach skóry: piórach, wełnie, rogach, paznokciach i innych. Z keratyny zbudowany jest zrogowaciały naskórek ssaków.Poroże (wieniec, tyki) – twardy, kostny twór wyrastający z kości czołowej możdżeni na głowie samców jeleniowatych. Wyjątkiem jest renifer, u którego poroże wyrasta również u samic oraz piżmowiec i jelonek błotny, u których poroże nie występuje. Poroże zrzucane i nakładane jest corocznie. Stanowi ono oręż niezbędny bykowi do obrony i w walce o samice podczas godów. Jest trofeum myśliwskim i cenionym surowcem w zdobnictwie i meblarstwie.

    U wołowatych są to puste, osadzone na możdżeniach wytwory skóry właściwej (zbudowanej z tkanki łącznej zwartej). Są obecne u obu płci oraz nie są wymieniane (poza widłorogiem (Antilocapra americana) u którego pochwy rogowe są zrzucane raz do roku, po okresie godowym). Róg jak całość (możdżeń wraz z pochwą rogową) składa się z się z:

    Włos (l.mn. włosy, łac. pili) – nitkowaty, zrogowaciały, wyspecjalizowany twór naskórka, występujący wyłącznie u ssaków, na powierzchni ich skóry, zbudowany z twardej, spoistej keratyny. W entomologii termin włosy (łac. comae, pili, chaetae) lub włoski stosowany jest w odniesieniu do niektórych wytworów oskórka stawonogów, w tym do szczecinek (saetae, setae).Ssaki (Mammalia) – zwierzęta należące do kręgowców, charakteryzujące się głównie występowaniem gruczołów mlekowych u samic, zazwyczaj obecnością owłosienia (włosy lub futro; silnie zredukowane u gatunków wodnych, jak hipopotamy, u waleni całkowicie zanikają przed porodem lub w trakcie) oraz stałocieplnością (potocznie "ciepłokrwistość"). Większość ssaków utrzymuje temperaturę w granicach 36-39 °C. Stałocieplność umożliwia aktywny tryb życia w różnych środowiskach – od mroźnych obszarów podbiegunowych do gorących tropików. Futro i tłuszcz pomagają uchronić się przed zimnem, a wydzielanie potu i szybki oddech pomagają pozbyć się nadmiernego ciepła.
  • podstawy (basis cornus)
  • trzonu (corpus cornus)
  • wierzchołka (apex cornus)
  • Na podstawie wykształcenia rogów można wnioskować o:

  • przynależności systematycznej
  • stanie zdrowia
  • ciążach (u krów każda ciąża powoduje wykształcenie się pierścienia na rogu)
  • Natomiast w przypadku nosorożców rogi są wytworami naskórka, podobnie jak włosy.

    Zobacz też[]

  • poroże
  • rogownik
  • dekornizacja
  • Przypisy

    1. Helena Przespolewska: Podstawy anatomii zwierząt domowych. Warszawa: Wydawnictwo "Wieś Jutra", 2009, s. 186. ISBN 83-89503-67-0.
    2. Biologia : słownik encyklopedyczny. Warszawa: Wydawnictwo Europa, 2001, s. 304. ISBN 83-87977-73-X.
    Bawolec krowi, dawniej także: bawolec, antylopa krowia (Alcelaphus buselaphus) – gatunek dużego ssaka z rodziny wołowatych.Naskórek, epiderma (łac. epidermis) – najbardziej zewnętrzny i jednocześnie najcieńszy nabłonek okrywający powłokę ciała organizmu zwierzęcego, pochodzenia ektodermalnego, u bezkręgowców określany nazwą naskórka, epidermy lub hipodermy (hypodermis) – składa się z jednej warstwy komórek, u kręgowców nazywany jest naskórkiem, rzadziej epidermą, i jest złożony z kilku warstw.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Widłoróg (Antilocapra americana) – gatunek ssaka kopytnego, jedyny żyjący przedstawiciel rodziny widłorogich zamieszkujący Amerykę Północną, ze względu na zewnętrzne podobieństwo do antylop nazywany też antylopą widłorogą. Widłorogi są najszybszymi zwierzętami Ameryki Północnej – na krótkich dystansach (do 1,5 km) osiągają do 95 km/h wykonując przy tym skoki o długości do 6 metrów.
    Skóra właściwa (łac. corium) – warstwa skóry znajdująca się pod naskórkiem, u człowieka ma około 2 mm grubości.
    Krętorogie, pustorogie, pustorożce, wołowate (Bovidae) – rodzina ssaków parzystokopytnych z podrzędu przeżuwaczy.
    Możdżeń (w gwarze myśliwskiej: pień) – parzysty wyrostek kości czołowej czaszki jeleniowatych i krętorogich, stale pokryty skórą, nie ulegający periodycznemu zrzucaniu. Z możdżeni wyrasta poroże lub rogi.
    Łacina, język łaciński (łac. lingua Latina, Latinus sermo) – język indoeuropejski z podgrupy latynofaliskiej języków italskich, wywodzący się z Lacjum (łac. Latium), krainy w starożytnej Italii, na północnym skraju której znajduje się Rzym.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.046 sek.