• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Quodlibet

    Przeczytaj także...
    Potpourri (wymowa: popuri; fr. bigos) - wiązanka instrumentalna różnych popularnych melodii z oper, operetek, pieśni ludowych itp. utworów podobnego typu lub jednego kompozytora. Jedna z form muzyki popularnej i rozrywkowej (porównaj: fantazja, parafraza).Dowcip, żart, kawał – krótka forma humorystyczna, służąca rozśmieszeniu słuchacza. Najczęstszą formą rozpowszechniania dowcipu jest przekaz słowny. Dowcipy można spotkać w prasie, w specjalnych rubrykach. Publikowane są książki i czasopisma z dowcipami. Dowcipy można też spotkać na wielu stronach internetowych. Żart nie do końca udany określa się mianem "spalonego", natomiast niezbyt śmieszny dowcip jest "suchym żartem" lub "sucharem". Istnieją też ponure żarty ("czarny dowcip") oraz "puste dowcipy", śmieszące tylko opowiadającego. Innym gatunkiem dowcipu jest "dowcip abstrakcyjny", obecny np. w krajach Europy Środkowej — głównie w Czechach i Polsce. Znany jest także jako pure nonsens czy humor angielski. Można też natrafić na pojęcie żartu "hermetycznego", który może opierać się na memie lub jest zrozumiały tylko dla docelowej grupy odbiorców np. kolegów z pracy czy też informatyków.
    Ludwig Senfl (ur. w 1486 r., zm. pomiędzy 2 grudnia 1542 a 10 sierpnia 1543) - szwajcarski kompozytor epoki renesansu działający na terenie Niemiec. Zapewniał muzykę na dworze cesarza Maksymiliana I, rozpowszechnił styl szkoły flamandzkiej na terenie Niemiec. Był uczniem Heinricha Isaaca.

    Quodlibet (łac. co się podoba) – rodzaj żartu muzycznego, polegający na współdziałaniu tematów różnego pochodzenia melodycznego lub tekstowego w jednej formie muzycznej.

    Podział[ | edytuj kod]

    Tematy te, odmienne w charakterze, mieszano w sposób symultatywny lub sukcesywny; odpowiednio do tego wyróżniano trzy typy quodlibetów:

  • polifoniczny (symultatywny) – zapożyczane melodie wprowadzane były w różnych głosach kompozycji
  • monofoniczny (sukcesywny) – zapożyczane melodie następowały kolejno po sobie
  • tekstowy (symultatywny lub sukcesywny) – polegający na łączeniu różnych zapożyczanych tekstów.
  • Historia[ | edytuj kod]

    Quodlibet polifoniczny pojawił się we Francji już w XIII w., gdy np. w chorał gregoriański włączono fragment pieśni z repertuaru truwerów. Znanym XVI-wiecznym kompozytorem quodlibetów był Ludwig Senfl. Barokowy quodlibet oparty na dwóch popularnych pieśniach można znaleźć m.in. w ostatniej Wariacji Goldbergowskiej Johanna Sebastiana Bacha, a z okresu klasycystycznego znany jest quodlibet Galimathias musicum Mozarta.

    Melodyka – zespół cech melodii charakterystycznych dla danego stylu, epoki, grupy kompozytorów, np. melodyka barokowa, melodyka w utworach Fryderyka Chopina. Melodyka to element dzieła muzycznego, który porządkuje następstwo dźwięków o różnych wysokościach i różnym czasie trwania.Wariacje Goldbergowskie - utwór Jana Sebastiana Bacha (BWV 988), napisany na klawesyn, ale często wykonywany też na fortepianie.

    Quodlibet tekstowy stosowano między innymi w dawnych wielotekstowych motetach w XV–XVII w.

    W renesansie rozwinęły się równolegle narodowe formy muzyczne w typie quodlibetu: fricassée (we Francji), misticanza lub messanza (we Włoszech), ensalada (w Hiszpanii) i medley (w Anglii). Współcześni badacze włoski quodlibet określają dodatkowo mianem incatenatura.

    Zobacz też[ | edytuj kod]

  • Medley
  • Potpourri
  • Uwagi[ | edytuj kod]

    1. Pieśni: Ich bin so lange nicht bei dir gewesen oraz Kraut und Rüben haben mich vertrieben.

    Przypisy[ | edytuj kod]

    Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Encyklopedia muzyki. Andrzej Chodkowski (red.). Warszawa: PWN, 1995, s. 736. ISBN 83-01-11390-1. (pol.)
  • Jerzy Habela: Słowniczek muzyczny. Warszawa: PWM, 1968, s. 157. ISBN 83-01-11390-1. (pol.)
  • The New Grove Dictionary of Music and Musicians, vol. Q. Oxford University Press, 2004. ISBN 978-0-19-517067-2. (ang.)
  • Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

  • nagranie: J.S. Bach, Wariacja Goldbergowska nr 30 (quodlibet), BWV 988 (youtube)
  • nagranie: W. A. Mozart, Galimathias musicum D-dur (quodlibet), KV 32 (youtube)
  • Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców. Medley (ang. mieszanina, składanka) – w muzyce oznacza utwór ułożony z fragmentów wcześniej skomponowanych kompozycji muzycznych. Medley stanowi więc mieszankę wykorzystanych już fragmentów kompozycji muzycznych. Fragmenty utworów odgrywane są w sposób ciągły i łączone poprzez płynne lub ostre przejścia oraz nałożenia.




    Warto wiedzieć że... beta

    Wolfgang Amadeusz Mozart (ur. 27 stycznia 1756 w Salzburgu, zm. 5 grudnia 1791 w Wiedniu) – kompozytor i wirtuoz gry na instrumentach klawiszowych. Razem z Haydnem i Beethovenem zaliczany do klasyków wiedeńskich.
    Muzyka (gr. mousike, cz. hudba, staropol. gędźba) – sztuka organizacji struktur dźwiękowych w czasie. Jedna z dziedzin sztuk pięknych, która wpływa na psychikę człowieka przez dźwięki.
    Johann Sebastian Bach (ur. 21 marca/31 marca 1685 w Eisenach, zm. 28 lipca 1750 w Lipsku) – kompozytor i organista niemiecki epoki baroku, jeden z najwybitniejszych artystów w dziejach muzyki. Czołowa postać rodu Bachów.
    Francja (fr. France, IPA: /fʁɑ̃s/), Republika Francuska (fr. République française /ʁe.py.blik fʁɑ̃.sɛz/) – państwo, którego część metropolitalna znajduje się w Europie Zachodniej, posiadające także zamorskie terytoria na innych kontynentach. Francja metropolitalna rozciąga się od Morza Śródziemnego na południu do kanału La Manche i Morza Północnego na północy, oraz od Renu na wschodzie do Zatoki Biskajskiej na zachodzie. Francuzi często nazywają swój kraj l’Hexagone (sześciokąt) – pochodzi to od kształtu Francji metropolitalnej.
    Gemeinsame Normdatei (GND) – kartoteka wzorcowa, stanowiąca element centralnego katalogu Niemieckiej Biblioteki Narodowej (DNB), utrzymywanego wspólnie przez niemieckie i austriackie sieci biblioteczne.
    Truwerzy – średniowieczni artyści wywodzący się z północnofrancuskiej arystokracji, poeci, muzycy i kompozytorzy. Tworzyli pod wpływem trubadurów około połowy XII w.
    Łacina, język łaciński (łac. lingua Latina, Latinus sermo) – język indoeuropejski z podgrupy latynofaliskiej języków italskich, wywodzący się z Lacjum (łac. Latium), krainy w starożytnej Italii, na północnym skraju której znajduje się Rzym.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.016 sek.