• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Quasistar

    Przeczytaj także...
    Galaktyka (z gr. γαλα – mleko) – duży, grawitacyjnie związany układ gwiazd, pyłu i gazu międzygwiazdowego oraz niewidocznej ciemnej materii. Typowa galaktyka zawiera od 10do 10 gwiazd orbitujących wokół wspólnego środka masy.Wszechświat – wszystko, co fizycznie istnieje: cała przestrzeń, czas, wszystkie formy materii i energii oraz prawa fizyki i stałe fizyczne określające ich zachowanie. Słowo „wszechświat” może być też używane w innych kontekstach jako synonim słów „kosmos” (w rozumieniu filozofii), „świat” czy „natura”. W naukach ścisłych słowa „wszechświat” i „kosmos” są równoważne.
    Grawitacja (ciążenie powszechne) – jedno z czterech oddziaływań podstawowych, będące zjawiskiem naturalnym polegającym na tym, że wszystkie obiekty posiadające masę oddziałują na siebie wzajemnie przyciągając się.
    Porównanie rozmiarów Quasistar i innych wielkich gwiazd.

    Quasistarhipotetyczny typ gwiazd, który mógł istnieć we wczesnym Wszechświecie. W odróżnieniu od normalnych gwiazd, które swoje istnienie zawdzięczają zachodzącej w ich wnętrzu reakcji termojądrowej, quasistary zawierałyby w swym wnętrzu czarne dziury. Nazwa tego typu gwiazd (dosłownie „quasi-gwiazda”, „obiekt gwiazdopodobny”) nawiązuje do kwazarów (quasi-stellar objects), które mogły powstać w wyniku dalszej ewolucji quasistarów.

    Implozja – przeciwieństwo eksplozji ze względu na kierunek wybuchu, nagłe zapadanie się materii w zamkniętym obszarze (w szczególności, zapadanie się ścianek naczynia) pod wpływem panującego w nim podciśnienia.Wielki Wybuch (ang. Big Bang) – model ewolucji Wszechświata uznawany za najbardziej prawdopodobny. Według tego modelu ok. 13,772 (±0,059) mld lat temu dokonał się Wielki Wybuch – z bardzo gęstej i gorącej osobliwości początkowej wyłonił się Wszechświat (przestrzeń, czas, materia, energia i oddziaływania).

    Z obserwacji odległych kwazarów wiadomo, że zaledwie miliard lat po Wielkim Wybuchu we Wszechświecie istniały supermasywne czarne dziury o masie rzędu 10 miliardów mas Słońca. Żadna z istniejących wcześniej hipotez nie potrafiła wyjaśnić, w jaki sposób mogły w tak krótkim czasie powstać tak masywne czarne dziury. Amerykański astrofizyk Mitchell Begelman z Uniwersytetu Kolorado w Boulder przypuszcza, że tak masywne obiekty mogły powstać w wyniku ewolucji hipotetycznego typu gwiazd nazwanych przez niego quasistarami. Według teorii Begelmana quasistary rozpoczynałyby swoje życie jak normalne gwiazdy, w wyniku zagęszczenia obłoku pyłowo-gazowego. Jednak – w odróżnieniu od zwykłych gwiazd – przyszły quasistar tworzy się ze znacznie większego obłoku i już po uformowaniu się – w odróżnieniu od normalnej gwiazdy – wokół niego nadal nagromadzony jest obłok pyłowo-gwiazdowy o znacznej masie, przewyższającej masę nowo powstałej gwiazdy.

    Masa Słońca M ⊙ {displaystyle M_{odot }} – pozaukładowa jednostka używana w astronomii do określania mas obiektów astronomicznych (gwiazd, gromad, galaktyk itp.).Uniwersytet Kolorado w Boulder (ang. University of Colorado at Boulder, w skrócie CU Boulder lub CU) - należy do grona najlepszych uniwersytetów USA zwanych „Public Ivy”, a mając ponad 31.000 studentów jest najważniejszą placówką systemu publicznych uczelni w stanie Kolorado. Uczelnia jest również członkiem Amerykańskiego Stowarzyszenia Uniwersytetów (Association of American Universities).

    Siły grawitacyjne gwiazdy przyciągają do jej powierzchni otaczający ją materiał, przez co gwiazda powiększa się coraz bardziej, ale nie może się ona zbytnio rozszerzyć z powodu gęstego obłoku gazowo-pyłowego, który ją otacza i izoluje. Z wnętrza gwiazdy nie może się wydostać nadmiar ciepła powstały w wyniku reakcji termojądrowej i gwiazda rozgrzewa się coraz bardziej. Przy wewnętrznej temperaturze 500 milionów stopni w jądrze gwiazdy zachodzi gwałtowna reakcja, w wyniku której powstają neutrina, które, uciekając z wnętrza gwiazdy, zabierają ze sobą nadmiar ciepła. W ten sposób zachwiana zostaje równowaga hydrostatyczna gwiazdy i rozpoczyna się szybki proces implozji. Jądro gwiazdy zostaje zgniecione z powodu zachwianej równowagi hydrostatycznej i zewnętrznego ciśnienia otaczającego ją obłoku gazowego – wewnątrz obłoku tworzy się czarna dziura o masie gwiazdowej.

    Supernowa – w astronomii termin określający kilka rodzajów kosmicznych eksplozji, które powodują powstanie na niebie niezwykle jasnego obiektu, który już po kilku tygodniach bądź miesiącach staje się niemal niewidoczny. Istnieją dwie możliwe drogi prowadzące do takiego wybuchu: w jądrze masywnej gwiazdy przestały zachodzić reakcje termojądrowe i pozbawiona ciśnienia promieniowania gwiazda zaczyna zapadać się pod własnym ciężarem, lub też biały karzeł tak długo pobierał masę z sąsiedniej gwiazdy, aż przekroczył masę Chandrasekhara, co spowodowało eksplozję termojądrową. W obydwu przypadkach, następująca eksplozja supernowej z ogromną siłą wyrzuca w przestrzeń większość lub całą materię gwiazdy. Utworzona w ten sposób mgławica jest bardzo nietrwała i ulega całkowitemu zniszczeniu już po okresie kilkudziesięciu tysięcy lat, znikając zupełnie bez śladu. Z tego powodu w Drodze Mlecznej znamy obecnie zaledwie 265 pozostałości po supernowych, choć szacunkowa liczba tego rodzaju wybuchów w ciągu ostatnich kilku miliardów lat jest rzędu wielu milionów.Hipoteza (gr. hypóthesis – przypuszczenie) – osąd, który podlega weryfikacji lub falsyfikacji. Zdanie, które stwierdza spodziewaną relację między jakimiś zjawiskami, propozycja twierdzenia naukowego, które zakłada możliwą lub oczekiwaną w danym kontekście sytuacyjnym naturę związku.

    We współczesnym nam Wszechświecie tego typu proces doprowadziłby do powstania supernowej, ale we wczesnym Wszechświecie obłoki pyłowo-gazowe miały znacznie niższą metaliczność i mogły być znacznie większe. W przypadku powstawania quasistara siły grawitacyjne obłoku pyłowego byłyby większe niż wyzwolona energia czarnej dziury i obłok ten nie zostałby rozerwany. Czarna dziura przyciągając do siebie otaczające ją cząsteczki pyłu i gazu rośnie gwałtownie, pożerając cały otaczający ją obłok i osiągając masę wynoszącą do 100 000 mas Słońca. Wyzwalana w tym procesie energia powoduje, że quasistar ma jasność rzędu biliona Słońc.

    Kwazar (z ang. quasar – quasi-stellar radio source lub też QSO – quasi-stellar object, dosłownie "obiekt gwiazdopodobny emitujący fale radiowe") – zwarte źródło ciągłego promieniowania elektromagnetycznego o ogromnej mocy, pozornie przypominające gwiazdę. W rzeczywistości jest to rodzaj aktywnej galaktyki.Czarna dziura – obszar czasoprzestrzeni, którego, z uwagi na wpływ grawitacji, nic, łącznie ze światłem, nie może opuścić. Zgodnie z ogólną teorią względności, do jej powstania niezbędne jest nagromadzenie dostatecznie dużej masy w odpowiednio małej objętości. Czarną dziurę otacza matematycznie zdefiniowana powierzchnia nazywana horyzontem zdarzeń, która wyznacza granicę bez powrotu. Nazywa się ją "czarną", ponieważ pochłania całkowicie światło trafiające w horyzont, nie odbijając niczego, zupełnie jak ciało doskonale czarne w termodynamice. Mechanika kwantowa przewiduje, że czarne dziury emitują promieniowanie jak ciało doskonale czarne o niezerowej temperaturze. Temperatura ta jest odwrotnie proporcjonalna do masy czarnej dziury, co sprawia, że bardzo trudno je zaobserwować w wypadku czarnych dziur o masie gwiazdowej bądź większych.

    Powstała w taki sposób czarna dziura ma masę „zaledwie” 100 000 mas Słońca i wiele jej brakuje do supermasywnych czarnych dziur o masie rzędu 10 miliardów mas Słońca, ale tak masywne obiekty mogłyby bez problemu żywić się na całych galaktykach i rosnąć jeszcze bardziej – aż do osiągnięcia rozmiarów współcześnie obserwowanych kwazarów.

    Gwiazda – kuliste ciało niebieskie stanowiące skupisko powiązanej grawitacyjnie materii w stanie plazmy bądź zdegenerowanej. Przynajmniej przez część swojego istnienia gwiazda w sposób stabilny emituje powstającą w jej jądrze w wyniku procesów syntezy jądrowej atomów wodoru energię w postaci promieniowania elektromagnetycznego, w szczególności światło widzialne. Gwiazdy zbudowane są głównie z wodoru i helu, prawie wszystkie atomy innych cięższych pierwiastków znajdujące się we Wszechświecie powstały w efekcie zachodzących w nich przemian jądrowych lub podczas wieńczących ich istnienie wybuchów.Gwiazdowa czarna dziura – czarna dziura powstająca w wyniku kolapsu grawitacyjnego masywnej gwiazdy (o masie większej niż ok. 20 M☉).

    Bibliografia[ | edytuj kod]

  • "Black holes may lurk in unexpected places" (ang.)
  • Mitchell C. Begelman, Elena M. Rossi, Philip J. Armitage. Quasi-stars: accreting black holes inside massive envelopes. „Monthly Notices of the Royal Astronomical Society”. 387 (4), s. 1649-1659, 2008-07-11. DOI: 10.1111/j.1365-2966.2008.13344.x. arXiv:0711.4078 (ang.). 
  • Metaliczność w astronomii – zawartość pierwiastków cięższych od helu ("metali" w rozumieniu astronomicznym) w gwieździe względem ich zawartości w Słońcu. Miarą metaliczności jest logarytm ze stosunku względnych zawartości metali w danej gwieździe i Słońcu, oznaczany symbolem [m/H]. Najczęściej przyjmuje się podobną, prostszą miarę oznaczaną [Fe/H], opartą na zawartości żelaza:Równowaga hydrostatyczna (równowaga dynamiczna) – stan równowagi materii, kiedy siła grawitacji jest zrównoważona przez siłę gradientu ciśnienia, działającą w odwrotnym kierunku.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Reakcja termojądrowa, synteza jądrowa lub fuzja jądrowa – zjawisko polegające na złączeniu się dwóch lżejszych jąder w jedno cięższe. W wyniku fuzji mogą powstawać obok nowych jąder też wolne neutrony, protony, cząstki elementarne i cząstki alfa.
    DOI (ang. digital object identifier – cyfrowy identyfikator dokumentu elektronicznego) – identyfikator dokumentu elektronicznego, który w odróżnieniu od identyfikatorów URL nie zależy od fizycznej lokalizacji dokumentu, lecz jest do niego na stałe przypisany.
    Neutrino (ν) – cząstka elementarna należąca do leptonów. Jest fermionem – jego spin jest równy 1/2. Ma zerowy ładunek elektryczny. Neutrina występują jako cząstki podstawowe w modelu standardowym. Doświadczenia przeprowadzone w ostatnich latach wskazują, że neutrina mają niewielką, bliską zeru masę spoczynkową. Powstają między innymi w wyniku rozpadu β, np. neutrino elektronowe (νe) powstaje podczas rozpadu 116C:

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.022 sek.