• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Puzon



    Podstrony: [1] 2 [3] [4]
    Przeczytaj także...
    <|||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| - |||||||||| |||||||||| ||||||||||>Orkiestra marszowa – duża grupa muzyczna grająca muzykę i jednocześnie maszerująca. Pierwotnie wywodzi się z orkiestr wojskowych, grających militarny repertuar marszowy. Współcześnie daleko odszedł od swych militarnych korzeni i stał się popularną formą amatorskiego muzykowania. Orkiestry marszowe stały się szczególnie popularne w USA, gdzie praktycznie każda szkoła, parafia, amatorska lub zawodowa drużyna sportowa, organizacja itd. mają swoje orkiestry marszowe. W Polsce popularne są orkiestry górnicze, obecnie najwięcej takich orkiestr skupiają Ochotnicze Straże Pożarne (zob. Młodzieżowa Orkiestra Dęta OSP Kaski, Orkiestra Dęta „KWK Borynia”), Młodzieżowa Orkiestra Dęta w Płońsku.
    Rodzaje puzonów[ | edytuj kod]

    W XVI wieku powstała cała rodzina puzonów, która obejmuje instrumenty różnej wielkości, odpowiadające rejestrom głosu ludzkiego: puzon dyszkantowy B, altowy F i Es, tenorowy B, basowy F i kontrabasowy B. Wkrótce jednak puzon dyszkantowy wyszedł z użycia, a po nim także puzon kontrabasowy, puzon basowy zaś z czasem zastąpiono tenorowym z większą menzurą. W późniejszym okresie wprowadzono w budowie puzonu kilka ulepszeń. Najważniejszym z nich było zastosowanie w XIX wieku wentyla kwartowego (urządzenia pozwalającego na obniżenie skali dźwięków o kwartę), co ostatecznie zlikwidowało potrzebę budowania kilku wielkości tego instrumentu. Do czasu wynalezienia wentyla kwartowego basowe partie wykonywano na puzonie F. Puzon ten był niewygodny w użyciu, zwłaszcza przy wykonywaniu utworów wymagających sprawności technicznej, gdyż miał przedłużony suwak z dorobioną rączką, która przeszkadzała w szybkiej zmianie pozycji.

    Nikiel (Ni, łac. niccolum) – pierwiastek chemiczny z grupy metali przejściowych w układzie okresowym. Został odkryty w roku 1751 przez szwedzkiego chemika, Axela Cronstedta. W 1804 r. otrzymano go po raz pierwszy w stanie czystym. Przed naszą erą był używany w stopach z miedzią i cynkiem.Ernest Bloch (ur. 24 lipca 1880 w Genewie, zm. 15 lipca 1959 w Portland) – amerykański kompozytor, pedagog i dyrygent pochodzenia szwajcarskiego.

    Puzon występuje w licznych odmianach:

    Puzon suwakowy[ | edytuj kod]

    Suwakowy puzon tenorowy
    1. Krąglik do strojenia; 2. ustnik; 3. czara; 4. zawór do usuwania skroplin; 5. główny suwak; 6. drugi uchwyt suwaka; 7. pierwszy uchwyt suwaka; 8. pierścień do skręcenia instrumentu

    W puzonie suwakowym zmiana długości instrumentu odbywa się za pośrednictwem teleskopowego elementu - rury w kształcie litery U (suwaka) połączonej przesuwnie z główną częścią instrumentu. Luz pomiędzy dwiema rurami tworzącymi teleskop jest na tyle mały, by utrzymać odpowiednie ciśnienie wewnątrz instrumentu, lecz zarazem na tyle duży, by umożliwić swobodne przesuwanie się rur względem siebie. Materiał, z jakiego wykonywane są trące elementy, jest tak dobrany, by zminimalizować siły tarcia. Zwykle są to stopy niklu. W nowoczesnych instrumentach trące elementy mogą być pokryte tworzywem sztucznym, np. teflonem. Dla każdego położenia instrumentalista może grać dźwięki z szeregu harmonicznego. Całkowity suw suwaka dobierany jest tak, by zapewnić interwał pomiędzy drugą a trzecią składową harmoniczną pomiędzy skrajnymi położeniami. W przypadku puzonu tenorowego jest to B do E, czyli siedem interwałów półtonowych. W związku z tym suwak przejmuje siedem standardowych pozycji, wliczając w to dwie skrajne. Są one rozłożone nieliniowo na długości suwaka. I tak odległość pomiędzy pierwszą a drugą pozycją wynosi ok. 8 cm, a pomiędzy szóstą a siódmą około 12 cm. Całkowita długość puzonu tenorowego wynosi ok. 2,74 m. Nowoczesne puzony posiadają dodatkowy zawór rotacyjny sterowany kciukiem lewej ręki (zakładając, że prawa operuje suwakiem) dołączający dodatkowy kanał o długości około 91,4 cm zwiększający całkowitą długość instrumentu do ok. 3,66 m obniżając zarazem strój instrumentu do f. Taki właśnie puzon oznaczany symbolem 12'B/F (długość w stopach i dwa stroje) stał się współczesnym standardem puzonu suwakowego wypierając inne wymienione powyżej. Mimo, że jest to praktycznie jedyny używany współcześnie standard, ciągle często nazywany jest puzonem tenorowym.

    Klucz wiolinowy (zwany również kluczem skrzypcowym) – znak graficzny umieszczany na drugiej linii pięciolinii i wyznaczający położenie nuty g, który należy do grupy kluczy G. Iannis Xenakis (Ioannis Xenakis), właśc. Jannis Ksenakis lub Joannis Ksenakis (gr. Γιάννης Ξενάκης, ur. 29 maja 1922 w Braile w Rumunii, zm. 4 lutego 2001 w Paryżu), grecki kompozytor muzyki współczesnej, teoretyk i architekt. Jest uznawany za jednego z najważniejszych kompozytorów powojennych na świecie.

    W partyturach z XVIII wiek i XIX wieku występują jeszcze trzy rodzaje puzonów: altowy, tenorowy i basowy. I i II głos partii puzonowych pisany jest w kluczu wiolinowym, altowym, tenorowym lub basowym, III głos - w basowym.

    Obecnie w użyciu są trzy rodzaje puzonów: altowy, tenorowy i tenorowo-basowy z wentylem kwartowym - wszystkie są nietransponujące (in C), choć posiadają różne tony podstawowe, podobnie jak tuba.

    Polska nazwa puzon pochodzi od niemieckiego Posaune, a ta z kolei wywodzi się z nazwy archaicznego włoskiego instrumentu Buisine. W angielskim Trombone wywodzi się bezpośrednio z włoskiego trombone, co oznacza „wielka trąba”.

    Menzura (łac. mensura w tłumaczeniu: miara, wymiar) – ogół relacji metrycznych pomiędzy dźwiękotwórczymi elementami instrumentów muzycznych. Termin ten w przypadku chordofonów najczęściej dotyczy czynnej długości struny drgającej, czyli odległość między siodełkiem a mostkiem. Na podstawie tej długości wyznacza się dokładne położenie kolejnych progów na podstrunnicy. W piszczałkach oznacza stosunek średnicy (ogólnie: przekroju) piszczałki do jej długości.Interwał (z łac. intervallum, dosłownie "miejsce pomiędzy szańcami") – w teorii muzyki jest to odległość między dwoma dźwiękami.

    Puzon sopranowy[ | edytuj kod]

    Puzon sopranowy jest w stroju B wysokim lub C znany jako sopran (dyszkant) puzon. Często nazywany również trąbką suwakową, ze względu na podobieństwa w zadęciu, skali i wielkości. Nie był nigdy wykorzystywany w orkiestrach i solówkach, ale używano go, wraz z pozostałymi, do wykonywania chorałów kościelnych w każde święto. Został wyparty w XVIII wieku przez puzon tenorowy, wraz z ulepszeniem technik gry na tym instrumencie.

    <|||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| - |||||||||| |||||||||| ||||||||||>Glissando - oznaczenie "płynnego" przejścia od jednego dźwięku do drugiego po kolei poprzez wszystkie możliwe do zagrania na danym instrumencie dźwięki leżące między nimi.

    Puzon altowy[ | edytuj kod]

    Dawny puzon altowy był w stroju F lub Es. Czara tego puzonu miała ok. 170–180 mm średnicy, a menzura ok. 12 mm. Obecnie używa się w dużych orkiestrach symfonicznych instrumentów w stroju Es, do wykonywania partii orkiestrowych napisanych na ten instrument. Do obowiązków pierwszego puzonisty (principal trombone) wielkiej orkiestry symfonicznej należy umiejętność gry na puzonie altowym za dodatkowym wynagrodzeniem.

    Aerofony - grupa instrumentów muzycznych w systematyce instrumentologicznej Curta Sachsa, w których wibratorem (źródłem dźwięku) jest drgający słup powietrza, zamknięty w przestrzeni rezonansowej, pobudzony do wibracji za pomocą zadęcia. W przypadku aerofonów wolnych źródłem dźwięku jest powietrze znajdujące się na zewnątrz instrumentu. Część instrumentu zamykająca słup powietrza nazywana jest piszczałką i od jej długości zależy wysokość dźwięku. Barwa dźwięku zależy od materiału, z którego wykonano piszczałkę, jej kształtu i menzury.Luz - w technice jest to niewielka przestrzeń pomiędzy dwoma współpracującymi z sobą, lub stykającymi się elementami urządzenia, lub konstrukcji. Luz niekiedy jest pożądany (zobacz pasowanie), lecz w większości przypadków jest wynikiem zużycia materiału lub niedokładności wykonania i obniża efektywność urządzenia. W konsekwencji może to doprowadzić do jego awarii, lub nawet zniszczenia.

    Puzon tenorowo-basowy[ | edytuj kod]

    Puzon tenorowy z dodatkowym zaworem, obniżającym dźwięk o kwartę (tzw. kwartwentylem). Ten typ puzonu wyparł wszystkie inne ówczesne puzony przez swoją uniwersalność, stosunkowo małe rozmiary i możliwość grania w większości przydatnych rejestrów.

    Puzon tenorowy[ | edytuj kod]

    W stroju B, puzon ten nazywany był również tuba minor. Skala E do f².

    Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców. Antoine Joseph Sax, zwany Adolphe (ur. 6 listopada 1814 w Dinant, zm. 4 lutego 1894 w Paryżu) – belgijski budowniczy instrumentów muzycznych, konstruktor saksofonu.

    Puzon basowy[ | edytuj kod]

    Zwany puzonem wspaniałym, puzonem majorowym lub tubą major. Występował w stroju F (puzon kwartowy) lub stroju Es (puzon kwintowy).

    Puzon doppio[ | edytuj kod]

    Puzon podwójny, w stroju B niskim. Inne jego nazwy to puzon oktawowy, kontrapuzon lub tuba maxima.

    Puzon wentylowy[ | edytuj kod]

    Instrument wynaleziono w 1820, niewiele lat po wyprodukowaniu pierwszej trąbki wentylowej. Zastosowano w nim trzy zawory (jak w trąbce), dające siedem kombinacji odpowiadających siedmiu położeniom suwaka. Niektóre modele wyposażane były w dodatkowy zawór obniżający strój instrumentu o kwartę. Alternatywną konstrukcją był sześciozaworowy puzon Saxa, w którym każdy zawór odpowiadał jednemu położeniu suwaka, przy czym wszystkich sześć w położeniu neutralnym odpowiadały położeniu siódmego suwaka. Puzon wentylowy dzięki brakowi suwaka, stał się instrumentem nieco mniejszym, co ułatwiło jego wykorzystanie w praktyce muzycznej. Powstały także wersje przeznaczone specjalnie dla orkiestr marszowych oraz konnych – wersja pionowa i cylindryczna. W porównaniu z puzonem suwakowym, puzon wentylowy miał pewne zalety – większą zwartość oraz możliwość gry w żywszych tempach. Wadą był natomiast brak możliwości gry glissando. W XIX wieku puzony wentylowe używane były w składach orkiestrowych obok suwakowych. Współcześnie jednak używa się ich sporadycznie.

    Tannhäuser - opera Ryszarda Wagnera w trzech aktach, do libretta kompozytora (po niemiecku). Pełny tytuł to Tannhäuser i wartburski turniej śpiewaczy (Tannhäuser und der Sängerkrieg auf Wartburg). Ukończona w 1845, premiera wersji drezdeńskiej odbyła się 19 października 1845, a wersji paryskiej (wykonywanej dzisiaj) 13 marca 1861.Luciano Berio (ur. 24 października 1925 w Oneglii, zm. 27 maja 2003 w Rzymie) – włoski kompozytor doby powojennej awangardy, słynący ze swoich muzycznych eksperymentów i działalności w zakresie muzyki elektronicznej. Zwrócił na siebie uwagę także swoimi transkrypcjami dzieł innych kompozytorów różnych epok – od Henry’ego Purcella po Igora Strawinskiego oraz inspirowaniem się dziełami filozoficznymi, literackimi, poetyckimi, Biblią aż po utwory Jamesa Joyce’a.

    Dzieła z wykorzystaniem puzonu[ | edytuj kod]

    Puzon jako instrument solowy używany był już na przełomie XVI i XVII w. W tym okresie powstało wiele wirtuozowskich utworów solowych i kameralnych z partią puzonu, pisano też utwory na zespoły składające się z puzonów, w których najwyższą partię często grały cynki.

    Nikołaj Andriejewicz Rimski-Korsakow (ros. Николай Андреевич Римский-Корсаков, ur. 6 marca/18 marca 1844 w Tichwinie, zm. 8 czerwca/21 czerwca 1908 w Lubieńsku) – rosyjski kompozytor epoki romantyzmu.Poli(tetrafluoroetylen) (politetrafluoroetylen, PTFE, Teflon) – syntetyczny fluoropolimer o strukturze meru −[−CF2−CF2−]n−.

    Do znanych dzieł klasycznych z wykorzystaniem puzonu należą:

  • Wolfgang Amadeus Mozart – Requiem – solo w Tuba Mirum;
  • Hector Berlioz – Requiem – w Hostias oraz Symphonie funebre et triomphale;
  • Richard Wagner – uwertura do opery Tannhäuser;
  • Gustav Mahler – Symfonia Nr 3;
  • Ferenc Liszt – I cześć Symfonii Faustowskiej;
  • Nikołaj Rimski-Korsakow – Koncert na puzon i fortepian B-dur;
  • Darius Milhaud – Concertino d'hiver na puzon i orkiestrę ;
  • oraz tacy kompozytorzy współcześni jak Luciano Berio, Paul Hindemith, Iannis Xenakis, Ernest Bloch i inni.

    Paul Hindemith (ur. 16 listopada 1895 w Hanau, zm. 28 grudnia 1963 we Frankfurcie nad Menem) – niemiecki kompozytor, teoretyk muzyki, animator kultury, dyrygent, pedagog, altowiolista. W okresie dwudziestolecia międzywojennego uważany za jednego z najbardziej awangardowych twórców. Później, w latach trzydziestych i czterdziestych XX wieku zwrócił się ku klasycznym rozwiązaniom formalnym, głównie barokowym i dziś kojarzony przede wszystkim z nurtem neobarokowym w muzyce.Mieczysław Drobner (3 listopada 1912 w Krakowie, zm. 17 marca 1986 w Łodzi) – kompozytor, muzykolog i pedagog. Syn Bolesława Drobnera, działacza PZPR i pierwszego powojennego prezydenta Wrocławia.


    Podstrony: [1] 2 [3] [4]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Składowa harmoniczna jest pojęciem często używanym w teorii sygnałów. Jest to składowa szeregu Fouriera analizowanego sygnału (poza składową zerową zwaną składową stałą). Składowa harmoniczna jest częścią reprezentacji sygnału w dziedzinie widmowej (częstotliwości). Sygnał okresowy spełniający warunki Dirichleta można przedstawić jako sumę sinusoidalnych przebiegów oraz składowej stałej.
    <|||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| - |||||||||| |||||||||| ||||||||||>
    Wolfgang Amadeusz Mozart (ur. 27 stycznia 1756 w Salzburgu, zm. 5 grudnia 1791 w Wiedniu) – kompozytor i wirtuoz gry na instrumentach klawiszowych. Razem z Haydnem i Beethovenem zaliczany do klasyków wiedeńskich.
    Franciszek Liszt (ur. 22 października 1811, zm. 31 lipca 1886) – węgierski kompozytor i pianista, jedna z najwybitniejszych postaci romantyzmu w muzyce, wolnomularz.
    Instrument dęty blaszany – instrument dęty, którego ustnik, a w większości przypadków także cały instrument, wykonany jest z metalu. Ustnik w instrumentach blaszanych ma kielichowaty kształt o przekroju stożkowym lub półsferycznym. Cechą charakterystyczną instrumentów blaszanych jest brak stroika, którego rolę przejmują usta grającego podczas przyciskania ich do ustnika.
    Trąbka – Instrument dęty blaszany. Najpopularniejszy z tej grupy instrumentów, do których należą także: róg (waltornia), puzon, tuba i wiele innych. Trąbka jest instrumentem transponującym - jej najpopularniejszym strojem jest B, lecz występują także trąbki C, D, Es, F lub A. Jest to związane z tradycją pochodzącą jeszcze z czasów, w których instrumenty dęte blaszane bez systemu wentyli wydawały tylko szereg tonów naturalnych, dlatego też występowały różne odmiany instrumentu, przeznaczone do grania w różnych tonacjach (z niewielką ilością znaków przykluczowych). Trąbka w stroju B przyjęła się z powodu swego optymalnego brzmienia i wymagań technicznych, stawianych instrumentaliście pod względem zadęcia. Skala instrumentu (zakres dźwięków): od fis małego do e³. Oprócz najbardziej popularnych odmian trąbki używane są:
    <|||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| - |||||||||| |||||||||| ||||||||||>

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.957 sek.