• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Psara



    Podstrony: 1 [2] [3]
    Przeczytaj także...
    Wyspy Egejskie (nwgr. Αποκεντρωμένη Διοίκηση Αιγαίου) - jedna z 7 jednostek administracyjnych Grecji, wprowadzona 1 stycznia 2011.Psara (gr. Δήμος Ψαρών, Dimos Psaron) – gmina w Grecji, w administracji zdecentralizowanej Wyspy Egejskie, w regionie Wyspy Egejskie Północne, w jednostce regionalnej Chios. W jej skład wchodzi między innymi wyspa Psara. Siedzibą gminy jest Psara. W 2011 roku liczyła 458 mieszkańców.

    Psara (gr. Ψαρά, w polskiej literaturze XIX w.nazywana Ipsara, funkcjonuje także nazwa Psary zgodna gramatycznie z grecką ) – wyspa w Grecji, na Morzu Egejskim, w administracji zdecentralizowanej Wyspy Egejskie, w regionie Wyspy Egejskie Północne, w jednostce regionalnej Chios, w gminie Psara. W 2011 roku liczyła 454 mieszkańców.

    Osadnictwo – całokształt działalności grup ludzkich wywołujący zmiany w środowisku geograficznym. Obejmuje ono proces zajmowania, podziału i użytkowania terenu wraz ze wszystkimi wytworami powstałymi w ramach tej działalności i służącymi jej. (według Z. Woźniaka)Konstandinos Kanaris (ur. 1793 lub 1795 na Psarze, zm. 14 września 1877 w Atenach) - bohater walk o niepodległość Grecji, dowódca floty, minister, sześciokrotny premier Grecji.

    Psara jest położona 81 km na zachód od wyspy Chios oraz 150 km na wschód od stolicy Grecji, Aten. Tuż obok niej położona jest wysepka Andipsara.

    Historia[ | edytuj kod]

    Pierwsi osadnicy osiedlili się na Psarze w czasach mykeńskich, o czym świadczą liczne znaleziska archeologiczne. Homer jako pierwszy wymienił nazwę wyspy nazwywając ją Psyra. Jednak ze względu na oddalenie od lądu i trudne warunki życia (brak ziem pod uprawę), osadnictwo na wyspie zostało przerwane. Ponownie zamieszkano na Psarze zapewne w XVI w. Ludność Psary dołączyła się do greckiej wojny o niepodległość 10 kwietnia 1821 roku, a więc bardzo szybko po wybuchu powstania (według tradycyjnego datowania 25 marca 1981). Okręty Psariotów regularnie atakowały wybrzeża Azji Mniejszej, nękając także turecką ludność cywilną. Małe, zwrotne i szybkie statki psariockie z powodzeniem stawiały czoła flocie tureckiej, mieszkańcy wyspy słynęli także z akcji na brulotach (zwanych też branderami). Warty zanotowania jest także fakt że z wyspy pochodził słynny bohater walk o niepodległość Grecji, dowódca brulotierów i przyszły premier, Konstandinos Kanaris.

    10 kwietnia jest 100. (w latach przestępnych 101.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 265 dni. Morze Egejskie (gr. Αιγαίο Πέλαγος - Egeo Pelagos, łac. Mare Aegeum) – morze we wschodniej części Morza Śródziemnego, położone między Półwyspem Bałkańskim, Azją Mniejszą a wyspami Kretą, Karpathos i Rodos. Poprzez cieśninę Dardanele łączy się z Morzem Marmara i Morzem Czarnym, a przez Kanał Koryncki z Morzem Jońskim. Linia brzegowa tego morza jest doskonale rozwinięta (liczne półwyspy i zatoki), a powierzchnię wodną urozmaicają liczne wyspy (archipelagi Cykladów, Dodekanezu, Sporadów Północnych, pojedyncze wyspy: Eubea, Chios, Lemnos, Lesbos, Samotraka, Imroz i inne). Dodatkowo wyróżniono więc trzy akweny: Morze Trackie na północy, Morze Mirtejskie i Kreteńskie na południu. Pochodzenie nazwy jest najczęściej wiązane z postacią Egeusza, mitycznego króla Aten.
    Ucieczka z Psarów - obraz Nikolaosa Gysisa

    Najtragiczniejszym wydarzeniem w dziejach wyspy jest tzw. Katastrofa Psarów. 21 czerwca 1824 roku na wyspie wylądowały wojska tureckie pod dowództwem Mechmeda Chosrefa Paszy - ekspedycja w celu ukarania greckiego powstania. Liczba ofiar rzezi jaką urządzili tam Turcy była szczególnie wysoka, ponieważ na wyspie szukało wówczas schronienia wiele ludności cywilnej, głównie uciekinierów z innych wysp, w tym mieszkańców zmasakrowanej w 1822 sąsiedniej, większej wyspy Chios. 120 spośród obrońców, po desperackiej walce, świadomie wybrała dla siebie i swych bliskich śmierć samobójczą, wysadzając się w powietrze, w dominującej nad okolicą fortyfikacji Mawri Rachi - Μαύρη Ράχη . Czyn ten aktualnie zaliczany do kanonu greckich podręczników historii. Część mieszkańców zdołała jednak opuścić wyspę. Uciekinierzy założyli następnie osadę Nea Psara (Nowa Psara) na wyspie Eubea. Szacuje się, że podczas Katastrofy zginęło co najmniej 15000 Greków. Tragedia, ale także determinacja obrońców odbiły się szerokim echem wśród społeczności międzynarodowej, wzmagając ruch filhelleński.

    Kultura mykeńska (1600-1100 p.n.e. lub 1400-1200 p.n.e.) – najstarsza kultura Grecji kontynentalnej na półwyspie Peloponeskim. Nazwa pochodzi od ważnego ośrodka cywilizacji Achajów – miasta Mykeny, znajdującego się w centrum Kotliny Argolidzkiej. Kultura ta poznana dokładniej dopiero pod koniec XIX wieku dzięki pracom wykopaliskowym prowadzonym przez archeologa Heinricha Schliemanna z 1874 roku, a później przez jego następców.Andipsara (gr. Αντίψαρα) – niewielka grecka wyspa na Morzu Egejskim, o powierzchni około 4 km², w administracji zdecentralizowanej Wyspy Egejskie, w regionie Wyspy Egejskie Północne, w jednostce regionalnej Chios, w gminie Psara. Według spisu z 2011 roku zamieszkana przez 4 osoby. Wyspa znajduje się około 3 km na zachód od sąsiedniej większej wyspy Psara. Ze względu na ukształtowanie terenu, Andipsara jest niedostępna od strony północnej i zachodniej.

    Wyspa weszła w skład odrodzonej Grecji w 1912r., w trakcie I wojny bałkańskiej, i pozostała w niej dzięki zwycięstwom w bitwach morskich koło przylądka Eli oraz wyspy Limnos. W obu bitwach wyróżnił się krążownik "Psara". Inny z okrętów o tej nazwie służył w II wojnie światowej. Aktualnie "Psara" to imię fregaty, o numerze taktycznym F-454, zwodowanej w stoczni Hellenic Shipyard, w 1993 r.

    Grecy – naród pochodzenia indoeuropejskiego. Tworzące go plemiona dotarły na tereny Grecji w II tysiącleciu p.n.e. Grecja (gr. Ελλάδα Elláda, IPA: [e̞ˈlaða] lub Ελλάς Ellás, IPA: [e̞ˈlas]), Republika Grecka (Ελληνική Δημοκρατία Ellinikí Dimokratía, IPA: [e̞ˌliniˈci ðimo̞kraˈtiˌa]) – kraj położony w południowo-wschodniej części Europy, na południowym krańcu Półwyspu Bałkańskiego. Graniczy z czterema państwami: Albanią, Macedonią Północną i Bułgarią od północy oraz Turcją od wschodu. Ma dostęp do czterech mórz: Egejskiego i Kreteńskiego od wschodu, Jońskiego od zachodu oraz Śródziemnego od południa. Grecja ma dziesiątą pod względem długości linię brzegową na świecie, o długości 14880 km. Poza częścią kontynentalną, w skład Grecji wchodzi około 2500 wysp, w tym 165 zamieszkałych. Najważniejsze to Kreta, Dodekanez, Cyklady i Wyspy Jońskie. Najwyższym szczytem jest wysoki na 2918 m n.p.m. Mitikas w masywie Olimpu.


    Podstrony: 1 [2] [3]




    Warto wiedzieć że... beta

    Jednostka regionalna Chios (nwgr.: Περιφερειακή ενότητα Χίου) – jednostka administracyjna Grecji powołana do życia 1 stycznia 2011.
    Homer (st.gr. Ὅμηρος, Hómēros, nw.gr. Όμηρος) (VIII wiek p.n.e.) – grecki pieśniarz wędrowny (aojda), epik, śpiewak i recytator (rapsod). Uważa się go za ojca poezji epickiej. Najstarszy znany z imienia europejski poeta, który zapewne przejął dziedzictwo długiej i bogatej tradycji ustnej poezji heroicznej. Do jego dzieł zalicza się eposy: Iliadę i Odyseję. Grecka tradycja widziała w nim również autora poematów heroikomicznych Batrachomyomachia i Margites oraz Hymnów homeryckich. Żaden poeta grecki nie przewyższył sławą Homera. Na wyspach Ios i Chios wzniesiono poświęcone mu świątynie, a w Olimpii i Delfach postawiono jego posągi. Pizystrat wprowadził recytacje homeryckich poematów na Panatenaje.
    Wojna o niepodległość Grecji (1821–1832) – wojna narodowo-wyzwoleńcza toczona przez Greków, przeciw Turkom. Ostatecznie, dzięki poparciu Francji, Wielkiej Brytanii i Rosji Grecja uzyskała niepodległość w roku 1830. Każdy z krajów pomagających Grecji miał w tym swój cel. Anglia chciała mieć lepszy dostęp do swoich ziem w Afryce i lepszy dostęp do południowej części Europy. Ponadto interwencja brytyjska była okazją do osłabienia Egiptu, którego sułtan brał udział w wojnie przeciw Grecji od 1825 roku. Nadmierny wzrost potęgi Egiptu mógłby zagrozić brytyjskim posiadłościom w Indiach. Rosji chodziło również o osłabienie Turcji, którą mocarstwa europejskie – Wielka Brytania i Francja – uważały za przeciwwagę dla Rosji na Bałkanach.
    Filhellenizm w najszerszym znaczeniu jest postawą wyrażającą sympatię wobec Grecji i Greków. Zazwyczaj jednak używa się tego terminu w odniesieniu do ruchu kulturalnego, literackiego i politycznego w XIX wiecznej Europie. Celem filhellenów było wsparcie Greków w ich "wybijaniu się na niepodległość", czyli w wojnie narodowowyzwoleńczej przeciwko Imperium osmańskiemu, którą toczyli w latach 1821-1830. Zwraca się uwagę, że termin ten funkcjonował już w starożytności. Oznaczał wtedy bądź Greka, który kocha ojczyznę, bądź był tytułem przyznawanym tym, którzy w swoich działaniach sprzyjali Grekom. Miłośników greckiej kultury nazywano filhellenami także w renesansie.
    Pierwsza wojna bałkańska (8 października 1912 – 30 maja 1913) – konflikt zbrojny pomiędzy Ligą Bałkańską, czyli antytureckim sojuszem państw bałkańskich (Bułgaria, Czarnogóra, Grecja, Serbia), a samą Turcją.
    Chios (gr. Χίος, łac. Chius) - wyspa w Grecji na Morzu Egejskim, położona w Azji (na azjatyckim szelfie kontynentalnym) u wybrzeży Turcji. Ważny ośrodek turystyczny.
    Turcja (tur. Türkiye, Republika Turcji – Türkiye Cumhuriyeti) – państwo położone w Azji na półwyspie Azja Mniejsza, a częściowo również w Europie, ze stolicą w Ankarze. Część europejska – Tracja – stanowi 3% powierzchni i oddzielona jest od części azjatyckiej morzem Marmara oraz cieśninami Bosfor i Dardanele. Turcję od północy otacza Morze Czarne, od zachodu Morze Egejskie i morze Marmara, a od południa Morze Śródziemne (nazywane w języku tureckim Morzem Białym).

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.025 sek.