• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Przysłop pod Furkaską

    Przeczytaj także...
    Dolina Długa – dolina będąca bocznym, zachodnim odgałęzieniem Doliny Chochołowskiej w Tatrach Zachodnich. Rejon doliny zbudowany jest ze skał osadowych z okresu dolnej jury. Jej wylot znajduje się na wprost polany Huciska, po drugiej stronie Chochołowskiego Potoku, sama zaś kręta dolina ciągnie się aż pod Furkaskę (1491 m), Przełęcz pod Furkaską i Parzątczak (1486 m) w granicznym polsko-słowackim grzbiecie zbiegającym od Bobrowca na północ. Od sąsiedniej na północ Doliny Krytej oddzielona jest niewysokim, lesistym grzbietem Pośrednie. Od północnej strony, spod Jaworzyńskiego Przysłopu opada do doliny żleb Wielki Ciemniak. Dnem doliny spływa potok.Hala Jaworzyna pod Furkaską lub po prostu Hala Jaworzyna – dawna hala pasterska w polskich Tatrach Zachodnich na zachodniej stronie Doliny Chochołowskiej, pomiędzy Halą Chochołowską a Halą Krytą. Łączna powierzchnia hali wynosiła 85,05 ha, w tym pastwiska stanowiły 3,0 ha, nieużytki 11,75 ha, las 28,25 ha, kosodrzewina 42,05 ha, a dodatkowa powierzchnia serwitutów wynosiła 262,48 ha. Wypas w przeliczeniu na owce wynosił 238 sztuk, wypasano głównie bydło. Hala obejmowała obszary doliny Głębowiec i Doliny Długiej z takimi polanami, jak: Długa Polana (która potem odłączyła się od tej hali), polana Jaworzyna pod Furkaską, Polana pod Jaworki i polana Przysłop pod Furkaską. Polany te były koszone, zasadniczy wypas odbywał się w serwitutowych lasach i na północnych zboczach Bobrowca i wschodnich zboczach Parzątczaka. Powodował ogromne zniszczenia lasów i cennej roślinności alpejskiej na wapiennych zboczach Głębowca. Z rzadkich w Karpatach gatunków roślin stwierdzono występowanie złoci żółtej (na wysokości 1330 m).
    Polana Jaworzyna lub polana Jaworzyna pod Furkaską – duża polana w Dolinie Chochołowskiej w polskich Tatrach Zachodnich. Położona jest na wysokości ok. 1250–1350 m n.p.m. na pochyłym grzbiecie Przysłopu odchodzącym od Parzątczaka we wschodnim kierunku. Grzbiet ten oddziela dolinę Głębowiec od Doliny Długiej. Na polanie Jaworzyna stały dawniej szałasy, polana była użytkowana, wchodziła w skład Hali Jaworzyna pod Furkaską, na której wypasano głównie bydło. Od nazwy hali pochodzi nazwa polany, często występująca w nazewnictwie tatrzańskim nazwa jaworzyna wskazuje, że dawniej musiały tutaj rosnąć jawory, obecnie jednak nie ma ich tutaj. Reglowe lasy w Tatrach to lasy wtórne, głównie świerkowe, przeobrażone w wyniku działalności człowieka. Z dna Doliny Chochołowskiej prowadzi przez polanę na Juraniową Przełęcz droga gruntowa.

    Polana Przysłop, zwana także Przysłopem pod Furkaską lub po prostu Przysłopem – polana na grzbiecie oddzielającym dolinę Głębowiec od Doliny Długiej w polskich Tatrach Zachodnich. Obydwie te doliny są odnogami Doliny Chochołowskiej. Polana położona jest na wysokości ok. 1170–1220 m n.p.m., na północnej stronie tego grzbietu, pomiędzy Jaworzyńskim Przysłopem (1269 m) a Parzątczakiem (1486 m). Biegnie przez nią droga od Doliny Chochołowskiej przez Dolinę Długą do polany Jaworzyna pod Furkaską.

    Jaworzyński Przysłop (1269 m) – reglowy szczyt w otoczeniu Doliny Chochołowskiej w Tatrach Zachodnich. Znajduje się w zakończeniu grzbietu Przysłop, który rozdziela dwie boczne odnogi Doliny Chochołowskiej: Głębowiec i Dolinę Długą. Jaworzyński Przysłop jest całkowicie niemal zalesiony, ale na jego grzbiecie, na zachód od wierzchołka, rozpoczyna się polana Jaworzyna pod Furkaską, ciągnąca się aż pod stoki Parzątczaka. W zalesionych stokach Jaworzyńskiego Przysłopu znajdują się liczne wapienne skały. Do Doliny Długiej opada spod Jaworzyńskiego Przysłopu zalesiony żleb Wielki Ciemniak, zaś do Doliny Chochołowskiej dużo mniejszy żleb Mały Ciemniak z wylotem przy Niżniej Bramie Chochołowskiej. Wielkim Ciemniakiem spływa stały potok, Małym tylko okresowy.Zofia Radwańska-Paryska (ur. 3 maja 1901 w Warszawie, zm. 24 października 2001 w Zakopanem) – botaniczka, taterniczka, pisarka. Żona i współtowarzyszka pracy Witolda Henryka Paryskiego.

    Dawniej polana wchodziła w skład Hali Jaworzyna pod Furkaską. Miała powierzchnię ok. 5 ha, ale po utworzeniu Tatrzańskiego Parku Narodowego i zniesieniu pasterstwa zaczęła zarastać. W 2004 w wyniku zarośnięcia jej powierzchnia zmniejszyła się o ok. 50%.

    Przypisy

    1. Zofia Radwańska-Paryska, Witold Henryk Paryski: Wielka encyklopedia tatrzańska. Poronin: Wydawnictwo Górskie, 2004. ISBN 83-7104-009-1.
    2. Tatry polskie. Mapa turystyczna 1:20 000. Piwniczna: Agencja Wyd. „WiT” s.c., 2006. ISBN 83-89580-00-4.
    3. Marcin Bukowski, M. Guzik (red.): Dynamika zarastania polan tatrzańskich. Zakopane: Wydawnictwa Tatrzańskiego Parku Narodowego, 2009. ISBN 978-83-61788-08-9.


    Dolina Chochołowska – najdłuższa i największa dolina w polskich Tatrach, znajdująca się na zachodnim skraju polskich Tatr Zachodnich i stanowiąca orograficznie lewą odnogę doliny Czarnego Dunajca. Zajmuje obszar ponad 35 km² i ma długość ok. 10 km. Jest doliną walną. Administracyjnie leży na terenie wsi Witów.Tatrzański Park Narodowy (TPN) – jeden z 23 parków narodowych na terenie Polski. Utworzony z dniem 1 stycznia 1955 przez rozporządzenie Rady Ministrów z 30 października 1954 r. Jego odpowiednikiem po stronie słowackiej jest TANAP.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Witold Henryk Paryski (ur. 10 września 1909 w Pittsburgh w stanie Pensylwania, USA, zm. 16 grudnia 2000 r. w Zakopanem) – krajoznawca, taternik, przewodnik tatrzański i ratownik TOPR-u, alpinista, działacz ochrony przyrody, absolwent medycyny, autor wielu prac o Tatrach i Podtatrzu. Autor przewodnika taternickiego Tatry Wysokie oraz (razem z żoną Zofią Radwańską-Paryską) Wielkiej encyklopedii tatrzańskiej.
    Głębowiec – dolina będąca bocznym, zachodnim odgałęzieniem Doliny Chochołowskiej w Tatrach Zachodnich. Wcięta jest głęboko pomiędzy północne stoki Bobrowca i Hrubasa a południowe stoki Parzątczaka i Jaworzyńskiego Przysłopu. W zboczach północnych znajduje się kilka żlebów: Skrajniak, Szeroki Żleb, Ciemny Żleb i Dwojakowy Żleb. Wylot doliny znajduje się nieco powyżej Polany pod Jaworki, naprzeciwko wylotu Doliny Dudowej, w górnym swoim końcu Głębowiec podchodzi pod Juraniową Przełęcz (1375 m).
    Parzątczak – niewybitny szczyt o wysokości 1486 m w północnej grani Wołowca w Tatrach Zachodnich. Znajduje się w tej grani pomiędzy Bobrowcem (1663 m), oddzielony od niego wybitną Juraniową Przełęczą (1376 m), a Furkaską (1491 m), od której oddzielony jest płytką Przełęczą pod Furkaską. Przez grań tę przebiega granica polsko-słowacka, jak również Wielki Europejski Dział Wodny pomiędzy Morzem Czarnym i Bałtykiem. Z Parzątczaka odchodzą 2 boczne ramiona:
    Tatry Zachodnie (514.52; słow. Západné Tatry, dawniej Liptovské hole, Liptovské Tatry, niem. Liptauer Alpen, Liptauer Tatra, Liptauer Hochgebirge, Arva-Liptauer Hochgebirge, Westliche Tatra, węg. Liptói-Tátra) – największa, zachodnia część Tatr położona w Polsce i na Słowacji. Nazwa rozpowszechniła się w polskiej literaturze dopiero po 1868, dawniej używano także nazw: Hale Liptowskie, Hale Liptowsko-Orawskie, Hale Liptowsko-Nowotarskie.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.036 sek.