• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Przyczółek bratysławski

    Przeczytaj także...
    Mosonmagyaróvár (niem. Wieselburg-Ungarisch Altenburg) – miasto w północno-zachodnich Węgrzech, w pobliżu granicy ze Słowacją i Austrią, w komitacie (okręgu) Győr-Moson-Sopron. Stanowi ośrodek administracyjny powiatu Mosonmagyaróvár. Leży przy ujściu rzeki Litawy do Dunaju. W roku 2011 miasto liczyło 32 493 mieszkańców.Węgrzy (t. Madziarzy, węg. l.poj. magyar, l.mn. magyarok) – naród europejski z grupy ludów ugrofińskich, zamieszkujący głównie własne państwo narodowe - Węgry w Europie Środkowej, posługujący się językiem węgierskim.
    Jarovce (węg. Horvátjárfalu, niem. Kroatisch Jahrndorf, chor. Hrvatski Jandrof) – niewielka dzielnica Bratysławy położona w południowej części miasta, w powiecie Bratysława V. W pobliżu znajdowało się słowacko-austriackie przejście graniczne Jarovce – Kittsee.
    Zmiany granic Słowacji w latach 1938-1947. Kolorem zielonym zaznaczono tereny anektowane przyłączone w 1947

    Przyczółek bratysławski (węg. Pozsonyi hídfő, niem. Pressburger (Bratislavaer) Brückenkopf) – dawna potoczna nazwa jedynej części Słowacji (wcześniej - Czechosłowacji) położonej na południe od Dunaju. W całości leży w granicach Bratysławy.

    15 października jest 288. (w latach przestępnych 289.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 77 dni.Słowacy (Slováci) – naród słowiański, zamieszkujący głównie Słowację – stanowią 86% jej mieszkańców (4,5 mln); mniejszości słowackie zamieszkują także Czechy , Węgry, Serbię i Polskę (Orawa i Spisz- około 1700 osób). Mówią językiem słowackim. Większość Słowaków jest katolikami, mniejszość stanowią protestanci i grekokatolicy.

    Przyczółek bratysławski powstał w wyniku rozbioru Królestwa Węgier na mocy traktatu w Trianon. 14 sierpnia 1919 wojsko czechosłowackie zajęło leżącą na południowym brzegu Dunaju, naprzeciwko Bratysławy, wieś Petržalka (węg. Pozsonyligetfalu, niem. Engerau). Na żądanie delegacji czechosłowackiej na konferencji pokojowej w Wersalu przyznano ten teren Czechosłowacji. Powodem było to, że mieszkańcy Bratysławy mieli tu ogrody, pola uprawne i letniska. Przed przyłączeniem do Czechosłowacji teren ten należał do komitatu Pozsony. W 1910 wieś liczyła 2,9 tys. mieszkańców, w tym 2,0 tys. Niemców, 0,5 tys. Węgrów, 0,3 tys. Słowaków. Przyczółek miał wówczas 29 km² powierzchni.

    Czechosłowacja (czes. Československo, słow. Česko-Slovensko lub Československo) – państwo w Europie Środkowej istniejące w latach 1918-1938 i 1945-1992. 1 stycznia 1993 w miejscu Czechosłowacji powstały dwa nowe państwa – Czechy i Słowacja. Kraj graniczył z Niemcami (1949-90: NRD i RFN), Polską, ZSRR (1991: Ukrainą), Rumunią (do 1939), Węgrami i Austrią. Stolicą Czechosłowacji była Praga.Słowacja, Republika Słowacka (słow. Slovensko, Slovenská republika) – państwo śródlądowe w Europie Środkowej. Graniczy z Austrią (127 km), Polską (597 km), Czechami (240 km), Ukrainą (98 km) oraz Węgrami (678 km). Łączna długość granicy lądowej wynosi 1740 km. Do 1993 wchodziła w skład Czechosłowacji. Od 1 maja 2004 kraj należy do Unii Europejskiej, oraz NATO, a od 1 stycznia 2009 – do strefy euro. Stolicą państwa jest Bratysława, położona nad Dunajem przy granicy z Austrią i Węgrami.

    Po rozbiorze Czechosłowacji w 1938 Petržalka (wraz z Devínem po drugiej stronie Dunaju) została przyłączona do Niemiec. W 1945 powróciła do odtworzonej Czechosłowacji. Na konferencji pokojowej w Paryżu delegacja czechosłowacka ze względów strategicznych żądała powiększenia przyczółka o kolejnych pięć wsi: Rusovce (węg. Oroszvár, niem. Karlburg, chorw. Rosvar), Jarovce (węg. Horvátjárfalu, niem. Kroatisch Jahrndorf, chorw. Hrvatski Jandrof), Čunovo (węg. Dunacsún, niem. Sarndorf, chorw. Čunovo), Rajka (niem. Ragendorf) i Bezenye (chorw. Bizonja, niem. Pallersdorf) z węgierskiego komitatu Moson. Pokój paryski z 10 lutego 1947 przyznał Czechosłowacji trzy pierwsze miejscowości i pozostawił dwie ostatnie przy Węgrzech. Po wejściu pokoju paryskiego w życie 15 października 1947 przyczółek bratysławski powiększono w ten sposób o 65 km², do dzisiejszych 94 km². Rusovce zamieszkiwali głównie Niemcy (ponad 70%), Jarovce - głównie Chorwaci (80%), a Čunovo - Chorwaci, Niemcy i Węgrzy. Nie obyło się bez wysiedleń ludności - Rusovce opuścili Niemcy i zamieszkali tam Węgrzy a ich domy zajęli Słowacy; dzisiaj mieszkańcy urodzeni na Węgrzech to zaledwie 15% społeczeństwa. Čunovo i Jarovce w mniejszym stopniu objęły wysiedlenia (z powodu dużego odsetka Chorwatów), głównie miejscowych Niemców.

    Petržalka (węg. Pozsonyligetfalu, Ligetfalu, niem. Engerau, po polsku popularna pisownia Petrzalka) to największa dzielnica mieszkaniowa Bratysławy. Leży na prawym brzegu Dunaju w powiecie Bratysława V. Liczy ponad 115 000 mieszkańców; jeden z najgęściej zaludnionych terenów w Europie Środkowej.Traktat w Trianon – podpisany 4 czerwca 1920 w pałacu Grand Trianon w Wersalu traktat pokojowy między Węgrami a państwami Ententy: USA (które go nigdy nie ratyfikowały), Wielką Brytanią, Francją, Włochami, Rumunią, Królestwem SHS (późniejsza Jugosławia), Czechosłowacją i Polską.

    Po drugiej wojnie światowej przyczółek bratysławski, szczególnie Petržalka, stał się sypialnią Bratysławy. Nastąpił wspomniany masowy napływ Słowaków, którzy obecnie stanowią absolutną większość ludności tego terenu. W 1946 włączono do Bratysławy Petržalkę, a w 1972 Jarovce, Rusovce i Čunovo. Obecnie przyczółek bratysławski stanowi powiat Bratysława V, dzielący się na cztery dzielnice: Petržalka, Jarovce, Rusovce i Čunovo.

    Powiat Bratysława V (słow. okres Bratislava V) – słowacka jednostka administracyjna znajdująca się w kraju bratysławskim, obejmująca bratysławskie dzielnice Petržalka, Jarovce, Rusovce, Čunovo.Królestwo Węgier (węg. Magyar Királyság, niem. Königreich Ungarn, słow. Uhorské kráľovstvo, rum. Regatul Ungariei, chorw. Kraljevina Ugarska, serb. Краљевина Угарска, łac. Regnum Hungariae) – państwo istniejące w Europie Środkowej od roku 1000 do 1946, z krótką przerwą w latach 1918-1920 (Węgierska Republika Ludowa oraz komunistyczna Węgierska Republika Rad) oraz 1944-1945, kiedy to władzę przejęli faszyści (tzw. Państwo Węgierskie).

    Przypisy

    (window.RLQ=window.RLQ||).push(function(){mw.log.warn("Gadget \"edit-summary-warning\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"wikibugs\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"ReferenceTooltips\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"main-page\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");});
    Dunaj (łac. Danubius, niem. Donau, słow. Dunaj, węg. Duna, chorw. Dunav, serb. i bułg. Дунав, rum. Dunărea, ukr. Дунай gr. Ίστρος (Istros) – druga co do długości (po Wołdze) rzeka w Europie.Bezenye (chorw. Bizonja, niem. Pallersdorf) – wieś i gmina w północno-zachodniej części Węgier, w pobliżu miasta Mosonmagyaróvár. Miejscowość leży na obszarze Małej Niziny Węgierskiej, w pobliżu granicy słowackiej i austriackiej. Administracyjnie należy do powiatu Mosonmagyaróvár, wchodzącego w skład komitatu Győr-Moson-Sopron.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Rajka (niem. Ragendorf) - wieś i gmina w północno-zachodniej części Węgier, w pobliżu miasta Mosonmagyaróvár. Gmina liczy 2 550 mieszkańców (styczeń 2011) i zajmuje obszar 52,63 km².
    Čunovo (niem. Sarndorf, węg. Dunacsún, chor. Čunovo) – dzielnica Bratysławy, położona na prawym brzegu Dunaju, w powiecie Bratysława V. Znajduje się tuż przy granicy węgierskiej i austriackiej, oraz w pobliżu zbiornika wodnego Gabčíkovo (Vodné dielo Gabčíkovo).
    Devín (niem. Theben, węg. Dévény) - dawniej samodzielne miasteczko, obecnie dzielnica Bratysławy, położona w powiecie Bratysława IV na zachód od centrum miasta, przy granicy z Austrią.
    Język węgierski (węg. magyar nyelv) – należy do podgrupy języków ugryjskich, zaliczanej do podrodziny ugrofińskiej (z rodziny uralskiej). Językiem tym posługuje się co najmniej 14 mln osób – przede wszystkim na Węgrzech, ale także w południowej Słowacji, środkowej Rumunii (Siedmiogród), północnej Serbii (Wojwodina), zachodniej Ukrainie (Zakarpacie), wschodniej Słowenii (Prekmurje) i wschodniej Austrii (Burgenland). Język węgierski ma status języka urzędowego na Węgrzech, w Słowenii (lokalnie) i w Wojwodinie. Jest to język aglutynacyjny. Współczesny węgierski język literacki powstał w XVI w. Do jego zapisu stosuje się pismo oparte na alfabecie łacińskim.
    Rusovce - (węg. Oroszvár, niem. Karlburg, chor. Rosvar) to dzielnica Bratysławy położona na prawym brzegu Dunaju, w 1947 roku przyłączona do ówczesnej Czechosłowacji.
    Węgry (węg. Magyarország) – państwo śródlądowe w Europie Środkowej, od 1955 członek ONZ, od 1999 członek NATO, od 2004 członek Unii Europejskiej.
    Język chorwacki (chorwacki standardowy wariant serbochorwackiego języka policentrycznego) – należący do podgrupy języków południowosłowiańskich. Używany jest głównie w Chorwacji, w sąsiednich krajach oraz przez część Chorwatów na całym świecie.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.048 sek.