• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Prawo rzymskie



    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5]
    Przeczytaj także...
    Sprzedaż – umowa cywilna, w której sprzedawca zobowiązuje się przenieść na kupującego własność rzeczy i wydać mu rzecz, a kupujący zobowiązuje się rzecz odebrać i zapłacić sprzedawcy cenę rzeczy w gotówce lub równowartości gotówki.Papinian, Aemilius Papinianus (ur. 142, zm. 212) – rzymski jurysta, symbol prawości i niezłomności zasad. Zwany księciem jurystów.

    Prawo rzymskie – termin oznaczający najczęściej prawo starożytnego Rzymu, które rozwijało się od czasów prawa zwyczajowego, aż do kodyfikacji Justyniana I Wielkiego (VI wiek n.e.). Prawo rzymskie miało istotny wpływ na rozwój prawodawstwa europejskiego (tzw. recepcja prawa rzymskiego) w postaci prawa powszechnego (ius commune) w średniowieczu, pandektystykę, która osiągnęła swoje apogeum w XIX wieku, a także na współczesną naukę, rozwijaną jako przedmiot uniwersytecki.

    Zdolność prawna – zdolność do bycia podmiotem praw i obowiązków prawnych. Zdolność prawna jest atrybutem osób fizycznych, jednostek organizacyjnych będących osobami prawnymi (w szczególności Skarbu Państwa) oraz niebędących osobami prawnymi, którym zdolność prawną nadają przepisy szczególne.Kodeks Justyniana (łac. Codex Iustinianus) – jedna z trzech części wielkiej kompilacji prawa rzymskiego podjętej w latach 528 – 534 przez cesarza Justyniana I Wielkiego.

    Spis treści

  • 1 Chronologia prawa rzymskiego
  • 2 Źródła prawa rzymskiego
  • 2.1 Okres archaiczny
  • 2.1.1 Zwyczaj
  • 2.1.2 Ustawy królewskie
  • 2.1.3 Leges i plebiscita
  • 2.2 Okres przedklasyczny
  • 2.2.1 Edykty pretorskie
  • 2.2.2 Ustawy okresu przedklasycznego
  • 2.2.3 Działalność jurystów
  • 2.3 Okres klasyczny
  • 2.3.1 Uchwały senatu
  • 2.3.2 Konstytucje cesarskie
  • 2.3.2.1 Edykty
  • 2.3.2.2 Mandaty
  • 2.3.2.3 Dekrety
  • 2.3.2.4 Reskrypty
  • 2.3.3 Działalność jurystów
  • 2.3.4 Instytucje Gaiusa
  • 2.4 Okres poklasyczny
  • 2.4.1 Wulgaryzacja prawa
  • 2.4.2 Kodyfikacja Justyniańska
  • 2.4.2.1 Digesta seu Pandecta
  • 2.4.2.2 Codex
  • 2.4.2.3 Institutiones
  • 2.4.2.4 Novellae
  • 3 Podmioty prawa rzymskiego
  • 3.1 Osoby fizyczne
  • 3.1.1 Status libertatis – wolni a niewolnicy
  • 3.1.2 Status Civitatis – obywatele rzymscy, a nie obywatele
  • 3.1.3 Osoby sui iuris i alieni iuris
  • 3.1.4 Pokrewieństwo
  • 3.1.5 Zdolność prawna
  • 3.2 Osoby prawne
  • 3.3 Postliminium
  • 4 Prawo rodzinne
  • 4.1 Rodzina agnatyczna
  • 4.2 Prawo małżeńskie
  • 4.2.1 Zaręczyny (sponsalia)
  • 4.2.2 Iustum matrimonium
  • 4.2.3 Noc z małżonką
  • 4.2.4 Stosunki majątkowe i osobiste w małżeństwie
  • 4.2.5 Ustawodawstwo małżeńskie Augusta
  • 4.2.6 Konkubinat
  • 4.2.7 Opieka (łac. tutela)
  • 4.3 Zdolność do czynności prawnych
  • 5 Prawo rzeczowe
  • 5.1 Rodzaje rzeczy w prawie rzymskim
  • 5.2 Rodzaje władztwa nad rzeczami
  • 5.3 Sposoby nabycia własności
  • 6 Znaczenie prawa rzymskiego
  • 7 Zobacz też
  • 8 Przypisy
  • 9 Bibliografia
  • 10 Linki zewnętrzne
  • Chronologia prawa rzymskiego[]

    Historia prawa rzymskiego obejmuje podział na następujące okresy:

    Fikcja prawna – norma prawna nakazująca kontrfaktyczne uznanie wystąpienia pewnego faktu prawnego, który w rzeczywistości nie miał miejsca.Wacław Osuchowski (ur. 26 stycznia 1906 w Tarnopolu, zm. 23 listopada 1988 w Zamościu) – polski prawnik, adwokat, profesor nauk prawnych, specjalista w zakresie prawa rzymskiego.
  • okres archaiczny od założenia Rzymu (około 753 p.n.e.) do pierwszej wojny punickiej (264 p.n.e.)
  • okres przedklasyczny od połowy III w.p.n.e. do końca republiki (27 p.n.e.)
  • okres klasyczny od początku pryncypatu do objęcia władzy przez Dioklecjana (284 rok n.e.)
  • okres poklasyczny od początków panowania cesarza Dioklecjana do śmierci Justyniana I Wielkiego (565 r.)
  • Podział ten jest umowny i w różnych źródłach przedstawiany jest z wieloma modyfikacjami. Przedmiotem największego zainteresowania współczesnej nauki jest okres klasyczny. Używając pojęcia prawo rzymskie często ma się na myśli właśnie prawo tego okresu.

    Cesarstwo zachodniorzymskie – zachodnia część cesarstwa rzymskiego, rządzona przez osobnego cesarza (lub cesarzy) od czasu utworzenia tetrarchii w 285 roku, formalnie niezależna od cześci wschodniej po śmierci cesarza Teodozjusza I w 395. Obejmowała Italię, Galię, Hiszpanię, Brytanię, Dalmację i część Afryki Północnej na zachód od Cyrenajki. W V wieku cesarstwo zachodniorzymskie przeżywało trudności związane z najazdami ludów barbarzyńskich i rozkładem struktur państwowych, co doprowadziło do upadku państwa w 476 roku.Odpowiedzialność deliktowa (łac. ex delicto - z czynu niedozwolonego) – jeden z dwóch tradycyjnie wyróżnianych reżimów odpowiedzialności cywilnej. Wyróżnia się ją ze względu na źródło zobowiązania, którym jest dopuszczenie się czynu niedozwolonego. Zdarzenie to powoduje powstanie między sprawcą a poszkodowanym (wyjątkowo - również między sprawcą a inną osobą) cywilnoprawnego stosunku zobowiązaniowego.


    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Forum Romanum (pol. – rynek rzymski), inna nazwa to Forum Magnum – najstarszy plac miejski w Rzymie, otoczony sześcioma z siedmiu wzgórz: Kapitolem, Palatynem, Celiusem, Eskwilinem, Wiminałem i Kwirynałem. Główny polityczny, religijny i towarzyski ośrodek starożytnego Rzymu, miejsce odbywania się najważniejszych uroczystości publicznych.
    Małżeństwo – związek dwóch osób, zazwyczaj kobiety i mężczyzny, zatwierdzony prawnie i społecznie, regulowany zasadami, obyczajami, przekonaniami i postawami, określającymi prawa i obowiązki stron małżeństwa (partnerów) oraz status ich możliwego potomstwa. Małżeństwu powszechnie przypisuje się rolę założycielską wobec rodziny, co wiąże się z opieką nad dziećmi, ich wychowaniem i socjalizacją. Małżeństwo jest zazwyczaj potwierdzone przez ślub uznający jego strony za małżonków oraz niesie za sobą skutki prawne określone prawem małżeńskim.
    Stosunek cywilnoprawny – stosunek prawny regulowany normami prawa cywilnego. Stosunki cywilnoprawne istnieją tylko między podmiotami prawa cywilnego; nie są więc nimi stosunki między podmiotami a przedmiotami tego prawa (np. stosunkiem cywilnoprawnym jest stosunek kupujący/sprzedający, a nie jest nim stosunek właściciel/rzecz).
    Pandektystyka – nurt w niemieckiej nauce prawa XIX wieku, skupiający się na analizie recypowanego w Niemczech prawa rzymskiego.
    Kognacja (łac. cognatio, pokrewieństwo) – w rzymskim prawie rodzinnym pokrewieństwo wynikające z naturalnej wspólnoty krwi. W przeciwieństwie do agnacji, kognacja powstawała zarówno w linii męskiej, jak i żeńskiej. Osoby w ten sposób spokrewnione nazywane są kognatami (łac. cognati).
    Prawo kanoniczne – w Kościołach chrześcijańskich różnych tradycji system norm prawnych określających funkcjonowanie poszczególnych Kościołów, prawa i obowiązki poszczególnych członków (duchownych i świeckich), sposób zarządzania Kościołem, jego strukturę, przestępstwa i kary za nie oraz elementarne przepisy liturgiczne.
    Plebejusze (łac. plebes - lud) – w starożytnym Rzymie warstwa społeczna, prawdopodobnie wywodząca się od ludów pobliskich, podbitych terenów lub osiedlających się w Rzymie.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.151 sek.