• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Powiat bialski - województwo krakowskie

    Przeczytaj także...
    Gmina wiejska − gmina, która na swoim terytorium nie zawiera miasta (co nie wyklucza możliwości istnienia siedziby gminy w sąsiadującym mieście - Wśród gmin mających siedzibę w mieście, gdzie równocześnie funkcjonuje gmina miejska są zarówno niewielkie gminy jak Obrzycko (woj. wielkopolskie), które jako miasto liczy 2239 mieszkańców a gmina wiejska 4387 , Stoczek Łukowski (lubelskie) 2701 (miasto) oraz 5126 (gmina wiejska) oraz Kowal (kujawsko-pomorskie) odpowiednio 3495 oraz 4020, jak i gminy zdecydowanie większe, np. Ełk (57471, 10578) , Włocławek (117 264, 6417) oraz Tarnów (114 168, 24113)).Gmina Brzeszcze – gmina miejsko-wiejska w województwie małopolskim, w powiecie oświęcimskim. W latach 1975-1998 gmina położona była w województwie katowickim.
    Królestwo Galicji i Lodomerii wraz z Wielkim Księstwem Krakowskim i Księstwami Oświęcimia i Zatoru (niem. Königreich Galizien und Lodomerien mit dem Großherzogtum Krakau und den Herzogtümern Auschwitz und Zator; ukr. Королівство Галичини та Володимирії з великим князівством Краківським і князівствами Освенціма і Затору) – państwo (w praktyce prowincja i kraj koronny) na terytorium Galicji, w latach 1772-1918 wchodzące w skład Monarchii Habsburgów, Cesarstwa Austriackiego i Austro-Węgier. Kraina historyczna na wschodzie Europy Środkowej, obecnie w granicach Polski i Ukrainy.

    Powiat bialski – dawny powiat z siedzibą w Białej (po I wojnie światowej Biała Krakowska) istniał w latach 1855-1950.

    Od chwili powstania aż do 1918 roku leżał w austriackiej Galicji, będąc jedną z części obwodu wadowickiego. W latach 1867-1910 w skład powiatu wchodziły obwody sądowe: bialski, kęcki i oświęcimski (ten ostatni jest zasadniczą częścią powiatu oświęcimskiego, istniejącego w latach 1910-1931, 1951-1975 i od 1999 roku).

    Gmina Kęty – gmina miejsko-wiejska w województwie małopolskim, w powiecie oświęcimskim. W latach 1975-1998 gmina położona była w województwie bielskim.Landratura (niem. Landratsamt) – urząd landrata, zarząd powiatowy, jeden z odpowiedników starostwa powiatowego w niemieckich systemach podziału administracyjnego, dawniej w Prusach, także na terenach Polski włączonych bezpośrednio do III Rzeszy.
     Osobny artykuł: Powiat bialski (Galicja).

    Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości w roku 1918 powiat wszedł w skład województwa krakowskiego.

    Do 1 sierpnia 1934 powiat bialski - jaki i pozostałe powiaty "województw galicyjskich" – podzielony był na gminy jednostkowe.

    Po zniesieniu powiatu oświęcimskiego 1 kwietnia 1932, miasto Oświęcim oraz 22 gminy jednostkowe trafiły do powiatu bialskiego (Babice, Broszkowice, Brzeszcze, Brzezinka, Dwory, Grojec, Harmęże, Jawiszowice, Klucznikowice, Kruki, Łazy, Monowice, Pławy, Polanka Wielka, Poręba Wielka, Przecieszyn, Rajsko, Skidzin, Stare Stawy, Wilczkowice, Włosienica i Zaborze).

    Kęty (wil.: Łiwert) – miasto w województwie małopolskim, w powiecie oświęcimskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Kęty.II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 roku (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa Osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci). W wojnie uczestniczyło 1,7 mld ludzi, w tym 110 mln z bronią. Według różnych szacunków zginęło w niej od 50 do 78 milionów ludzi.

    31 lipca 1934 powiat bialski dzielił się na 4 miasta – Biała Krakowska, Kęty, Oświęcim i Wilamowice – i 54 gminy jednostkowe: Babice, Bestwina, Bestwinka, Bielany, Broszkowice, Brzeszcze, Brzezinka, Buczkowice, Bujaków, Bulowice, Bystra Krakowska, Czaniec, Dankowice, Dwory (II), Godziski (Godziszka), Grojec, Hałcnów, Harmęże, Hecznarowice, Janowice, Jawiszowice, Kaniów (Stary), Klucznikowice, Kobiernice, Komorowice Krakowskie, Kozy, Kruki, Łazy, Łęki, Malec, Meszna, Międzybrodzie Bialskie, Mikuszowice Krakowskie, Monowice, Nowa Wieś, Osiek, Pisarzowice, Pławy, Polanka Wielka, Porąbka, Poręba Wielka, Przecieszyn, Rajsko, Rybarzowice, Skidzin, Stara Wieś, Stare Stawy, Straconka, Szczyrk, Wilczkowice, Wilkowice, Witkowice, Włosienica i Zaborze.

    Województwo katowickie – województwo istniejące w latach 1950-1975 (w latach 1953-1956 pod nazwą województwo stalinogrodzkie), powstałe z podziału województwa województwa śląskiego (potocznie nazywanego śląsko-dąbrowskim) na woj. katowickie i woj. opolskie. W wyniku reformy administracyjnej w 1975 roku znacznie zmniejszono jego terytorium.Gmina Bystra-Wilkowice – dawna gmina wiejska istniejąca w latach 1934-1954 w województwie krakowskim, później katowickim i stalinogrodzkim. Siedzibą władz gminy były Wilkowice.

    1 sierpnia 1934 zlikwidowano gminy jednostkowe tworząc gminy zbiorowe. W powiecie bialskim, obok 4 miast, powstało ich 8: Bestwina, Biała, Brzeszcze, Bystra-Wilkowice, Kęty, Osiek, Oświęcim i Porąbka.

    Podobnie jak powiat bielski, w czasie II wojny światowej teren podległy starostwu w Białej wszedł w skład Landratu Bielitz (patrz Historia powiatu bielskiego do 1950 roku).

    W 1945 podzielono przywrócony powiat bialski na 8 gmin zbiorowych: Bestwina, Biała, Brzeszcze, Bystra-Wilkowice, Kęty, Osiek, Oświęcim i Porąbka oraz 4 miasta: Biała Krakowska, Kęty, Oświęcim i Wilamowice. 1 kwietnia 1946 utworzono gminę Szczyrk. 1 lipca 1948 Biała zostaje powiatem miejskim.

    Powiat żywiecki – powiat ziemski w Polsce (województwo śląskie), utworzony w 1999 roku w ramach reformy administracyjnej. Jego siedzibą jest miasto Żywiec. W latach 1945-1975 powiat żywiecki znajdował się w województwie krakowskim.Podział administracyjny Polski (1950–1957) – podział administracyjny Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej obowiązujący w okresie od 1950 do 1957 roku wraz ze szczegółowym podziałem administracyjnym Polski w dniu 1 lipca 1952 roku.

    Historia powiatu bialskiego kończy się 1 stycznia 1951, kiedy Bielsko i Białą połączono w jeden organizm miejski – Bielsko-Białą, która wraz z gminami Biała, Bestwina, Bystra-Wilkowice i Szczyrk znalazła się w powiecie bielskim w woj. katowickim (a więc tam gdzie wcześniej znajdowało się Bielsko), natomiast pozostałe jednostki zniesionego powiatu bialskiego pozostały w woj. krakowskim: gminę Porąbka włączono do powiatu żywieckiego, a miasto i gminę Oświęcim, miasto i gminę Kęty, miasto Wilamowice oraz gminy Brzeszcze i Osiek weszły w skład reaktywowanego powiatu oświęcimskiego (tego samego dnia utworzono tam też również gminę Wilamowice z części obszaru gmin Bestwina i Kęty).

    Bielsko (śl. Biylsko, czes. Bílsko, niem. Bielitz) – dawne miasto na Śląsku Cieszyńskim, które 1 stycznia 1951 r. zostało połączone z małopolską Białą Krakowską w jeden organizm pod nazwą Bielsko-Biała.Biała Krakowska (niem. Biala, czes. Bělá) – historyczna dzielnica Bielska-Białej, wschodnia część śródmieścia tego miasta, położona u zbiegu rzek Niwki i Białej.

    Starostowie[]

  • Stanisław Alberti (1930–1939)
  • Zobacz też[]

  • Podział administracyjny Polski (1950–1957)
  • powiaty w Polsce od 1945
  • Przypisy

    1. Dz.U. 1932 nr 1 poz. 3
    2. Dz.U. 1934 nr 69 poz. 639
    3. Dz.U. 1934 nr 69 poz. 639
    4. Dz.U. 1946 nr 31 poz. 199
    5. M.P. z 1948 r. Nr 56, poz. 336
    6. Dz.U. 1950 nr 58 poz. 526
    7. Dz.U. 1950 nr 58 poz. 531
    Miasto na prawach powiatu – jednostka samorządu terytorialnego w Polsce, niekiedy określana potocznie jako powiat grodzki lub powiat miejski. Miasto na prawach powiatu jest gminą o statusie miasta, wykonującą zadania powiatu. We wszystkich miastach na prawach powiatu władzę wykonawczą sprawuje prezydent miasta. Są jednostkami samorządu terytorialnego (podziału terytorialnego).Województwo krakowskie – dawna jednostka podziału administracyjnego Polski, ze stolicą w Krakowie, powołana 28 czerwca 1946 roku, podzielona w 1975 r. na nowe, mniejsze województwa (krakowskie, nowosądeckie, tarnowskie, bielskie, katowickie i kieleckie). Województwo kilkukrotnie zmieniało swoje granice.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Gmina Szczyrk – dawna gmina wiejska istniejąca w latach 1946-1954 w województwie krakowskim, katowickim i stalinogrodzkim. Siedzibą władz gminy była wieś Szczyrk.
    Stanisław Florian Alberti (ur. 27 listopada 1895 w Krakowie, zm. wiosną 1940) – prawnik, publicysta, tłumacz, starosta. Legionista, kapitan Wojska Polskiego, ofiara zbrodni katyńskiej.
    Gmina Oświęcim – gmina wiejska w województwie małopolskim, w powiecie oświęcimskim. W latach 1975-1998 gmina położona była w województwie bielskim.
    Wilamowice (niem. Wilmesau, wil. Wymysoü) to miasto w woj. śląskim, w powiecie bielskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Wilamowice. Wilamowice są położone na pograniczu Podgórza Wilamowickiego i Pogórza Śląskiego. Ośrodek sadowniczy i przemysłu lniarskiego.
    Powiaty w Polsce od 1945 roku – poniższe tabele są graficzną prezentacją okresów istnienia i przynależności wojewódzkiej wszystkich powiatów (wyjątkowo rejonów) bądź ich części znajdujących się na obszarze Polski w latach 1945-1975 i ponownie od 1999 roku do dziś. Uwzględniają one także ewentualne zmiany przynależności wojewódzkiej. Artykuł uwzględnia także skrawki niepolskich powiatów, przyłączone w różnych okolicznościach do obszaru Polski, niekoniecznie stanowiące odrębne jednostki terytorialno-administracyjne w obrębie Polski (podano powiaty, do których skrawki te przyłączono).
    Gmina Osiek – gmina wiejska w województwie małopolskim, w powiecie oświęcimskim. W latach 1975-1998 gmina położona była w województwie bielskim.
    Gmina Biała – dawna gmina wiejska istniejąca w latach 1934-1954 w województwie krakowskim, katowickim i stalinogrodzkim. Siedzibą władz gminy była Biała Krakowska (obecnie dzielnica Bielska-Białej), następnie Bielsko-Biała (samodzielna gmina miejska).

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.033 sek.