• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Polskie Towarzystwo Krajoznawcze



    Podstrony: 1 [2] [3]
    Przeczytaj także...
    Stanisław August Thugutt (ur. 30 lipca 1873 w Łęczycy, zm. 15 czerwca 1941 w Sztokholmie) – polski polityk dwudziestolecia międzywojennego i publicysta, działał w ruchu ludowym, spółdzielczym, Lidze Obrony Praw Człowieka i Obywatela (której był współzałożycielem) oraz Polskim Towarzystwie Krajoznawczym. W młodości członek, a następnie skarbnik Polskiej Organizacji Wojskowej (POW), a później żołnierz Legionów Polskich, wolnomularz; działał także na rzecz obrony Pomorza przed germanizacją, w Kole Przyjaciół Kaszub.Góry Świętokrzyskie (342.34) – masyw górski położony w południowo-wschodniej Polsce, w centralnej części Wyżyny Kieleckiej. Najwyższy szczyt to Łysica (612 m n.p.m.) w paśmie Łysogór. Nazwa gór pochodzi od relikwii Krzyża Świętego przechowywanych w klasztorze na Łysej Górze.

    Polskie Towarzystwo Krajoznawcze (historyczne)[ | edytuj kod]

    Odznaka organizacyjna PTK

    Polskie Towarzystwo Krajoznawcze (PTKraj.) – powstałe w 1906 r. z inicjatywy m.in. Aleksandra Janowskiego, Kazimierza Kulwiecia, Zygmunta Glogera, Mikołaja Wisznickiego i innych. Powstało w Warszawie, a swoim zasięgiem obejmowało zabór rosyjski.

    Łowicz – miasto, gmina miejska w województwie łódzkim, w powiecie łowickim (siedziba władz powiatu) nad rzeką Bzurą, na północnym skraju Równiny Łowicko-Błońskiej. Był miastem duchownym.Wacław Piotr Nałkowski, pseudonim Przewłocki, Nerwowy (ur. 19 listopada 1851 w Nowodworze, zm. 29 stycznia 1911 w Warszawie) – geograf, pedagog, publicysta i działacz społeczny. Twórca teorii nieokreśloności terytorium Polski. Ojciec Zofii Nałkowskiej i Hanny Nałkowskiej.

    Głównym propagatorem idei polskiego krajoznawstwa był Aleksander Janowski, urzędnik Kolei Warszawsko-Wiedeńskiej w Sosnowcu, a później w Warszawie. Decydujący wpływ na ukształtowanie się jego poglądów na temat krajoznawstwa miała wycieczka odbyta w 1885 r. do Ogrodzieńca, podczas której obserwował jak wiejscy chłopcy bezmyślnie niszczyli, rzucając kamieniami, pamiątkową tablicę nad bramą do zamku. W warszawskim mieszkaniu Janowskiego zbierali się ludzie zainteresowani wspólnym odbywaniem wycieczek i poznawaniem ziem polskich. Tu również narodziła się myśl zawiązania organizacji krajoznawczej. Projekt jej statutu złożyli władzom carskim w 1905 r. A. Janowski i Aleksander Patek. Pod projektem statutu znalazły się podpisy A. Janowskiego, Karola Hofmana i Kazimierza Kulwiecia. Jednak dopiero zelżenie carskiego ucisku narodowościowego w wyniku rewolucyjnych wydarzeń pozwoliło na sfinalizowanie sprawy. 27 października 1906 r. Warszawski Urząd Gubernialny zatwierdził statut organizacji, która postawiła sobie za cel „(...) zbieranie wiadomości krajoznawczych i szerzenie ich wśród ogółu oraz gromadzenie zbiorów naukowych dotyczących ziem polskich, organizowanie wycieczek po kraju, tworzenie oddziałów prowincjonalnych, urządzanie wystaw krajoznawczych, roztaczanie opieki nad pamiątkami historycznymi oraz osobliwościami przyrody”.

    Bronisław Chlebowski (ur. 10 listopada 1846 w Warszawie, zm. 28 marca 1918 tamże) – polski historyk literatury, profesor Uniwersytetu Warszawskiego.Święta Katarzyna – wieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie kieleckim, w gminie Bodzentyn.

    Przymiotnik „polskie” występował od początku w nazwie Towarzystwa, podkreślając jego ogólnonarodowy charakter. Symbolem Towarzystwa była odznaka organizacyjna z herbami Warszawy, Krakowa i Poznania spiętymi obręczą wokół ruin zamku w Ogrodzieńcu. Głównym celem Towarzystwa było ukazywanie piękna ziemi polskiej oraz rozbudzanie uczuć patriotycznych poprzez poznawanie Polski. Towarzystwo wielką wagę przywiązywało do wychowywania młodzieży. Liczne grono działaczy społecznych (wśród nich m.in. Mieczysław Orłowicz) podjęło się roli przewodników i wychowawców.

    Zygmunt Gloger herbu Prus II, pseud. Pruski, Prus, Ziemianin, Sąsiad, Hreczkosiej (ur. 3 listopada 1845 w Tyborach-Kamiance, zm. 16 sierpnia 1910 w Warszawie) – polski historyk, archeolog, etnograf, folklorysta, krajoznawca.Bronisław Znatowicz (ur. 9 czerwca 1851, zm. 1917) – polski chemik, fizjograf, jeden z twórców polskiej terminologii chemicznej, działacz oświatowy, popularyzator nauk przyrodniczych.

    PTKraj. prowadziło działalność popularyzatorską, wydawniczą i turystyczną. W szczególności Towarzystwo organizowało i prowadziło muzea krajoznawcze, m.in. w Kaliszu (1908), Suwałkach (1908), Piotrkowie Trybunalskim (1909), Łowiczu (1910), Sandomierzu (1921), Nowogrodzie nad Narwią (1927) i Warce. Ich zbiory gromadzone były przez członków PTKraj. z danego terenu. Do 1939 r. na terenie ówczesnej Polski powstało 20 muzeów regionalnych.

    Organizacja pożytku publicznego (OPP) − termin wprowadzony w Polsce 1 stycznia 2004 przepisami ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie.Kolej Warszawsko-Wiedeńska (Варшавско-Венская железная дорога) – linia kolejowa łącząca Warszawę z granicą zaboru austriackiego (Galicją). Była pierwszą linią kolejową na ziemiach ówczesnego Królestwa Polskiego i drugą w Imperium Rosyjskim. Pierwszy odcinek wybudowano w 1845 roku, a w 1912 została upaństwowiona przez władze rosyjskie.

    Towarzystwo wydawało przewodniki, informatory i pocztówki, a także (od 1910 roku) rocznik krajoznawczy „Ziemia”. Publikowali w nim m.in. Ludwik Krzywicki, Wacław Nałkowski, Eugeniusz Romer, Ludomir Sawicki, Stanisław Thugutt.

    Pierwsze schronisko PTKraj. powstało w Świętej Katarzynie, u podnóża Łysicy w Górach Świętokrzyskich. Kolejne powstawały na atrakcyjnych turystycznie nizinnych obszarach kraju.

    Po I wojnie światowej i odzyskaniu niepodległości towarzystwo objęło działalnością cały kraj. Powstawały liczne oddziały i koła. Organizacja prężnie rozwijała się do wybuchu II wojny światowej.

    Piotrków Trybunalski – miasto na prawach powiatu w centralnej Polsce, położone na zachodzie Równiny Piotrkowskiej. Drugie pod względem wielkości miasto w województwie łódzkim i 47. w Polsce. Był miastem królewskim.Nizina – równinna lub prawie równinna wielka forma ukształtowania terenu, obszar leżący na wysokości od 0 do 300 m n.p.m..

    Towarzystwo reaktywowano w 1945. Ze względów politycznych, pod wpływem władz państwowych, powstał projekt rozwiązania PTKraj. (jak również Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego) i stworzenia nowej, jednej organizacji turystycznej w Polsce. W dniu 16 grudnia 1950 odbyły się dwa osobne zjazdy PTT i PTKraj., które powzięły dwie niezależne uchwały o samorozwiązaniu się jednej i drugiej organizacji. W dniu następnym, 17 grudnia 1950, grupa prywatnych osób (a nie delegatów na zjazdy organizacji, które prawnie już nie istniały) powołała Polskie Towarzystwo Turystyczno-Krajoznawcze. Do nowo powstałej organizacji nie weszli m.in. znani działacze PTKraj. Leopold Węgrzynowicz i Mieczysław Orłowicz.

    Kalisz (gr. Καλισία, łac. Calisia, jid. קאַליש) – miasto na prawach powiatu w środkowo-zachodniej Polsce, położone na Wysoczyźnie Kaliskiej, nad Prosną, u ujścia Swędrni; historyczna stolica Wielkopolski, stolica Kaliskiego, drugi co do wielkości ośrodek województwa wielkopolskiego, siedziba powiatu kaliskiego, główny ośrodek aglomeracji kalisko-ostrowskiej i Kalisko-Ostrowskiego Okręgu Przemysłowego; stolica diecezji kaliskiej.Kazimierz Jakub Kulwieć (ur. 1 maja 1871 w Turbiszkach, pow. kalwaryjski – zm. w 1943), polski przyrodnik i krajoznawca.

    W obecnie obowiązującym Statucie PTTK znajduje się informacja, że Polskie Towarzystwo Turystyczno-Krajoznawcze […] powstałe w 1950 roku z utworzonego w 1873 roku Towarzystwa Tatrzańskiego, przekształconego w 1920 roku w Polskie Towarzystwo Tatrzańskie oraz utworzonego w 1906 roku Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego, jest spadkobiercą tradycji i dorobku ideowego, a także następcą prawnym majątku tych Towarzystw.

    Mikołaj Wisznicki (ur. 19 grudnia 1870 we wsi Hołowkówka w powiecie czehryńskim, zm. 23 czerwca 1954 w Londynie), generał Wojska Polskiego, pionier krajoznawstwa, jeden z twórców Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego, malarz.Stefan Żeromski herbu Jelita (ur. 14 października 1864 w Strawczynie, zm. 20 listopada 1925 w Warszawie) – polski prozaik, publicysta, dramaturg, nazwany „sumieniem polskiej literatury”, wolnomularz; pierwszy prezes Polskiego PEN Clubu.

    Członkowie Honorowi[ | edytuj kod]

    1. Aleksander Jabłonowski – 1909 r.
    2. Bronisław Chlebowski – 1909 r.
    3. Gustaw Manteuffel – 1909 r.
    4. Tadeusz Korzon – 1912 r.
    5. Bronisław Znatowicz – 1912 r.
    6. Benedykt Dybowski – 1914 r.
    7. Wandalin Szukiewicz – 1914 r.
    8. Władysław Szajnocha – 1920 r.
    9. Stefan Żeromski – 1924 r.
    10. Aleksander Janowski – 1927 r.
    11. Karol Hoffman – 1927 r.
    12. Kazimierz Kulwieć – 1927 r.
    13. Michał Rawita-Witanowski – 1927 r.
    14. Tadeusz Włoszek – 1927 r.
    15. Antoni Olszakowski – 1931 r.
    16. Aniela Chmielińska – 1932 r.
    17. Seweryn Udziela – 1936 r.
    Polska, Rzeczpospolita Polska – państwo unitarne w Europie Środkowej, położone między Morzem Bałtyckim na północy a Sudetami i Karpatami na południu, w dorzeczu Wisły i Odry. Powierzchnia administracyjna Polski wynosi 312 679 km², co daje jej 70. miejsce na świecie i dziewiąte w Europie. Zamieszkana przez ponad 38,5 miliona ludzi, zajmuje pod względem liczby ludności 34. miejsce na świecie, a szóste w Unii Europejskiej.Aleksander Janowski (ur. 20 października 1866 w Warszawie, zm. 9 października 1944 w Komorowie), polski podróżnik, pionier krajoznawstwa, autor przewodnika Wycieczki po Kraju (1900-1903), pedagog, współzałożyciel Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego (1906).


    Podstrony: 1 [2] [3]




    Warto wiedzieć że... beta

    Ogrodzieniec – miasto w województwie śląskim, w powiecie zawierciańskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Ogrodzieniec. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa katowickiego. Prawa miejskie posiadał w latach 1386-1870 oraz od 1973. Tutejsi wyznawcy kościoła rzymskokatolickiego należą do Parafii Przemienienia Pańskiego.
    Gustaw Manteuffel, właściwie Felician Nicolai baron Manteuffel-Szoege (ur. 18 listopada 1832 w Drycanach, w powiecie rzeżyckim, Łatgalia, zm. 24 czerwca 1916 w Bonifacowie w powiecie lucyńskim) – polski historyk i etnolog, krajoznawca, z wykształcenia prawnik. Baron pochodzący z inflanckiej rodziny Manteufflów z inflancko-niemieckiego rodu Soie (Zoge, potem Szoege).
    Mieczysław Orłowicz (ur. 17 grudnia 1881 w Komarnie, zm. 4 października 1959 w Warszawie) – polski doktor praw, z zamiłowania krajoznawca i popularyzator turystyki.
    Polskie Towarzystwo Tatrzańskie (PTT) – organizacja turystyczna istniejąca w latach 1873–1950, początkowo pod innymi nazwami, będąca jednym z protoplastów Polskiego Towarzystwa Turystyczno-Krajoznawczego (PTTK), a także współczesne stowarzyszenie działające pod tą samą nazwą.
    Władysław Szajnocha (ur. 28 czerwca 1857 we Lwowie, zm. 1 sierpnia 1928 w Jaworzu na Śląsku Cieszyńskim) – geolog, paleontolog.
    Sosnowiec – miasto na prawach powiatu na południu Polski, w Zagłębiu Dąbrowskim, w województwie śląskim. Położone na Wyżynie Śląskiej, stanowiącej część Wyżyny Śląsko-Krakowskiej, nad 3 rzekami: Czarną Przemszą, Białą Przemszą i Brynicą. Znajduje się we wschodniej części Górnośląskiego Okręgu Przemysłowego (GOP).
    Karol Hoffman (ur. 30 sierpnia 1855 w Łomży lub Suwałkach, zm. 7 grudnia 1937 w Śródborowie) – polski dziennikarz, pisarz, działacz społeczny i popularyzator krajoznawstwa. Organizator amatorskiego ruchu teatralnego, aktor, reżyser i autor utworów scenicznych.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.024 sek.