• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Pogrom w Jedwabnem



    Podstrony: [1] [2] [3] 4 [5] [6]
    Przeczytaj także...
    Sąsiedzi: Historia zagłady żydowskiego miasteczka – książka z 2000 roku Jana Tomasza Grossa na temat pogromu w Jedwabnem. Książka ta w dużej mierze przyczyniła się do wzrostu zainteresowania tą masakrą; wywoła także dużą dyskusję w mediach i w środowisku naukowym.Narodowy socjalizm (niem. Nationalsozialismus), nazizm (skrót od Nationalsozialismus), czasem określany również jako hitleryzm (od nazwiska Adolfa Hitlera) – rasistowska, antykomunistyczna i antysemicka ideologia Niemieckiej Narodowosocjalistycznej Partii Robotników (NSDAP). Niemiecka skrajna odmiana faszyzmu, opierająca się na biologicznym rasizmie, w szczególności na antysemityzmie, czerpiąca z haseł zarówno nacjonalistycznych, jak i socjalnych, trudna do jednoznacznego uplasowania na klasycznej osi prawica-lewica. Ideologia państwowa w czasie sprawowania władzy w totalitarnych Niemczech przez NSDAP w latach 1933-1945.
    Uwagi
    1. „Niemiecka inspiracja do dokonania zbrodni nie przybrała (...) formy współsprawstwa – wspólnego dokonywania z polskimi mieszkańcami zaplanowanej zbrodni na wszystkich etapach realizacji przestępczego planu.(...) Zbrodnicza inspiracja miała charakter przyzwolenia na dokonanie zbrodni i zapewnienia bezkarności jej wykonawcom.” IPN, Postanowienie z 30 czerwca 2003 r. o umorzeniu śledztwa w sprawie zabójstwa obywateli polskich narodowości żydowskiej w Jedwabnem w dniu 10 lipca 1941 r., s. 198, dostępne w Internecie, dostęp 2013-02-26.
    2. „Wykonawcami zbrodni, jako sprawcy sensu stricto, byli polscy mieszkańcy Jedwabnego i okolic – mężczyźni, w liczbie co najmniej 40(...)”: IPN, Postanowienie z 30 czerwca 2003 r. o umorzeniu śledztwa w sprawie zabójstwa obywateli polskich narodowości żydowskiej w Jedwabnem w dniu 10 lipca 1941 r., s. 201, dostępne w Internecie, dostęp 2013-02-26.
    3. „Udział polskich mieszkańców miejscowości Jedwabne oraz okolic należy uznać za udowodniony, także w świetle zeznań świadków przesłuchanych w toku obecnie prowadzonego śledztwa (...). IPN, Postanowienie z 30 czerwca 2003 r. o umorzeniu śledztwa w sprawie zabójstwa obywateli polskich narodowości żydowskiej w Jedwabnem w dniu 10 lipca 1941 r., s. 198, dostępne w Internecie, dostęp 2013-02-26.
    4. Heydrich 29 czerwca 1941 wydał rozkaz, w którym polecał wszystkim tzw. Einsatzgruppen policji i służb bezpieczeństwa (tzn. SS i SD) wykorzystanie kół antykomunistycznych i ich nastrojów antyżydowskich do oczyszczenia z Żydów terenów nowo zdobytych na Sowietach: „Zachęta do podjęcia wysiłku przez kręgi antykomunistyczne i antyżydowskie („Selbstreinigungsbestrebungen antikommunistischer oder antijüdischer Kreise”) w celu samooczyszczenia zawarta została w przemówieniu Heydricha wygłoszonym w Berlinie 17 czerwca, następnie w formie pisemnej wyrażona w rozkazach do szefów czterech Einsatzgruppen z 29 czerwca i włączona do instrukcji dla wyższych dowódców SS i policji z 2 lipca. (Osobyj Archiw, Moskwa, 500-1-25, karty 387,391,393)”, Ian Kershaw, Hitler. 1941–1945 Nemesis, Dom Wydawniczy „Rebis”, Poznań 2003, s. 446, ​ISBN 83-7301-324-5​, przypis 16.
    5. Napis na pomniku ustawionym na miejscu stodoły w Jedwabnem: Miejsce kaźni ludności żydowskiej. Gestapo i żandarmeria hitlerowska spaliła żywcem 1600 osób 10.VII.1941. W dniu 15 marca 2001 głaz został usunięty i zdeponowano w Muzeum Wojska Polskiego w Białymstoku.
    6. Wiceprzewodniczący klubu Prawo i Sprawiedliwość, poseł na Sejm VI, VII i VIII kadencji, Jacek Żalek, stwierdził podczas programu „Rozmowa Polityczna” w Polsat News 2 „Żydów w Jedwabnem zamordowali Niemcy”. „a jeżeli byli tam Polacy, którzy brali udział w tej zbrodni to, oczywiście, ponoszą za to odpowiedzialność” Poseł Żalek: Żydów w Jedwabnem zamordowali Niemcy News Polsat dostęp:2018-02-09.
    7. Przykładem jest wypowiedź niemieckiego dziennikarza Thomasa Urbana na łamach Tygodnika Powszechnego: „Jedwabne nie było zbrodnią polską, lecz niemiecko-polską”. Thomas Urban, Niemcy i Jedwabne. Tygodnik Powszechny, dostęp: 2008-02-05, 23:49.
    8. Minister edukacji narodowej, posłanka na Sejm VI, VII i VIII kadencji, Anna Zalewska, w programie „Kropka nad i” Moniki Olejnik w TVN24 stwierdziła „Dramatyczna sytuacja, która miała miejsce w Jedwabnem, jest kontrowersyjna. Wielu historyków, wybitnych profesorów, pokazuje zupełnie inny obraz” Kto odpowiada za pogrom kielecki? „Różne były zawiłości historyczne”.
    9. Wybrali zdrowszych mężczyzn i zagnali na cmentarz i kazali im wykopać rów, po wykopaniu rowu przez żydków wzięli ich pozabijali(...) „Sąsiedzi” J.T.Gross (s. 74).
    10. Jak zaznaczył prokurator Lucjan Nowakowski, najistotniejsza jest nosząca ślady ognia łuska z karabinu Mauser na zwłokach jednej z ofiar (wskazuje to na to, że tę osobę zastrzelono u wejścia do stodoły) oraz płaszcz pocisku (ołowiane wnętrze zostało stopione), który prawdopodobnie trafił kogoś w stodole (nie został spłaszczony, nie trafił więc np. w drewno, tylko na ludzkie ciało) „Co kryła ziemia”, Paweł Wroński, Gazeta Wyborcza nr 131, 06/06/2001, s. 4.

    Przypisy

    1. Wielka Encyklopedia PWN. Tom 12. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2002, s. 504. ISBN 83-01-13736-3.
    2. Cz. Madajczyk, „U Progu Zagłady. Zajścia antyżydowskie i pogromy w okupowanej Europie. Warszawa, Paryż, Amsterdam, Antwerpia, Kowno”, Tomasz Szarota, Warszawa 2000, „Dzieje Najnowsze”, 33, 2001, 3, s. 201.
    3. T. Szarota, Mord w Jedwabnem. Dokumenty, publikacje i interpretacje z lat 1941–2000. Kalendarium, [w:] Wokół Jedwabnego, red. P. Machcewicz, K. Persak, t. 1: Studia, Warszawa 2002, s. 461–488.
    4. M. Wierzbicki, Polacy i Żydzi w zaborze sowieckim. Stosunki polsko-żydowskie na ziemiach północno-wschodnich II RP pod okupacją sowiecką 1939-1941, wyd. 2 popr. i uzup., Warszawa 2007, s. 287.
    5. M.J. Chodakiewicz, Mord w Jedwabnem 10 lipca 1941: prolog, przebieg, pokłosie, Kraków 2012.
    6. T. Strzembosz, Inny obraz sąsiadów, [w:] Cena „Strachu”. Gross w oczach historyków, red. R. Jankowski, Warszawa 2008, red. s. 134: „Podsumujmy: decydująca – jako inspiratorzy, organizatorzy i współsprawcy – rola Niemców i udział kilkudziesięciu Polaków, w tym także przymuszonych”.
    7. Historyk M.J. Chodakiewicz w wydanej przez IPN w 2008 r. książce zauważa: „Obecnie istnieją trzy główne podejścia do sprawy Jedwabnego. Pierwsze uznaje, że zbrodnia została dokonana przez duży oddział niemiecki z niewielkim udziałem Polaków. Według drugiego polska część mieszkańców miasta spontanicznie zamordowała sąsiadów żydowskich, paląc ich w stodole bez najmniejszego udziału Niemców. Trzecie utrzymuje, że mimo iż część Polaków rzeczywiście uczestniczyła w spędzaniu Żydów na rynek, to ich rola w podpaleniu stodoły jest niejasna. Według ostatniego scenariusza w rozwoju wydarzeń ważną, jeśli nie pierwszorzędną, rolę odgrywało bezpośrednie uczestnictwo Niemców. Najnowsze badania pozwalają odrzucić pierwsze podejście i wątpić w słuszność podejścia drugiego, jednak potrzeba więcej dowodów, aby określić udział Polaków I Niemców”, M.J. Chodakiewicz, Po Zagładzie. Stosunki polsko-żydowskie 1944–1947, przekł. A. Madej, IPN, Warszawa 2008, s. 114, przypis nr 40. ​ISBN 978-83-60464-64-9​.
    8. Żydowski historyk tak opisywał mordy niemieckie w Białostockiem, które miały miejsce latem 1941: „Do zbrodni na tych obszarach Niemcy przyciągnęli męty spośród miejscowej ludności oraz tzw. granatową policję. Było to zjawisko raczej rzadkie w dziejach okupowanej Polski, jak również na pozostałych obszarach Okręgu Białostockiego, gdzie ludność miejscowa – zarówno Polacy, jak i Białorusini – nie dała się obałamucić niemieckiej prowokacji. (…) Dnia 7 lipca 1941 r. spalono żywcem zamkniętych w stodole niemal wszystkich Żydów miasteczka Radziłów (pow. Grajewo). Dn. 11 lipca zginęło w ten sam okrutny sposób ok. 1500 mieszkańców m. Jedwabne, wśród nich uciekinierzy z uprzednich pogromów, np. w Wiznie itp. (…) Jeśli chodzi o odpowiedzialność prawną – w rozumieniu prawa międzynarodowego – to za wszystkie wymieniony wyżej zbrodnie, popełnione do 1 sierpnia 1941 r., bezpośrednią odpowiedzialność ponosi Wehrmacht (administracja wojskowa), a po tym okresie władza cywilna (E. Koch i jego administracja) i podległe jej formacje policyjne”, Sz. Datner, Eksterminacja ludności żydowskiej w Okręgu Białostockim, „Biuletyn Żydowskiego Instytutu Historycznego”, 1966, nr 60, s. 22–23. Publikując w 1966 swój artykuł Datner nie miał jednak dostępu do akt śledztwa, a następnie procesu, toczącego się w latach 1949–1950 przeciwko 22 osobom oskarżonym o mord w Jedwabnem Zob. Tomasz Szarota: Karuzela na placu Krasińskich. Studia i szkice z lat wojny i okupacji. Warszawa: Oficyna Wydawnicza „Rytm”, 2007, s. 172–173.
    9. „Jest pewne, że polscy mieszkańcy Jedwabnego brali aktywny udział w mordzie 10 lipca 1941 r. Ich liczba mogła wynosić od kilkunastu do kilkudziesięciu osób. Można też założyć, że niektórzy brali udział w opisywanych wydarzeniach ochotniczo, przy czym prawdopodobnie dochodziło do antyżydowskich ekscesów. Ale jednocześnie istnieje też wystarczająco wiele wskazówek przemawiających za tym, że Niemcy zastosowali przymus, a nawet przemoc, by wymusić uczestnictwo polskich mieszkańców w zbrodni.”, B. Musiał, Tezy dotyczące pogromu w Jedwabnem: uwagi krytyczne do książki „Sąsiedzi” autorstwa Jana Tomasza Grossa, „Dzieje Najnowsze”, 33, 2001, 3, s. 275.
    10. IPN, Postanowienie z 30 czerwca 2003 r. o umorzeniu śledztwa w sprawie zabójstwa obywateli polskich narodowości żydowskiej w Jedwabnem w dniu 10 lipca 1941 r., s. 1, dostępne w Internecie, dostęp 2013-02-26.
    11. Bikont Anna My z Jedwabnego Warszawa 2004. s. 345–352.
    12. M. Dajnowicz, Stosunki polsko-żydowskie w Łomżyńskiem na przełomie XIX i XX wieku, [w:] Świat niepożegnany. Żydzi na dawnych ziemiach wschodnich Rzeczypospolitej w XVIII-XX wieku, red. K. Jasiewicz, Warszawa 2004, s. 341.
    13. W. Guzewicz, E. Grygorczyk, Kościół łomżyński wobec partii politycznych w II RP, „Studia Ełckie”, 17, 2015, nr 1, s. 24.
    14. M. Dajnowicz, Działalność polityczna kobiet Narodowej Demokracji w województwie białostockim II Rzeczypospolitej, „Niepodległość i Pamięć”, 23, 2016, 2 (54), s. 35.
    15. M. Wierzbicki, Niewyjaśnione pogromy, „Kwartalnik Historyczny”, 121, 2014, 2, s. 411.
    16. Jan Jerzy Milewski. Stosunki polsko-żydowskie w Ostrołęckiem i Łomżyńskiem w latach trzydziestych i w czasie II wojny światowej. „Zeszyty Naukowe Ostrołęckiego Towarzystwa Naukowego”. t. 16, s. 175–176, 2002. Ostrołęckie Towarzystwo Naukowe. ISSN 0860-9608. [dostęp 2014-07-21]. 
    17. Postanowienie z 30 czerwca 2003 r. o umorzeniu śledztwa w sprawie zabójstwa obywateli polskich narodowości żydowskiej w Jedwabnem w dniu 10 lipca 1941 r.. Białystok: Instytut Pamięci Narodowej, 2003-06-30, s. 199–200.Sprawdź autora:1.
    18. Postanowienie z 30 czerwca 2003 r. o umorzeniu śledztwa w sprawie zabójstwa obywateli polskich narodowości żydowskiej w Jedwabnem w dniu 10 lipca 1941 r.. Białystok: Instytut Pamięci Narodowej, 2003-06-30, s. 200.Sprawdź autora:1.
    19. Postanowienie z 30 czerwca 2003 r. o umorzeniu śledztwa w sprawie zabójstwa obywateli polskich narodowości żydowskiej w Jedwabnem w dniu 10 lipca 1941 r.. Białystok: Instytut Pamięci Narodowej, 2003-06-30, s. 200–201.Sprawdź autora:1.
    20. Postanowienie z 30 czerwca 2003 r. o umorzeniu śledztwa w sprawie zabójstwa obywateli polskich narodowości żydowskiej w Jedwabnem w dniu 10 lipca 1941 r.. Białystok: Instytut Pamięci Narodowej, 2003-06-30, s. 201–202.Sprawdź autora:1.
    21. Czesław Pilichowski: Obozy hitlerowskie na ziemiach polskich 1939–1945. Informator encyklopedyczny. Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1979, s. 208. ISBN 83-01-00065-1.
    22. Ekshumacja w Jedwabnem zakończona.
    23. IPN, Komunikat dot. postanowienia o umorzeniu śledztwa w sprawie zabójstwa obywateli polskich narodowości żydowskiej w Jedwabnem w dniu 10 lipca 1941 r. (dostęp w marcu 2018).
    24. M. Orłowicz, Przewodnik po województwie białostockim, Warszawa, 1937, s. 68. Za: Postanowienie z 30 czerwca 2003 r. o umorzeniu śledztwa w sprawie zabójstwa obywateli polskich narodowości żydowskiej w Jedwabnem w dniu 10 lipca 1941 r.. Białystok: Instytut Pamięci Narodowej, 2003-06-30, s. 162.Sprawdź autora:1.
    25. Ewa Wolentarska-Ochman, Collective Remembrance in Jedwabne: Unsettled Memory of World War II in Postcommunist Poland, History & Memory, vol. 18, no. 1, 2006, s. 152–178.
    26. T. Szarota, „Selbstreinigungsaktionen” Sipo i SD na Litwie i w Polsce a udział ludności miejscowej w Holocauście (na przykładzie pogromów w Kownie i Jedwabnem), [w:] Świat niepożegnany. Żydzi na dawnych ziemiach wschodnich Rzeczypospolitej w XVIII-XX wieku, red. K. Jasiewicz, Warszawa 2004, s. 689.
    27. Jan Tomasz Gross, Sąsiedzi, Sejny, 2000 s. 80, 105.
    28. Andrzej Rzepliński: Ten jest z ojczyzny mojej? Sprawy karne oskarżonych o wymordowanie Żydów w Jedwabnem w świetle zasady rzetelnego procesu [w:] Wokół Jedwabnego. Tom 1. Warszawa: Instytut Pamięci Narodowej, 2002, s. 424. ISBN 83-89078-08-2.
    29. T. Strzembosz, Inny obraz sąsiadów, „Rzeczpospolita”, 31 marca 2001, cyt. za: Cena „Strachu”. Gross w oczach historyków, red. R. Jankowski, Warszawa 2008, s. 108 i n.
    30. Krzysztof Persak, Akta postępowań cywilnych z lat 1947-1949 w sprawach dotyczących zmarłych żydowskich mieszkańców Jedwabnego [Civil proceedings regarding property of deceased Jewish inhabitants of Jedwabne], in: Wokół Jedwabnego, eds. Paweł Machcewicz, Krzysztof Persak, Vol. 2: Dokumenty, Warszawa 2002, pp. 375-413 [dostęp 2020-04-14] (ang.).
    31. Był to urodzony na Śląsku Cieszyńskim żołnierz niemiecki w czasie I wojny światowej i „trudno uznać [go] za reprezentanta polskości”, T. Strzembosz, Inny obraz sąsiadów, [w:] Cena „Strachu”. Gross w oczach historyków, red. R. Jankowski, Warszawa 2008, red. s. 133.
    32. Tomasz Szarota: Mord w Jedwabnem. Dokumenty, publikacje i interpretacje z lat 1941–2000. Kalendarium [w:] Wokół Jedwabnego. Tom 1. Warszawa: Instytut Pamięci Narodowej, 2002, s. 469. ISBN 83-89078-08-2.
    33. Andrzej Rzepliński: Ten jest z ojczyzny mojej? Sprawy karne oskarżonych o wymordowanie Żydów w Jedwabnem w świetle zasady rzetelnego procesu [w:] Wokół Jedwabnego. Tom 1. Warszawa: Instytut Pamięci Narodowej, 2002, s. 444. ISBN 83-89078-08-2.
    34. T. Strzembosz, Inny obraz sąsiadów, [w:] Cena „Strachu”. Gross w oczach historyków, red. R. Jankowski, Warszawa 2008, s. 129.
    35. Postanowienie IPN o umorzeniu śledztwa z dnia 30 czerwca 2003 r. (s. 201).
    36. „Wiedza z grobów wyjęta”, Kinga Nemere-Czachowska, Głos Uczelni, 07.2001.
    37. „Jedwabne – bezpośrednimi sprawcami byli Polacy”, Andrzej Kaczyński, Rzeczpospolita, 20 grudnia 2001.
    38. Postanowienie IPN o umorzeniu śledztwa z dnia 30 czerwca 2003 r. (s. 171).
    39. Postanowienie IPN o umorzeniu śledztwa z dnia 30 czerwca 2003 r. (s. 174).
    40. Postanowienie IPN o umorzeniu śledztwa z dnia 30 czerwca 2003 r.(s.200).
    41. Postanowienie IPN o umorzeniu śledztwa z dnia 30 czerwca 2003 r. (s. 182–183).
    42. Postanowienie IPN o umorzeniu śledztwa z dnia 30 czerwca 2003 r. (s. 199–201).
    43. Postanowienie IPN o umorzeniu śledztwa z dnia 30 czerwca 2003 r. (s. 201).
    44. Postanowienie IPN o umorzeniu śledztwa z dnia 30 czerwca 2003 r.(s.1 i 171).
    45. „Ekshumacja w Jedwabnem – z udziałem rabinów” PAP, 2001-05-23.
    46. Kończcie już, bo szabas (pol.). wprost.pl, 2012-12-26. [dostęp 2013-12-05].
    47. Postanowienie IPN o umorzeniu śledztwa z dnia 30 czerwca 2003 r. (s. 171–172).
    48. Postanowienie z 30 czerwca 2003 r. o umorzeniu śledztwa w sprawie zabójstwa obywateli polskich narodowości żydowskiej w Jedwabnem w dniu 10 lipca 1941 r.. Białystok: Instytut Pamięci Narodowej, 2003-06-30, s. 177.Sprawdź autora:1.
    49. Tomasz Szarota: Karuzela na placu Krasińskich. Studia i szkice z lat wojny i okupacji. Warszawa: Oficyna Wydawnicza „Rytm”, 2007, s. 177. ISBN 978-83-7399-336-5.
    50. Dariusz Libionka: Debata wokół Jedwabnego, [w:] Następstwa zagłady Żydów. Polska 1944–2010. Lublin: Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej i Żydowski Instytut Historyczny im. Emanuela Ringelbluma, 2012, s. 766. ISBN 978-83-227-3263-2.
    51. Komunikat w sprawie śledztwa dotyczącego zbrodni w Jedwabnem. ipn.gov.pl, 5 września 2017. [dostęp 2017-09-20].
    52. Dia–pozytyw: Przemówienie Prezydenta RP wygłoszone przez Aleksandra Kwaśniewskiego w Jedwabnem, podczas uroczystości żałobnych 7 lipca 2001 roku. [dostęp 2013-11-12]. [zarchiwizowane z tego adresu (2008-01-21)].
    53. Oświadczenie Organizacji Monarchistów Polskich w sprawie przeprosin za mord w Jedwabnem (25 maja 2001) http://www.legitymizm.org/oswiadczenie-jedwabne.
    54. Henryk Pająk, Jedwabne geszefty, Lublin: Wydawnictwo Retro, 2001, ISBN 83-87510-85-8, OCLC 297537187.
    55. Jerzy Robert Nowak, Jedwabne a zbrodnie na Kresach 1939–1941 (IV), tygodnik Głos, 2001-03-08 dostępne w Internecie, dostęp (zarch.) 2016-07-28, 21:12.
    56. Wielka Encyklopedia PWN. Tom 12. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2002, s. 504. ISBN 83-01-13736-3.
    57. Barbara Kirshenblatt-Gimblett, Antony Polonsky (red. nauk.): Polin. 1000 lat historii Żydów polskich. Warszawa: Muzeum Historii Żydów Polskich, 2014, s. 332. ISBN 978-83-938434-4-2.
    58. Estera Flieger. Chcą poprawić Jedwabne. „Gazeta Wyborcza”, s. 4, 16 lutego 2018. 
    59. Tadeusz Słobodzianek o „Naszej klasie”. Rozmawiała Alicja Zielińska, poranny.pl, 30 maja 2008 [dostęp: 23 czerwca 2015].
    60. Rafał Kalukin, „Pokłosie” Pasikowskiego, a zbrodnia w Jedwabnem. Rozmowa z Pawłem Śpiewakiem, dyrektorem ŻIH, polska.newsweek.pl, 9 listopada 2012 [dostęp: 23 czerwca 2015].

    Bibliografia

  • B. Musiał, Tezy dotyczące pogromu w Jedwabnem: uwagi krytyczne do książki „Sąsiedzi” autorstwa Jana Tomasza Grossa, „Dzieje Najnowsze”, 33, 2001, 3, s. 253–280.
  • Tadeusz Słobodzianek (ur. 26 kwietnia 1955 w Jenisejsku) – polski dramaturg, reżyser, krytyk teatralny, dyrektor naczelny i artystyczny Teatru Dramatycznego m.st. Warszawy im. Gustawa Holoubka w Warszawie.Prawo i Sprawiedliwość (PiS) – polska konserwatywna partia polityczna, założona na kongresie 29 maja 2001, zarejestrowana sądownie 13 czerwca 2001 (pierwszy komitet lokalny PiS powstał już 22 marca 2001). Powołana została przez braci Lecha i Jarosława Kaczyńskich, na fali popularności uzyskanej przez Lecha podczas sprawowania przez niego funkcji ministra sprawiedliwości i prokuratora generalnego w rządzie AWS. Deklarowana ideologia partii stanowi połączenie konserwatyzmu i chrześcijańskiej demokracji. W latach 2005–2007 Prawo i Sprawiedliwość sprawowało władzę, tworząc rząd Kazimierza Marcinkiewicza i rząd Jarosława Kaczyńskiego (od 2006 do 2007 w koalicji z Samoobroną RP i Ligą Polskich Rodzin, do 2006 i w schyłkowym okresie w 2007 rząd mniejszościowy). W latach 2005–2010 wysunięty przez PiS Lech Kaczyński (do 2006 członek partii) sprawował urząd Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. Prawo i Sprawiedliwość należy do grupy Europejscy Konserwatyści i Reformatorzy w Parlamencie Europejskim oraz do działającej obok niej międzynarodowej organizacji Sojusz Europejskich Konserwatystów i Reformatorów.


    Podstrony: [1] [2] [3] 4 [5] [6]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Tomasz Romuald Strzembosz (ur. 11 września 1930, zm. 16 października 2004) – polski historyk, brat Teresy i Adama Strzemboszów. Mieszkał w Warszawie.
    Rada Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa – polska organizacja państwowa zajmująca się kultywowaniem pamięci walki i męczeństwa narodu polskiego, a także innymi miejscami martyrologii na ziemiach polskich.
    Andrzej Henryk Kola (ur. 17 stycznia 1940 w Toruniu) – polski historyk i archeolog, specjalizujący się w archeologii podwodnej, archeologii średniowiecza i nowożytności.
    Jan Tomasz Gross (ur. 1 sierpnia 1947 w Warszawie) – polski socjolog żydowskiego pochodzenia, na stałe zamieszkały w Stanach Zjednoczonych.
    Nagroda Literacka „Nike” – polska nagroda literacka za książkę roku przyznawana od 1997 przez fundację tejże nagrody; celem nagrody jest promocja polskiej literatury współczesnej, ze szczególnym uwzględnieniem powieści; wysokość nagrody wynosi 100 000 złotych.
    Włodzimierz Lenin (ros. Владимир Ленин), właśc. Władimir Iljicz Uljanow (ros. Владимир Ильич Ульянов), (ur. 10 kwietnia/22 kwietnia 1870 w Symbirsku, zm. 21 stycznia 1924 w Gorkach pod Moskwą) – rosyjski polityk, organizator i przywódca rewolucji październikowej, a następnie pierwszy przywódca Rosji Radzieckiej. Współzałożyciel i lider partii bolszewickiej. Teoretyk ideologii komunizmu.
    III Rzesza Niemiecka (niem. Das Dritte Reich) – nieoficjalna nazwa państwa niemieckiego pod rządami NSDAP w latach 1933–1945. Oficjalnie państwo nosiło nazwę Rzesza Niemiecka (Deutsches Reich), od 1938 (po Anschlussie Austrii) używano także nazwy Rzesza Wielkoniemiecka (Großdeutsches Reich).

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.075 sek.