• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Pogórze Ciężkowickie

    Przeczytaj także...
    Biecz – miasto w południowo-wschodniej Polsce, w województwie małopolskim, w powiecie gorlickim. Siedziba gminy miejsko-wiejskiej Biecz. Leży nad rzeką Ropą, na jednym ze wzgórz Pogórza Karpackiego. Ze względu na swoją bogatą historię często jest nazywane perłą Podkarpacia lub małym Krakowem. Bywa także określany jako polskie Carcassonne, dzięki zachowanym fragmentom średniowiecznych murów miejskich i zabudowy.Kotlina Jasielsko-Krośnieńska (513.67) - mezoregion erozyjno-denudacyjno - geograficzny w południowo-wschodniej Polsce.
    Ciężkowicko-Rożnowski Park Krajobrazowy jest parkiem krajobrazowym, który powstał w kwietniu 1995 roku i leży w południowo-wschodniej części województwa małopolskiego, na Pogórzu Rożnowskim i Pogórzu Ciężkowickim. Powierzchnia parku wynosi 17 634 ha. Znajduje się w sąsiedztwie Obszaru Chronionego Krajobrazu Pogórza Ciężkowickiego, który pełni funkcję otuliny dla Parku. W miejscowości Polichty (gm. Gromnik) mieści się Ośrodek Edukacji Ekologicznej.
    Rezerwat przyrody "Skamieniałe miasto"

    Pogórze Ciężkowickie (513.62) – mezoregion geograficzny w południowo-wschodniej Polsce. Wchodzi w skład Pogórza Środkowobeskidzkiego.

    Topografia[edytuj kod]

    Od zachodu sąsiaduje z Pogórzem Rożnowskim (oddziela je rzeka Biała), od wschodu z Pogórzem Strzyżowskim (oddziela je rzeka Wisłoka). Od północy graniczy z Płaskowyżem Tarnowskim, do którego opada wyraźnym progiem Góry św. Marcina (około 150 m względnej różnicy wysokości). Od południa opada do Kotliny Jasielsko-Krośnieńskiej. Wierzchowina osiąga wysokość 320-440 m n.p.m. Najwyższym wzniesieniem jest Liwocz (562 m). Inne wybitniejsze wzniesienia to: Brzanka (534 m), Gilowa Góra (508 m), Kokocz (441 m). Powierzchnia regionu wynosi około 740 km².

    Ciężkowice – miasto w woj. małopolskim, w powiecie tarnowskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Ciężkowice. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do woj. tarnowskiego.Natura 2000 – program utworzenia w krajach Unii Europejskiej wspólnego systemu (sieci) obszarów objętych ochroną przyrody. Podstawą dla tego programu są dwie unijne dyrektywy: Dyrektywa Ptasia i Dyrektywa Siedliskowa (Habitatowa). Celem programu jest zachowanie określonych typów siedlisk przyrodniczych oraz gatunków, które uważa się za cenne i zagrożone w skali całej Europy. Wspólne działanie na rzecz zachowania dziedzictwa przyrodniczego Europy w oparciu o jednolite prawo ma na celu optymalizację kosztów i spotęgowanie korzystnych dla środowiska efektów. Jednolite prawo powinno ułatwić współdziałanie wielu instytucji zajmujących się ochroną przyrody stale i tych dla których jest to działanie oboczne. Zadanie i cel rangi europejskiej powinno łatwiej uzyskać powszechną akceptację społeczną, tym bardziej że poszczególne kraje członkowskie są zobowiązane do zachowania na obszarach wchodzących w skład sieci Natura 2000 walorów chronionych w stanie nie pogorszonym, co wcale nie musi wykluczać ich gospodarczego wykorzystania.

    Opis regionu[edytuj kod]

    W budowie geologicznej wyróżniają się dwie odrębne serie geologiczne – sfałdowany flisz serii śląskiej i pokrywa czwartorzędowa. Obszar ten zbudowany jest głównie z piaskowców i zlepieńców ciężkowickich. Środowisko przyrodnicze przekształcone w dużym stopniu w wyniku działalności człowieka. Na najlepiej zachowanej części regionu utworzono Ciężkowicko-Rożnowski Park Krajobrazowy i kilka rezerwatów przyrody:

    UNESCO (ang. United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization;pol. Organizacja Narodów Zjednoczonych do Spraw Oświaty, Nauki i Kultury; łac. unesco – łączę się w jedno) – organizacja wyspecjalizowana ONZ, której podstawowym celem jest wspieranie współpracy międzynarodowej w dziedzinie kultury, sztuki i nauki, a także wzbudzanie szacunku dla praw człowieka, bez względu na kolor skóry, status społeczny i religię.Łąki nad Młynówką – obszar mający znaczenie dla Wspólnoty o powierzchni 51 ha, położony w województwie podkarpackim na terenie powiatu jasielskiego obejmujący miejscowości: Bączal Górny, Bączal Dolny, Opacie i Trzcinica, włączony do sieci obszarów Natura 2000 jako specjalny obszar ochrony siedlisk.
  • Rezerwat przyrody Skamieniałe Miasto w Ciężkowicach
  • Rezerwat przyrody Liwocz
  • Rezerwat przyrody Ostry Kamień
  • Park Krajobrazowy Pasma Brzanki
  • Rezerwat Natura 2000 - Łąki nad Młynówką
  • Największymi aglomeracjami regionu są: Ciężkowice, Tuchów, Biecz, Jasło, Pilzno.

    Zabytki[edytuj kod]

    Na Pogórzu Ciężkowickim znajduje się wiele cennych obiektów zabytkowych:

    Skamieniałe Miasto – rezerwat przyrody nieożywionej położony na prawym brzegu rzeki Biała na Pogórzu Ciężkowickim, w pobliżu Ciężkowic (południowa część województwa małopolskiego). Powierzchnia 15,01 ha, utworzony w 1931 (formalnie zatwierdzony 1974).Biała (Biała Dunajcowa) – rzeka w Beskidzie Niskim i na Pogórzu Środkowobeskidzkim, prawy dopływ Dunajca. Długość 101,8 km. Powierzchnia dorzecza: 983,3 km.
  • pałace np. pałac w Brzyskach
  • kościoły drewniane np. Kościół św. Michała Archanioła w Binarowej – wpisany na listę UNESCO – jeden z najcenniejszych zabytków pogórza
  • kościoły murowane np. kościół w Brzyskach
  • cmentarze z I wojny światowej np. Cmentarz wojenny nr 123 w Łużnej – największy pod względem zajmowanej powierzchni cmentarz wojenny z I wojny światowej w Galicji Zachodnie czy cmentarz wojenny nr 27 w Bączalu
  • zespół staromiejski w Bieczu.
  • Przypisy

    1. Jerzy Kondracki: Geografia regionalna Polski. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 1998. ISBN 83-01-12479-2.
    2. Pogórze Ciężkowickie. Mapa 1:50 000. Kraków: Compass, 2005. ISBN 83-89165-37-6.
    Cmentarz wojenny nr 123 - Łużna-Pustki - żołnierskie miejsce pochówku z czasów I wojny światowej zlokalizowane w Łużnej na wzgórzu Pustki. Największy cmentarz wojenny z okresu I wojny światowej w Galicji Zachodniej. Cmentarz reprezentacyjny okręgu IV - łużańskiego.Pierwsze poglądy na fizycznogeograficzną regionalizację Polski pojawiły się w dziele Jana Długosza, które przez wiele następnych stuleci jako jedyne było źródłem wiedzy geograficznej. Wyraźne ożywienie w tej dziedzinie nastąpiło dopiero na przełomie XIX i XX w., ponieważ większa była już znajomość warunków naturalnych kraju. W okresie tym publikowało wielu geografów, m.in.: Stanisław Staszic, Wincenty Pol, Antoni Rehman, Wacław Nałkowski, Stanisław Lencewicz czy Ludomir Sawicki. Każdy z nich miał własną koncepcję podziału Polski na regiony fizycznogeograficzne.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Pogórze Strzyżowskie (513.63) – mezoregion w południowej Polsce, wchodzący w skład Pogórza Środkowobeskidzkiego. Najwyższym wzniesieniem jest Bardo (534 m n.p.m.).
    Góra Świętego Marcina (384 m n.p.m.) – wzgórze położone na południowy wschód od centrum Tarnowa, częściowo w jego granicach administracyjnych. Stanowi północną krawędź progu Pogórza Karpackiego.
    Park krajobrazowy Pasma Brzanki – park krajobrazowy, który powstał w listopadzie 1995 roku i leży we wschodniej części województwa małopolskiego oraz zachodniej części województwa podkarpackiego, w obszarze Pogórza Karpackiego. Obejmuje wschodnią część Pogórza Ciężkowickiego, między dolinami Białej i Wisłoki.
    Płaskowyż Tarnowski (512.43) - mezoregion fizycznogeograficzny w południowej Polsce, południowa część Kotliny Sandomierskiej. Graniczy od północy i zachodu z Niziną Nadwiślańską, od wschodu z Doliną Dolnej Wisłoki, od południa z Pogórzem Ciężkowickim i (na krótkim odcinku) z Pogórzem Rożnowskim.
    Cmentarz wojenny nr 27 – cmentarz wojenny znajdujący się na pograniczu wsi Bączal Górny i Bączal Dolny (powiat jasielski, województwo podkarpackie), w okręgu cmentarnym numer II (Jasło). Obiekt usytuowany jest na porośniętym lasem wzniesieniu zwanym Babis.
    I wojna światowa – konflikt zbrojny trwający od 28 lipca 1914 do 11 listopada 1918 (w latach 20. i 30. XX wieku nazywany "wielką wojną") pomiędzy ententą, tj. Wielką Brytanią, Francją, Rosją, Serbią, Japonią, Włochami (od 1915) i Stanami Zjednoczonymi (od 1917), a państwami centralnymi, tj. Austro-Węgrami i Niemcami wspieranymi przez Turcję i Bułgarię.
    Góra Kokocz – wzniesienie na Pogórzu Ciężkowickim. Jej wysokość wynosi 434 m n.p.m. Jeden z ważniejszych punktów widokowych na Pogórzu Ciężkowickim. Góra częściowo jest porośnięta lasami mieszanymi, jak i również zamieszkana. Położona głównie w miejscowościach Lubcza, Wola Lubecka i Zwiernik. Obecnie zagrożona budową kamieniołomu co może doprowadzić do zniszczenia terenu oraz pozbawienia dopływów wody okolicznych mieszkańców. Góra Kokocz została zgłoszona do plebiscytu Wielkie Odkrywanie Małopolski jako Atrakcja Turystyczna i zdobyła 3 miejsce.

    Reklama