• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Podstawczaki

    Przeczytaj także...
    Dikarya Hibbett et al. – klad grzybów (Fungi), jako takson mający rangę podkrólestwa. Obecnie w najnowszej taksonomii grzybów takiego taksonu nie wyróżnia się.Grzybnia (mycelium) – forma plechy grzybów, stanowiąca wegetatywne ciało grzybów zbudowane z wyrośniętej i rozgałęzionej strzępki lub wielu strzępek skupionych w jednym miejscu. Grzybnia, która rozwija się na powierzchni podłoża (często w formie puchu lub pleśni), nazywana jest grzybnią powietrzną, a grzybnia wnikająca w podłoże to grzybnia substratowa lub pożywkowa.
    Tremellomycetes Doweld – klasa grzybów należąca do gromady podstawczaków (Basidiomycota). W tzw. "systemie Adla 2012" klad Tremellomycetes jest gałęzią kladu Agaricomycetes.

    Podstawczaki lub grzyby podstawkowe (Basidiomycota R.T. Moore) – typ grzybów (Fungi).

    Charakterystyka[ | edytuj kod]

    U ogromnej ilości podstawkowych występuje specyficzny cykl rozwojowy, charakteryzującym się przede wszystkim rozległym i długotrwałym stadium grzybni podzielonej na komórki o jądrach sprzężonych. Stadium to nazywamy dikariofazą. Z haploidalnych zarodników wyrasta grzybnia pierwotna (przedgrzybnia). Dalszy rozwój grzyba możliwy jest po zrośnięciu się dwóch takich grzybni, z których powstaje od razu grzybnia dikariotyczna, w której każda komórka ma parę jąder sprzężonych – somatogamia. Powstanie tej grzybni odpowiada zapłodnieniu u innych organizmów.

    Haploid (gr. απλος ‘niezłożony, pojedynczy’) – komórka zawierająca tylko jeden zestaw chromosomów homologicznych (oznaczany jako n). Głowniaki (Ustilaginomycetes R. Bauer et al.) – klasa grzybów podstawkowych (Basidiomycota), w których jest częścią kladu Ustilaginomycotina. Jej typem nomenklatorycznym jest głownia (Ustilago).

    Grzybnia podzielona jest charakterystycznymi dla tego typu przegrodami (septami), które odróżniają je od workowców. W środku przegrody znajduje się otwór o pogrubionych brzegach, osłonięty błoniastą, porowatą, kapturkowatą błoną (parentosomem). Gdy grzybnia zamienia się w owocnik, szczyty niektórych strzępek nabrzmiewają i oddzielają się ścianą od reszty strzępki. Zachodzi w nich zlanie się, a następnie podział jąder sprzężonych (kariogamia). Komórka w tym czasie tworzy wyrostki zwane sterygmami, do których przechodzą owe podzielone jądra. Sterygmy odgradzają się od reszty komórki ścianą, ich własna ściana ulega pogrubieniu i w ten sposób powstają zarodniki. Nabrzmiała komórka przekształca się po wytworzeniu sterygm i zarodników w podstawkę (basidium), skąd cała gromada wzięła nazwę.

    Głowniaki (Ustilaginomycetes R. Bauer et al.) – klasa grzybów podstawkowych (Basidiomycota), w których jest częścią kladu Ustilaginomycotina. Jej typem nomenklatorycznym jest głownia (Ustilago).Dictionary of the Fungi – książka zawierająca najbardziej kompletną listę rodzajów grzybów (Fungi), ich rodzin i rzędów i wyższych taksonów. Dla każdego rodzaju podano publikację, w której został on po raz pierwszy opisany, datę publikacji, status, pozycję systematyczną, liczbę zaakceptowanych gatunków, rozmieszczenie i kluczowe odniesienia. Dla wszystkich grup grzybów są podane szczegółowe diagnozy rodzin, rzędów i wyższych taksonów. Ponadto istnieją notatki biograficzne, informacje o dobrze znanych metabolitach i mykotoksynach oraz zwięzłe opisy prawie wszystkich częstych i stosowanych aspektów tematu (w tym cytaty z ważnej literatury).

    Systematyka[ | edytuj kod]

    Uwagi taksonomiczne

    Takson obejmujący grzyby podstawkowe został przedstawiony (jako klasa Basidiomycetes) przez Roberta Whittakera w artykule On the broad classification of organisms opublikowanym w „Quarterly Review of Biology” z 1959, jednak nie zawarto w niej poprawnej łacińskiej diagnozy. Typ Basidiomycota został po raz pierwszy poprawnie zdefiniowany przez Royalla Moore'a w artykule Taxonomic proposals for the classification of marine yeasts and other yeast-like fungi including the smuts opublikowanym w „Botanica Marina” z 1980.

    Mixiomycetes R. Bauer et al. – klasa grzybów podstawkowych (Basidiomycota). Jest to takson monotypowy, zawierający także monotypowe: rząd Mixiales, rodzinę Mixiaceae i rodzaj Mixia zawierający gatunek Mixia osmundae. W tzw. "systemie Adla 2012" klad Mixia jest gałęzią kladu Pucciniomycotina.Owocnik, twór grzybniowy – zbita część grzybni, wytwarzana przez nią w formie charakterystycznej dla każdego gatunku, tworząca na zewnątrz lub wewnątrz zarodniki. Owocniki występują u grzybów wyższych; workowców i podstawczaków, a ich zadaniem jest wytwarzanie zarodników. Zbudowane są z dwóch rodzajów grzybni: płonnej – plektenchymy, stanowiącej rusztowanie i zarodnionośnej – obłoczni, w której wytwarzane są zarodniki. Mogą mieć różną postać, np. kapelusza osadzonego na trzonie, kopyta, bulwy, miseczki, maczugi, krzaczka, różdżki, płaskiej skorupy i inne. Istnieje ogromna różnorodność kształtów i barw owocników. Niemal wszystkie wyrastają nad ziemią, ale istnieją też owocniki podziemne, np. u trufli.
    Według Index Fungorum

    Według tego systemu, opartego na kolejnych edycjach Dictionary of the Fungi, typ Basidiomycota należy do królestwa grzybów (Fungi) i zawiera taksony:

  • klasa Agaricomycetes Doweld 2001 – pieczarniaki
  • klasa Agaricostilbomycetes R. Bauer et al. 2006
  • klasa Atractiellomycetes R. Bauer et al. 2006
  • klasa Bartheletiomycetes Thines 2017
  • klasa Classiculomycetes R. Bauer et al. 2006
  • klasa Cryptomycocolacomycetes R. Bauer et al. 2006
  • klasa Cystobasidiomycetes R. Bauer et al. 2006
  • klasa Dacrymycetes Doweld 2001 – łzawniaki
  • klasa Entorrhizomycetes Begerow et al. 2007
  • klasa Exobasidiomycetes Begerow et al. 2007 – płaskosze
  • klasa Geminibasidiomycetes H.D.T. Nguyen & Seifert 2015
  • klasa Malasseziomycetes Denchev & T. Denchev 2014
  • klasa Microbotryomycetes R. Bauer et al. 2006
  • klasa Mixiomycetes R. Bauer et al. 2006
  • klasa Pucciniomycetes R. Bauer et al. 2006 – rdze
  • klasa Spiculogloeomycetes Q.M. Wang, F.Y. Bai, M. Groenew. & Boekhout 2015
  • klasa Tremellomycetes Doweld 2001
  • klasa Tritirachiomycetes Aime & Schell 2011
  • klasa Ustilaginomycetes R. Bauer et al. 1997 – głowniaki
  • klasa Wallemiomycetes Zalar et al. 2005
  • 32 rodzaje incertae sedis
  • System Adla 2012

    Uwzględniającym najnowsze badania filogenetyczne wydaje się być tzw. "system Adla 2012", zawarty w artykule „The Revised Classification of Eukaryotes” z 2012. Według tej klasyfikacji klad Basidiomycota jest częścią (obok workowców (Ascomycota)) kladu Dikarya. Zaliczono do niego:

    Atractiellomycetes R. Bauer et al. – klasa grzybów podstawkowych (Basidiomycota). Typem nomentklatorycznym jest rodzaj Atractiella. W tzw. "systemie Adla 2012" klad Agaricostilbomycetes jest wyprowadzony bezpośrednio z kladu Pucciniomycotina.Rdze (Pucciniomycetes R. Bauer, Begerow, J.P. Samp., M. Weiss & Oberw.) – klasa grzybów z gromady podstawczaków (Basidiomycota). Takson ten jest odpowiednikiem wcześniejszej podklasy Urediniomycetidae Swann et al..
  • podtyp Pucciniomycotina R. Bauer et al. 2006
  • podtyp Ustilaginomycotina R. Bauer et al. 2006
  • podtyp Agaricomycotina Doweld 2001
  • rząd Entorrhizales R. Bauer & Oberwinkler 1997
  • rodzaj incertae sedis Wallemia Johan-Olsen 1887
  • Inne klasyfikacje

    Według zaproponowanej przez Hibbetta w 2007 (na podstawie molekularnych badań filogenetycznych) klasyfikacji systematycznej do typu Basidiomycota należą:

    Pucciniomycotina R. Bauer, Begerow, J.P. Samp., M. Weiss & Oberw. - podtyp grzybów podstawkowych (Basidiomycota). Dawniej takson miał nazwę Urediniomycetes i był w randze klasy.Robert Harding Whittaker - (ur. 27 grudnia 1920 w Wichita (Kansas, Stany Zjednoczone), zm. 20 października 1980) amerykański botanik, ekolog i klimatolog.
  • podtypy: Agaricomycotina, Pucciniomycotina, Ustilaginomycotina;
  • klasy: Entorrhizomycetes, Wallemiomycetes.
  • Wcześniejsza systematyka wyróżniała następujące klasy: podstawczaki (Basidiomycetes), rdze (Uredomycetes), głownie lub głowniaki (Ustomycetes lub Ustilaginomycetes), galaretniaki (Gelimycetes) i teliaki (Teliomycetes).

    Strzępki (łac. hyphae) – rozgałęziające się, splątane nitkowate elementy, z których zbudowana jest grzybnia (plecha), czyli ciało grzybów. Strzępki mogą być luźne (nitkowate) lub zbite (plektenchymatyczne), wtedy gdy splatają się i zrastają w jedną całość. Zbite strzępki tworzą:Gromada (w botanice divisio, w zoologii classis) – nazwa stosowana w języku polskim na określenie dwóch różnych rangą kategorii systematycznych.

    Przypisy[ | edytuj kod]

    1. P.M. Kirk: Index Fungorum (ang.). [dostęp 2019-12-16].
    2. MycoBank (ang.). [dostęp 2 lutego 2013].
    3. Paul Kirk: Species Fungorum (ang.). [dostęp 2 lutego 2013].
    4. Nazwy taksonów dopasowano według kodeksu Index Fungorum, oraz na podstawie nazw systematycznych
    5. S.M. Adl i in.. The Revised Classification of Eukaryotes. „The Journal of Eukaryotic Microbiology”, s. 429-493, 2010. DOI: 10.1111/j.1550-7408.2012.00644.x. 
    6. D.S. Hibbett, D.S.: A higher level phylogenetic classification of the Fungi w: Mycological Research 111 Issue 5, ss. 509–547
    Wallemia Johan-Olsen – rodzaj grzybów należący do monotypowych: klasy (Wallemiomycetes Zalar et al.), rzędu (Wallemiales Zalar et al.) i rodziny (Wallemiaceae R.T. Moore) w gromadzie grzybów podstawkowych (Basidiomycota). Jego gatunkiem typowym jest Wallemia ichthyophaga. W tzw. "systemie Adla 2012" klad Wallemia wyprowadzony jest bezpośrednio z kladu Basidiomycota.Jądro komórkowe, nukleus - otoczone błoną organellum obecne we wszystkich komórkach eukariotycznych, z wyjątkiem tych, które wtórnie je utraciły w trakcie różnicowania, np. dojrzałe erytrocyty ssaków. Zawiera większość materiału genetycznego komórki, zorganizowanego w postaci wielu pojedynczych, długich nici DNA związanych z dużą ilością białek, głównie histonowych, które razem tworzą chromosomy. Geny zlokalizowane w chromosomach stanowią genom komórki. Funkcją jądra komórkowego jest przechowywanie i powielanie informacji genetycznej oraz kontrolowanie czynności komórki, poprzez regulowanie ekspresji genów. Główne struktury, które obecne są w budowie jądra komórkowego to błona jądrowa, podwójna membrana otaczająca całe organellum i oddzielająca je od cytoplazmy oraz blaszka jądrowa, sieć delikatnych włókienek białkowych utworzonych przez laminy, stanowiących rusztowanie dla jądra i nadających mu wytrzymałość mechaniczną. Błona jądrowa jest nieprzepuszczalna dla większości cząsteczek, dlatego obecne są w niej pory jądrowe. Są to kanały przechodzące przez obie błony, umożliwiające transport jonów i innych cząstek. Transport większych cząstek, takich jak białka, jest ściśle kontrolowany i zachodzi na zasadzie transportu aktywnego, kontrolowanego przez białka transportowe. Transport jądrowy jest kluczowy dla funkcjonowania komórki, ponieważ przemieszczanie cząstek poprzez błonę jądrową wymagane jest zarówno przy zarządzaniu ekspresją genów oraz utrzymywaniu chromosomów.




    Warto wiedzieć że... beta

    Malasseziomycetes Denchev & T. Denchev – wyróżniana w niektórych systemach klasyfikacyjnych klasa grzybów podstawkowych (Basidiomycota).
    Tritirachiomycetes Aime & Schell – klasa podstawczaków (Basidiomycota). Jest to niedawno utworzony nowy takson, jak dotąd monotypowy.
    Płaskosze (Exobasidiomycetes Begerow et al.) – klasa podstawczaków (Basidiomycota), której typem nomenklatorycznym jest Exobasidium.
    Grzyby workowe (Ascomycota Caval.-Sm.) – typ grzybów z podkrólestwa Dikarya. Ich nazwa pochodzi od typu zarodni zwanej workiem (ascus), w której są wytwarzane zarodniki workowe (askospory).
    Łzawniaki (Dacrymycetes Doweld) – klasa grzybów z gromady podstawczaków (Basidiomycota). Jest to takson monotypowy, zawierający jedynie monotypowy rząd łzawnikowców (Dacrymycetales) z rodziną łzawnikowatych (Dacrymycetaceae). Typem nomenklatorycznym jest łzawnik (Dacrymyces). W tzw. "systemie Adla 2012" klasyfikacja tych organizmów jest nieco inna: klad odpowiadający klasie Dacrymycetes nie występuje, natomiast klad (rząd) Dacrymycetales jest gałęzią kladu zawierającego klasę pieczarniaków (Agaricomycetes).
    Cryptomycocolacomycetes R. Bauer et al. – klasa grzybów podstawkowych (Basidiomycota). Jest to takson monotypowy, zawierający jedynie monotypowy rząd Cryptomycocolacales z rodziną Cryptomycocolacaceae. Typem nomenklatorycznym jest rodzaj Cryptomycocolax. W tzw. "systemie Adla 2012" klad Cryptomycocolax jest wyprowadzony bezpośrednio z kladu Pucciniomycotina.
    Rdze (Pucciniomycetes R. Bauer, Begerow, J.P. Samp., M. Weiss & Oberw.) – klasa grzybów z gromady podstawczaków (Basidiomycota). Takson ten jest odpowiednikiem wcześniejszej podklasy Urediniomycetidae Swann et al..

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.857 sek.