• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Podstawa czaszki



    Podstrony: 1 [2] [3]
    Przeczytaj także...
    Szczęka (łac. maxilla) albo kość szczękowa (łac. os maxillare) – kość parzysta, stanowiąca zasadniczą część składową czaszki twarzowej. Kość szczękowa składa się z trzonu (corpus) i czterech wyrostków: czołowego, jarzmowego, podniebiennego i zębodołowego.Nerw wzrokowy (łac. nervus opticus) – II nerw czaszkowy, część drogi wzrokowej. Przebiega od siatkówki do skrzyżowania wzrokowego.
    Dr Bock plate02.jpg
    Gray187.png
    Gray193.png

    Podstawa czaszki (łac. basis cranii) – kostna struktura będąca dolną ścianą czaszki. Budują ją kości: potyliczna, skroniowe, klinowa, czołowa i sitowa. Inaczej zwana jest ścianą dolną czaszki.

    Podstawa czaszki ma 2 powierzchnie: wewnętrzną (łac. basis cranii interna), zwróconą do jamy czaszki, oraz zewnętrzną (łac. basis cranii externa).

    Powierzchnia wewnętrzna podstawy czaszki[ | edytuj kod]

    Powierzchnia wewnętrzna podstawy czaszki ukształtowana jest w postaci trzech pól (przedniego, środkowego i tylnego), schodzących tarasowato ku tyłowi, zwanych dołami czaszki. Zagłębienia te idealnie odpowiadają kształtem strukturom znajdujących się na podstawie mózgu, które je wypełniają.

    Czaszka (łac. cranium) – struktura kostna lub chrzęstna, która służy jako szkielet głowy. Stanowi naturalną osłonę mózgu i innych narządów znajdujących się w głowie.Szczelina oczodołowa górna (łac. fissura orbitalis superior) – otwór w czaszce łączący oczodół ze środkowym dołem czaszki. Jest to trójkątny otwór znajdujący się w kości klinowej. Od góry ograniczony jest przez skrzydło mniejsze kości klinowej (ala minor ossis sphenoidalis), od dołu przez skrzydło większe kości klinowej (ala major ossis sphenoidalis). Przyśrodkowe ograniczenie szczeliny stanowi trzon kości klinowej (corpus ossis sphenoidalis). Od boku na wąskim obszarze ogranicza ją także kość czołowa. Nieco ku tyłowi od dolnego brzegu szczeliny oczodołowej górnej znajduje się otwór okrągły. Jest on od niej oddzielony niewielką beleczką kostną. Ponadto część dolna szczeliny łączy się z tylną częścią szczeliny oczodołowej dolnej. W obrębie szczeliny oczodołowej górnej okostna oczodołu przechodzi w blaszkę opony otaczającą zatokę jamistą i w blaszkę opony środkowego dołu czaszki.
  • dół przedni czaszki (łac. fossa cranii anterior) – położony najwyżej i najbardziej do przodu. Zbudowany z części oczodołowej kości czołowej, kości klinowej, kości sitowej, przez którą przechodzą nerwy węchowe. W środkowej części kości sitowej zlokalizowany jest grzebień koguci (łac. crista galli), (wznosząca się ku górze pionowo część tej kości). Do przodu od niego zlokalizowany jest otwór ślepy (łac. foramen cecum) oraz mniej wyniosły grzebień czołowy (łac. crista frontalis)
  • dół środkowy czaszki (łac. fossa cranii media), który składa się z pola środkowego i 2 pól bocznych. Pole środkowe zbudowane jest z trzonu kości klinowej, w obrębie której znajdują się kanały wzrokowe (łac. canalis opticus) przez które wnikają do wnętrza czaszki nerwy wzrokowe, które następnie ulegają skrzyżowaniu w obrębie tak zwanego skrzyżowania wzrokowego.
  • Pola boczne zbudowane są ze skrzydła większego kości klinowej oraz kości skroniowej. W kości klinowej znajduje się także siodełkowate zagłębienie, tak zwane siodło tureckie (łac. sella turcica), w którym leży przysadka mózgowa. Pomiędzy skrzydłami kości klinowej znajduje się szczelina oczodołowa górna (łac. fissura orbitalis superior), która prowadzi do oczodołu. W części zbudowanej przez kość klinową wyróżnia się kilka otworów: otwór okrągły (łac. foramen rotundum), otwór owalny (łac. foramen ovale), otwór kolcowy (łac. foramen spinosum), natomiast na granicy kości klinowej, potylicznej i skroniowej: otwór poszarpany (łac. foramen laceratum); przewód słuchowy wewnętrzny (łac. meatus acusticus internus) należy do kości skroniowej. Widoczny jest też kanał tętnicy szyjnej i bruzda tętnicy szyjnej wewnętrznej, która kończy się otworem szyjnym, zlokalizowanym już w obrębie dołu tylnego czaszki.
  • dół tylny czaszki (łac. fossa cranii posterior) utworzony jest głównie przez wewnętrzną powierzchnię kości potylicznej, jedynie przednio-boczna część utworzona jest przez części skaliste kości skroniowych. Na wewnętrznej powierzchni znajduje się guzowatość potyliczna wewnętrzna (łac. protuberantia occipitalis interna), od której biegną:
  • ku górze – bruzda zatoki strzałkowej górnej (łac. sulcus sinus sagitalis superioris)
  • ku bokom, obustronnie odchodzi bruzda zatoki poprzecznej (łac. sulcus sinus transversi), która dalej bocznie przechodzi w bruzdę zatoki esowatej (łac. sulcus sinus sigmoidei), która biegnie w kierunku otworu szyjnego.
  • ku dołowi, w kierunku otworu wielkiego biegnie grzebień potyliczny wewnętrzny (łac. crista occipitalis interna). Przez otwór wielki przechodzi rdzeń kręgowy (łac. medulla spinalis). Część pomiędzy otworem wielkim a siodełkiem tureckim nosi nazwę stok (łac. clivus).
  • Zez (łac. strabismus, gr. Strabismus (z Greki: στραβισμός strabismos, od στραβίζειν strabizein "mrużyć", od στραβός strabos "mrużenie, zmrużone-oko")) – jest wadą oczu objawiającą się osłabieniem mięśni ocznych, co powoduje zmianę kąta patrzenia jednego oka względem drugiego. Efektem zeza jest zaburzenie widzenia stereoskopowego.Uraz (łac. trauma) - uszkodzenie tkanki, narządu lub większego obszaru ciała przez działanie czynnika mechanicznego, termicznego, chemicznego, elektrycznego, itp.


    Podstrony: 1 [2] [3]




    Warto wiedzieć że... beta

    Przewód słuchowy wewnętrzny (łac. meatus acusticus internus) – kanał wewnątrz kości skroniowej o długości 1 cm znajdujący się w tylnej części piramidy. Łączy on tylny dół czaszki z błędnikiem. Kończy się przyśrodkowo otworem słuchowym wewnętrznym (łac. porus acusticus internus). Przez przewód przechodzą z jamy czaszki do ucha nerw przedsionkowo-ślimakowy oraz nerw twarzowy. Wewnątrz przewodu znajdują się także naczynia błędnikowe (łac. vasa labyrinthi). Dno przewodu stanowi jednocześnie ścianę przyśrodkową błędnika i jest zamknięte płytką kostną z licznymi otworkami dla nerwów, które przechodzą przez przewód. W płytce dna przewodu znajduje się grzebień poprzeczny (łac. crista transversa), który biegnie poziomo, dzieląc dno przewodu na dwa wgłębione obszary: górny (mniejszy) i dolny (większy). Wgłębienie górne posiada leżące bardziej ku przodowi pole nerwu twarzowego (łac. area nervi facialis) oraz leżące ku tyłowi pole przedsionkowe górne (łac. area vestibularis superior). Jest ono perforowane licznymi otworkami, które tworzą plamkę sitkowatą górną (łac. macula cribrosa superior), która zawiera nerw łagiewkowo-bańkowy (łac. nervus utriculoampullaris), który zmierza do przedsionka. Nerw łagiewkowo-bańkowy dzieli się w przewodzie na: nerw łagiewkowy (łac. nervus utricularis), który unerwia łagiewkę, nerw bańkowy przedni (łac. nervus ampullaris anterior), który dociera do bańki przewodu półkolistego przedniego oraz nerw bańkowy boczny (łac. nervus ampullaris lateralis), który zmierza do bańki przewodu półkolistego bocznego. Wgłębienie dolne znacznie większe od zagłębienia górnego zawiera leżące ku przodowi pole ślimaka (łac. area cochleae), w którym znajduje się podstawa ślimaka. Pole ślimaka posiada liczne otworki dla przechodzących tędy włókien nerwu ślimakowego (łac. nervus cochlearis). Otworki te skupione na wąskiej przestrzeni tworzą spiralę, która zatacza półtora zakrętu. Jest to pasmo spiralne dziukowane (łac. tractus spiralis foraminosus). Jest on najbardziej zanaczony u noworodka. Ku tyłowi od pola ślimaka leży pole przedsionkowe dolne (łac. area vestibularis inferior). W polu tym znajdują się także liczne małe otworki dla przechodzącego tędy nerwu woreczkowego (łac. nervus saccularis), który unerwia woreczek. Poniżej i ku tyłowi od pola przedsionkowego dolnego znajduje się otwór pojedynczy (łac. foramen singulare), przez który przechodzi nerw bańkowy tylny (łac. nervus ampullaris posterior), który unerwia bańkę przewodu półkolistego tylnego.
    Otwór kolcowy (łac. foramen spinosum) — jest jednym z licznych otworów położonych w podstawie czaszki. Znajduje się wewnątrz kości klinowej.
    Oczodół (łac. orbita) – jama kostna pomiędzy mózgoczaszką a twarzoczaszką, w której umieszczona jest gałka oczna. Występuje parzyście. Oczodół ma kształt stożka, którego podstawę tworzy wejście do oczodołu. U góry wejście do oczodołu ogranicza brzeg nadoczodołowy kości czołowej, u dołu-szczęka i kość jarzmowa, tworząc brzeg podoczodołowy, ponadto budują go kość łzowa, sitowa, klinowa oraz podniebienna. Oczodół ograniczają cztery ściany: górna (sklepienie), przyśrodkowa, boczna i dolna (dno). W odcinku przednio-bocznym sklepienia oczodołu znajduje się dół gruczołu łzowego. W pobliżu wejścia do oczodołu na ścianie przyśrodkowej leży dół woreczka łzowego, przechodzi on ku dołowi w kanał nosowo-łzowy. W obrębie oczodołu znajduje się kanał nerwu wzrokowego, przez który przechodzi nerw wzrokowy wraz z tętnicą oczną, ponadto w oczodole znaleźć można szczelinę oczodołową górną przez którą przebiega nerw czołowy, nerw nadoczodołowy, nerw nosowo-rzęskowy, nerw okoruchowy, nerw bloczkowy, nerw odwodzący i żyła oczna górna, a także szczelina oczodołowa dolna, której zawartość stanowią nerw podoczodołowy, nerw jarzmowy, tętnica podoczodołowa i żyła oczna dolna.
    Lemiesz (łac. vomer) – płaska nieparzysta kość twarzoczaszki, budująca tylny odcinek przegrody kostnej nosa (rozdziela ona nozdrza tylne (choanae).
    Rdzeń kręgowy (łac. medulla spinalis) – część ośrodkowego układu nerwowego, przewodząca bodźce pomiędzy mózgowiem a układem obwodowym. U człowieka ma kształt grubego sznura, nieco spłaszczonego w kierunku strzałkowym, o przeciętnej średnicy 1 cm, barwy białej, o masie ok. 30 g. Umieszczony jest w biegnącym w kręgosłupie kanale kręgowym. U góry w otworze wielkim rdzeń kręgowy łączy się z rdzeniem przedłużonym, umowną granicę między nimi stanowi po stronie grzbietowej miejsce wyjścia pierwszej pary korzeni szyjnych, po stronie brzusznej dolna krawędź skrzyżowania piramid. Rozciąga się on na przestrzeni ok. 45 cm, od I kręgu szyjnego do górnej krawędzi II kręgu lędźwiowego, gdzie kończy się stożkiem rdzeniowym (łac. conus medullaris).
    Kość podniebienna (łac. os palatinum; ang. palatine bone) - parzysta kość czaszki, składająca się z blaszki poziomej i pionowej oraz trzech wyrostków: piramidowego, oczodołowego oraz klinowego. Blaszka pozioma tworzy tylny odcinek podniebienia kostnego. Brzeg przedni łączy się wyrostkiem podniebiennym szczęki, tylny – stanowi przyczep dla rozcięgna podniebienia miękkiego. Przyśrodkowo, w miejscu połączenia prawej kości podniebiennej z lewą powstaje grzebień nosowy. Blaszka pionowa jest wklinowana pomiędzy trzon szczęki i wyrostek skrzydłowaty kości klinowej i wchodzi w skład ściany bocznej jamy nosowej. Na powierzchni nosowej blaszki pionowej ciągnie się pionowo grzebień małżowiny, stanowiący przyczep dla małżowiny nosowej dolnej.
    Nozdrza tylne (łac. choanae) – tylna część jamy nosowej łącząca ją z częścią nosową gardła. Są to parzyste otwory kształtu czworobocznego, oddzielone przez tylną część przegrody nosa. Nazwa łacińska choanae, jest zlatynizowaną formą greckiego "choanē", co oznacza lejek. Powietrze z jamy nosowej trafia właśnie przez nozdrza tylne do gardła a dalej do krtani i dolnych dróg oddechowych. Nozdrza tylne są dostępne w badaniu klinicznym. W rynoskopii tylnej lusterko wkładane przez laryngologa przez jamę ustną uwidacznia tylną część jamy nosowej i nozdrza tylne. Niekiedy mogą być niewykształcone (atrezja nozdrzy tylnych).

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.044 sek.