• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Południk niebieski

    Przeczytaj także...
    Biegun niebieski – punkt przebicia sfery niebieskiej przez jej oś obrotu, zwaną też osią świata. Oś świata jest zawsze równoległa do osi rotacji planety lub księżyca, co powoduje że bieguny niebieskie na innych ciałach mają inne położenie względem gwiazd.Kulminacja - zjawisko polegające na uzyskaniu przez dane ciało niebieskie maksymalnej bądź minimalnej wysokości w trakcie obrotu sfery niebieskiej. Kulminacje dzielimy na górną zwaną też górowaniem, lub dolną określaną także jako dołowanie. Oba rodzaje kulminacji odbywają się na tym samym kole wielkim, przechodzącym przez oba bieguny niebieskie oraz zenit i nadir, zwanym południkiem niebieskim.
    Sfera niebieska (firmament, sklepienie niebieskie) – abstrakcyjna sfera o nieokreślonym promieniu otaczająca obserwatora znajdującego się na Ziemi, utożsamiana z widzianym przez niego niebem. Dawniej wierzono, że sfera niebieska jest rzeczywistą kopułą, dziś wiadomo, że jest to tylko złudzenie optyczne, a sformułowanie to jest używane jedynie w zwrotach językowych, jak np.:

    Południk niebieski (południk lokalny) - koło wielkie na sferze niebieskiej przechodzące przez bieguny niebieskie i zenit. Południk niebieski jest miejscem w którym odbywają się kulminacje (górowania lub dołowania) ciał niebieskich.

    Wbrew przyzwyczajeniom językowym, wywodzącym się z używania podobnego terminu w geografii, nazwa południk jest na sferze niebieskiej zastrzeżona tylko do tego jednego koła wielkiego (bądź jego połowy). Wszelkie inne koła wielkie na sferze niebieskiej, które na sferze spełniają analogiczną rolę jak południki ziemskie, noszą inne miana, i tak mówimy o rodzinie kół wertykalnych, kół godzinnych lub czasowych, czy o kołach długości.

    Południk geograficzny – linia na powierzchni Ziemi o kształcie zbliżonym do półokręgu, która łączy oba bieguny, o długości ok. 20 tys. km, wyznaczająca kierunek północ-południe i przecinająca prostopadle równik. Południkiem miejscowym (danego punktu Ziemi) jest południk przechodzący przez dane miejsce. Żaden z południków nie jest szczególnie wyróżniony. Za południk początkowy (zerowy) przyjęto w 1884 roku południk przechodzący przez obserwatorium w Greenwich. Płaszczyzna południka 0° i 180° dzieli kulę ziemską na dwie półkule – wschodnią i zachodnią.Górowanie (również kulminacja górna) – w astronomii sytuacja, w której w wyniku obrotu sfery niebieskiej dane ciało osiąga największą wysokość. Górowania odbywają się zawsze na południku niebieskim. Ze względu na położenie ciała względem zenitu górowania dzielimy na południowe i północne. Wysokość danego ciała niebieskiego podczas kulminacji zależy bezpośrednio od jego deklinacji (δ) oraz szerokości geograficznej miejsca obserwacji (φ):

    Pojęcie południka niebieskiego jest pierwotne względem pojęcia południka geograficznego, który jest jego rzutem na powierzchnię Ziemi.




    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Koło godzinne – koło wielkie na sferze niebieskiej, przechodzące przez bieguny niebieskie i np. dany obiekt astronomiczny lub punkt Barana.
    Koło wielkie – największe koło, jakie można wpisać w kulę. Jego średnica jest równa średnicy kuli, a samo koło dzieli ją na dwie symetryczne połowy zwane półkulami.
    Koło wertykalne to dowolne koło wielkie na sferze niebieskiej przechodzące przez zenit i nadir. Płaszczyzny kół wertykalnych są prostopadłe do płaszczyzny horyzontu i zawierają w sobie oś pionu. Jednym z kół wertykalnych jest południk niebieski który przechodzi również przez bieguny niebieskie.
    Zenit – w astronomii punkt na niebie dokładnie ponad pozycją obserwatora. Jest jednym z dwóch miejsc przecięcia lokalnej osi pionu ze sferą niebieską. Drugim punktem przecięcia, przeciwległym do zenitu, czyli znajdującym się pod obserwatorem jest nadir.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.017 sek.