• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Pnikut



    Podstrony: 1 [2] [3]
    Przeczytaj także...
    Jerzy Karol Ablewicz (ur. 1 listopada 1919 w Krośnie, zm. 31 marca 1990 w Tarnowie) – polski biskup rzymskokatolicki, arcybiskup ad personam, biskup diecezjalny tarnowski w latach 1962–1990.Wszystkich Świętych (łac. festum omnium sanctorum) – rzymskokatolicka uroczystość (część innych kościołów również ją uznaje, w tym anglikański i wiele z luterańskich) obchodzona 1 listopada ku czci wszystkich znanych i nieznanych świętych.

    Pnikut (ukr. Пнікут) – wieś na Ukrainie, w rejonie mościskim obwodu lwowskiego. Wieś liczy 1101 mieszkańców.

    Założony w 1359 r. W II Rzeczypospolitej do 1934 samodzielna gmina jednostkowa. Następnie należała do zbiorowej wiejskiej gminy Pnikut w powiecie mościskim w woj. lwowskim. Po wojnie odłączona od Polski i włączona do Ukraińskiej SRR.

    We wsi działa oddział Towarzystwa Kultury Polskiej Ziemi Lwowskiej.

    Ostrożec (ukr.: Острожець) – wieś na Ukrainie w rejonie mościskim obwodu lwowskiego, zamieszkana przez 289 osób. Podlega krukienickiej silskiej radzie.Władysław II Jagiełło (ur. ok. 1362 lub ok. 1352, zm. 1 czerwca 1434 w Gródku) – wielki książę litewski w latach 1377–1381 i 1382–1401, król Polski 1386-1434 i najwyższy książę litewski 1401–1434. Syn Olgierda i jego drugiej żony Julianny, córki księcia twerskiego Aleksandra, wnuk Giedymina. Założyciel dynastii Jagiellonów.

    Mieszkańcy[ | edytuj kod]

    Zmiany demograficzne[ | edytuj kod]

    Od najdawniejszych lat Pnikut zamieszkiwali głównie Polacy. Spośród historycznie najstarszych wymienić należy nazwiska: Czop, Duszakiewicz, Lech, Mazur, Zarański, Skrabka, Pietraka. W bliżej nieokreślonym czasie Kapituła Przemyska sprowadziła do wsi osadników spod Nowego Sącza, pojawiają się rodziny: Głogowskich, Paprockich, Tasowskich, Kosowskich, Mazurów.

    Tatarzy (nazwa własna: Tatarlar / Татарлар) – grupa ludów tureckich z Europy wschodniej oraz północnej Azji.Buchowice (ukr. Буховичі) – wieś na Ukrainie, w rejonie mościskim obwodu lwowskiego. Wieś liczy 797 mieszkańców.

    Około 1800 roku wieś zamieszkują 722 osoby. Kolejny spis sporządzony w 1880 roku mówi o 196 domach na terenie wsi w których mieszkało 1113 osób. W liczbie tej 1111 było Polakami a 2 narodowości ruskiej, zaś ze względu na wyznanie: 1055 to członkowie Kościoła rzymskokatolickiego, 17 to grekokatolicy a 41 to zwolennicy wyznania mojżeszowego. Dziesięć lat później w kolejnym spisie zanotowano 1298 osób, a po kolejnych dziesięciu latach, w 1900 roku – 1489 mieszkańców. Według spisu powszechnego z 1921 roku we wsi mieszkało 1453 Polaków i 10 Żydów. Nikt nie deklarował narodowości innej. W tym czasie jest to jedyna w okolicy etnicznie polska wieś. Lata 1930 i 1931 to czas nasilonej emigracji, wieś opuszcza "za chlebem" 86 osób. Według spisu z 1938 roku Pnikut zamieszkuje 1596 osób.

    II Rzeczpospolita (II RP) – Rzeczpospolita Polska w latach 1918–1945, od odzyskania suwerenności państwowej w 1918 do wycofania uznania międzynarodowego dla Rządu RP na uchodźstwie w konsekwencji wykonania porozumień między mocarstwami wielkiej trójki na konferencji jałtańskiej w 1945.Prawo magdeburskie (prawo niemieckie; łac. Ius municipale magdeburgense, niem. Magdeburger Recht) – średniowieczne prawo miejskie wzorowane na prawie miasta Magdeburga. W 1035 Magdeburg otrzymał patent nadający miastu prawo do handlu i zjazdów. Prawo to spisane zostało w 1188 stając się wzorcem dla podobnych regulacji wielu miast środkowoeuropejskich.

    Rozwój oświaty i kultury[ | edytuj kod]

    W osiemdziesiątych latach XIX wieku powstaje w Pnikucie pierwsza szkoła prowadzona przez Michała Skwirzyńskiego w jego domu, a przed 1890 rokiem, w budynku zbudowanym przez mieszkańców powstaje szkoła czteroklasowa, której kierownikiem zostaje Jan Filip. Jeszcze przed 1900 rokiem powstało w Pnikucie koło organizacji "Sokół" a w jego ramach zespoły: teatralny, muzyczny, recytatorski i chóralny, natomiast w 1910 roku zbudowano budynek tzw. "Sokolni". Na terenie wsi działał Związek Katolicki do którego należało 320 mieszkańców. W Pnikucie jeszcze przed I Wojną Światową istniała spółdzielnia mleczarska, kółko rolnicze, dwa sklepy, "Ochronka" dla dzieci i kasa Reiffeisena.

    Lwów (dawna nazwa form. Królewskie Stołeczne Miasto Lwów), ukr. Львів (Lwiw), ros. Львов (Lwow), niem. Lemberg, łac. Leopolis, jidysz לעמבערג ,לעמבעריק (Lemberg, Lemberik), orm. Լվով (Lwow) – miasto na Ukrainie, ośrodek administracyjny obwodu lwowskiego.Wiszenka (ukr. Вишенька) – wieś na Ukrainie, w rejonie mościskim obwodu lwowskiego. Wieś liczy 222 mieszkańców.

    W 1921 roku powstaje w Pnikucie Dom Ludowy mieszczący między innymi salkę teatralną wraz z zapleczem i dwie sale wykładowe. Uroczystość otwarcia i poświęcenia domu uświetnił swą obecnością Marszałek Sejmu RP Maciej Rataj. Po śmierci Jana Filipa w 1923 roku nowym kierownikiem szkoły zostaje Włodzimierz Raba, a po nim Stefania Weintraubowa. We wsi działa prowadzona przez Kazimierza Lecha biblioteka. W 1928 roku kierownikiem szkoły zostaje Kazimierz Kwiatkowski, były legionista. Pod jego kierownictwem szkoła zmienia się z czteroklasowej w siedmioklasową.

    Polacy – naród zamieszkujący głównie obszar Rzeczypospolitej Polskiej i będący jej głównym składnikiem ludnościowym, a poza granicami Polski tworzący Polonię.Bezpartyjny Blok Współpracy z Rządem Józefa Piłsudskiego (BBWR) – organizacja polityczna okresu międzywojennego w Polsce utworzona w roku 1927 przez Walerego Sławka. Skupiała drobniejsze ugrupowania polityczne i grupy mniejszości narodowych, a także zwerbowała kilku posłów z Polskiej Partii Socjalistycznej i PSL "Piast".

    W okresie okupacji istniała w Pnikucie szkoła w której nauczano w języku polskim, a języka niemieckiego nie uczono wcale. Po wojnie językiem nauczania stał się język ukraiński a dodatkowo nauczano języka rosyjskiego. Dzieci języka polskiego uczono w domach i na lekcjach religii w Kościele.

    Dzieje kościoła[ | edytuj kod]

    Kapliczka na miejscu starego kościoła
    Kościół św. Mikołaja w Pnikucie

    Pierwsze wzmianki o kościele rzymskokatolickim w Pnikucie pochodzą z około 1385 roku. Ponad dwieście lat później bo w roku 1611 na miejscu starego kościoła powstaje nowy. Budynek był drewniany, otoczony wałem i fosą z mostem zwodzonym i palisadą. W 1648 roku kościół wraz ze zgromadzonymi w nim ludźmi zostaje spalony przez kozaków. W 1667 roku, na miejscu spalonego powstaje nowy kościół. Świątynia przetrwała prawie sto lat. Z polecenia biskupa Sierakowskiego i z funduszy Kapituły Przemyskiej w 1762 roku rozpoczęto budowę nowego kościoła. Po pięciu latach 27 lipca 1767 roku świątynię konsekrowano. Kościół służył parafii do 1912 roku, po czym został rozebrany i złożony ponownie w 1929 roku, w Laszkach Zawiązanych. Po kościele pozostała kapliczka, istniejąca do dnia dzisiejszego.

    Order Virtuti Militari (łac. Męstwu wojskowemu – (cnocie) dzielności żołnierskiej) – najwyższe polskie odznaczenie wojskowe (order), nadawane za wybitne zasługi bojowe. Jest najstarszym orderem wojskowym na świecie, spośród nadawanych do chwili obecnej. Ustanowiony przez króla Stanisława Augusta Poniatowskiego 22 czerwca 1792 roku w celu uczczenia zwycięstwa w bitwie pod Zieleńcami po rozpoczęciu wojny polsko-rosyjskiej przeciwko konfederacji targowickiej w obronie Konstytucji 3 Maja. Dewiza orderu brzmi: Honor i OjczyznaTowarzystwo Kultury Polskiej Ziemi Lwowskiej − polska organizacja kulturalna założona w grudniu 1988 roku jako jedna z pierwszych i współcześnie największych polskich organizacji na Ukrainie. Po kilku latach działalności organizacja otrzymała od władz obwodu lwowskiego kamienicę pod adresem Rynek 17.

    Na przełomie wieków staraniem proboszcza parafii ks. L. Świtalskiego rozpoczynają się prace nad nową, murowaną świątynią dla Pnikuta. W 1901 r. powstaje projekt kościoła sporządzony przez Maksymiliana Jabłońskiego z Dobromila. W kwietniu 1908 roku rozpoczęto budowę, w październiku 1909 roku pokryto dach kościoła, a latem 1910 roku wytynkowano wnętrze. W dniu 6 grudnia 1912 r. kościół został poświęcony. Po usunięciu zniszczeń z okresu I wojny światowej w 1921 roku kościół powtórnie poświęcono, a w 1927 r. zamontowano trzy nowe dzwony z odlewni Felczyńskich w Przemyślu. Obecnie w Pnikucie znajdują się dwie świątynie, opisywany kościół św. Mikołaja i cerkiew prawosławna.

    Przemyśl (łac. Praemislia, ros. Перемышль, ukr. Перемишль, niem. Prömsel) – miasto na prawach powiatu w południowo-wschodniej Polsce, w województwie podkarpackim, położone nad Sanem.Sudkowice (ukr. Судковичі) – wieś na Ukrainie, w rejonie mościskim obwodu lwowskiego. Wieś liczy 262 mieszkańców.


    Podstrony: 1 [2] [3]




    Warto wiedzieć że... beta

    Krukienice (ukr. Крукеничі) – wieś (dawniej miasteczko) na Ukrainie w obwodzie lwowskim, w rejonie mościskim. Liczy 994 mieszk.
    Jatwięgi (ukr. Ятвяги, Jatwiahy) – wieś na Ukrainie, w obwodzie lwowskim, w rejonie mościskim. W 2001 roku liczyła 147 mieszkańców.
    Radenice (ukr. Раденичі) – wieś na Ukrainie, w rejonie mościskim obwodu lwowskiego. Wieś liczy 1170 mieszkańców.
    Maciej Rataj (ur. 19 lutego 1884 we wsi Chłopy k. Lwowa, zm. 21 czerwca 1940 w Palmirach) – polski polityk, Marszałek Sejmu i zastępujący Prezydenta RP, działacz ludowy i publicysta.
    Gmina Pnikut – dawna gmina wiejska w powiecie mościskim województwa lwowskiego II Rzeczypospolitej. Siedzibą gminy był Pnikut.
    Kołchoz (ros. колхоз) – formalnie rolnicza spółdzielnia produkcyjna, rodzaj przedsiębiorstwa rolniczego charakterystycznego dla byłego ZSRR.
    Ukraińska Socjalistyczna Republika Radziecka, Ukraińska SRR, Ukraina (ros. Украинская Советская Социалистическая Республика, Ukrainskaja Sowietskaja Socyalisticzeskaja Riespublika, ukr. Українська Радянська Соціалістична Республіка, Ukrajinśka Radianśka Socialistyczna Respublika) – w latach 1919-1922 państwo marionetkowe zależne od RFSRR, od 1922 republika związkowa ZSRR.

    Reklama

    Czas generowania strony: 1.634 sek.