• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Platforma syberyjska

    Przeczytaj także...
    Laurencja, Laurentia – kraton północnoamerykański, który dryfując, był w niektórych okresach geologicznych częścią różnych superkontynentów, niekiedy sam tworzył kontynent.Tarcza anabarska – tarcza będąca częścią platformy syberyjskiej, położona w północnej części Wyżyny Środkowosyberyjskiej, w górnym biegu Anabaru, Olenioka i Kotuja. Na powierzchni tworzy niewysoką wyżynę, którą budują gnejsy i łupki krystaliczne sfałdowane w archaiku. Występują liczne dyslokacje i intruzje. W strefie zewnętrznej znajdują się lekko pofałdowane warstwy utworów proterozoicznych.
    Azja (gr. Ἀσία Asía, łac. Asia) – część świata, razem z Europą tworząca Eurazję, największy kontynent na Ziemi. Z powodów historycznych i kulturowych sama Azja bywa również nazywana kontynentem (zob. alternatywne listy kontynentów).

    Platforma syberyjska – jest to prekambryjska platforma w Azji, obejmująca swym zasięgiem tereny Wyżyny Środkowosyberyjskiej.

    Wyżyna Środkowosyberyjska (ros.: Среднесибирское плоскогорье, Sriedniesibirskoje płoskogorje) – rozległa wyżyna w azjatyckiej części Rosji, pomiędzy Niziną Zachodniosyberyjską i rzeką Jenisej na zachodzie, a Niziną Środkowojakucką i rzeką Leną na wschodzie oraz Niziną Północnosyberyjską na północy i Sajanami na południu.Bałtyka – kraton, do końca ordowiku samodzielny kontynent. Współcześnie odpowiada jej prekambryjska platforma wschodnioeuropejska. Pod koniec ordowiku kolidowała z Awalonią, kiedy to zapoczątkowane zostały wczesnokaledońskie ruchy górotwórcze (faza takońska). Pod koniec syluru wskutek kolizji z Laurencją weszła w skład Laurosji.

    Jest ona otoczona górami fałdowymi paleozoicznymi i mezozoicznymi. Prekambryjskie podłoże platformy odsłania się na powierzchnię, tworząc tarcze ałdańską i anabarską. W kambrze Syberia miała pozycję okołorównikową, z czasem przesuwając się na północ. W dewonie nastąpiło zderzenie się z Laurussią, powstałą w sylurze po kolizji Laurencji z Bałtyką i wypiętrzeniu Uralu.

    Tarcza ałdańska - prekambryjska tarcza w południowej części platformy syberyjskiej, od południa ograniczona wyraźną linią uskoków. Wyniesiona krawędź buduje Góry Stanowe sfałdowane w proterozoiku, północną część tarczy budują skały archaiczne.Laurosja (t. Euroameryka, Laureuropa, kontynent oldredowy, ang. Old Red Sandstone Continent, Laurussia) – paleozoiczny superkontynent, powstały w końcu syluru i istniejący aż do karbonu. Utworzył się w wyniku kolizji Laurencji i Bałtyki. Kolizja spowodowała zamknięcie się oceanu Japetus. W miejscu kolizji powstały kaledonidy.

    Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Marta Wrzosek: ABC ewolucji. Poznań: Sorus Wydawnictwo i Drukarnia Cyfrowa, 2010, s. 230. ISBN 978-83-89949-81-3. (pol.)
    Prekambr – nieformalna jednostka geochronologiczna w dziejach Ziemi, obejmująca przedział czasu od powstania Ziemi do początku okresu kambryjskiego, czyli interwał wiekowy od 4,6 mld lat do 542 mln lat temu. Prekambrowi odpowiadają wiekowo dwie formalne jednostki stratygraficzne, eony: archaik, proterozoik oraz starszy od archaiku hadeik uznawany kiedyś za eon, obecnie raczej za jednostkę nieformalną. Prekambr obejmuje blisko 85% dziejów Ziemi. Pomimo, że jest jednostką nieformalną, to powszechnie jest stosowany w fachowej literaturze, występuje też w oficjalnej tabeli stratygraficznej, jako nieskategoryzowana jednostka powyżej eonów.




    Reklama

    Czas generowania strony: 0.677 sek.