• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Piractwo - prawo międzynarodowe

    Przeczytaj także...
    Montego Bay – miasto w północno-zachodniej części Jamajki, nad Morzem Karaibskim. Około 80 tys. mieszkańców; największy ośrodek turystyczny kraju; kąpielisko morskie; przemysł środków transportu, spożywczy; port morski. Czwarte co do wielkości miasto kraju.Kodeks karny (ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny) – akt prawny regulujący zasady prawa karnego materialnego obowiązujące w Polsce.
    Morze terytorialne – pas wód wraz z wodami przybrzeżnymi, na którym obowiązuje prawodawstwo i władza państwa, do którego należy dany odcinek wybrzeża. Pod względem prawnym status morza terytorialnego nie różni się od statusu terytorium lądowego państwa nadbrzeżnego (stanowiąc część terytorium danego kraju), z wyjątkiem obowiązywania na tym morzu prawa nieszkodliwego przepływu. W skład terytorium państwa (wód terytorialnych), poza morzem terytorialnym, mogą wchodzić wody wewnętrzne (morskie wody wewnętrzne) i wody archipelagowe (w przypadku państw archipelagowych). Szerokość pasa morza terytorialnego nie może przekroczyć 12 mil morskich – art. 3 konwencji o prawie morza) od linii podstawowej. W pasie wód morza terytorialnego wszystkie statki (statki handlowe, rybackie, sportowe i inne, w tym pozostające w niehandlowej służbie państwowej, jak okręty, statki straży granicznej) mogą korzystać z prawa nieszkodliwego przepływu (bez potrzeby uzyskania zezwolenia czy notyfikacji - patrz: konwencja genewska o morzu terytorialnym i wyrok Międzynarodowego Trybunału Sprawiedliwości w sprawie cieśniny Korfu z 1949 r.)

    Piractwo (rozbój morski) – pojęcie określone przez Konwencję o morzu pełnym sporządzoną w Genewie dnia 29 kwietnia 1958 r. jako:

    Normy te powtórzyła w art. 101 Konwencja Narodów Zjednoczonych o prawie morza podpisana 10 grudnia 1982 w Montego Bay.

    Spraw tych dotyczy także Konwencja w sprawie przeciwdziałania bezprawnym czynom przeciwko bezpieczeństwu żeglugi morskiej z 10 marca 1988 r. Zgodnie z artykułem 3:

    Konwencja Narodów Zjednoczonych o prawie morza (Konwencja jamajska, Konwencja o prawie morza, ang. United Nations Convention on the Law of the Sea) – umowa międzynarodowa wypracowana podczas obrad III Konferencji Prawa Morza ONZ, podpisana 10 grudnia 1982 w Montego Bay na Jamajce. Obecnie stanowi podstawowy dokument prawny w dziedzinie prawa morza. Została ratyfikowana przez 164 państwa i Unię Europejską. Również państwa, które konwencji nie ratyfikowały (jak np. Stany Zjednoczone) a nawet jej nie podpisały (np. Turcja) wskazują na tę umowę jako na kodyfikację zwyczajowego prawa morza i powołują się na jej postanowienia.Handel ludźmi to nazwa przestępczego procederu, będącego współczesną formą niewolnictwa. Pod tym pojęciem rozumiano początkowo wyłącznie handel kobietami, zmuszanymi do prostytucji (męskie ofiary wykorzystywane seksualnie to zjawisko niezwykle rzadkie). W ostatnich latach znaczenie pojęcia uległo znacznemu rozszerzeniu i obejmuje obecnie wszelkie działania nakierunkowane na wyzysk ludzi, niezależnie od płci i wieku, naruszające prawo do decydowania o sobie. Wyzysk ten związany jest zazwyczaj z użyciem przemocy, co jest dla ofiar ogromnym obciążeniem fizycznym i psychicznym. Ofiary handlu żywym towarem w efekcie traumatycznych przeżyć często doświadczają chorób psychicznych i popadają w różne formy uzależnień. Wobec ofiar stosowane są działania naruszające ich seksualność, indywidualną wolność i cielesną nienaruszalność. Pozostałe czyny karalne, których dopuszczają się agresorzy wobec ofiar, to naruszenia prawa pracy i prawa ubezpieczeń społecznych, zwłaszcza wobec cudzoziemców.

    Podejrzenie uprawiania piractwa, podobnie jak handlu niewolnikami, przyznaje okrętom wojennym na morzu otwartym prawo wizyty i rewizji, wobec takiego statku. Pierwsze tego rodzaju ustalenia pochodzą z roku 1815, gdy podobną zasadę wprowadziła uchwalona 8 lutego Deklaracja Mocarstw w sprawie zniesienia handlu Murzynami (który uznano za sprzeczny z zasadami humanitaryzmu i moralności powszechnej) dołączona do Aktu końcowego kongresu wiedeńskiego. Sprawy te nie są tożsame, lecz mają cechy wspólne, rozbój morski może łączyć się z porywaniem ludzi dla wymuszenia okupu lub w innym celu. Znane są również przypadki wykorzystywania przez piratów porwanych załóg do obsługi statków baz. Rola zakładników sprowadza się nie tylko do sterowania statkami, ale stanowią oni również żywe tarcze w razie ataku marynarki wojennej.

    Okręt – zwykle uzbrojona jednostka pływająca w służbie państwa, tj. jego sił zbrojnych – marynarki wojennej pod banderą wojenną, przeznaczona do wykonywania zadań bojowych. Także potocznie: duży statek.Prawo wizyty i rewizji - prawo przyznane na mocy Konwencji genewskiej z 1958 okrętom wojennym na morzu otwartym wobec statków innych państw w trzech ściśle określonych przypadkach. Zalicza się do nich podejrzenia, że:

    Konwencja w sprawie niewolnictwa z 1926 w art. 3 zobowiązuje Strony przedsięwziąć wszystkie potrzebne kroki, celem zapobieżenia i uniemożliwienia ładowania na okręty, wyładowywania, przewozu niewolników na swych wodach terytorialnych, jak również przewożenia ich wszystkimi statkami, noszącymi flagi danych Państw.

    Kodeks karny z 1969 r. (ustawa z dnia 19 kwietnia 1969 r. Kodeks karny) (Kodeks Andrejewa) – polski kodeks karny obowiązujący od 1 stycznia 1970 do 31 sierpnia 1998 roku. Zastąpił poprzedni Kodeks karny i uchylił mały kodeks karny.Konwencja w sprawie niewolnictwa - umowa międzynarodowa dotycząca przeciwdziałania niewolnictwu, podpisana 25 września 1926 w Genewie przez 35 państw, w tym Polskę. Polska ratyfikowała Konwencję 1 września 1930. Konwencja składa się z preambuły i 12 artykułów.

    Zwalczanie piractwa[edytuj kod]

    Artykuł 14 Konwencji z 1958 głosi, że Wszystkie państwa powinny współdziałać we wszelki możliwy sposób w celu zniszczenia piractwa na pełnym morzu lub w każdym innym miejscu nie podlegającym jurysdykcji żadnego Państwa. Identycznie brzmi art. 100 Konwencji z 1982. Artykuł 4 Konwencji z 1988 stanowi 1. Niniejsza konwencja ma zastosowanie, jeżeli statek przepływa lub zgodnie z planem ma wpłynąć na, przepłynąć przez lub wypłynąć z wód znajdujących się poza zewnętrzną granicą morza terytorialnego jednego państwa lub poza bocznymi granicami jego morza terytorialnego graniczącego z przyległymi państwami. 2. W przypadkach, w których konwencja nie ma zastosowania na podstawie ustępu 1, stosowana jest mimo wszystko, jeżeli sprawca lub domniemany sprawca przestępstwa przebywa na terytorium państwa-strony innego niż państwo, do którego odnosi się ustęp 1.

    Janusz Ignacy Symonides (ur. 5 marca 1938 w Brześciu nad Bugiem) – polski prawnik, dyplomata i wykładowca uniwersytecki.Prawo pościgu - prawo przysługujące okrętom wojennym i samolotom wojskowym oraz innym upoważnionym statkom i samolotom w służbie rządowej stosowane wobec jednostek, których załoga lub pasażerowie podejrzani są o naruszenie przepisów prawa państwa nadbrzeżnego. Pościg taki może rozpocząć się na:

    Oznacza to jednocześnie brak regulacji dotyczących rozboju morskiego na morzu terytorialnym w przypadku, gdy dane państwo przybrzeżne nie sprawuje efektywnej władzy nad swoim terytorium. Przykładem tej sytuacji jest sprawa tzw. piratów somalijskich. Zobacz też hasło prawo pościgu.

    Morze otwarte zwane też morzem pełnym (ang. High Seas) – zgodnie z art. 86 konwencji o prawie morza, są to wszelkie części morza, które nie stanowią wyłącznej strefy ekonomicznej, morza terytorialnego, wód wewnętrznych ani wód archipelagowych żadnego państwa. W strefie tej żadne państwo nie posiada zwierzchnictwa terytorialnego, w związku z czym mogą z niej korzystać na równych zasadach wszystkie państwa.Zakładnik – osoba przetrzymywana w celu wymuszenia jakichś korzyści, najczęściej majątkowych lub spełnienia postulatów porywaczy.

    Przypisy

    1. Konwencja o morzu pełnym sporządzona w Genewie dnia 29 kwietnia 1958 r. Dz.U. 1963 Nr.33 poz.187.
    2. Konwencja w sprawie przeciwdziałania bezprawnym czynom przeciwko bezpieczeństwu żeglugi morskiej, sporządzona w Rzymie dnia 10 marca 1988 r. Dz.U. 1994 Nr 129 poz. 635
    3. Anna Michalska, Prawa człowieka w systemie norm międzynarodowych, Warszawa - Poznań, PWN 1982, ISBN 9788301044046 s.13.
    4. Bartosz Władysław Fieducik, Terroryzm morski w świetle międzynarodowego prawa karnego, Białystok 2013 s. 88.
    5. Polski Kodeks Karny z 1932 w sprawie piractwa głosił : Art. 9. Niezależnie od przepisów obowiązujących w miejscu popełnienia przestępstwa, ustawę karną polską stosuje się do obywatela polskiego oraz cudzoziemca, którego nie postanowiono wydać, w razie popełnienia przez nich zagranicą następujących przestępstw: a) rozbójnictwa morskiego. Art. 259 Kto zabiera innej osobie cudze mienie ruchome w celu przywłaszczenia, używając przemocy albo grożąc użyciem natychmiastowego gwałtu na osobie albo doprowadzając człowieka do stanu nieprzytomności lub bezbronności, podlega karze więzienia [ex art. 39 do lat 15]. Art. 260 Kto uzbraja lub przysposabia statek morski, przeznaczony do dokonania na morzu przestępstwa z art. 259 lub na takim statku przyjmuje służbę, podlega karze więzienia do lat 10. Art. XI przepisów wprowadzających Kodeks karny (1969) brzmi Kto uzbraja lub przysposabia statek morski przeznaczony do dokonania na morzu rabunku lub na takim statku przyjmuje służbę, podlega karze pozbawienia wolności od roku do lat 10, to samo mówi kodeks karny (1997) w art. 170. Kodeks przedwojenny zaliczał piractwo do przestępstw przeciw mieniu (rozdział XXXIX), obecny do przestępstw przeciwko bezpieczeństwu powszechnemu (rozdział XX).

    Bibliografia[edytuj kod]

  • Remigiusz Bierzanek, Janusz Symonides: Prawo międzynarodowe publiczne. Wyd. 8. Warszawa: LexisNexis, 2008, s. 231. ISBN 978-83-7334-294-1.
  • Współczesne piractwo morskie w świetle prawa międzynarodowego
  • Prawo międzynarodowe wobec piractwa morskiego
  • Piractwo morskie
  • Piractwo i terroryzm morski. Nowe wyzwania dla bezpieczeństwa międzynarodowego
  • Piractwo i terroryzm morski u progu XXI wieku
  • Terroryzm morski. Współczesne zagrożenie w transporcie międzynarodowym
  • Terroryzm morski w świetle międzynarodowego prawa karnego
  • Czarna odmiana człowieka – jedna z grup wydzielanych w podziałach antropologicznych gatunku ludzkiego. Po raz pierwszy podziału na odmiany, w którym kryterium był kolor skóry, dokonał Georges Cuvier w roku 1812. Podział na trzy odmiany, nazywane także rasami głównymi nie pozwala na przydzielenie kategorii wielu formom ludzkim takim jak Buszmeni, Polinezyjczycy, Aborygeni Australii, Ajnosi, Drawidzi.Kodeks Makarewicza – polski kodeks karny, wprowadzony rozporządzeniem Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 11 lipca 1932 r.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Piraci somalijscy – zbrojne grupy rozbójnicze działające na wodach okalających tzw. "Róg Afryki" od momentu rozpoczęcia wojny domowej w Somalii na początku lat 90-tych.
    Kongres wiedeński (niem. Wiener Kongress) – konferencja międzynarodowa przedstawicieli szesnastu państw europejskich, trwająca od września 1814 do 9 czerwca 1815 roku w Wiedniu, zwołana w celu rewizji zmian terytorialnych i ustrojowych spowodowanych wybuchem rewolucji francuskiej i wojnami napoleońskimi oraz wypracowania nowych zasad ładu kontynentalnego.
    Remigiusz Bierzanek (ur. 10 października 1912 w Opatowie, zm. 24 listopada 1993) – profesor, polski specjalista z zakresu prawa międzynarodowego publicznego, bezpartyjny poseł na Sejm PRL II i III kadencji.
    Rozbój to kradzież połączona z użyciem przemocy wobec osoby lub groźbą natychmiastowego jej użycia albo dokonana poprzez doprowadzenie człowieka do stanu nieprzytomności lub bezbronności. Na równi z tym należy traktować sytuację, w której pokrzywdzony pod wpływem takiej groźby natychmiast wydaje przedmiot sprawcy.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.03 sek.