• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Peter Yorck von Wartenburg

    Przeczytaj także...
    Więzienie Plötzensee (niem. Strafgefängnis Plötzensee) było instytucją pruską zbudowaną w latach 1869-79 w pobliżu jeziora Plötzensee, w sąsiedztwie gminy Charlottenburg. W okresie rządów Adolfa Hitlera w latach 1933-45 w Plötzensee stracono ponad 2500 osób. Wśród nich znajdowali się członkowie Czerwonej Orkiestry (Rote Kapelle), członkowie tzw. Kręgu z Krzyżowej (oskarżeni o zamach na życie Hitlera z 20 lipca 1944 w Wilczym Szańcu), uczestnicy czechosłowackiego ruchu oporu i różne inne osoby uznane przez Trybunał Ludowy za wrogów państwa.Bonn, Bundesstadt Bonn – miasto federalne, miasto na prawach powiatu w zachodnich Niemczech, w kraju związkowym Nadrenia Północna-Westfalia, po obu stronach rzeki Ren. Bonn leży ok. 30 km na południe od Kolonii. Liczy 324 899 mieszkańców (2010). W połowie drogi do Kolonii leży port lotniczy Köln/Bonn. Historia miasta liczy ponad 2 000 lat i sięga do czasów germańskich i rzymskich osad. Od 1597 do 1794 Bonn było rezydencją książąt kolońskich, a w 1770 r. przyszedł tu na świat Ludwig van Beethoven.
    III Rzesza Niemiecka (niem. Das Dritte Reich) – nieoficjalna nazwa państwa niemieckiego pod rządami NSDAP w latach 1933–1945. Oficjalnie państwo nosiło nazwę Rzesza Niemiecka (Deutsches Reich), od 1938 (po Anschlussie Austrii) używano także nazwy Rzesza Wielkoniemiecka (Großdeutsches Reich).
    Peter Graf Yorck von Wartenburg w trakcie procesu przed Trybunałem Ludowym

    Peter Graf Yorck von Wartenburg (ur. 13 listopada 1904 w Oleśnicy Małej na Dolnym Śląsku, zm. 8 sierpnia 1944 w więzieniu Plötzensee) – niemiecki prawnik i urzędnik. Współzałożyciel antyhitlerowskiego Kręgu z Krzyżowej i jeden z liderów zamachu z 20 lipca 1944.

    Marion Yorck hrabina von Wartenburg (ur. 14 czerwca 1904 w Berlinie, zm. 13 kwietnia 2007 tamże) – niemiecka prawniczka, członkini antyhitlerowskiego Kręgu z Krzyżowej. Żona współzałożyciela tego ugrupowania, Petera Yorcka von Wartenburg. Lichterfelde - okręg (poddzielnica) Berlina, jeden z siedmiu okręgów szóstej dzielnicy Berlina - Steglitz-Zehlendorf.

    Życiorys[ | edytuj kod]

    Należał do niemieckiego rodu hrabiowskiego Yorck von Wartenburg, pochodzącego od Johanna Ludwiga Yorcka von Wartenburga, pruskiego generała (później feldmarszałka) z okresu wojen napoleońskich. W latach 1923–1926 studiował najpierw w Bonn, a potem we Wrocławiu prawo i politologię. W 1927 obronił dysertację doktorską, a w 1930 w Berlinie zdał egzamin asesorski. W tym samym roku poślubił doktor nauk prawnych Marion Winter. Po krótkim okresie pracy w roli prawnika i referenta w tzw. Pomocy Wschodniej (niem. Osthilfe) – rządowym programie wspierania zagrożonych gospodarczo regionów niemieckich – znalazł zatrudnienie w Prezydium Naczelnym we Wrocławiu. Następnie od 1936 do 1942 roku pełnił funkcję referenta kwestii zasadniczych przy komisarzu Rzeszy ds. kształtowania cen w Berlinie.

    Yorck von Wartenburg – niemiecki ród hrabiowski, pochodzący od Johanna Ludwiga Yorcka von Wartenburg, pruskiego feldmarszałka z okresu wojen napoleońskich, który w 1814 roku uzyskał dziedziczny tytuł hrabiego, nadany przez Fryderyka Wilhelma III, króla Prus. Określenie von Wartenburg upamiętnia zwycięstwo nad wojskami francuskimi odniesione przez korpus dowodzony przez Johanna Ludwiga Yorcka w 1813 roku w rejonie wsi Wartenburg nad Łabą (obecnie część niemieckiego miasta Kemberg).Hrabia Ulrich Wilhelm Schwerin von Schwanenfeld (ur. 21 grudnia 1902 w Kopenhadze, zm. 8 września 1944 w Berlinie) – ziemianin, oficer niemiecki, członek Widerstandu, aktywnie zaangażowany w antynazistowski ruch oporu, m.in. uczestnik nieudanego zamachu z 20 lipca 1944 na Adolfa Hitlera. Aresztowany, skazany na śmierć przez nazistowski Trybunał Ludowy, stracony w więzieniu Plötzensee.

    Z powodu odmowy przystąpienia do NSDAP od 1938 pomijany był systematycznie w awansach. W tym czasie działał już w ruchu oporu. Jego współpracownikami z tego okresu byli: przyjaciel Fritz-Dietlof von der Schulenburg oraz Ulrich Wilhelm Schwerin von Schwanenfeld. Po pogromach Żydów 9 listopada 1938 (noc kryształowa) założył krąg dyskusyjny skupiony na prawach zasadniczych w nowej konstytucji. Jako oficer rezerwy powołany został na początku wojny do służby wojskowej w Wehrmachcie. W 1942 zaangażowano go w sztabie gospodarczym Wschód (niem. Wirtschaftsstab Ost) – komórce działającej na rzecz maksymalnego gospodarczego wykorzystania terenów okupowanych, podporządkowanej naczelnemu dowództwu sil zbrojnych III Rzeszy.

    Narodowosocjalistyczna Niemiecka Partia Robotników (niem. Nationalsozialistische Deutsche Arbeiterpartei, NSDAP) – niemiecka partia polityczna, zwana potocznie nazistowską, sprawująca totalitarną władzę w III Rzeszy w latach 1933–1945 z Adolfem Hitlerem jako kanclerzem Rzeszy (od 30 stycznia 1933), a od sierpnia 1934 Führerem i kanclerzem Rzeszy. Podczas norymberskich procesów korpusu kierownictwa politycznego została uznana za organizację zbrodniczą odpowiedzialną za szereg zbrodni przeciwko ludzkości.International Standard Name Identifier (ISNI) – unikalny identyfikator służący wystandaryzowanej identyfikacji obiektów, podmiotów, autorów dzieł, utworów i publikacji.

    W styczniu 1940 rozpoczęła się ścisła współpraca Yorcka z Helmuthem Jamesem von Moltke. Wspólnie prowadzili oraz inicjowali spotkania Kręgu z Krzyżowej. Bardzo często odbywały się one w mieszkaniu Yorcka, znajdującym się w Berlinie-Lichterfelde. Odmiennie od swojego przyjaciela Moltkego, Yorck wspierał pomysł zamachu stanu, który miałby poprzedzić zamach na Adolfa Hitlera. Odkąd Claus Schenk Graf von Stauffenberg rozpoczął we wrześniu 1943 przygotowania do zamachu – Yorck wszedł do najściślejszego kręgu konspiratorów. Po udanym zamachu miał według planów objąć funkcję sekretarza stanu przyszłego kanclerza Rzeszy. Po niepowodzeniu zamachu z 20 lipca 1944 został tego samego wieczoru aresztowany. 8 sierpnia 1944 Trybunał Ludowy (Volksgerichtshof) skazał go na karę śmierci. Wyrok wykonano jeszcze tego samego dnia w berlińskim więzieniu Plötzensee.

    Krąg z Krzyżowej niem. Kreisauer Kreis – grupa niemieckiej opozycji antyhitlerowskiej działająca w Krzyżowej w czasie II wojny światowej. Skupiała opozycjonistów z różnych grup społecznych, wyznaniowych i orientacji politycznych. Opozycjoniści z Kręgu z Krzyżowej zasłużyli się jako obrońcy demokracji i praw człowieka, oraz dali przykład porozumiewania się i owocnej współpracy mimo różnic światopoglądowych i religijnych. Nazwa została nadana przez Gestapo, nie była używana przez jej członków.Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców.

    Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Peter Graf Yorck von Wartenburg 1904-1944, Lebendiges Museum Online.
    2. Peter Graf Yorck von Wartenburg (niem.). Gedenkstätte Deutscher Widerstand. [dostęp 2018-02-13].
    3. Materiały dot. Petera Yorcka von Wartenburga (niem.). Katalog Niemieckiej Biblioteki Narodowej. [dostęp 2018-02-14].
    4. Sebastian Fikus: Niepokorni z Krzyżowej. Oficyna Wydawnicza Politechniki Opolskiej, 2010, s. 62. ISBN 978-83-60691-97-7.
    5. Sebastian Fikus: Niepokorni z Krzyżowej. Oficyna Wydawnicza Politechniki Opolskiej, 2010, s. 64. ISBN 978-83-60691-97-7.
    6. Peter Yorck von Wartenburg (1904-1944) (niem.). kreisau.de. [dostęp 2018-02-19].
    7. Sebastian Fikus: Niepokorni z Krzyżowej. Oficyna Wydawnicza Politechniki Opolskiej, 2010, s. 66. ISBN 978-83-60691-97-7.
    8. Sebastian Fikus: Niepokorni z Krzyżowej. Oficyna Wydawnicza Politechniki Opolskiej, 2010, s. 67. ISBN 978-83-60691-97-7.
    Zamach 20 lipca (Operacja Walkiria) – nieudany zamach stanu, mający na celu m.in. zabicie Adolfa Hitlera, przeprowadzony 20 lipca 1944 przez oficerów Wehrmachtu pod przywództwem pułkownika Clausa von Stauffenberga.WorldCat – katalog rozproszony łączący zbiory 71 000 bibliotek ze 112 krajów, które są uczestnikami serwisu Online Computer Library Center. Katalog jest tworzony i prowadzony przez biblioteki, których zbiory są w nim ujęte.




    Warto wiedzieć że... beta

    Helmuth James Graf von Moltke (ur. 11 marca 1907 w Krzyżowej, zm. 23 stycznia 1945 w Berlinie) – niemiecki prawnik wojskowy, założyciel organizacji „Krąg z Krzyżowej” (nazwanej tak przez Gestapo).
    Virtual International Authority File (VIAF) – międzynarodowa kartoteka haseł wzorcowych. Jej celem jest ujednolicenie zapisu nazw osobowych (haseł), dlatego zbiera z bibliotek z całego świata – ich różne wersje i prezentuje je razem, pod jednym, unikatowym identyfikatorem numerycznym. Pozwala to obniżyć koszty i zwiększyć użyteczność danych gromadzonych przez biblioteki. Informacje po dopasowaniu i połączaniu są udostępniane online bibliotekom na całym świecie.
    Oleśnica Mała (do 1945 Klein Öls) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie oławskim, w gminie Oława.
    Claus Philipp Maria Schenk Graf von Stauffenberg (ur. 15 listopada 1907 w Jettingen w Bawarii, zm. 21 lipca 1944 w Berlinie) – oficer niemiecki (pułkownik), szef sztabu armii rezerwowej. Należał do grupy spiskowców, którzy zaplanowali i zrealizowali nieudany zamach na życie Hitlera 20 lipca 1944 w kwaterze führera zwanej Wilczym Szańcem koło Kętrzyna na Mazurach. Stauffenberg podłożył bombę w baraku, w którym odbywała się narada wyższych dowódców Wehrmachtu z udziałem Hitlera. Wybuch bomby jedynie lekko zranił Hitlera, a Stauffenberg został aresztowany jak większość zamachowców tego samego dnia. Został rozstrzelany natychmiast po pojmaniu.
    Johann David Ludwig Graf Yorck von Wartenburg (ur. 26 września 1759, zm. 4 października 1830) – pruski feldmarszałek (niem. Generalfeldmarschall), który odegrał wybitną rolę w zerwaniu przez Królestwo Pruskie sojuszu z Cesarstwem Francuskim i zawiązaniu przymierza z Imperium Rosyjskim podczas wojny VI koalicji z Napoleonem. Stał się założycielem niemieckiego rodu hrabiowskiego Yorck von Wartenburg. Ludwig van Beethoven skomponował na jego cześć "Yorckscher Marsch".
    Biblioteka Narodowa Francji (fr. Bibliothèque nationale de France, BnF) – francuska biblioteka narodowa, znajdująca się w Paryżu. Przewidziana jest jako repozytorium dla wszystkich materiałów bibliotecznych, wydawanych we Francji. Obecnym dyrektorem Biblioteki jest Bruno Racine.
    Volksgerichtshof (VGH) (pol. Trybunał Ludowy (TL)) – sąd specjalny, ustanowiony w 1934 roku przez władze III Rzeszy poza konstytucyjnymi ramami prawa, do osądzania takich przestępstw jak zdrada stanu (niem. Hochverrat) i zdrada państwa narodowo-socjalistycznego (niem. Landesverrat); zakres jego kognicji i jurysdykcji był systematycznie poszerzany (m.in. o defetyzm, sabotaż gospodarczy, szpiegostwo). W 1936 przekształcony w sąd zwyczajny. Rozwiązany przez Sojuszniczą Radę Kontroli Niemiec 20 października 1945.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.039 sek.