• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Peter Ludvig Panum

    Przeczytaj także...
    Uniwersytet Kopenhaski (duń. Københavns Universitet) – największy i najstarszy uniwersytet oraz placówka badawcza w Kopenhadze. Jedna z najlepszych uczelni w Europie, należy także do IARU.Medycyna (łac. medicina „sztuka lekarska”) – nauka empiryczna (oparta na doświadczeniu) obejmująca całość wiedzy o zdrowiu i chorobach człowieka oraz sposobach ich zapobiegania, oraz ich leczenia. Medycyna weterynaryjna rozszerza zakres zainteresowań medycyny na stan zdrowia zwierząt. Za prekursora medycyny starożytnej uważa się Hipokratesa, a nowożytnej Paracelsusa. W czasach najnowszych wprowadza się zasady medycyny opartej na faktach.
    Fizjologia (gr. φυσιολογία, od φύσις - natura + λόγος - nauka) – nauka o mechanizmach rządzących przebiegiem czynności życiowych organizmów.

    Peter Ludvig Panum (ur. 19 grudnia 1820 w Rønne, zm. 2 maja 1885 w Kopenhadze) − duński lekarz i fizjolog, autor naukowego opisu odry.

    Życiorys[ | edytuj kod]

    Lata młodości i edukacja[ | edytuj kod]

    Peter Ludvig Panum urodził się 19 grudnia 1820 roku w Rønne jako najstarsze dziecko Jensa Panuma i Johanne Lahde. Jego ojciec był wojskowym chirurgiem i założycielem pierwszego szpitala na Bornholmie (1822). Po kilku latach rodzina przeniosła się do Eckernförde, gdzie Panum zaczął naukę w szkole podstawowej. Po przenosinach rodziny do Rendsburga, rozpoczął studia na Uniwersytecie w Kilonii, a potem przeniósł się na studia lekarskie na Uniwersytecie Kopenhaskim, które ukończył w 1845 roku. W czasie studiów dorabiał jako nauczyciel

    Kopenhaga (duń. København [kʰøb̥m̩ˈhɑʊ̯ˀn], łac. Hafnia) – stolica i największe miasto Królestwa Danii. W 2014 r. odbył się tu 59 Festiwal Muzyki Europejskiej Eurowizja.Niels Henrik David Bohr (ur. 7 października 1885 w Kopenhadze, zm. 18 listopada 1962 tamże) – duński fizyk, laureat Nagrody Nobla w dziedzinie fizyki w 1922 za opracowanie badania struktury atomu.

    Kariera zawodowa[ | edytuj kod]

    W następnym roku rządowa komisja medyczna doceniła jego umiejętności obserwacji i wysłała go z misją na Wyspy Owcze, celem zbadania epidemii odry. Panum zauważył odporność na chorobę u najstarszych mieszkańców regionu, którzy przeżyli poprzednią epidemię z 1781 roku, a także określił chorobę jako zaraźliwą jedynie w fazie charakteryzującej się objawami typowymi dla grypy i stwierdził, że materiał pobrany z krost wysypki nie jest zakaźny. Swoje spostrzeżenia Panum opisał w pracy Spostrzeżenia poczynione podczas epidemii odry na Wyspach Owczych w roku 1846, praca ta do dziś jest podstawą wiedzy o tej chorobie. Po powrocie z ekspedycji pracował początkowo w szpitalu Almingeligt, później był lekarzem we flocie, a następnie w Bandhold podczas tamtejszej epidemii cholery (1850).

    Endotoksyny – toksyny występujące w błonie zewnętrznej bakterii Gram-ujemnych. Są to kompleksy lipopolisacharydowe uwalniane po rozpadzie (lizie) komórki. Są stosunkowo trwałe chemicznie i odporne na ogrzewanie w temp. 60 °C przez kilka godzin.Epidemiologia (język grecki "epi" – na , "demos" – lud, "logos" – słowo, nauka) – badanie występowania i rozmieszczenia stanów lub zdarzeń związanych ze zdrowiem w określonych populacjach oraz wpływu czynników wpływających na stan zdrowia a także zastosowanie tej wiedzy do kontrolowania problemów zdrowotnych . Epidemiologia bada wpływ czynników środowiskowych oraz warunków występowania epidemii spowodowanych chorobami w określonej populacji, wpływających na stan jej zdrowia. Może dotyczyć chorób ludzi, zwierząt i roślin.

    W 1851 roku Panum ukończył doktorat poświęcony fibrynie i przeniósł się do Würzburga, gdzie zaprzyjaźnił się z Rudolfem Virchowem. W latach 1852−1853 pracował w Paryżu z Claudem Bernardem. W 1855 roku Panum został profesorem na Uniwersytecie w Kilonii i założył tam laboratorium fizjologii, by zajmować się problemem transfuzji krwi.

    International Standard Name Identifier (ISNI) – unikalny identyfikator służący wystandaryzowanej identyfikacji obiektów, podmiotów, autorów dzieł, utworów i publikacji. Rønne – największe miasto i port morski na duńskiej wyspie Bornholm, położonej na Bałtyku. W mieście znajduje się polski konsulat honorowy. Miasto ma 13 904 mieszkańców (2011).

    W latach 1855−1856 przeprowadził serię eksperymentów z tzw. „trucizną gnilną”, hipotetyczną substancją odpowiedzialną za symptomy sepsy. Badania przeprowadził wykonując psom wlewy roztworów tej substancji. W swoim eksperymencie udowodnił, że objawy wywołuje substancja rozpuszczalna w wodzie, która jest odporna na długotrwałe oddziaływanie wysokiej temperatury. Początkowo odrzucił możliwość bakteryjnego pochodzenia odkrytej substancji, ale w późniejszej publikacji dopuścił taką możliwość i przewidział przyszłe możliwości leczenia antybakteryjnego sepsy. Opisana przez niego substancja to endotoksyna. Panum opublikował wyniki swoich prac w 1856 roku po duńsku i w 1874 roku po niemiecku.

    Sepsa, posocznica (łac. sepsis) – stosowany w medycynie termin odnoszący się do specyficznej reakcji organizmu na zakażenie. Sepsa nie jest samodzielną jednostką chorobową, a obecnie definiuje się ją jako zespół ogólnoustrojowej reakcji zapalnej (SIRS) wywołany zakażeniem.Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców.

    Ostatnie lata życia[ | edytuj kod]

    Z powodu narastających nastrojów antyduńskich opuścił w 1862 roku Kilonię i przeniósł się na Uniwersytet Kopenhaski, gdzie pracował do końca swojej kariery. W tym też mieście zmarł 2 maja 1885 roku, a dyrektorem kierowanego przez niego instytutu został jego asystent, Christian Bohr, ojciec Nielsa Bohra. Pochowany został na Garnisons Kirkegård w stolicy Danii.

    Uniwersytet Christiana-Albrechta w Kilonii (niem. Christian-Albrechts-Universität zu Kiel) jest jedynym uniwersytetem landu Szlezwik-Holsztyn. Nazwa uczelni upamiętnia jej założyciela Christiana Albrechta księcia Schleswig-Holstein-Gottorf.Bakterie (łac. bacteria, od gr. bakterion – pałeczka) – grupa mikroorganizmów, stanowiących osobne królestwo. Są to jednokomórkowce lub zespoły komórek o budowie prokariotycznej. Badaniem bakterii zajmuje się bakteriologia, gałąź mikrobiologii.

    Życie prywatne[ | edytuj kod]

    5 września 1853 w Rå niedaleko Helsingborga poślubił Hortense Susanne Hagen, z którą miał dwoje dzieci: córkę Hortense i syna Petera.

    Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Gill Roper-Hall, Heidi Jørgensen: Historical Vignette: Peter Ludvig Panum (1820–1885), Danish Physician and Physiologist (ang.). W: Amer. Orthoptic Journal [on-line]. The Board of Regents of the University of Wisconsin System. [dostęp 2014-07-17].
    2. Peter Ludvig Panum (1820-1885) Danish epidemiologist and physiologist (ang.). W: The Journal of the American Medical Association [on-line]. American Medical Association, 1967-07-17. [dostęp 2014-07-17].
    3. Dona Schneider, David E. Lilienfeld: Public Health: The Development of a Discipline. T. 1: From the age of Hippocrates to the progressive era. New Brunswick: Rutgers University Press, 2008, s. 128-129. ISBN 978-0-8135-4231-7. (ang.)
    4. Józef Krzyk. Po wykwitach ją poznacie. „Ale historia”. 23/2014 (125), s. 12−13, 2014-06-09. Agora SA (pol.). 
    5. Panum's studies on "putrid poison" 1856. An early description of endotoxin. (ang.). W: National Center for Biotechnology Information [on-line]. [dostęp 2014-07-17].
    6. Peter Ludvig Panum (duń.). gravsted.dk. [dostęp 2014-07-18].
    7. P.L. Panum (duń.). W: Dansk Biografisk Leksikon [on-line]. denstoredanske.dk, 2011-07-18. [dostęp 2014-07-18].


    WorldCat – katalog rozproszony łączący zbiory 71 000 bibliotek ze 112 krajów, które są uczestnikami serwisu Online Computer Library Center. Katalog jest tworzony i prowadzony przez biblioteki, których zbiory są w nim ujęte.Virtual International Authority File (VIAF) – międzynarodowa kartoteka haseł wzorcowych. Jej celem jest ujednolicenie zapisu nazw osobowych (haseł), dlatego zbiera z bibliotek z całego świata – ich różne wersje i prezentuje je razem, pod jednym, unikatowym identyfikatorem numerycznym. Pozwala to obniżyć koszty i zwiększyć użyteczność danych gromadzonych przez biblioteki. Informacje po dopasowaniu i połączaniu są udostępniane online bibliotekom na całym świecie.
    Odra (łac. morbili, ang. measles, rubeola) – wysoce zaraźliwa choroba zakaźna wieku dziecięcego wywoływana przez należący do rodziny paramyksowirusów wirus odry. Zidentyfikowano 21 szczepów wirusa.Paryż (fr. Paris) – stolica i największa aglomeracja Francji, położona w centrum Basenu Paryskiego, nad Sekwaną (La Seine). Miasto stanowi centrum polityczne, ekonomiczne i kulturalne kraju. Znajdują się tu liczne zabytki i atrakcje turystyczne, co powoduje, że Paryż jest co roku odwiedzany przez ok. 30 milionów turystów.




    Warto wiedzieć że... beta

    DaniaKrólestwo Danii (duń. Kongeriget Danmark) – państwo położone w Europie Północnej (Skandynawia), najmniejsze z państw nordyckich. W jej skład wchodzą też formalnie Grenlandia oraz Wyspy Owcze, które posiadając szeroką autonomię tworzą z kontynentalną Danią Wspólnotowe Królestwo Danii (Rigsfællesskabet). Dania graniczy od południa z Niemcami, zaś przez cieśninę Sund sąsiaduje ze Szwecją.
    Fibryna (włóknik) – białko proste, białko fibrylarne (o długich, nitkowatych cząsteczkach tworzących włókna), wytrącające się z osocza krwi podczas procesu krzepnięcia krwi. Tworzy rusztowanie skrzepu krwi. Powstaje z fibrynogenu w wyniku działania trombiny.
    Wyspy Owcze (far. Føroyar, wym. [ˈfœɹjaɹ]; duń. Færøerne, wym. [ˈfæɐ̯øːˀɐnə]) – wulkaniczny archipelag (o powierzchni 1399 km²) na Morzu Norweskim, między Wielką Brytanią, Islandią a Norwegią. Stanowią terytorium zależne Danii.
    Pies domowy – udomowiona forma wilka szarego, ssaka drapieżnego z rodziny psowatych (Canidae), uznawana przez niektórych za podgatunek wilka, a przez innych za odrębny gatunek, opisywany pod synonimicznymi nazwami Canis lupus familiaris albo Canis familiaris. Od czasu jego udomowienia powstało wiele ras, znacznie różniących się morfologią i cechami użytkowymi. Rasy pierwotne powstawały głównie w wyniku presji środowiskowej. Rasy współczesne uzyskano w wyniku doboru sztucznego.
    Bornholm – duńska wyspa w południowo-zachodniej części Bałtyku. Jest najbardziej na wschód położonym okręgiem administracyjnym Danii (województwem – duń. Amtskommune, od 2002 nazywanym gminą regionalną – duń. Bornholms Regionskommune), zamieszkiwanym przez 41,8 tys. mieszkańców (styczeń 2011).
    Rendsburg (dolnoniem. Rensborg, duń. Rendsborg) - miasto powiatowe w północnych Niemczech, w kraju związkowym Szlezwik-Holsztyn, siedziba powiatu Rendsburg-Eckernförde. Port nad rzeką Eider i Kanałem Kilońskim, liczy ok. 28,4 tys. mieszkańców.
    Biblioteka Narodowa Republiki Czeskiej (cz. Národní knihovna České republiky) – biblioteka narodowa Czech z siedzibą w Pradze. Biblioteka znajduje się w gmachu Clementinum. Jedna z najstarszych bibliotek na terenie Czech, której zbiory obejmują ponad 6,5 miliona woluminów.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.621 sek.