• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Pentapolitana

    Przeczytaj także...
    Bałkany – region Europy, obejmujący w przybliżeniu obszar Półwyspu Bałkańskiego. Jednak nazwa ta mniej odnosi się do geografii, a bardziej do wspólnoty historyczno-kulturowej. Przy takim podejściu o przynależności danego kraju do Bałkanów decydują cechy kulturowe (np. język należący do ligi bałkańskiej, pewne elementy kultury ludowej), społeczne (np. wieloetniczność, współwystępowanie katolicyzmu, prawosławia i islamu) oraz historyczne (np. dawna przynależność do Cesarstwa Bizantyjskiego, zasiedlenie przez Słowian w VI wieku naszej ery, a przede wszystkim doświadczenie panowania tureckiego).Katolicyzm – doktryna Kościoła chrześcijańskiego – jedna z dwóch grup Kościołów, obok Kościoła prawosławnego, powstałych w wyniku rozłamu w Kościele chrześcijańskim w 1054 (tzw. schizmy wschodniej). Jedna z największych grup wyznań chrześcijańskich, obok prawosławia i protestantyzmu oraz ogół zasad wiary i życia religijnego do których odwołuje się Kościół Kościół katolicki wraz z Kościołami wschodnimi pozostającymi z nim w pełnej jedności, wspólnoty tradycjonalistyczne, starokatolickie oraz część anglikańskich, liberalnych i niezależnych.
    Husytyzm – ruch religijny i polityczny zapoczątkowany działalnością kaznodziejską, między innymi praskiego teologa Jana Husa.

    Pentapolitana (z gr. "pięć miast") - związek pięciu wolnych miast królewskich węgierskich leżących obecnie we wschodniej Słowacji: Lewoczy (na Spiszu), Bardejowa, Sabinowa i Preszowa (w Szaryszu) i Koszyc (w Abowie).

    Pentapolitana powstała w latach 1440-1445, a ostatecznie ukształtowała się w 1480. Spoiwami łączącymi miasta były podobny, uprzywilejowany status, ewangelickie wyznanie stawiające je w opozycji do katolickich władz centralnych, wspólna obrona przed najazdami polskimi i husyckimi w połowie XV wieku oraz zyski ciągnięte z handlu z Polską z jednej strony, a Węgrami, Bałkanami a nawet Turcją - z drugiej strony, zwłaszcza zaś ze sprzedaży do Polski węgierskich win.

    Lewocza (słow. Levoča, węg. Lőcse, niem. Leutschau, łac. Leutsovia) - miasto powiatowe we wschodniej Słowacji, w kraju preszowskim, w historycznym regionie Spisz.Polska, Rzeczpospolita Polska – państwo unitarne w Europie Środkowej, położone między Morzem Bałtyckim na północy a Sudetami i Karpatami na południu, w dorzeczu Wisły i Odry. Powierzchnia administracyjna Polski wynosi 312 679 km², co daje jej 70. miejsce na świecie i dziewiąte w Europie. Zamieszkana przez ponad 38,5 miliona ludzi, zajmuje pod względem liczby ludności 34. miejsce na świecie, a szóste w Unii Europejskiej.

    Podobnym związkiem była Heptapolitana - związek siedmiu miast Królestwa Węgierskiego leżących obecnie w środkowej Słowacji.

    W zbliżony sposób, jako pentapolis, określano także różne inne związki pięciu miast, z których najsłynniejsze było starożytne Pentapolis na wybrzeżu Libii.

    Sabinov (do 1927 także Sobinov, węg. Kisszeben, niem. Zeben, łac. Cibinium) – miasto powiatowe we wschodniej Słowacji, w kraju preszowskim, w historycznym regionie Szarysz (Šariš).Język grecki, greka (starogr. dialekt attycki Ἑλληνικὴ γλῶττα, Hellenikè glõtta; nowogr. Ελληνική γλώσσα, Ellinikí glóssa lub Ελληνικά, Elliniká) – język indoeuropejski z grupy helleńskiej, w starożytności ważny język basenu Morza Śródziemnego. W cywilizacji Zachodu zaadaptowany obok łaciny jako język terminologii naukowej, wywarł wpływ na wszystkie współczesne języki europejskie, a także część pozaeuropejskich i starożytnych. Od X wieku p.n.e. zapisywany jest alfabetem greckim. Obecnie, jako język nowogrecki, pełni funkcję języka urzędowego w Grecji i Cyprze. Jest też jednym z języków oficjalnych Unii Europejskiej. Po grecku mówi współcześnie około 15 milionów ludzi. Język grecki jest jedynym językiem z helleńskich naturalnych, który nie wymarł.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Słowacja, Republika Słowacka (słow. Slovensko, Slovenská republika) – państwo śródlądowe w Europie Środkowej. Graniczy z Austrią (127 km), Polską (597 km), Czechami (240 km), Ukrainą (98 km) oraz Węgrami (678 km). Łączna długość granicy lądowej wynosi 1740 km. Do 1993 wchodziła w skład Czechosłowacji. Od 1 maja 2004 kraj należy do Unii Europejskiej, oraz NATO, a od 1 stycznia 2009 – do strefy euro. Stolicą państwa jest Bratysława, położona nad Dunajem przy granicy z Austrią i Węgrami.
    Szarysz (słc. Šariš, łac. comitatus Sarossiensis, niem. Scharosch, węg. Sáros) - region historyczny, geograficzny i etnograficzny we wschodniej Słowacji.
    Spisz (łac. Scepusium, słow. Spiš, niem. Zips, węg. Szepes) – region historyczny. Region ten leży w Centralnych i Wewnętrznych Karpatach Zachodnich, w dorzeczu górnego Popradu, górnego Hornádu oraz w części dorzecza Dunajca (na wschód od Białki). Na północnym zachodzie Spisz sąsiaduje z Podhalem, na północy z ziemią sądecką, na wschodzie z Szaryszem, na południu z Abovem i Gemerem, na południowym zachodzie z Liptowem (zobacz: Regiony Słowacji).
    Heptapolitana (z gr. "siedem miast") - nazwa dwóch związków miast (hanz) Górnych Węgier (dzisiejszej Słowacji), powstałych w średniowieczu.
    Koszyce (słow. i czes. Košice, węg. Kassa, łac. Cassovia, niem. Kaschau, cyg. Kasza) – drugie co do wielkości miasto Słowacji pod względem liczby mieszkańców (234 tys. mieszkańców w 2008), trzecie – po Wysokich Tatrach (Vysoké Tatry) i Bratysławie – pod względem powierzchni (243,8 km²) oraz największe miasto wschodniej Słowacji. Koszyce to siedziba władz kraju koszyckiego (Košický kraj) i powiatu Koszyce-okolice (Košice-okolie), a także centralny ośrodek metropolitalny aglomeracji koszycko-preszowskiej (Košicko-prešovská aglomerácia). Stanowią one również centrum kulturowe, edukacyjne, rekreacyjno-turystyczne, gospodarcze. Położone są w historycznym regionie Abov (20 km od granicy z Węgrami, 80 km od granicy z Ukrainą i 90 km od granicy z Polską). Nazywane są „żelaznym lub stalowym sercem” Słowacji, dzięki największej na Słowacji hucie żelaza, która znajduje się na terenie miasta.
    Pentapolis – dosłownie pięć miast. Określenie stosowane w odniesieniu do grupy pięciu wzajemnie ze sobą powiązanych. Najbardziej znane pentapolis tworzyły greckie kolonie położone na terenie Cyrenajki, na północy dzisiejszej Libii. Były to Cyrena, Apollonia, Ptolemaida, Teuchira i Berenice założona na początku VI wiek p.n.e. Nazwa ta obowiązywała powszechnie do połowy VII wieku, czyli do momentu inwazji Arabów.
    Turcja (tur. Türkiye, Republika Turcji – Türkiye Cumhuriyeti) – państwo położone w Azji na półwyspie Azja Mniejsza, a częściowo również w Europie, ze stolicą w Ankarze. Część europejska – Tracja – stanowi 3% powierzchni i oddzielona jest od części azjatyckiej morzem Marmara oraz cieśninami Bosfor i Dardanele. Turcję od północy otacza Morze Czarne, od zachodu Morze Egejskie i morze Marmara, a od południa Morze Śródziemne (nazywane w języku tureckim Morzem Białym).

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.009 sek.