• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Pasztuni

    Przeczytaj także...
    Iran (pers. ايران – Irān), (dawniej znany powszechnie na Zachodzie jako Persja) pełna nazwa: Islamska Republika Iranu (pers. جمهوری اسلامی ايران – Dżomhuri-je Eslāmi-je Irān) – państwo na Bliskim Wschodzie, leżące nad Morzem Kaspijskim, Zatoką Perską i Zatoką Omańską.Hazarowie (perski: هزاره) – lud częściowo pochodzenia mongolskiego zamieszkujący Hazaradżat w środkowym Afganistanie. Liczy ok. 5 mln osób (2011) – ok. 18% ludności Afganistanu. Mówią językiem hazarskim (hazaragi lub dari), należącym do irańskiej grupy językowej. Wyznają islam (szyici).
    Islam (arab. الإسلام ; al-islām) – religia monoteistyczna, druga na świecie pod względem liczby wyznawców po chrześcijaństwie. Świętą księgą islamu jest Koran, a zawarte w niej objawienie ma stanowić ostateczne i niezmienne przesłanie Boga do ludzi.

    Pasztuni a. Pasztunowie (nazwa własna پشتون Pəṣtun) – główna grupa etniczna Afganistanu (uważająca się za jedyną ludność rdzennie afgańską) oraz jedna z głównych grup etnicznych Pakistanu, mniejsze skupiska zamieszkują także przygraniczne tereny Iranu i Indii. Pod względem antropologicznym zaliczają się do rasy białej.

    Nomada – koczownik, wędrowiec, członek grupy ludzi nieposiadającej stałego miejsca zamieszkania, przemieszczającej się z miejsca na miejsce, np. w związku ze zmianami pogody lub w poszukiwaniu żywności, wody, opału albo pastwisk dla zwierząt hodowlanych. Osoba prowadząca koczowniczy, wędrowny tryb życia, także podróżująca stale lub sezonowo z powodów handlowych, kulturowych lub religijnych.Attan (inaczej Atan lub Attan-i-Mili) - narodowy taniec afgańskich Pasztunów. Starodawny taniec plemion pasztuńskich z Baktrii, obecnie narodowy taniec Afganistanu, symbol zjednoczenia wielonarodowego państwa. Traktowany jak narodowy symbol typu flaga, hymn (w czasach panowania talibów był jedynym niezabronionym tańcem w Afganistanie). Wykonywany przez mężczyzn miał początkowo znaczenie rytualne, z czasem traktowany tez jako bojowy taniec afgańskich muzułmanów. Aktualnie bardzo popularny w Afganistanie, tańczony jako ukoronowanie uroczystości rodzinnych czy państwowych. Obecnie różne formy tańca:

    Jest to lud koczowniczy, pasterski, nomadyczny. Wszedł on w konflikt z ludami osiadłymi, rolniczymi (Tadżykami, Hazarami, Uzbekami i Kirgizami) ze względu na sprzeczność interesów i inne wartościowanie kultury.

    Pasztuni są muzułmanami sunnitami, z wyjątkiem klanu Turi wyznającego szyizm. Dużą rolę w ich kulturze odgrywa Pasztunwali – tzw. kodeks honorowy, oparty m.in. na zemście rodowej. Ważne decyzje podejmowane są przez loja dżirga – radę starszyzny plemienia.

    Narodowym tańcem Pasztunów jest attan.

    Tadżycy (język perski: تاجيک Tâjik; cyrylica: Тоҷик) - jest to naród indoeuropejski pochodzenia irańskiego.Afganistan, Islamska Republika Afganistanu (dari افغانستان, trl. Afghānestān, trb. Afghanestan; جمهوری اسلامی افغانستان, trl. Jomhūrī-ye Eslāmī-ye Afghānestān, trb. Dżomhuri-je Eslami-je Afghanestan; paszto افغانستان, trl. Afghānistān, trb. Afghanistan; د افغانستان اسلامي جمهوریت, trl. Də Afghānistān Islāmī Jumhūriyat, trb. Dy Afghanestan Eslami Dżumhurijat) – śródlądowe państwo położone w Azji Środkowej.

    Pasztuni z północnych regionów Afganistanu uprawiają także popularny w tych regionach narodowy sport buzkaszi.

    Plemiona pasztuńskie[]

    Pasztuni dzielą się na duże plemiona (tabar), dzielące się z kolei na rody (chel).

    Zobacz też[]

  • pakol – tradycyjne nakrycie głowy Pasztunów
  • Przypisy




    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Uzbecy – najliczniejszy naród Azji Środkowej zamieszkujący Uzbekistan, a także sąsiednie państwa Afganistan, Tadżykistan, Kirgistan, Turkmenistan i Kazachstan oraz chiński region autonomiczny Sinciang. Dominującą religią jest islam. Główne zajęcia to rolnictwo, handel, rzemiosło oraz hodowla zwierząt.
    Pakistan, Islamska Republika Pakistanu (ang. Islamic Republic of Pakistan; urdu trl. Islāmī Jamhūriyat Pākistān, trb. Islami Dźamhurijat Pakistan) – państwo w południowej części Azji, położone nad Morzem Arabskim, ze stolicą w Islamabadzie.
    Pasztunwali lub Pachtunwali (paszto پختونوالی) – istniejący od kilkuset lat kodeks honorowy Pasztunów, sięgający swoimi korzeniami feudalizmu i przypominający częściowo Prawo Mojżeszowe.
    Biała odmiana człowieka - jedna z grup wydzielanych w podziałach antropologicznych gatunku ludzkiego. Po raz pierwszy podziału na odmiany, w którym kryterium był kolor skóry, dokonał Georges Cuvier w roku 1812. Podział na trzy odmiany, nazywane także rasami głównymi jest jedną z klasyfikacji rasowych. Odmiana biała obejmuje ludzi przystosowanych do klimatu umiarkowanego o małym nasłonecznieniu. Pierwotnie tereny zamieszkiwane przez odmianę białą były w większości pokryte lasami. Tułów proporcjonalny do długości kończyn oraz mała ilość pigmentu w skórze ułatwiająca syntezę witaminy D uznawane są za przystosowania do warunków środowiska w naturalnym miescu występowania odmiany białej.
    Pakol (Pakul) - miękki okrągły beret męski noszony w Afganistanie i Pakistanie, zazwyczaj wełniany. Pakole są zazwyczaj brązowe, czarne lub szare. Pakol przypomina worek z okrągłym dnem, lecz przez założeniem na głowę zawija się jego boki.
    Buzkaszi, Kok-boru lub Oglak Tartis (perski: بزکشی bozkaszī, tadżycki: бузкашӣ buzkaszī, dosł: wydzieranie sobie kozy) (uzbecki, tatarski, turkmeński: kökbörü, kök "niebieski" + börü "wilk", kazachski: көкпар, kirgiski: улак-тартыш); dosłownie: "wydzieranie sobie kozy" – tradycyjna gra zespołowa uważana za narodowy sport Tadżyków, Uzbeków i Turkmenów w północnym Afganistanie, uprawiana głównie w północnych prowincjach kraju: Balchu, Samanganie, oraz Kunduzie.
    Grupa etniczna (inaczej: etnos), w znaczeniach antropologicznym i społecznym – zbiorowość, która postrzega siebie samą lub postrzegana jest przez otaczające ją zbiorowości jako odrębną i specyficzną ze względu na jedną lub więcej cech takich jak:

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.022 sek.