• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Passiones

    Przeczytaj także...
    Teologia (gr. θεος, theos, „Bóg”, + λογος, logos, „nauka”) – dyscyplina wiedzy posługująca się metodami filozoficznymi w wyjaśnianiu świata w jego relacji do Boga. Klasycznie uznawana za dziedzinę naukową, także w Polsce znajduje się na liście dziedzin naukowych, ustalonej przez Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów. Stanowi metodyczne studium prawd religijnych objawionych przez Boga, w myśl maksymy (łac.) fides quaerens intellectum – wiara szukająca zrozumienia. Współcześnie zasadność uznawania pytań o Boga za naukowe jest kwestionowana. Według części autorów teologia nie spełnia współczesnych wymagań stawianych nauce, chociażby poprzez brak weryfikowalności stawianych przez nią hipotez oraz oparcie na dogmatach jako punkcie wyjściowym swoich rozważań zamiast na metodzie naukowej, czy paradygmatach naukowych. Polemikę z tymi zarzutami przedstawił m.in. papież Benedykt XVI w Wykładzie ratyzbońskim.Kult świętych – w katolicyzmie i prawosławiu szczególny szacunek do osób uważanych za zbawione, oraz do świętych aniołów, którzy stawiani są za wzór dla wszystkich żyjących. Do świętych można zwracać się z prośbą o wstawiennictwo do Boga.
    Męczennik (gr. μάρτυς, mártus, łac. martyr: „świadek” – osoba, która zginęła lub cierpiała w obronie swoich wierzeń lub przekonań.

    Pasja (łac. Passiones) – literatura hagiograficzna będąca, obok Acta martyrum (Akt męczenników), świadectwem wczesnego kultu męczenników i zawierająca opisy męki.

    Za H. Delehaye'm przytoczyć można podział stosowanych w pasjach gatunków literackich na: panegiryki, pasje historyczne i pasje epickie, ale utwór uważany za pierwszy przykład pasji – Martyrium Polycarpi (Męczeństwo Polikarpa) – zredagowany został w formie listu chrześcijańskiej gminy ze Smyrny do gminy w Filomelion. Za ważny łacińskojęzyczny zabytek literatury wczesnochrześcijańskiej uważana jest napisana ok. 203 r. i przypisywana Tertulianowi pasja Passio Perpetuae et Felicitatis. Utwory przepełnione treściami religijnymi wzbogacano o teologię męczeństwa, nie poruszając mistyki opisanej w listach autorstwa św. Ignacego.

    Epika – jeden z trzech rodzajów literackich (obok liryki i dramatu). Ukształtowała się z ustnych sag, podań, legend i mitów o przeszłości.Chrześcijaństwo, chrystianizm (gr. Χριστιανισμóς, łac. Christianitas) – monoteistyczna religia objawienia, bazująca na nauczaniu Jezusa Chrystusa zawartym w kanonicznych ewangeliach. Jej wyznawcy uznają w nim obiecanego Mesjasza i Zbawiciela, który ustanowił Królestwo Boże poprzez swoje Zmartwychwstanie. Kanon wiary chrześcijańskiej został spisany w Nowym Testamencie i przekazywany jest przez Kościoły.

    Rozwój gatunku prześledzić można analizując takie utwory jak: Passio Sancti Maximiliani, Passio Felicis Thibiucensis, Passio Maximae, Donatillae et Secundae, Passio Sancti Crispine, Passio sanctorum Saturnini, Dativi, Felicis, Ampelii et sociorum, Passio Sancti Irenai, episcopi Sirmiensis, Passio Sancti Iulii veterani, Passio Sancti Sereni Sirmiensis, Passio Sancti Quirini i Passio b. Phileae episcopi de civitate Thmui.

    Euzebiusz z Cezarei (ur. ok. 264, zm. ok. 340) – pisarz, teolog i historyk chrześcijański, biskup Cezarei w Palestynie od 313. Uczeń Pamfila z Cezarei, obrońcy twórczości Orygenesa – jako wyraz oddania dla swego mistrza, przyjął przydomek syn Pamfila.Męczeństwo Polikarpa (łac. Martyrium Polycarpi) – zabytek literatury wczesnochrześcijańskiej, zawierający opis męczeńskiej śmierci biskupa Smyrny Polikarpa, jednego z Ojców Apostolskich. Jest to najstarszy opis męczeństwa (nie licząc męczeństwa Szczepana w Dziejach Apostolskich). Anonimowy utwór ma postać listu, wysłanego przez gminę chrześcijańską w Smyrnie gminie w Filomelionie. Tekst powstał dla uczczenia rocznicy śmierci Polikarpa, prawdopodobnie już w rok po tym wydarzeniu, które miało miejsce w 155/156 roku (lub 166) i jest uważany za przykład pierwszej pasji.

    Gatunek wykorzystywany był dla zjednywania wyznawców przez donatystów: De passiones sanctorum Donati et Advocati, Passio Marculi sacredotis czy Passio sanctorum martyrum Isaac et Maximiani.

    Rozwój literatury hagiograficznej wyszedł naprzeciw potrzebie szerszego opisu postaci męczenników, którzy już za życia wpłynęli na rozwój Kościoła przez żywoty świętych.

    Za najwybitniejsze przykłady gatunku uważane są opisy włączone do „Historii Kościelnej” i oddzielny utwór „O męczennikach palestyńskich”, będący streszczeniem zaginionych później materiałów autorstwa Euzebiusza z Cezarei.

    Epistolografia (łac. epistula = "list" z gr. epistolē = "wiadomość", "list" od epistéllein = "posyłać") – 1) sztuka pisania listów zgodna z obyczajami panującymi w danej epoce czy środowisku; 2) dział piśmiennictwa zajmujący się listami i ich zbiorami oraz utworami literackimi pisanymi w formie listów.Listy Ignacego – listy do gmin chrześcijańskich napisane przez św. Ignacego, biskupa Antiochii Syryjskiej. Zostały napisane ze Smyrny i Troady w czasie odbywanej pod eskortą podróży Ignacego do Rzymu ok 110 r. n.e., gdzie zginął śmiercią męczeńską. Listy te rzucają nieco światła na pierwotne nabożeństwa chrześcijańskie.

    Zobacz też[]

  • Pasjonał
  • Przypisy

    1. Henryk Fros SJ, Franciszek Sowa: Księga imion i świętych. T. 6: W-Z. Kraków: WAM, Księża Jezuici, 2007, s. 530. ISBN 978-83-7318-736-8.
    2. Anselmo Palini: Passio Sancti Maximiliani (wł.). PAX CHRISTI, 19 luglio 2007. [dostęp 2012-10-13].
    3. Johannes Divjak: Restauration Und Erneuerung, XXXI, s. 614 (niem.). W: Handbuch der lateinischen Literatur der Antike [on-line]. 1993. [dostęp 2012-10-13].
    4. Henryk Fros SJ, Franciszek Sowa: Księga imion i świętych. T. 6: W-Z. Kraków: WAM, Księża Jezuici, 2007, s. 531. ISBN 978-83-7318-736-8.
    Żywoty świętych – element hagiografii, na który składają się zarówno pisma zawierające anegdoty, elementy narracji, jak i wartościowe opracowania biografistyki. Żywotopisarstwo łączy w sobie biografie świętych (Vitae), opisy ich męczeństwa (Acta martyrum, Passiones), informacje o działalności (Exempla) i pośmiertnym kulcie (vita poshuma).Panegiryk (z języka greckiego, ang. "panegyric", niem. "Panegyrikus") – gatunek literatury stosowanej, uroczysty tekst pochwalny (mowa, wiersz, list, toast, itp.) sławiący jakąś osobę, czyn, wydarzenie; pełen przesadnego zachwytu, często o charakterze pochlebczym. W starożytnej Grecji nazwą tą określano mowy wygłaszane na pogrzebach wybitnych osobistości, wodzów i polityków, sławiące ich zasługi obywatelskie i patriotyczne. Powszechny zwłaszcza w XVI – XVIII w. Pisany często przez poetów związanych z dworami królewskimi lub magnackimi. W epoce oświecenia starano się zwalczać panegiryzm. W staropolskiej poezji gatunek uprawiali m.in.: Jan Kochanowski, Szymon Szymonowic, Jan Andrzej Morsztyn, Ignacy Krasicki, Adam Stanisław Naruszewicz, Stanisław Trembecki, Daniel Naborowski.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Izmir (dawniej Smyrna, tur. İzmir, gr. Σμύρνη) – miasto portowe w zachodniej Turcji nad Zatoką Izmirską, stolica prowincji (ilu) Izmir. Trzecie miasto pod względem wielkości w Turcji - 2,3 mln mieszkańców, zespół miejski 2,7 mln. Ważny ośrodek handlowy i przemysłowy Turcji: huta żelaza, rafineria ropy naftowej, zakłady tytoniowe, włókiennicze i cementowe. Drugi port handlowy po Stambule. W Izmirze odbywają się największe na Bliskim Wschodzie Międzynarodowe Targi Izmirskie. Siedziba dowództwa południowo-wschodnich kontyngentów NATO.
    Hagiografia (gr. hagios = święty, graphein = pisać) – dział piśmiennictwa religijnego zapoczątkowany w starożytności (za czasów pierwszych chrześcijan, prawdopodobnie w Rzymie), który obejmuje żywoty świętych, legendy z nimi związane oraz opisy cudów, a także nauka pomocnicza w badaniach historycznych - wiedza o pismach hagiograficznych.
    Akta męczenników, (łac.) Acta martyrum – antyczne, sztandarowe dla hagiografii chrześcijańskiej pierwotne dokumenty opisujące okoliczności aresztowania i męczeńskiej śmierci ofiar prześladowań religijnych.
    Ignacy Antiocheński, zwany Teoforem z gr. Θεοφορος, cs. Swiaszczennomuczenik Ignatij Bogonosiec, jepiskop Antiochijskij (ur. ok. 30, zm. 20 grudnia ok. 107 w Rzymie) – biskup Antiochii, męczennik chrześcijański i święty Kościoła katolickiego oraz prawosławnego, jeden z pierwszych ojców Kościoła, wymieniany w Modlitwie Eucharystycznej Kanonu rzymskiego. Jako pierwszy wprowadził w cerkwi śpiew antyfonalny.
    O. Henryk Fros SJ (ur. 18 stycznia 1922 w Rybniku, zm. 24 kwietnia 1998 w Krakowie) – polski jezuita, teolog, badacz literatury hagiograficznej, mediewista.
    Quintus Septimus Florens Tertullianus (ur. pomiędzy 150 a 160, zm. 240) – łaciński teolog z Afryki Północnej, nawrócony na chrześcijaństwo w 190 roku, stał się jego najgorliwszym w owym czasie apologetą. Nauczanie Tertuliana jest do dziś cennym źródłem dla teologii, szczególnie dla teologii dogmatycznej.
    Święty (hebr. qodesz lub kodesz oznacza oddzielony) – stosowane przez chrześcijan określenie człowieka w sposób wybitny realizującego określone specyficzne dla nich wartości - często pełniący funkcję wzorca osobowego lub wręcz otaczany kultem. Mianem świętego określa się zazwyczaj męczenników za wiarę, mistyków, ludzi o wielkiej pobożności, często założycieli bractw religijnych i zakonów, ale też filozofów i kapłanów.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.023 sek.