Pasmo Radziejowej

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Pasmo Radziejowej, widok spod Wysokich Skałek
Pasmo Radziejowej widoczne spod Bacówki nad Wierchomlą
Widok spod Durbaszki
Fragment Pasma Radziejowej
Palenica i Dzwonkówka (w tle)

Pasmo Radziejowejpasmo górskie w Beskidzie Sądeckim będące obok Pasma Jaworzyny jedną z jego dwóch głównych części. Rozciąga się od doliny Dunajca na zachodzie po Gromadzką Przełęcz na wschodzie. Znajdują się w nim wszystkie szczyty Beskidu Sądeckiego wznoszące się powyżej 1200 m n.p.m., łącznie z najwyższą Radziejową, od której pasmo zostało nazwane.

Przehyba (Prehyba, Przechyba) – szczyt górski w zachodniej części Pasma Radziejowej w Beskidzie Sądeckim. Mapa Geoportalu podaje wysokość 1173 m, mapa turystyczna 1175 m. Nazwa Prehyba (początkowo Perehyba) jest to zruszczona przez Rusinów dawniej zamieszkujących pobliską Ruś Szlachtowską nazwa słowacka i oznacza przełęcz. Najpierw dotyczyła tylko hali, dopiero później przeniesiona została na szczyt.Barcice (do 2011 Barcice Górne) – duża wieś w południowej Polsce, położona w województwie małopolskim, w powiecie nowosądeckim, w gminie Stary Sącz. W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego.

Topografia[ | edytuj kod]

Główny grzbiet Pasma Radziejowej przebiega od doliny Dunajca w okolicy Łącka początkowo na południe, kulminując w Cebulówce, Koziarzu i Jaworzynce, aż do szczytu Dzwonkówki. Tam zmienia kierunek na równoleżnikowy, biegnąc na wschód. Obniża się na przełęcz Przysłop, by potem wznieść się ku kulminacji Skałki. Następnie przebiega przez Przehybę, Wielką Przehybę, gdzie skręca na południe. Dalej, kierując się przez bliźniacze szczyty Złomistego Wierchu oraz Przełęcz Długą, osiąga najwyższy szczyt – Radziejową. Stąd obniża się na przełęcz Żłobki, wznosząc się potem na Wielki Rogacz i opadając do Gromadzkiej Przełęczy. Przełęcz tę uznaje się za umowną granicę między Pasmem Radziejowej a Górami Lubowelskimi (słow. Ľubovnianska vrchovina). Nie jest to jednak koniec pasma, biegnie ono dalej przez Eliaszówkę aż po przełom Popradu oddzielający go od Gór Leluchowskich. Pasmo Radziejowej w sposób tak ciągły przechodzi w Góry Lubowelskie, że w istocie jest to jedno pasmo. Różnica nazw związana jest z innym podziałem mezoregionów w Polsce i na Słowacji.

Chatka pod Niemcową – sezonowe schronisko turystyczne w Beskidzie Sądeckim w Paśmie Radziejowej. Nazwa jest tradycyjna, lecz myląca, gdyż schronisko to nie znajduje się pod właściwym szczytem Niemcowej (963 m), jak określane to jest na większości map, lecz pod szczytem Złotułki (zwanym też Trześniowym Groniem) o wysokości 1001 m, na polanie o nazwie również Trześniowy Groń. Administracyjnie należy do miejscowości Piwniczna-Zdrój, do przysiółka Trześniowy Groń, przez miejscowych określanego nazwą Tymoski.Zgrzypy (1124 m n.p.m.) – niewybitny szczyt w Beskidzie Sądeckim. Jest kulminacją bocznego grzbietu Pasma Radziejowej, odbiegającego na północ z Wielkiej Przehyby. Przebiega on tu na kierunku NW-SE. Na północno-wschodnim stoku znajdują się źródła potoku Przysietnica, natomiast zbocze południowo-zachodnie opada do doliny Jaworzynki, która również ma w pobliżu swoje źródło. Zarówno stoki, jak i szczyt są całkowicie porośnięte lasem.

Od Pasma Radziejowej odbiegają liczne grzbiety boczne. Większość ma przebieg południkowy i ciągnie się po doliny Dunajca na północy i zachodzie oraz Grajcarka i Białej Wody na południu. Do największych należą grzbiety odbiegające:

  • na północ:
  • z Rokity przez Bucznik
  • ze Skałki przez Jasiennik i Będzikówkę
  • z Wielkiej Przehyby (część północna – Zgrzypy, część wschodnia – Wietrzne Dziury)
  • z Wielkiego Rogacza przez Międzyradziejówki do Kordowca
  • na południe:
  • z Dzwonkówki (Bereśnik, Bryjarka)
  • z Przehyby na południowy zachód (Czeremcha, Łysiny, Kuni Wierch, Gabańka)
  • z Przehyby na południe (Pieniążna, Kiczora, Stary Wierch, wraz z bocznymi odgałęzieniami)
  • z Małego Rogacza przez Ruski Wierch na południe
  • z Obidzy przez Szczob na przełęcz Rozdziela
  • Radziejowa (1266 m n.p.m.) – najwyższy szczyt Beskidu Sądeckiego. Należy do Korony Gór Polski. Nazwa szczytu pochodzi od osoby o nazwisku lub przydomku Radziej.Biała Woda – potok w Pieninach (w ich części zwanej Małymi Pieninami) i w Beskidzie Sądeckim. Najwyżej położone jego źródła znajdują się na wysokości ok. 990 m n.p.m. pod Małym Rogaczem (potok Rogacz). Zasilają go też strugi spływające ze zboczy Ruskiego Wierchu, Pokrywiska, Gromadzkiej Przełęczy, Hurcałek i Szczoba. Początkowo spływa w południowo-zachodnim kierunku, ale przy Kociubylskiej Skale ostro zakręca i zmienia kierunek na północno-zachodni. Na odcinku od Kociubylskiej skały do ujścia Biała Woda zasilana jest przez kilka innych potoków: Brysztański Potok, Potok Zimna Studnia i potok Pod Jasielnik. W miejscowości Jaworki, na wysokości 570 m n.p.m. Biała Woda łączy się z potokiem Czarna Woda, tworząc Grajcarek i stanowiąc zarazem jego orograficznie lewy dopływ. Potok ma długość 7,5 km i spadek 5,6%, a jego zlewnia ma powierzchnię 11 km².


    Podstrony: 1 [2] [3]




    Warto wiedzieć że... beta

    Grajcarek – rzeka u podnóża Małych Pienin, powstaje w Jaworkach z połączenia Białej i Czarnej Wody. Płynie przez Jaworki, Szlachtową i uchodzi do Dunajca w Szczawnicy, tuż powyżej charakterystycznej skały Kotuńka, na wysokości 430 m n.p.m. Zaraz za skrzyżowaniem dróg jest most, pod którym płynie Grajcarek, a za mostem zaczyna się Droga Pienińska.
    Czeremcha (1124 lub 1146 m n.p.m.) – zalesiony, niewybitny szczyt w Beskidzie Sądeckim, w Paśmie Radziejowej. Znajduje się w bocznym grzbiecie opadającym z Przehyby. Jest to szczyt zwornikowy, ponieważ odbiega stąd na zachód grzbiet Czeremchy Zachodniej. Na południowy zachód od wierzchołka jest ponadto drugi punkt zwornikowy, gdzie grzbiet (ten biegnący z Przehyby) rozgałęzia się tam na dwie odnogi: zachodnią z kulminacją Koszarki oraz południową ze szczytem Łysiny.
    Polana Jasionowa – polana w Roztoce Ryterskiej, położona na południe od wierzchołka Jastrzębskiej Góry. Znajduje się na wysokości 500-730 m n.p.m., na ramieniu odchodzącym w kierunku wschodnim od Radziejowej (1262 m) i rozdzielającym tutaj doliny potoków Małej Roztoki i Wielkiej Roztoki Ryterskiej.
    Łącko – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie nowosądeckim, w gminie Łącko. Leży w dolinie Dunajca. Przez miejscowość przepływa także strumień Czarna Woda. Jest siedzibą gminy Łącko.
    Polana na Kordowcu – duża polana na szczycie i podwierzchołkowych stokach Kordowca (763 m) w Beskidzie Sądeckim w Paśmie Radziejowej. Główna część polany znajduje się na tuż pod wierzchołkiem Kordowca, na północnych, opadających do doliny Popradu stokach. W dolnej części polany ma swoje źródła potok Kordowiec.
    Piwniczna-Zdrój (do 6 lutego 1998 Piwniczna) – miasto w województwie małopolskim, w powiecie nowosądeckim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Piwniczna-Zdrój. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do województwa nowosądeckiego. W skład gminy wchodzi 6 sołectw: Kokuszka, Głębokie, Młodów, Wierchomla, Łomnica-Zdrój, Zubrzyk oraz siedem miejscowości. Według danych z 30 czerwca 2010 miasto liczyło 5825 mieszkańców.
    Polana Smutkowska – polana w Roztoce Ryterskiej położona na wysokości 680-750 m n.p.m., u podnóża Jaworzyny Małej (884 m n.p.m.) w Paśmie Radziejowej w Beskidzie Sądeckim w dolinie bezimiennego obecnie (kiedyś zwanym Jasionowskim, Podjasionowskim) potoku będącego bocznym dopływem Małej Roztoki. Nazwa polany miałaby pochodzić od jej położenia w "smutnej" dolinie, do której słońce zagląda na krótko i szybko zachodzi za położone naprzeciw polany wzniesienia Jaworzyny: Bystrą (803 m n.p.m.) i Małą (884 m n.p.m.). Natomiast na mapie katastralnej z 1846 roku figuruje jako "Polana Smułkowska". Według E.Pawłowskiego polana swą nazwę zawdzięcza właścicielowi o nazwisku "Smułka". Do połowy lat 80. XX wieku użytkowana była przez dwóch właścicieli jako łąka kośna. Obecnie w połowie jest zalesiona, a druga nieużytkowana powoli zarasta.

    Reklama