• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Parostki

    Przeczytaj także...
    Scypuł – obumierająca, delikatna, ochronna warstwa skórna, porośnięta drobną sierścią, pokrywająca poroże (tyki, łopaty, rosochy i parostki) jeleniowatych w okresie ich corocznego odbudowywania się i odpadająca z nich po czasie wzrostu. U zwierząt parzystokopytnych, zamieszkujących tereny zimne, u których występuje poroże tj: renifer - scypuł, który nie ściera się wraz ze wzrostem, nosi nazwę panty.Rok – odstęp czasu między dwoma jednakowymi położeniami Ziemi w jej ruchu po orbicie wokół Słońca. Analogicznie można mówić o roku marsjańskim lub wenusjańskim – jest to odstęp czasu między dwoma położeniami planety w jej ruchu po orbicie wokół macierzystej gwiazdy.
    Sarna europejska (Capreolus capreolus) – gatunek ssaka parzystokopytnego z rodziny jeleniowatych. Jedno z ważniejszych zwierząt łownych Europy. Samica jest potocznie nazywana kozą, samiec rogaczem, kozłem, młode zaś koźlętami. Istnieje również łowieckie określenie sarniak na dorosłego samca sarny.

    Parostkiporoże kozła sarny, które zrzuca co roku pod koniec października bądź początkiem listopada.

    W pierwszym roku życia kozła pojawiają się na możdżeniach tzw. guziki czyli słabo uwydatnione zgrubienia kostne, odpadają one w zimie. Pierwsze właściwe parostki wyrastają w kształcie tyk, które czasem są na końcu rozwidlone; ich długość wynosi ok. 10 cm. Po zrzuceniu ich w jesieni rozpoczyna się proces budowy nowego poroża, rośnie ono około 20 tygodni okryte scypułem. Po ukończeniu wzrostu bogato unaczyniona tkanka scypułu obumiera i jest ścierana przez kozła. Zwierzę pozbywa się jej uderzając i pocierając o pnie i gałęzie lub ryjąc parostkami w ziemi.

    Poroże (wieniec, tyki) – twardy, kostny twór wyrastający z kości czołowej możdżeni na głowie samców jeleniowatych. Wyjątkiem jest renifer, u którego poroże wyrasta również u samic oraz piżmowiec i jelonek błotny, u których poroże nie występuje. Poroże zrzucane i nakładane jest corocznie. Stanowi ono oręż niezbędny bykowi do obrony i w walce o samice podczas godów. Jest trofeum myśliwskim i cenionym surowcem w zdobnictwie i meblarstwie.Możdżeń (w gwarze myśliwskiej: pień) – parzysty wyrostek kości czołowej czaszki jeleniowatych i krętorogich, stale pokryty skórą, nie ulegający periodycznemu zrzucaniu. Z możdżeni wyrasta poroże lub rogi.

    W pełni wykształcone parostki rzadko przekraczają 30 cm długości i posiadają trzy odnogi, czasem zdarzaj się cztery lub pięć odnóg. U podstawy, tuż nad możdżeniem znajduje się pierścień kostny zwany różą, a na prawie całej długości parostka uperlenie czyli różnej wielkości drobne wyrostki kostne. Stare kozły zaczynają wykształcać coraz słabsze poroże.

    Listopad – jedenasty miesiąc w roku, według kalendarza gregoriańskiego, ma 30 dni. Listopad jest na półkuli północnej miesiącem jesiennym, a na południowej wiosennym. Nazwa miesiąca (według Brücknera) pochodzi od opadających jesienią liści (por. cz. listopad, błr. лістапад / listapad, ukr. листопад / łystopad, ; chorw. listopad „październik”). Łacińska nazwa November (‘dziewiąty miesiąc’; zobacz: kalendarz rzymski) została zapożyczona przez większość języków europejskich.

    Niekiedy kozioł nie wykształca parostków lecz nieregularną gąbczasta masę wytworzoną wskutek uszkodzenia scypułu lub zaburzeń hormonalnych. Takie zwierzę nazywane jest przez myśliwych perukarzem.

    Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Josef Reichholf: Ssaki. Warszawa: Świat Książki, 1996, s. 216-218, seria: Leksykon przyrodniczy.
    2. Klaus Richarz: Tropy i ślady zwierząt. T. 2. Warszawa: Wydawnictwo RM, 2011, s. 84. ISBN 978-83-7243-971-0.
    3. Wiktor Schramm: Lasy i zwierzyna Gór Sanockich. Olszanica: Bosz, 2004, s. 70. ISBN 83-87730-97-1.




    Reklama

    Czas generowania strony: 0.011 sek.