Pancerni (I Rzeczpospolita)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Józef Brandt, Towarzysz pancerny

Pancerni, jazda pancerna – średniozbrojne oddziały jazdy polskiej w Rzeczypospolitej Obojga Narodów od XVII do XVIII wieku.

Misiurka – rodzaj hełmu pochodzenia wschodniego. Złożona była z dzwonu w formie żelaznej lub miedzianej płaskiej miski, tzw. denka. Wewnątrz umieszczano wywatowaną lub filcową czapeczkę lub mały turban pełniący rolę wyścielenia. Do dzwonu przymocowywano otwarty z przodu czepiec kolczy długości ok. 35 cm. Chronił on kark, ramiona, czoło i uszy.Kolczuga, pancerz kolczy, zbroja kolcza – rodzaj zbroi wykonanej z gęstej plecionki z drobnych kółek (najczęściej stalowych).

Historia[ | edytuj kod]

Jazda pancerna wykształciła się z jazdy kozackiej, tzw. kozaków (niemających jednak nic wspólnego z rodzącym się od XIV wieku Kozactwem), którym dodano cięższe uzbrojenie. W Koronie formację tę zwano potocznie czeremisami. Na Litwie istniała lokalna odmiana jazdy kozackiej – petyhorcy.

Ruś Czerwona, łac. Ruthenia Rubra lub Russia Rubra – kraina historyczna na południowo-zachodniej Ukrainie oraz w południowo-wschodniej Polsce.Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie – muzeum w Warszawie, prezentujące zbiory poświęcone historii wojskowości oraz historii Polski, zlokalizowane przy Al. Jerozolimskich 3.

Pancerni używani byli w bitwach do wspierania uderzeń husarii, oskrzydlania, rozbicia lub ostatecznego zniszczenia przełamanego przez husarię frontu przeciwnika.

Od drugiej połowy XVII wieku pancerni stanowili przeważającą większość polskiej jazdy (60-70%). Wykorzystywani byli głównie na kresach, w walce z Tatarami i Kozakami, a podczas Potopu także przeciwko regularnym oddziałom jazdy i piechoty szwedzkiej. Oficjalnie kozaków przemianowano na jazdę pancerną w 1676, dla odróżnienia od Kozaków, kojarzonych z Powstaniem Chmielnickiego. Po reformach w 1776 roku zarówno husaria, jak i pancerni zostali przekształceni w oddziały Kawalerii Narodowej.

Towarzyszem był szlachcic służący w wojsku autoramentu narodowego. Do służby stawał szlachcic wraz z pocztem składającym się zwykle z chłopów.Konstanty Górski (ur. 1826 w Górskiem koło Grodna, zm. 2 stycznia 1898 w Warszawie) - polski pisarz wojskowy, pułkownik piechoty Armii Imperium Rosyjskiego, jeden z czołowych historyków wojskowości polskiej.


Podstrony: 1 [2] [3] [4]




Warto wiedzieć że... beta

<|||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| - |||||||||| |||||||||| ||||||||||>
Rzeczpospolita, od XVII wieku częściej znana jako Rzeczpospolita Polska (lit. Respublika lub Žečpospolita, biał. Рэч Паспалітая, ukr. Річ Посполита, ros. Речь Посполитая, rus. Рѣчь Посполита, łac. Res Publica, współczesne znaczenie: republika) oraz Rzeczpospolita Obojga Narodów – państwo federacyjne złożone z Korony Królestwa Polskiego i Wielkiego Księstwa Litewskiego istniejące w latach 1569–1795 na mocy unii lubelskiej (kres federacji w 1791 roku przyniosła Konstytucja 3 maja, ustanawiając państwo unitarne – Rzeczpospolitą Polską). Korona i Litwa stanowiły dla szlachty jedną całość, pomimo dzielących je różnic regionalnych, sprzecznych interesów i odrębności ustrojowych.
Władysław Szerner (1836-1915) - polski malarz. Kształcił się w Szkole Sztuk Pięknych w Warszawie, a następnie w akademii monachijskiej. Przyjaźnił się z Józefem Brandtem, był miłośnikiem i naśladowcą jego twórczości.
Mazowsze (łac. Mazovia) – kraina historyczna położona w środkowym biegu Wisły oraz dorzeczu jej dopływów w centralnej oraz północno-wschodniej Polsce, znajdująca się w większości w woj. mazowieckim; historyczną stolicą Mazowsza jest Płock, który jest także najstarszym miastem tego regionu (prawa miejskie w 1237); dzielnica historyczna Polski.
Broń drzewcowa – to broń, w której istnienie drzewca determinuje możliwość jej skutecznego użycia oraz w której drzewce są znacznie dłuższe niż wynikałoby to z roli uchwytu. Używana zarówno przez piechotę jak i jazdę od czasów starożytnych do niemal nam współczesnych. W dzisiejszych czasach broń drzewcowa używana jest najczęściej jako broń paradna.
Czekan – drzewcowa broń obuchowo-sieczna składająca się z długiego trzonka zakończonego siekierką, zwykle niewielkich rozmiarów, nieco podobna do ciupagi. Od topora bojowego czekan różni się bardziej delikatnym, wąskim żeleźcem, wydatnym, młotkowatym obuchem i zwykle dłuższym styliskiem.
Pistolet (fr.) - krótka, ręczna broń palna do walki (zarówno ataku jak i obrony) na niewielką odległość (do 50 m), a także do wymuszania posłuszeństwa na polu walki. Charakteryzuje się krótką lufą, małymi gabarytami i chwytem (rękojeścią) przystosowanym do strzelania z jednej ręki.

Reklama