• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Pamiętnik Literacki

    Przeczytaj także...
    Bogdan Zakrzewski (ur. 25 września 1916, zm. 23 października 2011) – polski historyk i badacz literatury polskiej, profesor Uniwersytetu Wrocławskiego.Filologia polska, in. polonistyka – filologia, której przedmiotem jest język polski, literatura polska i kultura polska.
    Ludwik Bernacki (ur. 12 czerwca 1882 w Jaworowie, zm. 18 września 1939 we Lwowie) – polski historyk literatury polskiej i teatru, edytor, bibliotekarz, bibliograf, dyrektor Zakładu Narodowego im. Ossolińskich we Lwowie.

    Pamiętnik Literacki” – kwartalnik naukowy, w którym publikowane są prace z zakresu historii literatury polskiej, teorii literatury oraz krytyki literackiej. Jest to najstarsze czasopismo polonistyczne; powstało w 1902 roku we Lwowie jako kontynuacja "Pamiętnika Towarzystwa Literackiego im. Adama Mickiewicza". Pierwszym wydawcą był Zakład Narodowy im. Ossolińskich; do 1939 roku drukowano "Pamiętnik" we Lwowie, potem w latach 1946-1950 w Warszawie, od 1950 we Wrocławiu. Jednocześnie czasopismo było organem Towarzystwa Literackiego im. Adama Mickiewicza. Zmiana nastąpiła w 1952 roku, kiedy to "Pamiętnik Literacki" przeszedł pod opiekę Instytutu Badań Literackich PAN (w latach 1950-1951 wydano wspólnie dwa roczniki). Od 2003 roku wydawcą czasopisma jest Wydawnictwo Instytutu Badań Literackich PAN.

    Teoria literatury – nauka, której przedmiotem badań jest literatura, ale która w odróżnieniu od historii literatury nie skupia się na periodyzacji zjawisk literackich, a w odróżnieniu od poetyki nie zajmuje się samą budową dzieła literackiego. Teoria literatury badając konkretne utwory i fakty literackie próbuje wykryć pewne ogólne prawidłowości nimi rządzące oraz określające ich charakter. Pojęcie pojawiło się w latach sześćdziesiątych XX wieku w pracach badaczy angielskich. We współczesnej teorii literatury daje się zauważyć następujące tendencje:Literaturoznawstwo (także: nauka o literaturze, wiedza o literaturze) – dyscyplina humanistyczna, której przedmiotem zainteresowania jest literatura, a przede wszystkim analiza poszczególnych utworów literackich oraz rekonstruowanie historycznoliterackich procesów. W obrębie literaturoznawstwa formułuje się także ogólne teorie oraz metodologie badań literackich.

    Od wielu lat pismo publikuje prace naukowe najwybitniejszych polskich literaturoznawców. Redaktorami naczelnymi pisma byli kolejno: Wilhelm Bruchnalski, Bronisław Gubrynowicz, Edward Porębowicz, Tadeusz Pini, Ludwik Bernacki, Wiktor Hahn, Ignacy Chrzanowski, Kazimierz Kolbuszewski, Eugeniusz Kucharski, Stanisław Łempicki, Julian Krzyżanowski, Tadeusz Mikulski, Bogdan Zakrzewski.

    Adam Dziadek (ur. 1 lipca 1965 w Sosnowcu) – polski historyk literatury, prof. dr hab. Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach.Grażyna Borkowska (ur. 11 kwietnia 1956 w Szczecinie) – profesor w Instytucie Badań Literackich PAN, zajmująca się przede wszystkim historią literatury od XIX do dziś, teorią literatury, w tym szczególnie krytyką feministyczną. Jest kierownikiem studiów doktoranckich. Wieloletnia współpracowniczka czasopisma "Res Publica Nowa".

    Od 1998 redaktorem naczelnym czasopisma jest prof. Grażyna Borkowska; członkami redakcji są Michał Głowiński i Teresa Kostkiewiczowa (jako zastępcy redaktora naczelnego), Adam Dziadek, Wojciech Głowala, Luigi Marinelli, Andrzej Skrendo, Ludwika Ślękowa, Krzysztof Trybuś i Zofia Smolska (sekretarz redakcji).

    Eugeniusz Kucharski (ur. 12 grudnia 1880 w Drohobyczu, zm. 12 sierpnia 1952 w Toruniu) – polski historyk i teoretyk literatury.Kazimierz Kolbuszewski (ur. 27 stycznia 1884 w Przemyślu, zm. 20 lutego 1943 w Majdanku k. Lublina) - polski historyk literatury.

    Struktura czasopisma[]

  • Stałe działy:
  • Rozprawy i artykuły – prace historyczno- i krytycznoliterackie.
  • Materiały i notatki – przyczynki, ustalenia biograficzne, bibliograficzne, tekstologiczne, korespondencja pisarzy.
  • Recenzje i przeglądy.
  • Inne działy:
  • Kronika – nekrologi zmarłych badaczy literatury.
  • Dyskusje – Korespondencja.
  • W 1950 roku utworzono dział:
  • Zagadnienia języka artystycznego – jego pomysłodawczynią była Maria Renata Mayenowa. Publikowane są tam artykuły naukowe poruszające zagadnienia poetyki, stylistyki oraz z pogranicza literaturoznawstwa i językoznawstwa, a także prace z dziedziny teorii literatury i metodologii badań literackich (strukturalizm, dekonstrukcjonizm czy komunikacja literacka).
  • W latach 1960-1994 istniał także dział:
  • Przekłady – jego opiekunem był początkowo Henryk Markiewicz, później funkcję tę pełnił Michał Głowiński.
  • W 1999 roku wprowadzono nowy dział:
  • Z czasopism obcojęzycznych.
  • Wydania tematyczne[]

  • W pierwszym roczniku powojennym (z 1946 roku) zamieszczono 62 nekrologi badaczy literatury zmarłych i zamordowanych w czasie II wojny światowej.
  • Ukazało się wiele zeszytów monograficznych, poświęconych polskim pisarzom (Mikołaj Rej, Adam Mickiewicz, Juliusz Słowacki, Zygmunt Krasiński, Cyprian Kamil Norwid, Henryk Sienkiewicz, Jan Kasprowicz, Stanisław Wyspiański, Czesław Miłosz) bądź epokom literackim (okres staropolski, renesans, oświecenie, literatura PRL).
  • W 1973 roku ukazał się specjalny zeszyt poświęcony Międzynarodowemu Kongresowi Slawistów w Warszawie.
  • Zobacz też[]

  • Teksty Drugie
  • Literatura na Świecie
  • Przypisy

    1. Instytut Badań Literackich PAN (pol.). [dostęp 9 września 2008].
    2. Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego (pol.). [dostęp 9 września 2008].
    3. Pismo istniejące od 1887 do 1898 roku.
    4. Prof. dr hab. Adam Dziadek w Komitecie Redakcyjnym "Pamiętnika Literackiego" (pol.). Uniwersytet Śląski w Katowicach, 2008-06-23. [dostęp 2010-07-30].

    Linki zewnętrzne[]

  • Pamiętnik Literacki (1902-1938) w Małopolskiej Bibliotece Cyfrowej
  • Stanisław Łempicki (ur. 25 maja 1886 w Kamionce Strumiłowej (woj. tarnopolskie), zm. 2 grudnia 1947 w Krakowie) - polski uczony, pisarz, profesor historii oświaty i szkolnictwa Wydziału Humanistycznego Uniwersytetu Jana Kazimierza, członek korespondent Polskiej Akademii Umiejętności, jeden z przedstawicieli filozoficznej szkoły lwowsko-warszawskiej. Mąż Jadwigi Gamskiej-Łempickiej.Cyprian Kamil Norwid, właściwie Cyprian Ksawery Gerard Walenty Norwid herbu Topór (ur. 24 września 1821 w Laskowie-Głuchach, zm. 23 maja 1883 w Paryżu) – polski poeta, prozaik, dramatopisarz, eseista, grafik, rzeźbiarz, malarz i filozof.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Edward Porębowicz (ur. 20 lutego 1862 w Warszawie, zm. 24 sierpnia 1937 we Lwowie) – polski romanista, poeta, tłumacz, badacz literacki.
    Mikołaj Rej (historyczna pisownia nazwiska: Rey - na początku XX wieku wprowadzono pisownię "Rej") z Nagłowic herbu Oksza, pseud.: Ambroży Korczbok Rożek; Adrianus Brandenburgensis; Doctor Civitatis Lublinensis; Doktor lubelski Adrian Brandenburczyk; Albertus Branderburgensis; Andrych, twój dobry towarzysz; Jakób Podwysocki Pherrat(?); Joachim Heller, mistrz norymberski; Ks. Jan, kaznodzieja z Waśniewa; Wojciech Kaszota(?); Andrzej Trzecieski(?), (ur. 4 lutego 1505 w Żurawnie pod Haliczem, zm. między 8 września a 5 października 1569 w Rejowcu) – polski poeta i prozaik renesansowy, tłumacz, a także polityk i teolog ewangelicki. Choć nie był humanistą w naukowym rozumieniu tego słowa, zawdzięcza się mu upowszechnienie idei humanitas w polskiej kulturze. Długo uznawano go za "ojca literatury polskiej", przez wielbicieli nazywany także – za sprawą moralitetu Wizerunek – "polskim Dantem". Pomimo znaczącego wkładu, jaki przypisuje się Rejowi w rozważaniach na temat początków literatury narodowej, zdaniem wielu współczesnych badaczy pozostaje on twórcą wciąż niepoznanym. Większość obiegowych opinii na temat Reya w dalszym ciągu pochodzi z błędnego wizerunku "rubasznego, niewykształconego prostaka", jaki przypisała mu tradycja.
    Adam Bernard Mickiewicz herbu Poraj (ur. 24 grudnia 1798 w Zaosiu lub Nowogródku, zm. 26 listopada 1855 w Konstantynopolu) – polski poeta, działacz i publicysta polityczny, wolnomularz. Obok Juliusza Słowackiego i Zygmunta Krasińskiego uważany za największego poetę polskiego romantyzmu (grono tzw. Trzech Wieszczów) oraz literatury polskiej w ogóle, a nawet za jednego z największych na skalę europejską. Określany też przez innych, jako poeta przeobrażeń oraz bard słowiański. Członek i założyciel Towarzystwa Filomatycznego, mesjanista związany z Kołem Sprawy Bożej Andrzeja Towiańskiego. Jeden z najwybitniejszych twórców dramatu romantycznego w Polsce, zarówno w ojczyźnie, jak i w zachodniej Europie porównywany do Byrona i Goethego. W okresie pobytu w Paryżu był wykładowcą literatury słowiańskiej w Collège de France. Znany przede wszystkim jako autor ballad, powieści poetyckich, dramatu Dziady oraz epopei narodowej Pan Tadeusz uznawanej za ostatni wielki epos kultury szlacheckiej w Rzeczypospolitej Obojga Narodów.
    Czasopismo naukowe – rodzaj czasopisma, w którym są drukowane publikacje naukowe podlegające recenzji naukowej. Współcześnie szacuje się, że na świecie jest wydawanych ponad 54 tys. czasopism naukowych, w których pojawia się ponad milion artykułów rocznie. Pierwszym wydawanym w Europie czasopismem naukowym był Journal des Savants zajmujące się literaturą. Powstało w 1665, jego redaktorem był Denis de Sallo.
    Lwów (dawna nazwa form. Królewskie Stołeczne Miasto Lwów), ukr. Львів (Lwiw), ros. Львов (Lwow), niem. Lemberg, łac. Leopolis, jidysz לעמבערג ,לעמבעריק (Lemberg, Lemberik), orm. Լվով (Lwow) – miasto na Ukrainie, ośrodek administracyjny obwodu lwowskiego.
    II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 roku (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa Osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci). W wojnie uczestniczyło 1,7 mld ludzi, w tym 110 mln z bronią. Według różnych szacunków zginęło w niej od 50 do 78 milionów ludzi.
    Redaktor naczelny – osoba odpowiadająca za całość czasopisma (dziennika lub innego periodyku) albo programu telewizyjnego. W praktyce jest to osoba, która kieruje całością działań redakcji od strony merytorycznej i odpowiada za kształt oraz zawartość czasopisma. Redaktor naczelny kieruje także pracą zespołu dziennikarzy, często odpowiadając także za ich przyjmowanie i zwalnianie.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.044 sek.