• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Pakość



    Podstrony: [1] 2 [3] [4] [5] [6] [7] [8] [9]
    Przeczytaj także...
    Parafia pw. Pana Jezusa Ukrzyżowanego i MB Bolesnej w Pakości – jest jedną z 10 parafii leżących w granicach dekanatu barcińskiego.Kalwaria Zebrzydowska – miasto w południowej Polsce, w województwie małopolskim, w powiecie wadowickim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Kalwaria Zebrzydowska, założone w pierwszej poł. XVII w. przez wojewodę krakowskiego Mikołaja Zebrzydowskiego.
    Historia[edytuj kod]

    Etymologia[edytuj kod]

    Etymologia nazwy miasta, przytoczona przez Oskara Kolberga w jego dziele „Kujawy”:

    (…) Nazwa jego [miasta] ma pochodzić częścią od pakowania (tłoczenia) budowli na mało-przestrzenną wysepkę ramionami Noteci objętą, częścią od tego, że musiano bić pale i tłoczyć kamienie i gruz w przepaścistą ziemię, aby ją tak ustaliwszy, mogli na niej wznosić budowle.

    Miejscowość pod zlatynizowaną nazwą Pacosc wymieniona jest w łacińskim dokumencie wydanym w Kępnie w 1282 roku sygnowanym przez późniejszego króla polskiego Przemysła II.

    Zakon Braci Mniejszych (łac. Ordo Fratrum Minorum, siglum: OFM, pot. franciszkanie, franciszkanie brązowi) – katolicka wspólnota zakonna z grupy zakonów żebrzących. Założona w 1209 przez św. Franciszka z Asyżu. Jeden z największych zakonów katolickich (ponad 13 tys. braci). Do wspólnoty należą na równych prawach zarówno kapłani, jak i bracia laicy. Kościół zalicza Braci Mniejszych do instytutów kleryckich.Klasztor franciszkanów w Pakości – klasztor franciszkanów, wchodzący w skład prowincji wielkopolskiej, na terenie archidiecezji gnieźnieńskiej, w Pakości w województwie kujawsko-pomorskim.

    Początki Pakości[edytuj kod]

    Pierwsze wzmianki o Pakości ukazały się w dokumentach w roku 1243. Pakość otrzymała prawa miejskie na prawie magdeburskim 9 lutego 1359 roku. W XVII w., w związku z przybyciem do miasta Husytów, ksiądz Wojciech Kęsicki postanowił dla wzmocnienia wiary wybudować Kalwarię, poświęconą kultowi Męki Pańskiej. Budowę rozpoczęto w roku 1618, finansowali ją głównie ówcześni właściciele miasta – Michał, Zygmunt i Paweł Działyńscy. Jest to kompleks, składający się z 25 kaplic, z których tylko dwie, wybudowane przed rokiem 1647, zachowały się do czasów obecnych. Pozostałe pochodzą z przełomu XVII i XVIII w. Drogi Kalwarii zostały wytyczone według wskazówek Christiana Andrichomiusa – zakonnika z Delf. Brano tu pod uwagę podobieństwo położenia Pakości do wzgórz jerozolimskich. Opiekę nad Kalwarią sprawują oo. franciszkanie. W kościele pw. św. Bonawentury, urządzonym w 1637 r. w skrzydle zamku Działyńskich, przechowywane są, prócz pamiątek i wotów, relikwie z Krzyża Świętego.

    Powstanie wielkopolskie – powstanie polskich mieszkańców Prowincji Poznańskiej przeciwko Rzeszy Niemieckiej wkrótce po zakończeniu I wojny światowej. Polacy domagali się powrotu ziem zaboru pruskiego do Polski, która w tym czasie umacniała swą niepodległość.Śluza Pakość – pierwsza śluza na górnonoteckim odcinku drogi wodnej Warta - Kanał Bydgoski zlokalizowana w miejscowości Pakość w powiecie inowrocławskim.

    Pod pruskim panowaniem[edytuj kod]

     Osobny artykuł: Synagoga w Pakości.
    Herb Pakości z czasów panowania pruskiego (1866)

    Ze względu na swoje położenie w mieście zawsze broniono polskich korzeni i kształtowano młodzież w duchu patriotycznym. W tym czasie wybudowano przebiegającą przez miasto linię kolejową z Inowrocławia do Wągrowca. Z tego też okresu pochodzi większość zabytkowych kamienic w centrum oraz ratusz. W owych latach znajdowała się tu cukrownia (po jej likwidacja utworzono zakłady lniarskie). W czasie rozbiorów używano niemieckiej nazwy Pakosch. Mieszkańcy założyli Ochotniczą Straż Pożarną. Jednym z ważniejszych punktów miasta był kościół ewangelicki, który nie przetrwał do dzisiaj. W 1906 wybuchł strajk szkolny o możliwość nauki w języku polskim. W 1815 powstał Urząd Pocztowy. Na początku XX wieku wybudowano synagogę.

    Droga wojewódzka nr 251 (DW251) - droga wojewódzka w województwie wielkopolskim i kujawsko-pomorskim łącząca Kaliska koło Wągrowca ze Żninem i Inowrocławiem.<|||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| - |||||||||| |||||||||| ||||||||||>

    Powstanie wielkopolskie[edytuj kod]

    Mieszkańcy Pakości na przełomie 1918 i 1919 roku przystąpili do zrywu powstańczego, którego celem było przyłączenie Wielkopolski i Kujaw do odradzającej się po zaborach Polski. Tu znajduje się pomnik i zbiorowa mogiła Powstańców Wielkopolskich. W walkach o Inowrocław i inne miejscowości na szlaku oswobodzenia ziemi kujawskiej walczyła Kompania Pakoska. Działało tu Towarzystwo Gimnastyczne "Sokół".

    Ratusz w Pakości – pakoski ratusz został wybudowany w 1907 roku w stylu eklektycznym. Posiada dwie kondygnacje. Nakryty jest dwuspadowym dachem. Posiada ośmioboczną wieżę pokrytą ostrosłupowym blaszanym dachem zakończonym secesyjną metalową chorągiewką. Mieści się po północnej stronie Rynku.Szlak Piastowski – trasa turystyczna w Polsce, przebiegająca przez województwo wielkopolskie i województwo kujawsko-pomorskie. W roku 2012 Szlak Piastowski otrzymał Certyfikat Polskiej Organizacji Turystycznej za najlepszy produkt turystyczny - jako unikatowy i wyjątkowo ważny dla naszego dziedzictwa. Prowadzi z Poznania przez Pobiedziska, Moraczewo, Ostrów Lednicki, Gniezno, Trzemeszno, Mogilno, Strzelno, Kruszwicę, Inowrocław, Płowce, Brześć Kujawski, Włocławek oraz trasą północ-południe: Wągrowiec, Łekno, Żnin, Biskupin, Gniezno, Grzybowo, Giecz, Ląd nad Wartą, Konin do Kalisza. Wędrówka po szlaku odtwarza cykliczne przemieszczanie się władców piastowskich i ich dworów pomiędzy czterema grodami, które pełniły funkcje stołeczne.

    Pakościanie co roku oddają cześć powstańcom przy pomniku i innych miejscach pamięci związanych z powstaniem.

    Lata międzywojenne i II wojna światowa[edytuj kod]

    Miejsce pamięci na cmentarzu

    Podczas międzywojnia Pakość była ośrodkiem drobnego handlu. Dużą rolę dla miasta odgrywała turystyka i rekreacja. Według pierwotnych planów, powstałych przed wybuchem II wojny światowej, główna linia obrony przed III Rzeszą miała być obsadzona przez Armię "Poznań" dowodzoną przez gen. Tadeusza Kutrzebę i miała przebiegać na odcinku Gołańcz-Żnin-Barcin-Pakość-Janikowo-Strzelno-Kruszwica-Gopło-Warta. Jednak założenia te szybko uległy zmianie. W sierpniu 1939 roku w Pakości utworzone były punkty mobilizacyjne Wojska Polskiego. Przez miasto, w kierunku Kruszwicy i dalej nad Bzurę przemieszczały się jednostki należące do dwóch dywizji piechoty Wojska Polskiego. Po zajęciu miasta w pierwszej połowie września Niemcy przywrócili nazwę Pakosch i rozpoczęli w ramach Intelligenzaktion likwidację miejscowej inteligencji. W czasie okupacji zniszczono synagogę. Armia Czerwona zdobyła Pakość 22 stycznia 1945 roku. Niemcy podczas odwrotu wysadzili w powietrze most kolejowy.

    Jeziora Pakoskie – jezioro w woj. kujawsko-pomorskim,na terenie gmin Janikowo, Mogilno, Strzelno i Pakość, leżące na terenie Pojezierza Gnieźnieńskiego.Józef Glemp (ur. 18 grudnia 1929 w Inowrocławiu, zm. 23 stycznia 2013 w Warszawie) – polski biskup rzymskokatolicki, doktor obojga praw, biskup diecezjalny warmiński w latach 1979–1981, arcybiskup metropolita gnieźnieński w latach 1981–1992, arcybiskup metropolita warszawski w latach 1981–2006, prymas Polski w latach 1981–2009, przewodniczący Konferencji Episkopatu Polski w latach 1981–2004, kardynał prezbiter od 1983, od 2006 arcybiskup senior archidiecezji warszawskiej. Kawaler Orderu Orła Białego.

    Polska Rzeczpospolita Ludowa[edytuj kod]

    Na początku 1945 roku Armia Czerwona przekazała Pakość pod administrację polską. Władzę objęła Miejska Rada Narodowa. W czasach PRL-u miasto dynamicznie się rozwijało, słynęło z zakładów lniarskich. Przez cały okres Polski ludowej istniała zawodowa straż pożarna zakładów lniarskich oraz OSP. Wybudowano blokowiska. Wzrosła liczba mieszkańców miasta.

    Kępno (niem. Kempen) – miasto w województwie wielkopolskim, w Kaliskiem, na ziemi wieluńskiej, na Wysoczyźnie Wieruszowskiej, nad Niesobem, siedziba powiatu kępińskiego i gminy Kępno.Miasto (od prasłow. „местьце", „mě́sto"–„miejsce”) – historycznie ukształtowana jednostka osadnicza charakteryzująca się dużą intensywnością zabudowy, małą ilością terenów rolniczych, ludnością pracującą poza rolnictwem (w przemyśle lub w usługach) prowadzącą specyficzny miejski styl życia.

    Dnia 11 grudnia 1969 roku pod Pakością (we wsi Giebnia) miała miejsce katastrofa lotnicza. Rozbił się samolot bombowy Ił-28, należący do Sił Zbrojnych Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej. W katastrofie zginęło 3 członków załogi w tym kapitan por. Bonifacy Hędzlewski. Macierzystym lotniskiem samolotu był wojskowy port lotniczy w Powidzu koło Gniezna. Bombowiec był zmuszony do awaryjnego lądowania w polu z powodu pożaru, jednak zahaczył o stogi lnu i rozbił się.

    Polska, Rzeczpospolita Polska – państwo unitarne w Europie Środkowej, położone między Morzem Bałtyckim na północy a Sudetami i Karpatami na południu, w dorzeczu Wisły i Odry. Powierzchnia administracyjna Polski wynosi 312 679 km², co daje jej 70. miejsce na świecie i dziewiąte w Europie. Zamieszkana przez ponad 38,5 miliona ludzi, zajmuje pod względem liczby ludności 34. miejsce na świecie, a szóste w Unii Europejskiej.Gmina Pakość – to gmina miejsko-wiejska w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie inowrocławskim. W latach 1975-1998 gmina położona była w województwie bydgoskim.

    W latach 70. XX wieku Pakość odwiedził I sekretarz PZPR Edward Gierek.

    Zabytki[edytuj kod]

    Brama cmentarza wpisana do rejestru zabytków

    Do najważniejszych zabytków w mieście można zaliczyć:

  • XVII-wieczna kalwaria fundacji Działyńskich z 25 kaplicami;
  • dawny zespół klasztorny reformatów, obecnie franciszkanów, zbudowany w XVII w. z wykorzystaniem murów XIV-wiecznego zamku Leszczyców;
  • ratusz z 1907;
  • most kolejowy;
  • kamienice na starym mieście;
  • gmach Gimnazjum;
  • zabytkowe obiekty przemysłowe;
  • cmentarze.
  • Gospodarka i komunikacja[edytuj kod]

    Most na Noteci oraz kładka dla pieszych
    Kolej linowa

    Komunikacja[edytuj kod]

    Drogi: Pakość jest węzłem komunikacyjnym o dużym znaczeniu. Krzyżują się tu drogi:

    Powiat inowrocławski - powiat w Polsce (w południowej części województwa kujawsko-pomorskiego), utworzony w 1999 roku w ramach reformy administracyjnej. Jego siedzibą jest miasto Inowrocław.Bladel - miasto i gmina w prowincji Brabancja Północna w Holandii. W 2014 roku populacja wyniosła 19 825 mieszkańców. Stolicą i największym miastem jest miejscowość o tej samej nazwie. Gmina została utworzona w 1997 roku poprzez połączenie dwóch gmin: Bladel en Netersel oraz Hoogeloon, Hapert en Casteren.
  • 251droga wojewódzka nr 251
  • 255droga wojewódzka nr 255
  • Obecnie trwają prace, które mają na celu poprawienie sytuacji pieszych i kierowców. Jest tu sygnalizacja świetlna, a DW 255 ma w przyszłości zostać poprowadzona obrzeżami miasta, co pozwoli zmniejszyć ruch w centrum.

    Kolej:

    Archidiecezja gnieźnieńska - jedna z 14. archidiecezji obrządku łacińskiego w polskim Kościele katolickim, pierwsza metropolia kościelna w Polsce założona w 1000 roku, siedziba prymasów Polski od 1418 roku, legatów papieskich od 1515 roku. Unia personalna aeque principaliter z archidiecezją poznańską (1821-1946) i in persona episcopi z archidiecezją warszawską (1946-1992).Anna Danuta Bańkowska (ur. 30 kwietnia 1946 w Żninie) – polska polityk, posłanka na Sejm X, I, II, III, IV, VI i VII kadencji.
     Osobny artykuł: Pakość (stacja kolejowa).
  • Linia 206206. Inowrocław Rąbinek – Drawski Młyn – Linia na odcinku Dziarnowo-Wapienno została zmodernizowana. Obsługuje składy towarowe na odcinku Inowrocław Rąbinek-Dziarnowo-Pakość-Wapienno.
  • W Pakości znajduje się czynna towarowa kolej linowa Janikowo - Pakość – Piechcin, która transportuje kamień z Piechcina do Zakładów Sodowych w Janikowie.

    Metropolia gnieźnieńska – jedna z 14 metropolii obrządku łacińskiego w polskim Kościele katolickim, najstarsza w Polsce powołana w 1000.Kalwaria (Calvaria - łac. odpowiednik hebr. Golgota - to znaczy czaszka) - zespół kościołów lub kaplic symbolizujących stacje Męki Pańskiej, zakładany zazwyczaj na wzgórzach, tak by przypominał swym położeniem Jerozolimę.

    W Pakości codzienne zatrzymuje się kilkadziesiąt autobusów m.in. PKS oraz pakoskiego przewoźnika: Matbud. Autobusy kursują do Bydgoszczy, Torunia, Piechcina, Barcina, Żnina, Inowrocławia, Kościelca, Janikowa oraz Mogilna.

    Gospodarka[edytuj kod]

    Znajduje się tu kilka sklepów sieciowych. Przemysł zlokalizowany jest wokół miasta. Największym pakoskim zakładem pracy jest najważniejsza baza logistyczna hipermarketów Polomarket, która zatrudnia kilkaset osób. Są tu również m.in.: betoniarnia i fabryka wag. Zlokalizowane są tu turbiny (elektrownie) wiatrowe.

    Bogumił z Pakości – starosta świecki do 1309 r., podkomorzy bydgosko-wyszogrodzki w latach 1315-1318, kasztelan bydgoski w latach 1326-1330.Podział administracyjny Polski 1975–1998 – podział administracyjny obowiązujący od 1 czerwca 1975 do 31 grudnia 1998 (od reformy w 1975 do reformy w 1999). Został wprowadzony ustawą z dnia 28 maja 1975 o dwustopniowym podziale administracyjnym Państwa oraz o zmianie ustawy o radach narodowych.


    Podstrony: [1] 2 [3] [4] [5] [6] [7] [8] [9]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Kalwaria Pakoska − zespół 25 kaplic pasyjnych w Pakości wraz z Klasztorem franciszkanów pw. św. Bonawentury, nazywana Kujawską Jerozolimą.
    Intelligenzaktion (pol. akcja „Inteligencja”) zwana także („Flurbereiningung”) „Akcja Oczyszczenia Gruntu” lub (Direkteaktion) (pol. akcja bezpośrednia) – kryptonim akcji fizycznej likwidacji polskiej inteligencji oraz polskich warstw kierowniczych na terenie okupowanej Polski przeprowadzonej od września 1939 do kwietnia 1940 roku. Akcja była częścią wielkiego Generalnego Planu Wschodniego.
    Noteć (niem. Netze) – rzeka o długości 391,3 km w północno-zachodniej Polsce. Największy dopływ Warty. Powierzchnia dorzecza wynosi 17 300 km². Jest to siódma pod względem długości i szósta pod względem powierzchni dorzecza - rzeka Polski.
    Województwo bydgoskie – jedno z 49 województw istniejących w latach 1975-1998. W 1999 roku włączone zostało do województwa kujawsko-pomorskiego.
    Synagoga w Pakości – pakoska synagoga została wybudowana systemem szachulcowym w latach 1903-1904, poświęcona 17 sierpnia 1904. W czsie okupacji hitlerowskiej została zniszczona. Obecnie nie istnieje.
    Województwo kujawsko-pomorskie – jedno z 16 województw leżące w północnej części Polski centralnej. Zostało utworzone na mocy ustawy z dnia 24 lipca 1998 r. w przybliżeniu z dawnych województw: bydgoskiego, toruńskiego i włocławskiego.
    Edward Gierek (ur. 6 stycznia 1913 w Porąbce – ob. dzielnica Sosnowca, zm. 29 lipca 2001 w Cieszynie) – polski polityk, działacz komunistyczny, w latach 1970–1980 I sekretarz KC PZPR, poseł na Sejm PRL I, II, III, IV, V, VI, VII i VIII kadencji. Członek Rady Państwa.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.031 sek.