• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Pajutowie



    Podstrony: [1] 2 [3]
    Przeczytaj także...
    Indianie – najliczniejsza i najbardziej zróżnicowana z trzech – obok Inuitów (Eskimosów) i Aleutów – grup ludności tubylczej (rdzennej, autochtonicznej) zamieszkujących oba kontynenty amerykańskie, obejmująca – zarówno dawniej, jak i dziś – setki ludów, plemion i grup o bardzo różnym charakterze i stopniu rozwoju. W tradycyjnej antropologii zaliczani są do rasy żółtej.Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki (ang. United States, US, United States of America, USA) – federacyjne państwo w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu i Oceanem Atlantyckim od wschodu.
    Historia i religia[ | edytuj kod]

    Obie blisko spokrewnione ze sobą grupy były jednym z czterech plemion – obok Szoszonów, Banoków i Ute – zamieszkujących pustynne obszary Wielkiej Kotliny. Pajutowie Południowi, zwani czasem Kopaczami (ang. Diggers) ze względu na zbieranie jadalnych korzeni, nie stawiali zaciętego oporu kolonizacji. Bardziej wojowniczy Pajutowie Północni, żyjący w niezbyt liczebnych szczepach, zajmowali się łowiectwem i prymitywnym rolnictwem mieszkając w chatach zwanych wikiup. W latach pięćdziesiątych XIX wieku przeciwstawiali się najazdom białych osadników na swoje ziemie, bowiem przybysze, wędrujący do Oregonu i północnej Kalifornii niszczyli po drodze ich zasiewy, zanieczyszczali wodę pitną i wycinali na opał drzewa pinyon. Szczepy Pajutów uczestniczyły później także (1878) w wojnie Banoków, aż wreszcie, pod koniec XIX wieku, zostały zmuszone do osiedlenia się w rezerwatach.

    Taniec Ducha – obrzęd religijny powstały w 1889 wśród Indian Ameryki Północnej, będący wyrazem kryzysu w społeczności indiańskiej spowodowanego spychaniem jej do rezerwatów. Trwał on zazwyczaj pięć dni, podczas których odbywano post i rytualne duchowe oczyszczenie. Inicjatorem tego obrzędu był Wovoka, Indianin z plemienia Pajutów, który w wyniku religijnej wizji w 1888 roku zaczął rozprzestrzeniać Taniec Ducha wśród pozbawionych nadziei Indian. Taniec ten miał sprowadzić z powrotem zabite bizony, usuwając jednocześnie białych najeźdźców z ziemi rdzennych Amerykanów.Wielka Kotlina – duży, suchy obszar w zachodnich USA. Najczęściej definiuje się go jako obszar bezodpływowy między Górami Skalistymi a górami Sierra Nevada – płaskowyż o wielkości 520 tys. km² obejmujący większość Nevady i Utah,część Kalifornii, Idaho, Oregonu i Wyoming. Taki definiowany obszar jest trochę inny i większy od Pustyni Wielkiej Kotliny oraz mniejszy w kierunku północnym i wschodnim od Kręgu kulturowego Wielkiej Kotliny. W dużej części kotliny, szczególnie w północnej Nevadzie, jest szereg izolowanych łańcuchów górskich.

    Z plemienia Pajutów pochodził prorok Wovoka, twórca nowej mesjanistycznej religii zwanej Tańcem Ducha, przyjętej przez wiele plemion Zachodu w drugiej połowie XIX wieku. Obawy białych przed niezrozumiałym i potencjalnie groźnym dla nich „szaleństwem Mesjasza” doprowadziły do zmasakrowania 29 grudnia 1890 roku grupy Lakotów nad potokiem Wounded Knee i stopniowego spadku popularności religii Wovoki (obecnej w zmodyfikowanej formie wśród części Pajutów do dziś).

    Szoszoni – plemię Indian Ameryki Północnej, znanych też jako Węże (ang. Snakes). Należą do rodziny językowej uto-azteckiej. Pierwotnie zamieszkiwali ogromne obszary w dzisiejszych stanach Idaho, Wyoming, Utah, Nevada, Oregon i Montana. Największym skupiskiem Szoszonów był szczep Szoszonów znad Rzeki Wiatrów w Wyoming.Dakotowie, Dakoci, Siuksowie, Sjuksowie, Lakoci – Indianie Ameryki Północnej z obszaru Wielkich Równin. Dzielą się na trzy grupy: wschodnią Santee, środkową Yankton i zachodnią Teton.

    Współczesność[ | edytuj kod]

    Obecnie spora część Pajutów nadal zamieszkuje rezerwaty. Największymi są Duck Valley w Idaho, Pyramid Lake w Nevadzie i Warm Springs w Oregonie. Inni członkowie plemienia rozproszyli się po Stanach Zjednoczonych.

    Podstrony: [1] 2 [3]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Wikiup (lub wickiup) - pochodząca z języka na-dene nazwa kopulastej chaty o owalnym kształcie, w przeszłości typowej dla budownictwa półosiadłych ludów indiańskich z pustynnych terenów Południowego Zachodu dzisiejszych Stanów Zjednoczonych (Arizona, Nowy Meksyk, Teksas, Utah, Oregon, Idaho, Kalifornia), z Terytorium Indiańskiego (dzisiejsza Oklahoma) i północnego Meksyku (w tym plemiona Apaczów, Pajutów, Kickapoo i Nawahów).
    Wovoka (ur. ok. 1856, zm. 20 września 1932 w Yerington) – religijny przywódca Pajutów z Nevady, twórca Tańca Ducha. Od nazwiska jego przybranych opiekunów zwano go także Jack Wilson.
    Snake – rzeka w Ameryce Północnej, w zachodniej części Stanów Zjednoczonych, największy dopływ Kolumbii. Długość 1674 km. Ma swój początek na terenie Parku Narodowego Yellowstone (Wyoming), a nastepnie przepływa przez stany Idaho, Oregon i Waszyngton.
    Pyramid (ang. Pyramid Lake) – endoreiczne słone jezioro o powierzchni około 487 km² (188 mi²), w rejonie Great Basin, w północno-zachodniej części stanu Nevada, (USA). Jedno z największych jezior w Stanach Zjednoczonych. Znajduje się w południowej części hrabstwa Washoe, na północny wschód od Reno. Powierzchnia znajduje się na wysokości około 1155 m (3790 stóp).
    Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców.
    Jutowie (nazwa własna Yuti, ang. Ute lub Utah) – plemię Indian Ameryki Północnej blisko spokrewnione z Pajutami i Banokami. Jutowie prowadzili koczowniczy tryb życia na środkowych obszarach dzisiejszych stanów Kolorado, wschodniego Utah i północnego Nowego Meksyku.
    Wielka Encyklopedia Rosyjska (ros. Большая российская энциклопедия, БРЭ) – jedna z największych encyklopedii uniwersalnych w języku rosyjskim, wydana w 36 tomach w latach 2004–2017. Wydana przez spółkę wydawniczą o tej samej nazwie, pod auspicjami Rosyjskiej Akademii Nauk, na mocy dekretu prezydenckiego Władimira Putina nr 1156 z 2002 roku

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.016 sek.