• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • PIDE

    Przeczytaj także...
    Lewica – określa różne partie polityczne, w zależności od podziału sceny politycznej w danym kraju. Zwyczajowo określenie to stosuje się do sił politycznych dążących do zmian polityczno-ustrojowych, społecznych i gospodarczych, przeciwstawiających się tzw. tradycyjnemu porządkowi społecznemu, przeciwne prawicy. Głównym założeniem lewicy jest dążenie do wolności, równości i sprawiedliwości społecznej.Rewolucja goździków (port. Revolução dos Cravos) – wojskowy zamach stanu w Portugalii, który doprowadził do obalenia dyktatury następcy António Salazara – Marcelo Caetano. Nazwa pochodzi stąd, że żołnierzom w lufy karabinów wkładano goździki. Rewolucja oprócz obalenia Caetano przyniosła dekolonizację portugalskich posiadłości w Afryce i Azji. Wydarzenia te zapoczątkowały burzliwy proces demokratyzacji systemu politycznego w tym kraju.
    FRELIMO (Front Wyzwolenia Mozambiku, port. Frente de Libertação de Moçambique) – ruch antykolonialny, a następnie partia polityczna, rządząca w Mozambiku od czasu uzyskania przez ten kraj niepodległości w 1975 roku. Jego zaplecze zbrojne opierało się na zamieszkującej południe kraju grupie etnicznej Tsonga.

    PIDE (Skrót od port. Polícia Internacional e de Defesa do Estado w dosłownym tłumaczeniu znaczy Policja Międzynarodowa i Ochrony Państwa) – portugalska tajna policja polityczna, istniejąca w latach 1945-1969, w okresie dyktatury Salazara.

    Historia[]

    Utworzona 22 października 1945 roku, zastąpiła PVDE (port. Polícia de Vigilância e de Defesa do Estado – "Policja Czujności i Ochrony Państwa"). Instytucja stanowiła główny aparat represji wobec wszelkich przejawów niezadowolenia z autorytarnych rządów Salazara. Powszechnie stosowała tortury i nielegalne aresztowania. Uwięzionych często poddawano długotrwałym przesłuchaniom pozbawiając snu i pokarmu. PIDE ma na swoim koncie dużą ilość zabójstw działaczy opozycyjnych z kręgów demokratycznych, liberalnych i lewicowych. PIDE zabijała ponadto liderów ruchów narodowowyzwoleńczych w swoich afrykańskich koloniach m.in. zabójstwo w Tanzanii Eduardo Mondlane przywódcy Frontu Wyzwolenia Mozambiku (FRELIMO) w 1969 oraz zabójstwo w 1973 przywódcy ruchu wyzwoleńczego Gwinei Port. i Zielonego Przylądka (PAIGC) – Amilcara Cabrala. PIDE zajmowała się inwigilacją, badaniem nastrojów i poglądów politycznych gromadząc kilka milionów teczek obywateli Portugalii. Tajna policja posiadała swoje więzienia z których najsłynniejsze to Caxias i Peniche oraz obóz koncentracyjny Tarrafal na Wyspach Zielonego Przylądka.

    22 października jest 295. (w latach przestępnych 296.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 70 dni.Eduardo Chivambo Mondlane (ur. 1920 w Manjacaze, Gaza, zm. 3 lutego 1969 w Dar es Salaam) był jednym z założycieli i pierwszym przywódcą Frontu Wyzwolenia Mozambiku (FRELIMO), organizacji, która walczyła o niepodległość Mozambiku, jako kolonii portugalskiej. Został zamordowany, przez członków portugalskiego wywiadu, którzy przesłali mu paczkę z bombą w środku. W rocznicę jego śmierci obchodzi się Dzień Bohaterów Mozambiku.

    Rozwiązana 24 września 1969 roku, w to miejsce powstało DGS (port. Direção-Geral de Segurança – "Generalna Dyrekcja Bezpieczeństwa"). Organizacja DGS zaprzestała działalności po rewolucji goździków 25 kwietnia 1974.

    Przypisy

    1. Wiarda, Howard J. (1977). Corporatism and Development: The Portuguese Experience (First ed.) s. 160. Univ of Massachusetts Press. ISBN 0870232215.
    2. Tarrafal in the history of the PVDE at the website of the Serviço de Informações de Segurança, The Portuguese Information Agency
    António de Oliveira Salazar (ur. 28 kwietnia 1889 w Santa Comba Dão, zm. 27 lipca 1970 w Lizbonie) – portugalski polityk, profesor ekonomii. W latach 1932-1968 pełnił funkcję premiera, a także ministra finansów (1928-1940) i ministra wojny (1936-1944). Twórca tzw. Nowego Państwa (Estado Novo), w którym sprawował władzę dyktatorską.Język portugalski (port. língua portuguesa, português) – język z grupy romańskiej języków indoeuropejskich, którym posługuje się ponad 210 mln osób, zamieszkujących Portugalię oraz byłe kolonie portugalskie: Brazylię, Mozambik, Angolę, Gwineę Bissau, Gwineę Równikową, Wyspy Świętego Tomasza i Książęcą, Republikę Zielonego Przylądka oraz Timor Wschodni. We wszystkich tych krajach jest on językiem urzędowym.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Obóz Tarrafal - portugalski obóz koncentracyjny założony na wyspie Santiago w archipelagu Wysp Zielonego Przylądka. Znany był jako Campo da Morte Lenta - Obóz Powolnej Śmierci.
    Tanzania, Zjednoczona Republika Tanzanii (suahili Jamhuri ya Muungano wa Tanzania) – państwo we wschodniej Afryce powstałe z połączenia dawnych kolonii brytyjskich: (do I wojny światowej niemieckiej) Tanganiki oraz brytyjskiego Zanzibaru, co symbolizowała nazwa utworzona z pierwszych sylab nazw obu krajów – TAN+ZAN. W skład Tanzanii jako republiki federacyjnej weszła również wyspa Pemba położona blisko Zanzibaru.
    Republika Zielonego Przylądka (port. Cabo Verde, República de Cabo Verde) – państwo wyspiarskie na Oceanie Atlantyckim, położone 620 km na zachód od zachodnich wybrzeży Afryki, geograficznie tożsame z Wyspami Zielonego Przylądka wraz z wodami terytorialnymi.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.03 sek.